…στο Πολυτεχνείο, το ’73

24__594_x_386_Το 2008, μ’ αφορμή τα 35 χρόνια απ την επέτειο της εξέγερσης του Πολυτεχνείο το 1973, έγραψα για το πώς τη βίωσα τότε, ως μαθητής της Στ’ γυμνασίου:

“…..Πέρασαν 35 χρόνια από τότε. Τότε λοιπόν ήμουν μόλις 17 χρονών. Ακριβώς στην ηλικία του Κομνηνού που σκοτώθηκε και ήταν μαζί μας στις Μαθητικές Επιτροπές του Πολυτεχνείου…… Μαθητής τότε της 6ης γυμνασίου, που κάθε βράδυ, μαζί με χιλιάδες άλλους μαθητές, βρισκόταν στο κέντρο της Αθήνας, στην Κωλέττη στα Εξάρχεια, στο Φροντιστήριον “Ηράκλειτος”. Ήδη από τον Φλεβάρη του ‘73, όταν είχαν ξεκινήσει οι πρώτες κινήσεις των φοιτητών, ξεμυτούσαμε και μεις πλάι τους.

Στην αρχή από περιέργεια… Στη συνέχεια πιο τολμηρά, αρχίσαμε να φωνάζουμε και συνθήματα και να διογκώνεται το αντιχουντικό συναίσθημα. Τα βιβλία για την Εθνική Αντίσταση, που βρίσκονταν στο απόκρυφο μέρος της βιβλιοθήκης του πατέρα και είχαν εκδοθεί προδικτατορικά, άρχισαν να ξαναέρχονται στην επιφάνεια και να γίνονται επίκεντρο.

Το Φλεβάρη του ‘73 έγιναν και τα πρώτα γεγονότα με την κατάληψη της Νομικής Αθηνών. Εμείς, τα μαθητάκια της πέμπτης τότε, να μαζευόμαστε ολόγυρα, να κοιτάζουμε και όταν χρειαζόταν να φωνάζουμε  συνθήματα. Να προσπαθούμε να δημιουργήσουμε σύγχυση ώστε να αποχωρήσουν χωρίς συλλήψεις οι φοιτητές που εγκατέλειπαν το κτίριο της Νομικής…

Οι μπουάτ της Πλάκας άρχισαν να μυρίζουν αντίσταση. Ακόμα και η φωνή του Κώστα Χατζή στα γνωστά γιεχωβάδικα τραγούδια του, μας οδηγούσε αλλού. Το “Δε βαριέσαι αδελφέ“ , ο “Στρατής”, ο “Τρελός  και το παληκάρι“, η “Καλύβα του μπαρμπά Θωμά”  και διάφορα ακόμα, ήταν κάτι σαν αντάρτικα…  Παράλληλα,  ψάχναμε και τα πραγματικά αντάρτικα. Άρχισαν οι κρυφές συζητήσεις στα σχολειά. Αφού πρώτα προσεκτικά  διαπιστωνόταν η σοβαρότητα και το εχέμυθον του συμμαθητή. 14__780_x_529_Σημείο αναφοράς τότε η “Αλκυονίδα”. Κάθε βράδυ εκεί, στις προβολές. Το αντιδικτατορικό συναίσθημα φούντωνε και το καταλάβαινες από τα φοβερά χειροκροτήματα του κοινού σε διάφορες σκηνές που μπορεί να είχαν νύξεις περί δημοκρατίας ή υπονοούσαν  κάτι σχετικό με τη δημοκρατία. Ήταν τέτοια η διάθεση, ώστε ακόμα και σ’ ένα ιστορικό ντοκιμαντέρ -δε θυμάμαι τώρα ποιο ακριβώς ήταν- η μεσοπολεμική ιστορική παρουσία του επίδοξου δικτάτορα Κονδύλη εξελήφθη κακώς ως δημοκρατική παρέμβαση και άρχισε και γι αυτόν το χειροκρότημα. Όμως στην περίπτωση Κονδύλη θυμάμαι ότι το χειροκρότημα έπαψε κάπως απότομα. Μάλλον κάπου ο κόσμος ψιλοκατάλαβε το λάθος! Το “Φορτηγό” του  Σαββόπουλου βρήκε τότε την αποθέωσή του. Τα παράνομα του Θεοδωράκη, πολύτιμα πετράδια, όπως και οι παράνομες ραδιοφωνικές εκπομπές από το εξωτερικό, οποίες αύξησαν γεωμετρικά την ακροαματικότητά τους.

Το αντιστασιακό πνεύμα

Ήδη από τα τέλη του ‘68, με τη κηδεία του γέρου Παπανδρέου άρχισε να γεννιέται το αντιστασιακό πνεύμα. Η κηδεία αυτή υπήρξε το πρώτο σημείο  μαζικής αντιχουντικής συγκέντρωσης του ελληνικού λαού. Οι συγκρούσεις με την αστυνομία που σημάδεψαν την κηδεία έδειξαν ότι αρχίζει κάτι πιο δυναμικό να γεννιέται.  Πεντε χρόνια μετά είχε ήδη ανδρωθεί ένα αξιόλογο φοιτητικό κίνημα.

Ο Νοέμβρης μπήκε από την αρχή με περίεργο τρόπο… Η κίνηση στα πανεπιστήμια με τις συζητήσεις και το κλίμα της ελευθερίας που επικρατούσε καθόρισε και μας τους έφηβους εκείνης της εποχής. Με αφορμή τη στράτευση των οργανωμένων αριστερών φοιτητών άρχισαν οι πρώτες αντιδράσεις.

276pwou2Στις 14 Νοέμβρη άρχισε η κατάληψη του Πολυτεχνείου με τη συμμετοχή φοιτητών από τη Νομική και τη Φυσικομαθηματική. Οι φοιτητές αυτών των σχολών που κατέφυγαν στο Πολυτεχνείο από τη Σόλωνος  είναι αυτoi που θα καταγγελθούν ως “300 προβοκάτορες” από την παράνομη αντιστασιακή εφημερίδα “Πανσπουδαστική” (νούμερο 8). Από την πρώτη στιγμή και μεις ολόγυρα στους φοιτητές. Βολτίτσες στο κατειλημμένο Πολυτεχνείο, συζητήσεις πολιτικές εφ’ όλης της ύλης, προσπάθεια δημιουργίας Επιτροπών Μαθητών,  ερωτικά εφηβικά ραντεβουδάκια.

Για δύο ημέρες το Πολυτεχνείο ήταν ο παράδεισος του έφηβου! Κοπάνες από το σχολείο τις πρωϊνές ώρες. Επιστροφή στο σπίτι για να μη μας πάρουν είδηση οι γονείς, που είχαν αρχίσει ήδη να κάθονται σε αναμμένα κάρβουνα και ξανά το βράδυ, τις ώρες του φροντιστήριου, στο Πολυτεχνείο.

Απ’ τις 16 του μήνα το πρωί όλοι είμασταν στην Πατησίων. Εννοείται την κοπανήσαμε και πάλι από  το σχολείο! Με τα αυτοσχέδια πλακάτ, τα  συνθήματα γραμμένα πάνω στα κίτρινα τρόλεϊ και το ραδιοφωνικό σταθμό,  όλη η Αθήνα έμαθε τι γινόταν εκεί.  Ο κόσμος άρχισε να γίνεται πλήθος. Η 16 του Νοέμβρη ήταν ένα τεράστιο αντιδικτατορικό πάρτι μέσα και έξω από το Πολυτεχνείο. Όμως κατά το μεσημεράκι ή απογευματάκι,  αν θυμάμαι καλά, εμφανίστηκαν οι μάζες των αστυνομικών και άρχισαν την επίθεση στην Πατησίων. Μπήκαμε στο Πολυτεχνείο!  Ανάψαμε φωτιές για να κάψουμε τα αέρια των δακρυγόνων και προσπαθούσαμε να βρούμε κανένα τρόπο που να μείωνε το απίστευτο κάψιμο της αναπνοής και το δάκρυ των ματιών. Σε συζητήσεις στην Επιτροπής Μαθητών, είπαμε να προσπαθήσουμε να βγούμε και να πάμε την άλλη μέρα στα σχολεία μας και να προσπαθήσουμε να κατεβάσουμε όσους περισσότερους μαθητές θα μπορούσαμε.

21alafjdΝομίζω ότι είχε νυχτώσει όταν βγήκαμε έξω, από την είσοδο της Στουρνάρη και τριγυρνούσαμε στην περιοχή των Εξαρχείων φτιάχνοντας οδοφράγματα. Κάποια στιγμή κόπηκε τελείως η επικοινωνία με το χώρο του Πολυτεχνείου. Προσπαθούσαμε με κάποια ραδιοφωνάκια της πλάκας να πιάσουμε το σταθμό και να ακούσουμε το τι συνέβαινε. Η εικόνα που είχε ο καθένας μας ήταν μέχρι εκεί που έφτανε το μάτι του και ότι άκουγε από τα διάφορα που λέγονταν. Τότε άρχισαν να φτάνουν και οι πληροφορίες για θύματα, για τραυματισμένους, για νεκρούς έξω από το Πολυτεχνείο…. Εμείς είμασταν κυρίως στο οδόφραγμα της Στουρνάρη, μεταξύ πλατείας Εξαρχείων και Πολυτεχνείου.

Να σημειωθεί ότι δεν υπήρχε καμιά κεντρική οργάνωση και τα πάντα γίνονταν αυθόρμητα και ακαθοδήγητα. Ίσως αυτή να είναι και η μεγαλύτερη ομορφιά των ημερών εκείνων. Κάποια στιγμή, κατά της 12 το βράδυ, αποφασίσαμε να φύγουμε για τα σπίτια μας. Σκεφτόμασταν και τους δικούς μας, που σίγουρα θα τους είχαν ζώσει τα φίδια. Αρχίσαμε να κατηφορίζουμε με τα πόδια προς την Καλιθέα, όπου ζούσαμε τότε. Δεν κινιόταν τίποτα στην Αθήνα. Σε καμιά ωρίτσα έφτασα στο σπίτι. Οι γονείς ξάγρυπνοι και ανήσυχοι, αλλά και ανακουφισμένοι μόλις με είδαν. Τους είχε τηλεφωνήσει ήδη ένα υψηλόβαθμος αστυνομικός, σύζυγος συναδέλφου τους, και τους είπε να κρατήσουν πάσει θυσία, τα παιδιά στο σπίτι εκείνο το βράδυ. Δεν είπαν τίποτα! Εξάλλου ήταν δημοκράτες πολίτες. Αντιχουντικοί!  Στην Αθήνα είχαν βρεθεί λόγω δικτατορίας, ως εσωτερικοί πολιτικοί φυγάδες -όπως χιλιάδες άλλοι Έλληνες- για να γλυτώσουν από τη βία των ακροδεξιών χουντικών της επαρχίας.efimerides-vradini Κοιμήθηκα αγκαλιά με το ραδιόφωνο και τη φωνή του Δημήτρη του Παπαχρήστου….

 Ξημέρωσε η 17 Νοέμβρη. Κανένας μας δεν ήξερε τι είχε γίνει τις προηγούμενες ώρες.  Ξυπνήσαμε όλοι… Οι γονείς ξεκίνησαν για το σχολείο -εκπαιδευτικοί γαρ- και ‘γω για το γυμνάσιο. Πήγαινα στο 2ο Γυμνάσιο Αρρένων Καλλιθέας που βρισκόταν τότε στην οδό Κρέμου. Η κατάσταση ανήσυχη. Τόσο στους μαθητές, όσο και στους καθηγητές. Έχοντας στο μυαλό τα όσα είπαμε την προηγούμενη μέρα στις Επιτροπές Μαθητών στο Πολυτεχνείο, συζητήσαμε ανοιχτά και αποφασίσαμε να κάνουμε αποχή από τα μαθήματα, χωρίς να υπάρχει καμιά απολύτως αντίδραση των καθηγητών. Η Αθήνα εκείνη τη στιγμή ήταν ένα αντιχουντικό καζάνι που έβραζε!   Δύο τρία άτομα πήραμε την πρωτοβουλία να προτείνουμε στους συμμαθητές μας να κατέβουμε όλοι στο Πολυτεχνείο. Δεν  ήξερε κανείς τι είχε γίνει!  ‘Ετσι λοιπόν, καμιά πενηνταριά μαθητές αποφασίσαμε να κατέβουμε και αρχίσαμε να πορευόμαστε προς το κέντρο. Με τα πόδια εννοείται! Κρέμου, Σιβιτανίδου, Θησέως και βγήκαμε στη  Συγγρού.

Καμιά κίνηση… Ούτε ίχνος αυτοκινήτου!

13__502_x_709_Προχωράμε συγκροτημένα προς το κέντρο φωνάζοντας συνθήματα. Λίγο πριν φτάσουμε  στις στήλες του Ολυμπίου Διός μας επιτέθηκε η χουντική αστυνομία. Βροχή τα δακρυγόνα πάνω μας και μεις όπου φύγει φύγει. Τότε με πέτυχε ένα απ’ αυτά τα βαριά κυλινδρικά μεταλλικά δακρυγόνα στον αστράγαλο του ποδιού. Για πολύ καιρό το σημάδι στο πόδι μου θύμιζε αυτή τη συνάντηση! Μπήκαμε στα στενά προσπαθώντας να πάμε στο Πολυτεχνείο.   Μάταιη η προσπάθεια! Όλα τα στενά ήτανε κλεισμένα από αστυνομικούς.  Έτσι εγκαταλείψαμε την προσπάθεια και ο καθένας επέστρεψε στο σπίτι προσπαθώντας να μάθει τι έχει γίνει…….

Το Πολυτεχνείο υπήρξε ένας σταθμός στην πολιτική ιστορία του τόπου, γιατί ανέδειξε τη δύναμη του λαού, κόντρα στους χουντικούς καταπιεστές και τους επίδοξους πολιτικούς καθοδηγητές……  Από [ΕΔΩ]

Αυτή η εμπειρία που περιγράφω παραπάνω, ήταν συνήθης σ’ όλους τους μαθητές εκείνης της χρονιάς. Μια αντίστοιχη μπορείτε να διαβάσετε και [ΕΔΩ]

12 comments so far

  1. aris53m on

    Ας εσέν κι άλλο τρανος είμαι. Τρία χρόνια τρανύτερος. Αραέτς εν όπως έγραψές ατα. Κάθαν χρόνο, μα κάθα χρόνον συγκινούμαι κ’ ινουμε είκοσιν μίαν κι άλλο.

    Ακείνον το βράδον όντες εκλώστα οπίς σο σπιτ’ ο μαύρον ο κύρ’ ιμ επερίμενεν σην πόρταν απάν και μετά επήεν εκοιμήθεν. Ε κιτί κιτί τα παλαιά τα χρόνϊα…

    Νάσαι καλά.

  2. Α.Π. on

    Πολιτικές εξελίξεις που οδήγησαν στο πραξικόπημα
    Με την απελευθέρωση της Ελλάδας από τους Γερμανούς, άρχισε εμφύλιος πόλεμος (1945-1949) μεταξύ των κομμουνιστικών δυνάμεων ΕΑΜ-ΕΛΑΣ και του εθνικού στρατού, που ε
    ίχε την άμεση υποστήριξη των Άγγλων και Αμερικανών. Με την παράδοση των όπλων από πλευράς των κομμουνιστών, άρχισε να συντηρείται από τις ελληνικές κυβερνήσεις κλίμα τρομοκρατίας και κατάσταση έκτακτης ανάγκης για τυχόν κομμουνιστική επανάσταση. Επιπλέον, έως το 1961, με ευθύνη και πρωτοβουλία της κυβέρνησης Καραμανλή, δημιουργήθηκε μηχανισμός ελέγχου του Τύπου και της πληροφόρησης, με σκοπό τη στήριξη ενός ουσιαστικά αυταρχικού καθεστώτος. Ο μηχανισμός αυτός αποτελούνταν από στρατιωτικούς και Έλληνες και ξένους δημοσιογράφους, οι μισθοί των οποίων καλύπτονταν από μυστικά κονδύλια της Γενικής Διεύθυνσης Τύπου και Πληροφοριών (ΓΔΤΠ) και της Κεντρικής Υπηρεσίας Πληροφοριών (ΚΥΠ). Οι αξιωματικοί που αποτελούσαν το μηχανισμό αυτό αξιοποίησαν αργότερα την εμπειρία τους επιβάλλοντας τη δικτατορία.[6]
    Μέσα στο στρατό υπήρχε παράνομη οργάνωση αξιωματικών, με το όνομα ΙΔΕΑ, που είχε πρόγραμμα πραξικοπήματος. Μέσα στον ΙΔΕΑ, δρούσε ο αξιωματικός Γεώργιος Παπαδόπουλος, ως υφιστάμενος του στρατηγού Νάτσινα. Οι μηχανισμοί αυτοί, ενεργοποιήθηκαν, ή μάλλον πήραν την εντολή να ενεργοποιηθούν, από τον Τζον Μόρι, πράκτορα της CIA στην Αθήνα, κατ΄ αρχήν για την ανατροπή της κυβέρνησης του Γεωργίου Παπανδρέου, στη συνέχεια όμως με κύριο στόχο την επιβολή πραξικοπηματικής κυβέρνησης, αποτελούμενης μόνο από στρατιωτικούς.
    Τον Ιούλιο του 1965 σημειώθηκε σοβαρό ρήγμα στις τάξεις του κυβερνώντος κόμματος Ένωση Κέντρου, γνωστό στη σύγχρονη ιστορία της Ελλάδας με τον όρο Αποστασία του 1965 ήΙουλιανά. Αφορμή υπήρξε η απόφαση του Γεωργίου Παπανδρέου να αντικαταστήσει τον Πέτρο Γαρουφαλιά από το Υπουργείο Εθνικής Αμύνης και η άρνηση του τότε ΒασιλιάΚωνσταντίνου Β΄ να υπογράψει το σχετικό διάταγμα, αν ο διάδοχος του Γαρουφαλιά δεν απολάμβανε της απόλυτης εμπιστοσύνης του.[7]
    Ο Γ. Παπανδρέου αναγκάστηκε από τον Κωνσταντίνο να παραιτηθεί στις 15 Ιουλίου 1965. Από εκείνη την ημέρα και μέχρι τα τέλη Δεκεμβρίου του 1966, ο Κωνσταντίνος προσπάθησε να σχηματίσει κυβερνήσεις με τη συμμετοχή κατά διαστήματα 48 βουλευτών της παράταξης Ένωση Κέντρου (αποστατών) που εγκατέλειψαν τον Γεώργιο Παπανδρέου. Ο όρος «Αποστασία» προήλθε από τον χαρακτηρισμό αποστάτες που αποδόθηκε στους βουλευτές της Ένωσης Κέντρου που, υπό την προτροπή του επίσης βουλευτή της Ένωσης Κέντρου Κωνσταντίνου Μητσοτάκη,[7] πήραν μέρος ή έδωσαν ψήφο εμπιστοσύνης στις κυβερνήσεις της περιόδου αυτής. Ο Κωνσταντίνος αρχικά διόρισε πρωθυπουργό τον Γεώργιο Αθανασιάδη-Νόβα με υπουργούς αποστάτες βουλευτές την Ένωσης Κέντρου. Η νέα κυβέρνηση όμως δεν είχε πλειοψηφία στην Βουλή, οπότε σχηματίστηκε άλλη κυβέρνηση υπό τονΗλία Τσιριμώκο. Όλη η περίοδος που ακολούθησε την αποπομπή της κυβέρνησης του Γεωργίου Παπανδρέου χαρακτηρίζεται γενικότερα ως περίοδος πολιτικής ανωμαλίας.[7]
    Η σύγκρουση είχε και οικονομικά αίτια: Όταν η Ένωση Κέντρου ανήλθε στην εξουσία, ο Παπανδρέου είχε επιβάλει στον εκατομμυριούχο μεγαλοεπενδυτή Τομ Πάπας την επαναδιαπραγμάτευση των συμβάσεων για τα διυλιστήρια της ESSO (της σημερινής ΕΚΟ). «Ο Πάπας αντέδρασε και πίεζε την ελληνική κυβέρνηση, μέσω των διασυνδέσεων που είχε με την κυβέρνηση των ΗΠΑ, να σταματήσει τις «σοσιαλιστικές μεταρρυθμίσεις»… Τελικά το φθινόπωρο του 1964, η κυβέρνηση της Ένωσης Κέντρου υποχρέωσε τον Τομ Πάπας να υπογράψει νέα σύμβαση με την ESSO PAPAS, καταργώντας τα περισσότερα από τα μονοπώλια που είχε». Η CIA, η πολυεθνική Esso και το αφεντικό της δεν υποχώρησαν αλλά υπονόμευαν την κυβέρνηση Παπανδρέου, ενώ «… τη σχέση του με τη CIA παραδέχθηκε ο ίδιος ο Πάπας, σε συνέντευξη που έδωσε στο Φρέντυ Γερμανό».
    Στο βιβλίο που έγραψε ο Μακάριος Δρουσιώτης, 1974, Το άγνωστο παρασκήνιο της τουρκικής εισβολής, Αλφάδι, Λευκωσία, 2002, σσ. 14-18 αναφέρει: «… ο Τομ Πάπας ήταν αυτός που συνέδραμε οικονομικά για την εξαγορά των βουλευτών που είχαν αποστατήσει από την Ένωση Κέντρου. Ο Λευτέρης Βόδενας συνεργάτης του τότε εκδότη των εφημερίδων «Μακεδονία» και «Θεσσαλονίκη» ο οποίος είχε ενεργό συμμετοχή στην ανατροπή του Παπανδρέου, αφηγείται στο βιβλίο του Χρίστου Χριστοδούλου «Ο εκδότης Ιωάννης Βελλίδης»:
    «… μια μέρα ανέβηκα στον 7ο όροφο της οδού Φιλελλήνων 1 και πήρα κάτι δέματα…. Τα πήρα από τα γραφεία της ESSΟ Πάπας που ήταν εκεί και τα κατέβασα στα γραφεία της «Μακεδονίας» που ήταν στο δεύτερο όροφο. Από κει πέρασαν κάποιοι βουλευτές και τα πήραν».
    το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου
    Κύριο λήμμα: Πραξικόπημα της 21ης Απριλίου
    Στις 21 Απριλίου του 1967 και ενώ είχαν προκηρυχθεί εκλογές για τις 28 Μαΐου, αξιωματικοί του στρατού, υπό την ηγεσία του συνταγματάρχη Γεωργίου Παπαδόπουλου, και συμμετοχή του ταξίαρχου Στυλιανού Παττακού και του συνταγματάρχη Νικόλαου Μακαρέζου κατέλαβαν την εξουσία με πραξικόπημα.
    Έχοντας εξασφαλίσει περίπου 100 τεθωρακισμένα στην περιοχή της πρωτεύουσας, οι πραξικοπηματίες κινήθηκαν τα ξημερώματα της 21ης Απριλίου και κατέλαβαν αρχικά το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας. Στη συνέχεια έβαλαν σε εφαρμογή το σχέδιο έκτακτης ανάγκης του ΝΑΤΟ με κωδικό Σχέδιο Προμηθεύς, με αποτέλεσμα να κινητοποιηθούν όλες οι στρατιωτικές μονάδες της Αττικής. Το συγκεκριμένο σχέδιο προορίζονταν για την αναγκαστική ανάληψη εξουσίας από το στρατό με σκοπό την εξουδετέρωση κομμουνιστικήςεξέγερσης, σε περίπτωση που εισέβαλλαν στην Ελλάδα δυνάμεις του Σοβιετικού Στρατού.[8] Ο έμπιστος του βασιλιά αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Στρατού, στρατηγός Γ. Σπαντιδάκης, αντικαταστάθηκε από τον Οδυσσέα Αγγελή. Ο Αγγελής κάνοντας χρήση του νέου του αξιώματος έδωσε εντολή στο Γ’ Σώμα Στρατού στη Θεσσαλονίκη να εφαρμόσει το Σχέδιο Προμηθεύς σε όλη τη χώρα.
    Η μοναδική προσπάθεια για να αντιμετωπιστεί εγκαίρως το πραξικόπημα ήταν από την πλευρά κυρίως του υπουργού Δημόσιας Τάξης Γεωργίου Ράλλη ο οποίος προσπάθησε να επικοινωνήσει με τον ταξίαρχο Ορέστη Βιδάλη για να κινητοποιήσει το Γ’ Σώμα Στρατού (Θεσσαλονίκη). Δεν πρόλαβε, αφού το σχέδιο Προμηθεύς είχε ήδη τεθεί σε εφαρμογή με αποτέλεσμα ο ταξίαρχος Βιδάλης να αγνοήσει το σήμα του Ράλλη.[9]
    Σχέσεις Χούντας-ΗΠΑ [
    Οι Η.Π.Α. εφάρμοσαν την τακτική της realpolitik ως προς τις σχέσεις τους με το νέο καθεστώς. Έτειναν να αποδέχονται ως τετελεσμένο γεγονός τη δικτατορία επικαλούμενοι διάφορα εκλογικευτικά επιχειρήματα: ο απλός κόσμος της ελληνικής υπαίθρου και των αστικών κέντρων δεν έρχόταν σε ευθεία ρίξη με το καθεστώς. Γενικά η απουσία κάποιου ισχυρού αντιπολιτευτικού κινήματος στο εσωτερικό, η εκ μέρους της οικονομικής ολιγαρχίας του τόπου, υποστήριξης του καθεστώτος και οι διακηρύξεις της Χούντας για την πρόωθηση μέτρων εκδημοκρατισμού λειτουργούσαν αποτρεπτικά για την Αμερικανική πλευρά.. Το κλειδί για την κατανόηση της αμερικανικής στάσης «βρίσκεται στο γεγονός της φιλοατλαντικής στάσης της ηγεσίας της χούντας»[10] Απετούσε λεπτό χειρισμό η δημόσια στάση που θα εκδήλωναν οι Η.Π.Α. με δεδομένη την αντίδραση της φιλελεύθερης πτέρυγας των Δημοκρατικών. Αρχικά ο Ντιν Ράσκ απέτρεψε την έκφραση λύπης της Ουάσινγκτον για το πραξικόπημα. Στη συνέχεια άσκησε διακριτική πίεση για την ασφάλεια του Ανδρέα Παπανδρέου, δια μέσου του αμερικανού πρεσβευτή στην Αθήνα ασκήθηκε πίεση για την προώθηση όχι άμεσα μα το ταχύτερο δυνατόν ελευθεριών και, τέλος υιoθέτησε την πρόταση του Τάλμποτ να ανασταλεί η αποστολή βαρέων όπλων στο πλαίσιο του Military Assistance Program[11] Τον Ιούλιο του 1967 η Αμερικανική πλευρά και συγκεκριμένα ο Ντιν Ράσκ,ο Υπουργός των Εξωτερικών των Η.Π.Α., εισηγήθηκε την μερική άρση του αποκλεισμού αποστολής βαρέων όπλων, χωρίς να αρθεί πλήρως. Είχε προηγηθεί η συνεργασία του καθεστώτος στον Πόλεμο των Έξι Ημερών με το να επιτρέψει τη χρήση των αμερικανικών βάσεων στην Ελλάδα.[12] Όταν εκδηλώθηκε το κίνημα του βασιλιά Κωνσταντίνου οι Αμερικανοί κράτησαν ουδέτερη στάση, αν και σε επίπερδο κορυφής προσδοκούσαν στην επικράτηση του βασιλιά, με τις δικές του όμως δυνάμεις, και χωρίς τη δική τους βοήθεια. Η αποχώρησή του στο εξωτερικό δημιουργούσε στις Η.Π.Α. ένα ζήτημα: στερούνταν ένα βασικό επιχείρημα, λόγω της παρουσίας του για μη αναγνώριση του καθεστώτος. Τελικά, στις 23 Ιανουαρίου 1968 ο πρόεδρος Λίντον Τζόνσον έστειλε επιστολή στο καθεστώς της Αθήνας αποκαθιστώντας πλήρως τις μεταξύ τους σχέσεις.[13]

    http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A7%CE%BF%CF%8D%CE%BD%CF%84%CE%B1_%CF%84%CF%89%CE%BD_%CE%A3%CF%85%CE%BD%CF%84%CE%B1%CE%B3%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%B1%CF%81%CF%87%CF%8E%CE%BD

  3. […] Διαβάστε ένα παλιότερο κείμενό μου με τίτλο:  …στο Πολυτεχνείο, το ’73 […]

  4. Faidon Papatheodorou‎

    Περίπου στις τέσσερεις το απόγευμα της 16ης Νοεμβρίου 1973 μπήκα στο Πολυτεχνείο από την κεντρική είσοδο της Πατησίων μαζί με δυο φίλες φοιτήτριες στη Σχολή Καλών Τεχνών, που στεγαζόταν τότε σε κτίριο του προαυλίου του Πολυτεχνείου, στη γωνία Πατησίων και Τοσίτσα.
    Είχα τελειώσει τις σπουδές στη Σχολή των Πολιτικών Μηχανικών ΕΜΠ από τον Μάιο εκείνης της χρονιάς (1973), αλλά ο Τάσιος (ο γνωστός Τάσιος) που μας έκανε το μάθημα του Μπετόν (Ωπλισμέμο Σκυρόδεμα επί το επιστημονικότερον), είχε κρίνει ότι δεν ήμουν επαρκώς καταρτισμένος στο Μπετόν και με είχε κόψει τόσο στις εξετάσεις του Ιουνίου, όσο και σε αυτές του Σεπτεμβρίου. Έτσι, περίμενα τις εξετάσεις της Τρίτης Περιόδου, τον Νοέμβριο, για να ξαναδώσω Μπετόν και στη συνέχεια να παρουσιάσω τη Διπλωματική Εργασία μου στο μάθημα της Πολεοδομίας. Θέμα της Διπλωματικής: «ΠΟΛΙΣ + ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ» (Τυχαίο; Δεν νομίζω.)
    Στην είσοδο υπήρχε συνωστισμός και η περιφρούρηση ζητούσε ταυτότητες (φοιτητικές).

    Ολόκληρος ο χώρος του Πολυτεχνείου είχε όψη απελευθερωμένης νησίδας που την προστάτευαν όχι τα κάγκελα του προαυλίου αλλά το πλήθος του κόσμου που μόνιμα υπήρχε απ’ έξω γύρω γύρω. Καταφθάνανε και ταψιά με φαγητά και γλυκά που τα έδιναν στους μέσα από τα κάγκελα.
    Πολλοί φοιτητές και μαθητές στο προαύλιο και στους εσωτερικούς χώρους.
    Επιτροπές διάφορες, συγκεντρώσεις, συνελεύσεις, χειρόγραφες προκηρύξεις και αφίσες, πρωτόγνωρη και πυρετώδης ατμόσφαιρα.
    Συνάντησα μερικούς φίλους και φίλες που ανασκουμπωμένοι εργάζονταν σε διαφόρους τομείς: στην καθαριότητα, στην περιφρούρηση κλπ
    Καμιά καταστροφή. Κανένας βανδαλισμός, που ψευδώς καταγγέλλανε κάποιοι. Έριξα μια ματιά στους χώρους του Σπουδαστηρίου Πολεοδομικών Ερευνών, στο ισόγειο του κτιρίου Αβέρωφ. Ούτε εκεί υπήρχε πρόβλημα.
    Ένας φωτογράφος γύριζε κι έβγαζε φωτογραφίες μέσα στο προαύλιο. Στηθήκαμε και μας φωτογράφησε (Υπάρχουν άραγε αυτές οι φωτογραφίες; Δεν τις είδα ποτέ).

    Κατά τις 5.30, που άρχισε να σκοτεινιάζει, φύγαμε. Το μηχανάκι μου είχε χαλασμένα φώτα και αν κυκλοφορούσα στη γύρω περιοχή, που αστυνομοκρατείτο, αργότερα χωρίς φώτα, θα ‘βρισκαν αφορμή να με σταματήσουν, και μετά για «εξακρίβωση» κλπ.

    Τη συνέχεια, την πολιορκία του Πολυτεχνείου, τους νεκρούς και τους τραυματίες, την επέμβαση του στρατού με τα τανκς και τις Ειδικές Δυνάμεις, την άκουσα στο τρανζίστορ από τον ραδιοφωνικό σταθμό του Πολυτεχνείου, ξενυχτώντας στο σπίτι στους Αμπελοκήπους. Είχα και τηλεφωνική επικοινωνία με τη φίλη μου, της Σχολής Καλών Τεχνών, που έμενε στη Στουρνάρα, δίπλα στο Πολυτεχνείο.

    Την άλλη μέρα κατά το μεσημέρι προσπάθησα να κατέβω με το αυτοκίνητο του πατέρα μου στην περιοχή του Πολυτεχνείου. Παράτολμο. Στην Αλεξάνδρας ένα αυτοκίνητο είχε γίνει λειώμα, πατημένο από ένα τανκ. Τα τανκς κατέβηκαν τη νύχτα την Αλεξάνδρας, ξεκινώντας από το Γουδί. Η Πατησίων, από την Αλεξάνδρας προς το Κέντρο, ήταν βομβαρδισμένο τοπίο. Πυροβολισμοί ακούγονταν ακόμη…

    «Να μιλήσω για ήρωες να μιλήσω για ήρωες: ο Μιχάλης
    που έφυγε μ’ ανοιχτές πληγές απ’ το νοσοκομείο
    ίσως μιλούσε για ήρωες όταν, τη νύχτα εκείνη
    που έσερνε το ποδάρι του μες στη συσκοτισμένη πολιτεία,
    ούρλιαζε ψηλαφώντας τον πόνο μας. «Στα σκοτεινά
    πηγαίνουμε στα σκοτεινά προχωρούμε…»
    Οι ήρωες προχωρούν στα σκοτεινά.
    Λίγες οι νύχτες με φεγγάρι που μ’ αρέσουν».

    «Στο μεταξύ η Ελλάδα ταξιδεύει ολοένα ταξιδεύει
    κι αν «ορώμεν ανθούν πέλαγος Αιγαίον νεκροίς»
    είναι εκείνοι που θέλησαν να πιάσουν το μεγάλο καράβι
    με το κολύμπι
    εκείνοι που βαρέθηκαν να περιμένουν τα καράβια που δεν
    μπορούν να κινήσουν
    την ΕΛΣΗ τη ΣΑΜΟΘΡΑΚΗ τον ΑΜΒΡΑΚΙΚΟ.
    Σφυρίζουν τα καράβια τώρα που βραδιάζει στον Πειραιά
    σφυρίζουν ολοένα σφυρίζουν μα δεν κουνιέται κανένας
    αργάτης
    καμιά αλυσίδα δεν έλαμψε βρεμένη στο στερνό φως που
    βασιλεύει
    ο καπετάνιος μένει μαρμαρωμένος μες στ’ άσπρα και στα
    χρυσά.
    Όπου και να ταξιδέψω η Ελλάδα με πληγώνει.
    Παραπετάσματα βουνών αρχιπέλαγα γυμνοί γρανίτες…
    Το καράβι που ταξιδεύει το λένε ΑΓ ΩΝΙΑ 937″.

    (Αποσπάσματα από τα ποιήματα του Γιώργου Σεφέρη: ΤΕΛΕΥΤΑΙΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ και ΜΕ ΤΟΝ ΤΡΟΠΟ ΤΟΥ Γ.Σ.)

    https://www.facebook.com/faidon.papatheodorou?fref=nf

  5. Γιώργος Κηρύκου (1955-1993): Η ιστορία ενός εκ των «άγνωστων» αγωνιστών του Πολυτεχνείου

    Η φωτογραφία που τον δείχνει ανεβασμένο στην πύλη του Πολυτεχνείου, ανεμίζοντας την ελληνική σημαία και φωνάζοντας συνθήματα “Κάτω η χούντα” και “Επανάσταση λαέ“, είναι πασίγνωστη.

    khrykou-polytexneio.jpg

    Ονομαζόταν Γιώργος Κηρύκου, καταγόταν από την Ικαρία, ένα από τα 5 παιδιά της οικογένειάς του, και το 1973 ήταν 18 χρονών.Είχε έλθει στην Αθήνα να βρει την τύχη του και δούλευε περιστασιακά οικοδόμος και ελαιοχρωματιστής. Η μεγάλη του αγάπη, όμως, ήταν η μουσική και η κιθάρα. Ερασιτέχνης μουσικός, έφτιαχνε στιχάκια και τα έντυνε με τα ακόρντα της κιθάρας του.

    Η φωτογραφία που τον δείχνει ανεβασμένο στην πύλη του Πολυτεχνείου, ανεμίζοντας την ελληνική σημαία και φωνάζοντας συνθήματα “Κάτω η χούντα” και “Επανάσταση λαέ“, είναι πασίγνωστη. Τότε ήταν αρραβωνιασμένος με μια φοιτήτρια.

    Μετά τα γεγονότα, συνελήφθη από τα όργανα της χούντας, κρατήθηκε στο Χαϊδάρι και βασανίστηκε. Οι γονείς του είχαν χάσει τα ίχνη του, δεν ήξεραν εάν είναι ζωντανός ή όχι. Τελικά, κατάφερε να επικοινωνήσει με την αρραβωνιαστικιά του μέσω ενός φαντάρου, κι εκείνη έστειλε γράμμα στην Ικαρία για να πει στην οικογένεια ότι είναι ζωντανός.

    Αργότερα μπαρκάρισε στα καράβια, ξαναγύρισε γιατί ήταν “παράνομος”, πήγε στην Αμερική, παντρεύτηκε, έκανε έναν γιο, και δούλευε μουσικός στην Αστόρια. Χώρισε, γύρισε στην Ικαρία στην μάνα του και στις αδελφές του, έκανε έναν δεύτερο γάμο, και έκανε μαθήματα κιθάρας σε παιδιά. Το παρατσούκλι του ήταν “Αλμπάνο“

    Το καλοκαίρι του 1993, με τις φοβερές πυρκαγιές στο νησί που κόστισαν 13 νεκρούς, σε ηλικία 38 ετών, μαζί με δυο φίλους του, βοηθούσε να αντιμετωπιστεί η καταστροφή. Οταν άκουσε για 4 γέροντες εγκλωβισμένους που κινδύνευε η ζωή τους, πήγε εκεί. Προσπάθησε να σώσει μια γριούλα από την φωτιά, την πήρε στην πλάτη του για να την μεταφέρει, όμως ο αέρας άλλαξε κατεύθυνση και η φωτιά γύρισε. Εγκλωβίστηκαν όλοι εκεί, κι εκεί έχασε τη ζωή του.

    Αυτή ήταν, εν συντομία, η ιστορία του Γιώργου Κηρύκου. Αλλά δεν είναι η ιστορία του Γιώργου Κηρύκου μόνο. Είναι και η ιστορία των χιλιάδων άγνωστων “ανώνυμων” ανιδιοτελών αγωνιστών του Πολυτεχνείου, που ποτέ δεν ζήτησαν τίποτε και ποτέ δεν εξαργύρωσαν εκείνους τους αγώνες.

    – See more at: http://left.gr/news/giorgos-kirykoy-1955-1993-i-istoria-enos-ek-ton-agnoston-agoniston-toy-polytehneioy#sthash.94mUZJId.dpuf

  6. Μαρτυρία του στρατιώτη που οδηγούσε το τανκ, που παραβίασε την καγκελόπορτα του Πολυτεχνείου
    «Την ηµέρα εκείνη ήµουν υπηρεσία. Στο στρατό είχα δέκα µήνες. Ήµουν εκπαιδευτής στο Κέντρο Τεθωρακισµένων, στο Γουδί. Τότε οι “μαυροσκούφηδες” ήταν σώµα επιλέκτων. Πήγα εθελοντικά. Μόλις άρχισαν τα επεισόδια, µπήκαµε επιφυλακή. “Οι κοµουνιστές καίνε την Αθήνα”, µας έλεγαν κι εµείς τους πιστεύαµε. Θυµάµαι στο στρατόπεδο κάποιοι είχαν ραδιοφωνάκια και ακούγαµε στα κρυφά το σταθµό του Πολυτεχνείου. “Παλιοκουµούνια, θα καλοπεράσετε!” λέγαµε.
    Μισή ώρα µετά τα µεσάνυχτα της 16ης Νοεµβρίου η ίλη µου πήρε εντολή να ετοιµαστεί για έξοδο. Αποφασίστηκε να βγουν πέντε δικά µας άρµατα, κάτι γαλλικά ΑΜΧ30. Εγώ ήµουν οδηγός στο πρώτο άρµα που βγήκε στο δρόµο. [Στο ίδιο άρµα βρίσκονταν ο αξιωµατικός Μιχάλης Γουνελάς, ως επικεφαλής, ο ανθυπασπιστής Λάµπρος Κωνσταντέλλος, ως οδηγός εδάφους, ο λοχίας Στέλιος Εµβαλωµένος και ο Γιάννης Τίρπας.]
    Στη 1.15′ το πρωί της 17ης Νοεµβρίου φτάσαµε στη διασταύρωση των λεωφόρων Αλεξάνδρας και Κηφισίας. Λίγο αργότερα διασχίζαµε την Αλεξάνδρας, όταν στο ύψος του ΙΚΑ, στη στάση Σόνια, σταµατήσαµε, γιατί ο δρόµος ήταν κλειστός. Υπήρχαν οδοφράγµατα, φωτιές και ακινητοποιηµένα λεωφορεία. Με διάφορες µανούβρες αριστερά δεξιά, µπρος πίσω, άνοιξα το δρόµο και προχωρήσαµε. Όταν φτάσαµε στη διασταύρωση της λεωφόρου Αλεξάνδρας και της οδού Πατησίων, µας έδωσαν εντολή να σταµατήσουµε. Εκεί, στην πλατεία Αιγύπτου, µείναµε περίπου µία ώρα. Ο κόσµος θυµάµαι ότι µας φώναζε: “Είµαστε αδέρφια, είµαστε αδέρφια”. Εγώ ήθελα να τους φάω. Τους έβλεπα σαν παράσιτα!
    Μας είπαν να πάµε κοντά στο Πολυτεχνείο, αλλά όχι µπροστά στην πόρτα. Αυτό κάναµε. Σταµατήσαµε λίγα µέτρα πιο πέρα.
    Φτάνοντας µπροστά στην πόρτα έστριψα το άρµα προς το Πολυτεχνείο, µε γυρισµένο το πυροβόλο προς τα πίσω. Θυµάµαι ότι σηκώθηκα από τη θέση µου κι εγώ και το άλλο πλήρωµα. Δεκάδες φοιτητές κρέµονταν από τα κάγκελα, ενώ εκατοντάδες βρίσκονταν στον προαύλιο χώρο. Έδειχναν πανικόβλητοι. Κι εγώ, να σκεφτείς, ότι τους έβλεπα σαν µαµούνια, που ήθελα να τα φάω!
    Τότε ήρθε ο οδηγός εδάφους του άρµατος και µου λέει: “Θα µπούµε µέσα, θα ρίξουµε την πύλη. Ετοιµάσου!” Πήρα θέση και ξεκίνησα. Δεν έβλεπα πολλά πράγµατα, δεν είχα καλό οπτικό πεδίο, γιατί κοιτούσα πλέον από τη θυρίδα του άρµατος. Δέκα εκατοστά πριν από την πόρτα σταµάτησα. Σταµάτησα σκόπιµα. Αυτό φαίνεται στο βίντεο της εποχής. Στο φρενάρισµα οι φοιτητές, τροµαγµένοι, έφυγαν προς τα πίσω. Αν έµπαινα µε ταχύτητα, θα σκότωνα δεκάδες άτοµα, που εκείνη τη στιγµή ήταν κρεµασµένα στα κάγκελα.
    Η καγκελόπορτα έπεσε αµέσως. Πίσω από τη σιδερένια πύλη ήταν σταθµευµένο το Μερσεντές, το οποίο είχαν βάλει εκεί οι φοιτητές για να φράξουν την είσοδο. Το έκανα αλοιφή. Η αριστερή ερπύστρια το έλιωσε. Με το που έπεσε η πύλη του Πολυτεχνείου εισέβαλαν οι αστυνοµικοί για να συλλάβουν τους φοιτητές. Λίγο αργότερα κατέβηκα κι εγώ από το άρµα και µπήκα στο χώρο του Πολυτεχνείου. Δεν υπήρχε νεκρός. Θα µπορούσε όµως και να υπάρχουν νεκροί.
    Αστυνοµικοί κυνηγούσαν και χτυπούσαν τους φοιτητές όπου τους έβρισκαν.
    Αν δεν ήταν οι λοκατζήδες να τους σταµατήσουν -θυµάµαι ότι πολλές φορές πιάστηκαν στα χέρια µαζί τους-, δεν ξέρω κι εγώ τι θα γινόταν.
    Στο προαύλιο του Πολυτεχνείου ήταν πολλοί χτυπηµένοι, θυµάµαι ότι είδα πολλούς τραυµατίες, ενώ τρεις τέσσερις ήταν σωριασµένοι κάτω, ακίνητοι. Δεν ξέρω αν ήταν νεκροί. Δεν κοίταξα να δω. Κάποια στιγµή ένας φοιτητής όρµησε καταπάνω µου και µου είπε: “Τι κατάλαβες τώρα που µπήκες;” Αφήνιασα. Έβγαλα το πιστόλι και προτάσσοντάς το γύρισα και του είπα ουρλιάζοντας: “Σκάσε, ρε κωλόπαιδο, µη σε καθαρίσω”. Αυτός ο φοιτητής δεν ξέρει πόσο τυχερός στάθηκε εκείνη τη στιγµή… Αν έλεγε µια κουβέντα παραπάνω, θα τον σκότωνα! Τέτοιος ήµουν. Ένας φασίστας.
    Όπως περνούσαν οι φοιτητές, θυµάµαι ότι έριχναν µέσα στο τανκς πακέτα τσιγάρα και ό,τι προµήθειες είχαν µαζί τους. Όταν γυρίσαµε στο Γουδί, το άρµα έµοιαζε µε περίπτερο. Όσο σκέφτοµαι ότι οι φοιτητές µάς έδιναν σάντουιτς και τσιγάρα, µετά απ’ όσα τους κάναµε… Δεν µπορώ να το συγχωρέσω αυτό το πράγµα στον εαυτό µου. Σκέφτοµαι τι πήγα κι έκανα!…
    Όταν γυρίσαµε στο στρατόπεδο, έγινα ήρωας. Οι στρατιωτικοί µού έδιναν συγχαρητήρια. Τότε αισθανόµουν ότι ήµουν κάποιος, ότι έκανα κάτι καλό, κάτι µεγάλο. […]
    Στο µεροκάµατο η ζωή µου άλλαξε 180 µοίρες. Έκανα όποια δουλειά µπορείς να φανταστείς. Εργάτης κατάλαβα ότι δεν µπορώ να έχω τα ίδια αιτήµατα µε τους εργοδότες. Εµένα, που µου έµαθαν να µισώ τους κοµουνιστές, ψήφισα δύο φορές ΚΚΕ!
    Στη δουλειά, πριν από χρόνια, κάποιος άκουσε πώς µε λένε και ρώτησε αν έχω κάποια σχέση µε τον “πορτάκια”, όπως είπε, του Πολυτεχνείου. “Ξάδερφός µου είναι, µακρινός. Σκοτώθηκε σε τροχαίο”, απάντησα. Είµαι ένας άνθρωπος που δεν υπήρξε ποτέ είκοσι χρονών. Ο έφεδρος στρατιώτης Α. Σκευοφύλαξ σκοτώθηκε σε τροχαίο! Οι φίλοι µου δεν ξέρουν ποιος είµαι, ούτε κανείς στη γειτονιά. Μόνο η γυναίκα µου το ξέρει. Της το είπα ύστερα από χρόνια. Στα παιδιά µου δεν το είπα ακόµα.
    Ντρέποµαι γι’ αυτό που ήµουν, γι’ αυτό που έκανα. Στη θέση µου θα µπορούσε να βρεθεί ο καθένας, έφεδρος στρατιώτης ήµουν άλλωστε. Δε µε απαλλάσσει όµως αυτό. Μέχρι που µπήκα µέσα, πίστευα αυτό που έκανα. Στη συνέχεια έγινε ο εφιάλτης της ζωής µου.
    Είχαν µεγάλη ψυχή. Ήταν παλικάρια. Δεν ξέρω αν έχει νόηµα, αλλά θα ήθελα να τους πω µια µεγάλη συγνώµη…»

    (Βήμα Reportage, 9 Νοεμ. 2003, έρευνα Κώστα Χατζίδη)

  7. Η χρεοκοπία της Μεταπολίτευσης

    Του ΛΑΟΚΡΑΤΗ ΒΑΣΣΗ,
    φιλολόγου, συγγραφέα

    Ηταν μια ιερή στιγμή το «Πολυτεχνείο», που τη χαλάσαμε με τις υπερβολές στη μυθοποίησή της και με την ανίερη εκμετάλλευσή της. Δεν περιφρουρήσαμε την ιερότητα αυτής της στιγμής κι ούτε μπολιάσαμε την πολιτική μας ζωή και προπαντός τις νέες γενιές με το αξιακό της «διά ταύτα». Στο βάθος της προπαγανδιστικής διαχείρισης του «Πολυτεχνείου» αναγιγνώσκει κανείς την τραγική «κενότητα» της μεταπολιτευτικής πολιτικής ζωής.

    Δεν είναι που, εν πολλοίς, χρησιμοποιήθηκε ως άλλοθι για τις ανεπάρκειες του αντιδικτατορικού αγώνα μας, αλλά που χρησιμοποιήθηκε εξακολουθητικά ως άλλοθι και για τις μεταπολιτευτικές πολιτικές μας ανεπάρκειες, με τις επετειακές πορείες να είναι η «ηχηρή» και «ογκώδης» έκφρασή τους.

    Για να μην αναφερθώ σε άλλα «περίεργα» όπως: η ανταγωνιστική ιδιοποίηση του «μύθου» απ’ τις κομματικές φοιτητικές παρατάξεις, η «ιδιοκτησιακή» κατοχή της Σημαίας του Πολυτεχνείου από κάποια απ’ αυτές, η εξακολουθητική και προκλητική εξαργύρωση από στελέχη της εξέγερσης της αγωνιστικής τους «επιταγής» στο μεταπολιτευτικό πολιτικό χρηματιστήριο… στις πλάτες της μεγάλης πλειοψηφίας των συντρόφων τους, η ανούσια «θεατρικότητα» των επετειακών εορτασμών στα σχολεία, διανθισμένων με τις κατ’ έθιμον… καταλήψεις, που, μαζί με τις πολύ συνήθεις των πανεπιστημιακών σχολών, είναι και η πιο ακραία εκδοχή της εκφυλιστικής του «μίμησης». Είναι αυτές οι «καταλήψεις», πλην των κινηματικών τους εξαιρέσεων, μια κληρονομημένη αγωνιστική «κουλτούρα» την οποία (ως εκφυλιστική κληρονομιά του «Πολυτεχνείου») πληρώσαμε ακριβά.

    Οπως πληρώνουμε ακριβά, στο πλαίσιό της, ένα είδος αντεστραμμένης (σε σχέση με την παλιά των «εθνικοφρόνων») ιδεολογικής τρομοκρατίας, που, εν ονόματι της… αγωνιστικής κληρονομιάς του «Πολυτεχνείου», ευτελίζει στην πράξη την ίδια την αξιακή του βάση και τα μηνύματά του.

    http://www.presspublica.gr/%CE%B7-%CF%87%CF%81%CE%B5%CE%BF%CE%BA%CE%BF%CF%80%CE%AF%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CF%82-%CE%BC%CE%B5%CF%84%CE%B1%CF%80%CE%BF%CE%BB%CE%AF%CF%84%CE%B5%CF%85%CF%83%CE%B7%CF%82/

  8. Εύξεινος on

    «Πολυτεχνείο 1973
    Η μαρτυρία ενός μαθητή.»

    http://www.elmeher.gr/joomla/images/Antifa_Yliko/Keimena/Skandala.pdf

  9. Δεν αγωνίστηκαν για καρέκλες

    Η γενιά του Πολυτεχνείου δεν βρήκε το μερίδιο που της αναλογούσε στο πολιτικό σκηνικό

    Άνθρωποι της διπλανής πόρτας, που έκαναν την επανάστασή τους με το αντιδικτατορικόφοιτητικό κίνημα, αλλά σήμερα είναι πολιτικά αποστασιοποιημένοι και «παροπλισμένοι»ανκαι αμιγώς αριστεροί- ήταν οι πρωτεργάτες του Πολυτεχνείου.

    Αυτό προέκυψε από την έρευνα για το «πρόσωπο» της γενιάς του Πολυτεχνείου, την οποία παρουσίασε χθες στην ημερίδα που οργάνωσε το Κέντρο Πολιτικών Ερευνών του Τμήματος Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας του Παντείου Πανεπιστημίου η Χριστίνα Λεβεντάκου, υποψήφια διδάκτωρ του Τμήματος.

    Οι πρωτεργάτες του Πολυτεχνείου ήταν κατά κύριο λόγο γόνοι δεξιών ή κεντρώων γονέων οι οποίοι πέρασαν… απέναντι, στην Αριστερά, και παραμένουν εκεί ώς σήμερα αν και δεν έχουν ενεργό πολιτική δράση. «Η γενιά αυτή δίνει πιστά την εικόνα τηςΟΙ ΠΡΩΤΕΡΓΑΤΕΣ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ήταν κυρίως γόνοι δεξιών ή κεντρώων γονέων, οι οποίοι πέρασαν… απέναντι, στην Αριστερά, και παραμένουν εκεί ώς σήμεραδιαδρομής της ελληνικής κοινωνίας από τη μετεμφυλιακή δεκαετία του ΄50 στη δεκαετία ριζοσπαστικοποίησης του ΄60», τόνισε ο αναπληρωτής καθηγητής στο Πάντειο και διευθυντής του Κέντρου Πολιτικών Ερευνών Γιάννης Βούλγαρης.

    Η έρευνα διαψεύδει κι άλλον έναν μύθο, πρόσθεσε ο Γ. Βούλγαρης. Τον μύθο της γενιάς που εκμεταλλεύθηκε θέσεις, αφού οι περισσότεροι εκπρόσωποί της δεν δραστηριοποιούνται στα κόμματα, παρά μόνο σε επαγγελματικά και συνδικαλιστικά σωματεία. «Πρόκειται για ordinary people (συνηθισμένους ανθρώπους), αλλά και για μια μεταιχμιακή γενιά. Ήταν η τελευταία γενιά των καταστάσεων εκτάκτου ανάγκης και της ελληνικής ανέχειας, και η πρώτη της δημοκρατικής και οικονομικής ευημερίας. Ήταν η γενιά που είδε τη διάψευση των οραμάτων της, αλλά και χαϊδεμένη γιατί έσωσε την αντιστασιακή τιμή της Ελλάδας. Κατηγορήθηκε για πόστα που δεν κατέλαβε, για υποσχέσεις που δεν εκπλήρωσε», είπε χαρακτηριστικά ο Γιάννης Βούλγαρης, ενώ πρόσθεσε ότι ένα από τα ερωτήματα που παραμένουν αναπάντητα είναι «πώς και γιατί η γενιά δεν βρήκε το μερίδιο που της αναλογούσε στο πολιτικό σκηνικό της χώρας».

    Ο πληθυσμός της έρευνας ήταν η σπουδάζουσα νεολαία των πανεπιστημιακών σχολών της Αθήνας, της Θεσσαλονίκης και της Πάτρας που είχε ιδιαίτερα ενεργό ρόλο στο αντιδικτατορικό φοιτητικό κίνημα. Πρόκειται για ένα σύνολο 937 ατόμων, τα οποία έχουν καταγραφεί επισήμως από τις διωκτικές αρχές της δικτατορίας. Από αυτά, η Χρ. Λεβεντάκου εντόπισε και επικοινώνησε με 376, ενώ έλαβε 295 απαντήσεις και 81 αρνήσεις. Ενδιαφέρον παρουσιάζει η χαρτογράφηση της γενιάς του Πολυτεχνείου και ως προς την προέλευση των εκπροσώπων της με βάση τα επαγγέλματα των γονέων. «Η γενιά προέρχεται από δύο άκρα, ελεύθερους επαγγελματίες και δημοσίους υπαλλήλους από τη μια και εργάτες/ αγρότες από την άλλη, γεγονός που δεν προκαλεί εντύπωση, καθώς το δεύτερο κομμάτι σχετίζεται με το αίτημα της κοινωνικής ανέλιξης», υποστήριξε η Χρ. Λεβεντάκου.

    Ενώ οι πρωτεργάτες του Πολυτεχνείου ήταν αριστεροί, κατά κύριο λόγο οι γονείς τους ήταν κεντρώοι. Αλλά ακόμη κι όσοι είχαν δεξιό πατέρα, στράφηκαν σε ποσοστό 72% στην Αριστερά. Εντύπωση προκαλεί, πάντως, η εικόνα… πολιτικού παροπλισμού της γενιάς, αφού το 72% δεν έχει καμιά οργανωμένη δραστηριότητα σε κόμμα. Ωστόσο, η Αριστερά παραμένει σταθερός προσανατολισμός των εκπροσώπων της γενιάς. Ως προς την πολιτική τοποθέτηση των γονέων, ενδιαφέρουσες είναι οι διαφορές που παρουσιάζονται από το 1958 ώς το 1973, αφού μέχρι το 1958 τα ποσοστά της Αριστεράς ήταν υψηλά, παραπέμποντας στα αυξημένα ποσοστά της ΕΔΑ, ενώ από το 1958 ώς το 1967 οι συσχετισμοί μεταβάλλονται λόγω της ίδρυσης της Ένωσης Κέντρου, με τα ποσοστά του κεντρώου χώρου να φθάνουν το 51%, την Αριστερά να πέφτει και τη Δεξιά να εξασθενεί σε ποσοστό 17%.

    «Οι ελληνικές πηγές δεν είναι διαθέσιμες»

    ΓΙΑ ΤΗ ΓΕΝΙΑ του ΄68 μέσα από τη χρήση της αυτοβιογραφίας και της μαρτυρίας, πηγών δηλαδή που βασίζονται στη μνήμη, αλλά και για την ανάγκη να διερευνηθούν πιο αναλυτικά οι πτυχές της γενιάς του Πολυτεχνείου μίλησε η Ιωάννα Λαλιώτου, επίκουρη καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. Ο Σωτήρης Ριζάς, διευθυντής στο Κέντρο Έρευνας της Ιστορίας του Νεότερου Ελληνισμού της Ακαδημίας Αθηνών, μίλησε για ιστοριογραφικά κεκτημένα, αλλά και τα ζητούμενα της εποχής της δικτατορίας. Μάλιστα, επανέλαβε το πάγιο παράπονο των Ελλήνων ερευνητών για τα αρχεία του υπουργείου Εξωτερικών που αφορούν την ταραγμένη δεκαετία του ΄60, τα οποία δεν είναι ανοικτά στους ερευνητές, με αποτέλεσμα να είναι αναγκασμένοι να καταφεύγουν στα ξένα αρχεία και κυρίως στα αμερικανικά. «Οι ελληνικές πηγές δεν είναι διαθέσιμες, γιατί δεν υπάρχει κανένας κανόνας», είπε. «Αυτό που δεν ξέρουμε είναι ποια είναι η Ελλάδα που βγήκε από τη δικτατορία.

    http://www.tanea.gr/news/greece/article/44155/?iid=2


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: