Archive for the ‘Βιβλιοπαρουσιάσεις’ Category

«Από την Spezieria στο Φαρμακείο»: Ένα εξαιρετικό βιβλίο

Υπάρχουν κάποια εξαιρετικά, ίσως και μοναδικά,  βιβλία τα οποία είναι πολύ άτυχα στη διαδορμή τους προς το αναγνωστικό κοινό. Δεν ξέρω αν στην κατηγορία αυτή ανήκει το βοιβλίο-λεύκωμα που κρατάω στα χέρια μου και σχολιάζω, πάντως ο δαίμων της φωτοσύνθεσης στις Σελίδες Ιστορίας της »Κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας» της 6 Ιουλίου 2014   ξέχασε την παρακάτω βιβλιοπαρουσίαση.

σάρωση0003

Φωτεινής Καραμαλούδη, «Από την Spezieria στο Φαρμακείο. Η πολλαπλή ταυτότητα του φαρμακοποιού στον ευρύτερο χώρο του ελληνισμού», εκδ. Φαρμακευτικός Κόσμος, Αθήνα, 2013.

karamaloudiΈνας από τους σημαντικότερους χώρους άσκησης της ιατρικής επιστήμης υπήρξαν τα φαρμακεία, η σημασία των οποίων υπήρξε πολύ ευρύτερη από τη συγκεκριμένη επιστημονική ους αποστολή. Εκτός από την παρασκευή και την πώληση φαρμάκων υπήρξαν και χώροι εξέτασης των ασθενών. Επίσης ήταν χώροι με ιδιαίτερη κοινωνική σημασία όπου πραγματοποιούνταν ζυμώσεις, πολιτικές, ιδεολογικές, πολιτισμικές.

Συνέχεια

Advertisements

Kυριακή 16 Μαρτίου: επανακυκλοφορεί το βιβλίο για τους Έλληνες της τ. ΕΣΣΔ

katarefsi3

22 χρόνια μετά επανακυκλοφορεί με την «Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία» (16-3-2014) το βιβλίο με τίτλο«Η κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης. Οι συνέπειες για τον ελληνισμό«(1992). Η ουκρανική κρίση και το δημοψήφισμα της Κριμαίας το έκαναν και πάλι επίκαιρο. Να σημειωθεί ότι το βιβλίο αυτό δεν κυκλοφορεί στην αγορά. 

katarefsi2

Γράφτηκε τους τελευταίους μήνες της ΕΣΣΔ (φθινόπωρο του ’91) και εκδόθηκε μετά την κατάρρευση (Φεβρουάριος ’92) σε μια προσπάθεια ενημέρωσης της ελληνικής κοινής γνώμης, αλλά και των αρμοδίων που διαμόρφωναν την εξωτερική πολιτική, για τις κοσμογονικές αλλαγές που συνέβαιναν με την κατάρρευση της Σοβιετικής Αυτοκρατορίας. Το βιβλίο αυτό ανήκει στην εποχή που το γέννησε και με μια έννοια αποτελεί -εκτός από πηγή πληροφόρησης για τις εστίες της έντασης- και ντοκουμέντο των δεδομένων αντιλήψεων που υπήρχαν εκείνη την εποχή. 
.
Στο βιβλίο αυτό, γίνεται μια προσπάθεια περιγραφής των συνθηκών που γέννησαν τους σκληρούς πολέμους, αρχικά στον Καύκασο. Περιγράφονται από τότε αυτά που -άλλα σύντομα και άλλα πολύ αργότερα- ακολούθησαν και συμβαίνουν έως σήμερα.
  
Τα γεγονότα στην Κριμαία και στην Ουκρανία δεν θα τελειώσουν εύκολα και οι μετασοβιετικές ωδίνες θα συνεχίσουν να απασχολούν τόσο τον υπόλοιπο πλανήτη, όσο και τους Έλληνες που η μοίρα τους τοποθέτησε σ’ εκείνα τα εδάφη...

Συνέχεια

Οι Έλληνες της ν. Ουκρανίας και της Κριμαίας: Η σύγχρονη παρουσία

σάρωση0004

Η “Βιβλιοθήκη”,  δηλαδή το ένθετο 4σέλιδο για τα βιβλία, της “Ελευθεροτυπίας”της Παρασκευής (28 Φεβρουαρίου 2014 ) ήταν αφιερωμένο στους Έλληνες της νότιας Ουκρανίας και της Κριμαίας μέσα από την παρουσίαση κάποιων επιλεγμένων βιβλίων. Το αφιέρωμα είχε τις εξής ενότητες:
α) Εισαγωγικό,  http://goo.gl/5DwRbq
β) βιβλία για τη μαριουπολίτικη διάλεκτο, http://goo.gl/xycyDG
γ) για τις σταλινικές διώξεις  http://goo.gl/0PvL9s
δ) για την σύγχρονη παρουσία.

Η ανάρτηση αυτή περιλαμβάνει μόνο την αναφορά στη σύγχρονη παρουσία  με την παρουσίαση επιλεγμένων βιβλίων. 

σάρωση0032

Η επετειακή έκδοση, κατά την είσοδο της νέας χιλιετίας, ενός πολυτελούς και ιδιαιτέρως προσεγμένου τόμου από το Ινστιτούτο Ιστορίας της Ουκρανίας της Εθνικής Ακαδημίας των Επιστημών της Ουκρανίας είχε μεγάλη σημασία. Τόσο συμβολική όσο και ιστορική. Η παρουσία των Ελλήνων από την αρχαιότητα έως σήμερα στην Ουκρανία παρουσιάζεται ως μια συνεχής ιστορική διαδικασία. Εκατοντάδες φωτογραφίες και γκραβούρες πλαισιώνουν την έκδοση.

Εθνική Ακαδημία Ουκρανίας-Ινστιτούτο της Ιστορίας της Ουκρανίας, «Greki na ukrainski teranax» (Ελληνες στη γη της Ουκρανίας)  Εκδ. Εθνική Ακαδημία Ουκρανίας, 2000, σελ. 488Εθνική Ακαδημία Ουκρανίας-Ινστιτούτο της Ιστορίας της Ουκρανίας, «Greki na ukrainski teranax» (Ελληνες στη γη της Ουκρανίας) Εκδ. Εθνική Ακαδημία Ουκρανίας, 2000, σελ. 488

Ο τόμος αυτός υπήρξε η κορυφαία κατάληξη μιας ερευνητικής προσπάθειας που ξεκίνησε στις αρχές της δεκαετίας του ’90 από την Ακαδημία και συμπεριλάμβανε την έρευνα στα αρχεία, τη διοργάνωση διεθνών συνεδρίων και τις εκδόσεις των εργασιών.

Συνέχεια

Οι Έλληνες της ν. Ουκρανίας και της Κριμαίας: Οι σταλινικές διώξεις

σάρωση0004

Η “Βιβλιοθήκη”,  δηλαδή το ένθετο 4σέλιδο για τα βιβλία, της “Ελευθεροτυπίας”της Παρασκευής (28 Φεβρουαρίου 2014 ) ήταν αφιερωμένο στους Έλληνες της νότιας Ουκρανίας και της Κριμαίας μέσα από την παρουσίαση κάποιων επιλεγμένων βιβλίων. Το αφιέρωμα είχε τις εξής ενότητες:
α) Εισαγωγικό,  http://goo.gl/5DwRbq
β) βιβλία για τη μαριουπολίτικη διάλεκτοhttp://goo.gl/xycyDG
γ) για τις σταλινικές διώξεις  http://goo.gl/0PvL9s
δ) για την σύγχρονη παρουσία http://goo.gl/Nz1me4

Η ανάρτηση αυτή περιλαμβάνει μόνο την ενότητα για τις σταλινικές διώξεις  με την παρουσίαση επιλεγμένων βιβλίων.

σάρωση0032

Σταλινικές διώξεις κατά των Ελλήνων της Ουκρανίας

Η Λαϊκή Επιτροπή Εσωτερικών Υποθέσεων με εντολή του Στάλιν σχεδίασε μυστική επιχείρηση, σκοπός της οποίας ήταν η εξορία των μικρών λαών και εθνικοτήτων στο Βορρά σε σχεδόν απάτητα μέρη από τον άνθρωπο, «για την ανάπτυξη της λαϊκής οικονομίας»

Η υποτίμηση ενός πολύ σημαντικού τμήματος της ελληνικής διασποράς, που κατέχει μια εντυπωσιακή ιστορική και πολιτική εμπειρία, οφείλεται σε πολλούς παράγοντες. Όπως:
στην παραδοσιακή ελλαδική εσωστρέφεια,
στην απέχθεια των συντηρητικών πολιτικών δυνάμεων προς τον εξωελλαδικό ελληνισμό και ειδικά αυτόν της Ανατολής,
στην ύπαρξη ενός σκληρού σταλινικού κόμματος,
στην απουσία της κουλτούρας του διαλόγου, ακόμα και σε ακαδημαϊκούς χώρους.

Ομως, εδώ και είκοσι χρόνια, παρ’ όλες τις αντιξοότητες, ξεκίνησε η έρευνα γι’ αυτές τις «λευκές σελίδες» της σύγχρονης ιστορίας μας, τελείως ανεξάρτητα από το επίσημο σύστημα της νεοελληνικής ιστοριογραφίας.

Ιβάν Τζουχά  «Odyssei Mariupolski Grekov»  (Η Οδύσσεια των Μαριουπολιτών Ελλήνων), Βόλογκντα, 1993  Σελ. 161

Ιβάν Τζουχά, «Odyssei Mariupolski Grekov» (Η Οδύσσεια των Μαριουπολιτών Ελλήνων),
Βόλογκντα, 1993, σελ. 161

Ενας από τους πρωτοπόρους ερευνητές είναι ο Ιβάν Τζουχά, κάτοικος της πόλης Βολγκοντά (Ρωσία) και έλκων την καταγωγή από τους Ελληνες της Μαριούπολης. Στο ερευνητικό πεδίο του Τζουχά υπήρχε το σύνολο των σοβιετικών ελληνικών κοινοτήτων. Με μια σειρά βιβλίων του, βασισμένων σε επίπονη αρχειακή μελέτη, θα παρουσιάσει το πραγματικό μέγεθος εκείνης της αντιμειονοτικής καταστροφικής πολιτικής. Το πρώτο του έργο με τίτλο «Η «Ελληνική Επιχείρηση» του 1937» έχει ήδη μεταφραστεί στα ελληνικά και βρίσκεται υπό έκδοση.

Συνέχεια

Η τέχνη της επιβίωσης στην προσφυγιά…. Μ’ αφορμή τον ποντιακό χορό

cf83ceaccf81cf89cf83ceb70005-1

Το αφιέρωμα Ιστορίας της  «Κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας» (12 Ιανουαρίου 2014) είχε ως αντικείμενο την επιβίωση ενός παραδοσιακού πολιτισμού σε συνθήκες βίαιου εκπατρισμού. Το θέμα αυτό σχετίζεται αφενός με την γενική αντίληψη που διακατέχει την κοινωνία για τον λαϊκό πολιτισμό και αφετέρου με τις ιδιαίτερες συνθήκες που καλείται να αντιμετωπίσει ο πολιτισμός ενός πληθυσμού σε συνθήκες εκδίωξης και προσφυγιάς. Στο αφιέρωμα συμμετείχε ο ερευνητής, χοροδιδάσκαλος Νίκος Ζουρνατζίδης

σάρωση0003-1

Πόντιοι: η τέχνη της επιβίωσης στην προσφυγιά

.
Του ΒΛΑΣΗ ΑΓΤΖΙΔΗ*
.

Ο ΠΟΝΤΙΑΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ -ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΟΦΩΝΗ ΚΑΙ ΤΟΥΡΚΟΦΩΝΗ ΕΚΔΟΧΗ ΤΟΥ- ΠΑΡ’ ΟΤΙ ΕΙΧΕ ΜΕΓΑΛΗ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΙΚΙΛΙΑ ΚΑΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΟ ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΟ ΚΑΙ ΓΛΩΣΣΟΛΟΓΙΚΟ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ, ΟΥΔΕΠΟΤΕ ΑΠΟΤΕΛΕΣΕ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΜΕΛΕΤΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ

Ένα από τα ζητήματα που καλείται να μελετήσει η κοινωνιολογία και η λαογραφία μαζί, είναι η δυνατότητα και οι τρόποι επιβίωσης ενός παραδοσιακού πολιτισμού σε συνθήκες βίαιου εκπατρισμού. Το ζήτημα αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία γιατί η σύγχρονη ελληνική κοινωνία διαμορφώθηκε από βίαιους εξωτερικούς παράγοντες. Τέτοιοι παράγοντες ήταν η Μικρασιατική Καταστροφή και η Γενοκτονία, που σηματοδότησε την Έξοδο των πολυάνθρωπων ελληνοορθόδοξων (και ελληνοπροτεσταντικών) κοινοτήτων από την καταρρέουσα Οθωμανική Αυτοκρατορία (1914-1922), καθώς και η δεκαετία του ’40 με την ξενική Κατοχή της χώρας και τον Εμφύλιο πόλεμο που ακολούθησε. Στους παράγοντες πρέπει να προσμετρηθεί η ύπαρξη ηγετικών ομάδων σ’ όλο το πολιτικό φάσμα, εξαρτημένων οικονομικά και ιδεολογικά  από ξένα κέντρα, που χαρακτηρίζονταν από αντιλήψεις, μη φιλικές προς τον παραδοσιακό πολιτισμό. Ειδικά οι πληθυσμοί που προέκυψαν από τη Μικρασιατική Καταστροφή είχαννα αντιμετωπίσουν  επί πλέον ένα άξενο πολιτικό και κοινωνικό  περιβάλλον, που πολλαπλασίαζε τις δυσκολίες διατήρησης του πολιτισμού τους.     

Συνέχεια

Τρεις εκδηλώσεις: Καλλιθέα-Αμπελόκηποι-Παλιά Βουλή

Τρεις εκδηλώσεις, στις οποίες θα πάρω μέρος, θα πραγματοποιηθούν το επόμενο διάστημα:

252_1640883752_n

12 Ιανουαρίου 2014: 7.00 μ.μ. Δαβάκη 10  στην Καλλιθέα Αττικής. 

Ο Σύλλογος Ποντίων Αργοναύται -Κομνηνοί διοργανώνει εκδήλωση με αφορμή την  έκδοση του βιβλίου του ερευνητή-χοροδιδάσκαλου Νίκου Ζουρνατζίδη. Θα μιλήσουν επίσης οι Χρήστος Γαλανίδης και Αντ. Παυλίδης 

—————————————————————————————————————-

prosfyges-ambelokipoi-300

15 Ιανουαρίου 2014 6.00-8.30 μ.μ.Ο Πολιτιστικός Περιβαλλοντικός Σύλλογος Κέντρου Αμπελοκήπων σας προσκαλεί στην εκδήλωση που διοργανώνει για τα 90 χρόνια από την εγκατάσταση των Μικρασιατών Προσφύγων στους Αμπελόκηπους.

Θα μιλήσουν επίσης οι: Μενέλαος ΧαραλαμπίδηςΠαπαθεοδώρου Φαίδων, Παραδείσης Νικόλαος, Βικέτος Νικόλαος, Π. Βουτσινά

 Η εκδήλωση θα γίνει στο ΚΤΙΡΙΟ 7ου ΔΙΑΜΕΡΙΣΜΑΤΟΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ, Πανόρμου 59 (μετρό: «Πανόρμου», Αμπελόκηποι

——————————————————————————————————————

2 Φεβρουαρίου, 11 π.μ.:  Ο Σύλλογος Μικρασιατών Αιγάλεω «ΝέεςΚυδωνίες» οργανώνει εκδήλωση για την πολιτισμική ανάπτυξη του ελληνισμού της Μικράς Ασίας. Η εκδήλωση θα γίνει στο  Εθνικό Ιστορικό Μουσείο (Παλιά Βουλή)

Συνέχεια

Οι προσφυγικές γειτονιές της Αθήνας στην Κατoχή

xaralampidisΜε αφορμή την έκδοση του βιβλίου του Μενέλαου Χαραλαμπίδη «Η εμπειρία της Κατοχής και της Αντίστασης στην Αθήνα», εκδ. Αλεξάνδρεια, 2012, έγραψα την παρακάτω βιβλιοπαρουσίαση που δημoσιεύτηκε στην «Βιβλιοθήκη» της «Ελευθεροτυπίας» (26 Οκτωβρίου 2013).

σάρωση0039

Ελευθεροτυπία, Σάββατο 26 Οκτωβρίου 2013

ΕΑΜικοί Μικρασιάτες πρόσφυγες κατά δωσιλόγων

Γράφει ο ΒΛΑΣΗΣ ΑΓΤΖΙΔΗΣ

Μία υποδειγματική μελέτη ήρθε να προστεθεί στις ιστοριογραφικές προσπάθειες για τη διερεύνηση της δεκαετίας του ’40. Ο Μενέλαος Χαραλαμπίδης ήρθε να συμπληρώσει ένα αδιερεύνητο έως τώρα χώρο της ιστορικής γνώσης, με μια μεγάλου εύρους έρευνα που βασίζεται σε μια πολύ καλή τεκμηρίωση.

Συνέχεια

Βιβλιοπαρουσίαση: Η Νέα Ιωνία στο Μεσοπόλεμο

Παρουσίαση βιβλίου: Η Νέα Ιωνία στο Μεσοπόλεμο, 1922-1941

nea-ionia-mesop

Τη Δευτέρα, 21 Οκτωβρίου 2013, ώρα 7μ.μ., στο Πνευματικό Kέντρο της Ένωσης Σπάρτης Μ. Ασίας (Αλατσάτων 27, Ν. Ιωνία) θα γίνει η παρουσίαση του βιβλίου των Χάρη Σαπουντζάκη- Λουκά Χριστοδούλου, με τον τίτλο«Η Νέα Ιωνία στο Μεσοπόλεμο, 1922-1941»

Στο έργο αυτό οι συγγραφείς, σε ξεχωριστές ενότητες, καταγράφουν την ιστορία της πολιτείας των ξεριζωμένων μικρασιατών, της Ν. Ιωνίας, της πρώτης εγκατάστασής τους και μετά τη δύσκολη αλλά και δημιουργική πορεία τους στη νέα πατρίδα, ως τον πόλεμο του ’40.

Το βιβλίο χωρίζεται σε 12 ενότητες. Η εγκατάσταση των προσφύγων στη Ν. Ιωνία, Βιομηχανία: Ταπητουργία-Υφαντουργία-Εμπόριο, Εκκλησία, Εκπαίδευση, Πολιτισμός, Αθλητισμός, Δημόσιες υπηρεσίες, Δημοτικές εκλογές του 1934, Εκλογές (βουλευτικές κ.λ.π.) στο Μεσοπόλεμο και η προσφυγική ψήφος, Λαογραφικά, Μαρτυρίες.

Συνέχεια

Σημαντική έκδοση μιας σπάνιας μαρτυρίας

Mihail Aggelou 2

Mια σπάνια μαρτυρία από ένα “αυτόπτη μάρτυρα” της μικρασιατικής τραγωδίας.

Η οριστική εκχώρηση της Μικράς Ασίας και της Ανατολικής Θράκης στους κεμαλικούς θα συμβεί με την υπογραφή της Συνθήκη των Μουδανιών στις 11 Οκτωβρίου του 1922 μεταξύ των κεμαλικών και των “συμμάχων”. Ένα μήνα μετά τη σφαγή και την πυρπόληση της Σμύρνης, θα πάρουν το δρόμο της προσφυγιάς και οι δεκάδες χιλιάδες Έλληνες της Ανατολικής Θράκης.

Mihail Aggelou 3Η διαδικασία μετάβασης της Αυτοκρατορίας στην εποχή του έθνους-κράτους θα σημαδευτεί από Γενοκτονίες, πολέμους, αγριότητες, αλλά και την αναποτελεσματικότητα του “εθνικού κέντρου” και την κυνική πολιτική των “συμμάχων”.

Μεγάλοι πολιτισμοί της Εγγύς Ανατολής, όπως ο ελληνικός και ο αρμενικός θα εξαλειφθούν οριστικά από το γενέθλιο χώρο τους και οι πληθυσμοί θα εκπατριστούν υποχρεωτικά.

Ο Μιχαήλ Αγγέλου γεννήθηκε σ’ ένα χωριό της βορειοδυτικής Μικράς Ασίας. Συμμετείχε στις πολιτικές διεργασίες στην Οθωμανική Αυτοκρατορία πριν τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Υπηρέτησε στον οθωμανικό στρατό υπό τον Liman Von Sanders την εποχή της μάχης της Καλλίπολης. Στρατεύτηκε υποχρεωτικά ως φαρμακοποιός στον κεμαλικό στρατό και έζησε την φρίκη των σφαγών και των δηώσεων των ελληνικών πόλεων και χωριών. Αυτομόλησε στον ελληνικό στρατό και έζησε την φρίκη της κατάρρευσης του μετώπου και της ολοκλήρωσης της Γενοκτονίας.

Η μαρτυρία του αποτελεί μια πολύτιμη παρακαταθήκη για τα όσα πραγματικά συνέβησαν στη Μικρά Ασία και ειδικότερα στην περιοχή της Νικομήδειας.

Συνέχεια

-Δυό βιβλιοπαρουσιάσεις…..

1) Παρουσίαση της ποιητικής συλλογής του Νίκου Γεωργιάδη με τίτλο «Πατρίδα μ’ αραεύω σε» την Τετάρτη 16-10-2013, 7.30.μ.μ. στην Πολιτιστική Αίθουσα της Στέγης Ποντίων στα Άνω Λιόσια
https://kars1918.wordpress.com/2013/10/11/kiolalis/)

Παρουσίασαη του βιβλίου του Ν.Γεωργιάδη
2) Παρουσίαση του βιβλίου των Χάρη Σαπουτζάκη και Λουκά Χριστοδούλου με τίτλο «Η Νέα Ιωνία 1922-1941» την Δευτέρα 21 Οκτωβρίου 2013, 7.00 μ.μ. στο Πνευματικό Κέντρο (Αλατσάτων 27 Νέα Ιωνία
Παρουσίαση του βιβλίου για τη Νέα Ιωνία  των Σαπουτζάκη-Χριστοδούλου
.

Γράφοντας στη μητρική γλώσσα. Μ’αφορμή την έκδοση των ποιημάτων του «Κιόλιαλη»

Georgiadis0016

Κυκλοφόρησε μια πολύ ενδιαφέρουσα ποιητική συλλογή του Νικόλα Γεωργιάδη, ενός αυθεντικού λαϊκού καλλιτέχνη, Πόντιου από την πρώην Σοβιετική Ένωση, που γράφει στίχους, τους μελοποιεί και τους τραγουδά.  Στην έκδοση της ποιητικής συλλογής έγραψα τον Πρόλογο, ο οποίος παρατίθεται στη συνέχεια.  Μετά τον Πρόλογο, αναρτώνται οι σελίδες της βιβλιοπαρουσίασης στην εφημερίδα «Εύξεινος Πόντος»

Η ποιητική συλλογή επιγράφεται: «Πατρίδα μ’ αραεύω σε» δηλαδή «Πατρίδα μου σε ψάχνω» και αποτυπώνει με τον πιο χαρακτηριστικό τρόπο τις υπαρξιακές αγωνίες των νέων Ποντίων προσφύγων της σοβιετικής κατάρρευσης από τη στιγμή που βρέθηκαν σε μια όχι και τόσο φιλόξενη πατρίδα,εδώ στο Νότο της βαλκανικής χερσονήσου… 

Georgiadis0003-1

O Nικόλας Γεωργιάδης (Κιόλαλης) γεννήθηκε το 1948 στην περιοχή του Κρασνοντάρ της Νότιας Ρωσίας. Οι γονείς του μεγάλωσαν στο περιβάλλον της Αυτόνομης Ελληνικής Περιοχής (Gretsiski Rayion), που δημιουργήθηκε ως αποτέλεσμα της Georgiadis0001προοδευτικής εθνικής πολιτικής που χαρακτήρισε τα πρώτα χρόνια της Σοβιετικής Ένωσης – για να λάβει τέλος με την επικράτηση του σταλινισμού. Οι παππούδες του είχαν φτάσει στην περιοχή αυτή ως πρόσφυγες από την Κιόλια της περιοχής του Καρς, που εκχωρήθηκε στη νεοτουρκική Οθωμανική Αυτοκρατορία από τον Λένιν τον Μάρτιο του 1918 με τη Συνθήκη του Μπρεστ Λιτόφσκ.

Συνέχεια

ΚΙΛΚΙΣ 1913: Η μάχη που έκρινε τη μοίρα της Μακεδονίας

σάρωση0005Στις ιστορικές σελίδες της Κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας (23 Ιουνίου 1913) επιμελήθηκα ενός αφιερώματος για τη Μάχη του Κιλκίς και τον 2ο Βαλκανικό Πόλεμο.  

σάρωση0079Στο αφιέρωμα συμμετείχε η Νατάσα Μποζίνη και ο Θανάσης Βαφειάδης.  Στο δικό μου κείμενο που παρατίθεται αμέσως μετά, περιγράφεται το ευρύτερο ιστορικό πλαίσιο που οδήγησε στους Βαλκανικούς πολέμους.  Δημοσιεύτηκε υπό τον τίτλο «Η χριστιανική συμμαχία«. Μετά από το δικό μου παρατίθενται τα πολύ σημαντικά κείμενα της Μποζίνη και του Βαφειάδη: 

Η μάχη που έκρινε τη μοίρα της Μακεδονίας

 Κιλκίς 1913

 Του Βλάση Αγτζίδη (*)

    Η δεύτερη φάση της πολεμικής σύγκρουσης στα ευρωπαϊκά ερείπια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας  θα αρχίσει στις 16 Ιουνίου 1913 και θα περατωθεί στις 18 Ιουλίου. Το μέτωπο των βαλκανικών  χριστιανικών κρατών, που είχε κατανικήσει τα νεοτουρκικά στρατεύματα  είχε διαρραγεί και οι παλιοί σύμμαχοι συγκρούστηκαν μεταξύ τους για την τελική μορφή που θα είχε η εδαφική επικράτεια που θα καταχύρωναν υπέρ τους. Η Βουλγαρία θα επιχειρήσει να μεγιστοποιήσει τα κέρδη της επιτιθέμενη κατά των Ελλήνων και των Σέρβων για να δεχτεί τελικά την επίθεση και της Ρουμανίας αλλά και της ηττημένης Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

     Η μάχη του Κιλκίς-Λαχανά, υπήρξε το κομβικό σημείο στην εξέλιξη του Β’ Βαλκανικού Πολέμου. Έθεσε εκτός μάχης το μεγαλύτερο Βαλκάνιο ανταγωνιστή και επιβεβαίωσε οριστικά την ενσωμάτωση της Θεσσαλονίκης και της Κεντρικής Μακεδονίας στην Ελλάδα. 

Το ιστορικό μεταίχμιο  

Συνέχεια

Παρουσιάζοντας τον «Χουρμούζη», ένα βιβλίο του Κώστα Βαλέτα

hourmouzis1a

Παρουσίαση του βιβλίου 


Τη Δευτέρα 4 Ιουνίου παρουσιάστηκε στο βιβλιοπωλείο  «Free Thinking Zone»  (Σκουφά 64 και Γριβαίων, Αθήνα)  το βιβλίο του Κώστα Βαλέτα.  Στη παρουσίαση εκτός μένα, συμμετείχε επίσης  η  συγγραφέας Λήδα Ιστικοπούλου, η οποία αναφέρθηκε ιδιαίτερα στο  θεατρικό έργο του Χουρμούζη, ενώ ο γνωστός ηθοποιός Τάκης Χρυσικάκος διάβασε αποσπάσματα από το έργο  του μεγάλου συγγραφέα  Χαρτοπαίκτης. Την ευθύνη της οργάνωσης της εκδήλωσης είχε η Ντ. Βακιρτζή.

Πολύπλευρη και παραγνωρισμένη  προσωπικότητα ο Μιχαήλ  Χουρμούζης.  Τον Μάη του 1821 εγκαταλείπει τη γενέτειρα του Κωνσταντινούπολη  για να αγωνιστεί στην επαναστατημένη Ελλάδα. Θα διακριθεί στα πεδία των μαχών και το 1834 θα γίνει αξιωματικός του στρατού. Αργότερα το 1844 ως αστυνομικός θα πολεμήσει τη ληστοκρατία ενώ στη συνέχεια θα διακριθεί στο πολιτικό στίβο και θα φθάσει μέχρι τη θέση του Αντιπροέδρου της βουλής το 1854. Ως πολιτικός θα αγωνιστεί για την εφαρμογή των νόμων και θα πολεμήσει τη διαφθορά. Θα στιγματίσει τη Βαυαροκρατία αλλά και τον πιθηκίστικο μιμητισμό ξενόφερτων και νεοπλουτίστικων  ηθών.

Συνέχεια

Δεκαετία του ΄40: Η εποχή των ρήξεων…


ProsklisiΗ δεύτερη σημαντική χρονική περίοδος του σύγχρονου ελληνισμού  είναι η δεκαετία του ’40.

Η πρώτη βέβαια καθοριστική περίοδος είναι αυτή που συνδέεται με την οριστική αποχώρηση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας από το ιστορικό προσκήνιο (1908-1923), την οριστική εξαφάνιση του παράγοντα «ελληνισμός της καθ’ ημάς Ανατολής» με τη Μικρασιατική Καταστροφή και την οριστική εδραίωση των συγκεκριμένων νεοελληνικών κοινωνικών και πολιτικών δομών που χαρακτηρίζουν έως σήμερα τον ελλαδικό χώρο.

Η πρώτη περίοδος συγκροτεί το μεγαλύτερο ταμπού της νεοελληνικής ιστοριογραφίας, το οποίο προσπαθούμε να εξαλείψουμε πεισματικά εδώ και μια 20ετία, συναντώντας διαρκώς μπροστά μας τις αγκυλώσεις, τις ιδεοληψίες αλλά και τον συντηρητισμό, ακόμα και τον αντιπροσφυγικό ρατσισμό, από μη ευκαταφρόνητα τμήματα  Νεοελλήνων ιστορικών .

Συνέχεια

Μια αναφορά που δικαιώνει

Ένα εξαιρετικό βιβλίο που πραγματεύεται το ζήτημα της μικρασιατικής Μνήμης και της ταυτότητας της τρίτης γενιάς των προσφύγων είδε πρόσφατα το φως. Πρόκειται για το βιβλίο της Ίριδας Τζαχίλη με τίτλο «Μπαϊντίρι 1922. Μια ιστορία απώλειας από τη Μικρά Ασία«.

Στα βιβλία που έλαβε υπόψη και μνημονεύει είναι και το συλλογικό (μας)  Το τραύμα και οι πολιτικές της Μνήμης.

Επίσης αναφέρεται και στη «συζήτηση» που άρχισε στο πλαίσιο της λεγόμενης ομάδας Λιάκου για το ζήτημα του ’22 και των αναπαραστάσεων των γεγονότων εκείνων στη σύγχρονη Μνήμη και ειδικά στο λόγο των απογόνων των προσφύγων του ’22 και των οργανώσεών τους.  Το σχόλιο στο οποίο αναφέρομαι βρίσκεται στο υποκεφάλαιο με τίτλο ‘Τεκμηρίωση» και είναι το εξής:

Συνέχεια

H απόδοση των τοπωνυμίων στις μεταφράσεις

To πρόβλημα απόδοσης των τοπωνυμίων το είχα εντοπίσει από παλιά. Όταν έβλεπα να χρησιμοποιείται ο όρος Iσταμπούλ αντί του Κωσταντινούπολη, εκτιμούσα  -και ισχυρίζομαι έως και σήμερα- ότι  η πραγματική εξήγηση σχετίζεται με ιδεολογικές εμμονές και ανασφάλειες.

Τα παιδιά του Αχιλλέα Όμως η αφορμή για το σχόλιο αυτό δεν ήταν η γενική άποψη για την υπαρκτή αλλοτρίωση  και τις ιδεοληψίες όσων καταφεύγουν σε τέτοιου είδους χρήσης στο δημόσιο χώρο, αλλά η μετάφραση ενός καλού ιστορικού -με κάποια ελευθεριότητα βέβαια- βιβλίου του (όχι ιστορικού) John Freely με τίτλο «Τα παιδιά του Αχιλλέα», που αναφερόταν στην ιστορία της Μικράς Ασίας από την αρχαιότητα έως και την Έξοδο. Το βιβλίο αυτό εκδόθηκε λίγο καιρό πριν από τις εκδ. Πατάκη…

Συνέχεια

«The Genocide of the Ottoman Greeks» στην Ελληνοαμερικανική Ένωση

ΟΜΙΛΙΑ-ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ  «THE GENOCIDE OF THE OTTOMAN GREEKS»

13 Σεπτεμβρίου 2012 | Ελληνοαμερικανική Ένωση – Κέντρο Αθήνας

Ομιλία-Παρουσίαση The Genocide of the Ottoman GreeksΠαρουσίαση του ομώνυμου τόμου που εκδόθηκε από τις Εκδόσεις Aristide D. Caratzas/ Melissa International Ltd. στην Νέα Υόρκη…Η μεταβατική περίοδος από την πτώση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας μέχρι την ίδρυση της Τουρκικής Δημοκρατίας χαρακτηρίζεται από μια σειρά διαδικασιών καθοδηγούμενων κατά κύριο λόγο από μια μικρή ελίτ, που στόχο είχε την οικοδόμηση ενός σύγχρονου εθνικού κράτους. Μία από αυτές τις διαδικασίες ήταν η εσκεμμένη και προσχεδιασμένη εξάλειψη, στην ουσία εξόντωση, των χριστιανικών (και μερικών άλλων) μειονοτήτων. Τα στοιχεία που προκύπτουν από δημογραφικές μελέτες μιλούν από μόνα τους: το 1912 στη Μικρά Ασία και τη Θράκη κατοικούσαν 4-5 εκατομμύρια Χριστιανοί και 7-8 εκατομμύρια μουσουλμάνοι. Το 1923 απέμειναν μόνο 250.000-300.000 Χριστιανοί.

 Το βιβλίο επιμελήθηκαν οι Tessa Hofmann, Matthias Bjørnlund και Βασίλειος Μειχανετσίδης. Η Δρ. Tessa Hoffman θα πραγματοποιήσει εισαγωγή για τον τόμο ενώ την έκδοση θα σχολιάσουν ο Καθ. Μάριος Ευρυβιάδης και ο Δρ. Βλάσης Αγτζίδης. Την παρουσίαση θα κλείσει με σύντομη ομιλία ο εκδότης Αριστείδης Καρατζάς.

  Συνέχεια

Παρουσίαση ενός σημαντικού βιβλίου

«Παλιννόστηση στις γλυκές πατρίδες 1918 – 1922»

Ένα από τα πολύ σημαντικά βιβλία που εκδόθηκαν τα προηγούμενα χρόνια ήταν η μονογραφία του Kωνσταντινουπολίτη Άρη Κυριαζή με τίτλο «Παλιννόστηση στις γλυκές πατρίδες 1918 – 1922» και με θέμα την επιστροφή στις πατρίδες τους στη Μικρά Ασία και την Ανατολική Θράκη των δεκάδων χιλιάδων εκτοπισμένων από τους Νεότουρκους κατά την Α΄περίοδο της Γενοκτονίας (1914-1918).

 Η εξαιρετική ανάπτυξη του θέματος από το συγγραφέα και το πολύτιμο αρχειακό υλικό από τις Επιτροπές Αποκατάστασης των διωχθέντων, που είχε δημιουργήσει το Οικουμενικό Πατριαρχείο μετά την ήττα των Νεότουρκων στον Α΄Παγκόσμιο Πόλεμο, δίνουν στο βιβλίο αυτό  ένα πρωτότυπο και μοναδικό χαρακτήρα.  

 Το βιβλίο αυτό θα το παρουσιάσουμε τη Δευτέρα, 19 Μαρτίου 2012, ώρα 7:00 μ.μ. στην Αίθουσα Τελετών του Μεγάρου του Συλλόγου Κωνσταντινουπολιτών, Δημοσθένους 117, Καλλιθέα-Αττική (τηλ.: 210 951 7072,  Fax: 210 959 8967…)

Συνέχεια

Αρέσει σε %d bloggers: