Ένας θρήνος για τη Σμύρνη του Λάζαρου Γαϊτάνη


(Σύνθεση του Χρήστου Μαχαιρίδη στο περιοδ. «Έρεισμα») 

Μια λαοθάλασσα ρωμιοί στοιβαγμένοι στον μώλο της Σμύρνης… Πίσω τους η πόλη στις φλόγες, μπρος τους πλεούμενα έτοιμα να σαλπάρουν… Θάνατος και ζωή πιασμένοι χέρι χέρι.. Στης προσφυγιάς όσοι τη ρότα θα τραβήξουν, στις ράγες θα τροχιοδρομήσουν της φτωχολογιάς… 13-17 Σεπτεμβρίου 1922.

 

Στα μάτια αντιφεγγίζοντας τη φλογισμένη Σμύρνη

.

Βαθιά στου νου τους λογισμούς

μην απολησμονείς τ’ αργόσβηστα στ’ ακροθαλάσσι μάτια,

σαν τότε που αντιφέγγισαν τη φλογισμένη Σμύρνη,

σαν τότε που καθρέφτισαν τ’ ανθρωπολόϊ στον μώλο,

ζεμένο στο φευγιό του με το θανατικό

των σταυρωτήδων ανασαίνοντας το χνώτο.

Σ’ άφησαν αγνάντια σε πλεούμενα τα μάτια,

στης προσφυγιάς τη ρότα σαλπάροντας με βιάση,

με κρεμασμένες στ’ άλμπουρα για τη ζωή λαχτάρες,

με στεριωμένες θύμισες σε σπιτικά καμμένα,

σ’ ερειπωμένες εκκλησίες που τις θρηνεί ο αγέρας,

στεγνώνοντας το αίμα του Χρυσοστόμου Σμύρνης,

Που ‘βαψε τις λιθόστρωτες τις στράτες στα σοκάκια,

πρωτού σου κλείσουν οι καιροί τον καημό σε στίχους:

Κορμί μου ανεμόσπαρτο,

φύλλο σ’ αγριοκαίρι,

ονειροπερπατήματα

στου χθες σε παν τα μέρη.

Στη Σμύρνη την καλόχτιστη,

που οι τοίχοι ασπροφορούσαν

και τη νυχτιά ξελόγιαζαν

οι νιοι σαν τραγουδούσαν.

Μακριά της κλείδωσε η ζωή

σ’ ένα τσαρδί ριγμένη,

πώς να πετάξει η ματιά

μες σε πλιθιά κλεισμένη;

{2018}
———————————————

 

5 Σχόλια

  1. Στα μάτια αντιφεγγίζοντας τη φλογισμένη Σμύρνη-
    Ενα ποίημα του Λάζαρου Γαϊτάνη

    Pressroom – Σεπτέμβριος 13, 2019

    https://www.presspublica.gr/sta-matia-antifeggizontas-ti-flogismeni-smyrni-ena-poiima-toy-lazaroy-gaitani/

  2. Το πολύ σημαντικό αφιέρωμα που κάναμε στο «Έθνος» για τη Μικρασιατική Καταστροφή έχει ψηφιοποιηθει ……

    Μπορείτε να το κατεβάσετε πατώντας πάνω στην παρακάτω Ηλ-διεύθυνση….

    https://onedrive.live.com/?authkey=%21ACcg9DGPRhWaJgs&cid=6EE197F6F3062661&id=6EE197F6F3062661%211050&parId=root&o=OneUp

  3. [Του Μάνου Ελευθερίου, από τη συλλογή «Ο νοητός λύκος», Μεταίχμιο 2010]

    Ο νοητός ο λύκος είναι ο χρόνος
    Των αισθημάτων πάντα κηπουρός.
    Ο έφεδρος της λύπης δολοφόνος.
    Ο νοητός ο λύκος είναι ο Κρόνος.
    Στα μέγαρα της νύχτας θυρωρός.
    Του στέμματος των όρκων πατροκτόνος.

    Και Κάτω Κόσμος είναι πάντα η Σμύρνη.
    Πλαστήρας. Βενιζέλος. Το Γουδί.
    Στο αίμα η Βασιλεύουσα. Κοφίνι
    με τ’ άπλυτα της Γης. Το κομποσκοίνι.
    Ο αυτοκράτωρ πίσω απ’ το ναδίρ.
    Ο Σολωμός κι ο Κάλβος. Η Σελήνη

  4. Ανδρέας on

    «Αχ, γκρέμισε ο κόσμος μας! Γκρέμισε ή Σμύρνη μας! Γκρέμισε ή ζωή μας! Η καρδιά, τρομαγμένο πουλί, δεν ξέρει πού να κρυφτεί. Ο τρόμος, ένας ανελέητος καταλυτής άδραξε στα νύχια του κείνο το πλήθος και το αλάλιασε. Ο τρόμος ξεπερνάει το θάνατο. Δε φοβάσαι το θάνατο, φοβάσαι τον τρόμο.

    Ο τρόμος έχει τώρα το πρόσταγμα. Τσαλαπατά την ανθρωπιά. Αρχίζει από το ρούχο και φτάνει ίσαμε την καρδιά. Λέει: Γονάτισε, γκιαούρη ! Και γονατίζει. Ξεγυμνώσου Και ξεγυμνώνεται. Άνοιξε τα σκέλια σου! Και τ’ ανοίγει. Χόρεψε! Και χορεύει. Φτύσε την τιμή σου και την πατρίδα σου! Και φτύνει. Απαρνήσου την πίστη σου! Και την απαρνιέται.

    Αχ ο τρόμος! Όποια γλώσσα κι αν μιλάς, λόγια δε θα βρεις να τόνε περιγράψεις Τι κάνουν, λοιπόν, οι προστάτες μας; Τι κάνουν οι ναυάρχοι με τα χρυσά σιρίτια, οι διπλωμάτες κι οι πρόξενοι τής Αντάντ! Στήσανε κινηματογραφικές μηχανές στα καράβια τους και τραβούσανε ταινίες τη σφαγή και τον ξολοθρεμό μας! Μέσα στα πολεμικά οι μπάντες τους παίζανε εμβατήρια και τραγούδια τής χαράς για να μη φτάνουν ίσαμε τ’ αφτιά των πληρωμάτων οι κραυγές της οδύνης και οι επικλήσεις του κόσμου. Και να ξέρει κανείς πώς μια, μόνο μια κανονιά, μια διαταγή, έφτανε για να διαλύσει όλα κείνα τα μαινόμενα στίφη. Κι η κανονιά δε ρίχτηκε κι η εντολή δε δόθηκε!»

    Διδώ Σωτηρίου, ΤΑ ΜΑΤΩΜΕΝΑ ΧΩΜΑΤΑ

  5. Ανδρέας on

    Από Αναγνωστάκη…

    «Οι 40.000 Ελληνες αιχμαλωτοι στρατιωτες που αιχμαλωτιστηκαν απο τους Τουρκους κατα την υποχωρηση της Στρατιας Μικρας Ασιας το 1922 (στην ουσια 54.753- επεστρεψαν τμηματικα στην Ελλαδα 14.750 μεχρι το 1923 και λιγες δεκαδες μεχρι το ….1931(!) ειναι περισσοτεροι απο το ΣΥΝΟΛΟ των νεκρων Ελληνων στρατιωτων σε ΟΛΟΥΣ τους πολεμους απο το 1897 μεχρι και το 1941(!).

    Πραγματι, σε κατ’ ιδιαν συναντηση με τον αγαπητο φιλο Ευστάθιο Δαφνομήλη το περασμενο Σαββατο, καταληξαμε στο ασφαλη συμπερασμα οτι οι νεκροι του πολεμου του 1897 (672); του Α’ Βαλκανικου (3.804) του Δευτερου Βαλκανικου (5.512) της εκστρατειας του 1919 στην Ουκρανια (382) της Μικρασιατικης Εκστρατειας (13.869) και του Ελληνοιταλικου πολεμου του 1940-1 μαζι με αυτη του Ελληνογερμανικου ( 13.428), ΣΥΝΟΛΟ 37.517, υπολειπεται κατα 2.500 ανδρες περιπου των 40.000 Ελληνων στρατιωτων που εξαφανιστηκαν στην ματωμενη Μικρα Ασια, που στην κυριολεξια τους καταπιε με τροπο «χειροτερο απο τον θανατο» (Πυροβολισμοι, ομαδικες εκτελεσεις με πολυβολα, σφαξιμο με ξιφολογχη, κοψιμου λαιμου με μαχαιρι, πριονισμοι, θαψιμο ζωντανοι, μαζικοι απαγχονισμοι, κατακρεουργηση με φαλτσετες μεσα σε σταυλους, ακρωτηριασμος με χασαπομαχαιρα και κατοπιν καταναλωση απο Τουρκους χωρικους (Κρεαταγορα της Μαγνησιας, 16 Νοεμβριου 1922) συνθλιβη κρανιου με πετρα απο συμπατριωτες(!) υπο την απειλη οπλου, καψιμο ζωντανοι δεμενοι με ατσαλοσυρμα σε ομαδες των πενηντα με πετρελαιο, βιασμοι κατ επαναληψη, εξορυξη οφθαλμων και αλλων οργανων απο Τουρκους ιατρους(!) σε υγιεις(!) στρατιωτες, θανατηφορες ενεσεις, πλυσιμο σε χαμαμ πενηντα βαθμων Κελσιου και μετα έκθεση γυμνοί σε θερμοκρασιες κατω του μηδενος στο Μικρασιατικο υψιπεδο κ.ο.κ.

    ΚΑΜΙΑ, μα ΚΑΜΙΑ Ελληνικη κυβερνηση δεν ενδιαφερθηκε για την τυχη τους, και δεν εκανε την παραμικρη νυξη στους Τουρκους για αυτο μετα την «ανταλλαγη» Ελληνων και Τουρκων στρατιωτων που ολοκληρωθηκε μεσα στο 1923. Οι Τουρκοι ειπαν ξερα οτι «δεν υπηρχαν αλλοι» και το θεμα εκλεισε εκει.

    ……


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: