Neopontus: «ποντιακός εξπρεσιονισμός» σε μια έκθεση ζωγραφικής του Θ. Τουρναβίτη

Την Παρασκευή 29 Μαρτίου στις 19.00, θα γίνουν τα εγκαίνια μιας έκθεσης ζωγραφικής του γνωστού εικαστικού Θωμά Τουρναβίτη με θέμα «Neopontus» στον «Χώρο Τέχνης Μελάνυθρος» (Ζάππα 4,  Παγκράτι, πλάι στο Παναθηναϊκό Στάδιο). 
.
Η σειρά αποτελείται από 13 έργα λάδι σε καμβά και 16 έργα λάδι σε χαρτί. Συνοδεύεται από τρίπτυχο κατάλογο. Εκεί θα είμαι και εγώ για να καταθέσω κάποια ιστορικά στοιχεία μετά από την ευγενική πρόσκληση του καλού φίλου Σταύρου Κιβωτίδη

Για το έργο του Τουρναβίτη ο
Μάνος Στεφανίδης, γνωστός κριτικός τέχνης και αν.καθηγητής στο ΕΚΠΑ, γράφει :  «Ο Θωμάς Τουρναβίτης προτείνει έναν «ποντιακό εξπρεσιονισμό» και επιχειρηματολογεί πολύ πειστικά σχετικά….»
.
Ο Στεφανίδης, διατυπώνοντας ξεκάθαρα τη θέση ότι το συγκεκριμένο έργο συνδυάζει την αίσθηση του δράματος με την αισθητική της ελπίδας, θέτει ένα ερώτημα που απασχολεί αρκετούς που αντιμετωπίζουν τον Πόντο και την ιστορία του με σοβαρότητα: «Υπάρχει, όντως, ποντιακός πολιτισμός σήμερα; Και μάλιστα μακριά από φολκλόρ γραφικότητες και cliché ευκολίες;» Και απαντά: «Ναι! Απόδειξη, τα παρουσιαζόμενα έργα τα οποία συνεχίζουν την κατακτημένη φόρμα του ζωγράφου αλλά και οικοδομούν ένα σύγχρονο «ποντιακό» σύμπαν, με χρώματα άλλοτε επιθετικά κι άλλοτε τρυφερά και διάφανα, με γραφές έντονα κινητικές – θα έλεγα, χορευτικές – και με φιγούρες γεμάτες από αισιόδοξη ενέργεια και χιούμορ που ήρθαν από πολύ μακριά για να χορέψουν εδώ μπροστά σας έναν πυρρίχιο. Εικόνες εμπειρίας αλλά και μνήμης. Συνειδητές αλλά και υποσυνείδητες….«
.
Πάντως, η τεχνική του Τουρναβίτη και η ματιά του είναι τελείως προσωπική και η αξιολόγησή της επαφίεται στην αίσθηση που αποκομίζει ο θεατής.  Προσπαθώντας να κατανοήσω τη λογική της τεχνικής του, βρήκα την εξής διατύπωση, που νομίζω ότι περιγράφει  με τον καλύτερο τρόπο αυτό που βλέπει ο θεατής: «Δυσπρόσιτη λιτότητα μέσω εμπειρικής διαγωνίου, τέμνει τη γαλήνη από τον αυτονόητο θαυμασμό. Η σκληρότητα της φιγούρας δεν έχει σχέση με την απωθητική εξέγερση, με συνέπεια η γραφή να μιλάει στα όρια μιας θρυψαλισμένης πραγματικότητας του απροσδόκητου.»
.
.
Παρακάτω δημοσιεύεται το κείμενο του Μάνου Στεφανίδη, όπως περιέχεται στον κατάλογο της έκθεσης: 


«Πόντος θα πει θάλασσα. Μεγάλη θάλασσα. Η, λεγόμενη, και Μαύρη Θάλασσα. Ή ως ευφημισμός,  Εύξεινος Πόντος… Πόντος επίσης ονομάζεται η περιοχή βορειοανατολικά της Μικράς Ασίας που απλώνεται από την Σινώπη και την Απάμεια ή την Αμάσεια ως την Κερασούντα, την Τραπεζούντα, και το Μπατούμ. Και από τα όρη του Πόντου ως τον Καύκασο. Πόντος, η μυθική περιοχή την οποία θαλασσοδέρνει χωρίς σταματημό η αρχέγονη θάλασσα – κοιτίδα των Ελλήνων. Πόντος. Δύσκολοι τόποι, δύσκολοι, απροσκύνητοι άνθρωποι. Αλλά κι ένας πολιτισμός που συνεχίζεται. Καλύτερα, που δεν σταμάτησε ποτέ να ξεδιπλώνει την ιδιαιτερότητα του. Αυτό νομίζω πως είναι και το βαθύτερο νόημα της παρούσας, αισθητικής πρότασης του ζωγράφου Θωμά Τουρναβίτη.

Υπάρχει, όντως, ποντιακός πολιτισμός σήμερα; Και μάλιστα μακριά από φολκλόρ γραφικότητες και cliché ευκολίες; Ο Τουρναβίτης απαντά ευθέως, επιμένοντας με στεντόρεια την φωνή : Ναι! Απόδειξη, τα παρουσιαζόμενα έργα τα οποία συνεχίζουν την κατακτημένη φόρμα του ζωγράφου αλλά και οικοδομούν ένα σύγχρονο «ποντιακό» σύμπαν, με χρώματα άλλοτε επιθετικά κι άλλοτε τρυφερά και διάφανα, με γραφές έντονα κινητικές – θα έλεγα, χορευτικές – και με φιγούρες γεμάτες από αισιόδοξη ενέργεια και χιούμορ που ήρθαν από πολύ μακριά για να χορέψουν εδώ μπροστά σας έναν πυρρίχιο. Εικόνες εμπειρίας αλλά και μνήμης. Συνειδητές αλλά και υποσυνείδητες. Μισοσβησμένες από την μνήμη σαν τις αγιογραφίες του Αγίου Ευγενίου Τραπεζούντος. Κι επειδή όσο περισσότερο ιστορούμε δηλαδή όσο περισσότερο εξεικονίζουμε τον κόσμο τόσο ο κόσμος γίνεται όλο και πιο προσιτός, πιο ανθρώπινος.

Ο Θωμάς Τουρναβίτης προτείνει απόψε έναν «ποντιακό εξπρεσιονισμό» και επιχειρηματολογεί πολύ πειστικά σχετικά. Συνδυάζοντας την αίσθηση του δράματος με την αισθητική της ελπίδας….«

1 comment so far

  1. Νer_κωστάτος on

    ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΟΝΤΙΑΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ
    Συνημμένα

    προς info

    Ο χώρος τέχνης Μελάνυθρος παρουσιάζει την ατομική έκθεση ζωγραφικής του Θωμά Τουρναβίτη «Neopontus» από τις 29 Μαρτίου ως τις 13 Απριλίου.
    Για την έκθεση ο Μάνος Στεφανίδηςγράφει: «Πόντος θα πει θάλασσα. Μεγάλη θάλασσα. Η λεγόμενη και Μαύρη Θάλασσα. Ή ως ευφημισμός, Εύξεινος Πόντος… Πόντος επίσης ονομάζεται η περιοχή βορειοανατολικά της Μικράς Ασίας που απλώνεται από την Σινώπη και την Απάμεια ή την Αμάσεια ως την Κερασούντα, την Τραπεζούντα, και το Μπατούμ. Και από τα όρη του Πόντου ως τον Καύκασο. Πόντος, η μυθική περιοχή την οποία θαλασσοδέρνει χωρίς σταματημό, η αρχέγονη θάλασσα – κοιτίδα των Ελλήνων. Πόντος. Δύσκολοι τόποι, δύσκολοι, απροσκύνητοι άνθρωποι. Αλλά κι ένας πολιτισμός που συνεχίζεται. Καλύτερα, που δεν σταμάτησε ποτέ να ξεδιπλώνει την ιδιαιτερότητα του. Αυτό είναι και το βαθύτερο νόημα της παρούσας, αισθητικής πρότασης του ζωγράφου Θωμά Τουρναβίτη. Υπάρχει, όντως, ποντιακός πολιτισμός σήμερα; Και μάλιστα μακριά από φολκλόρ γραφικότητες και κλισέ ευκολίες; Ο Τουρναβίτης απαντά ευθέως, επιμένοντας με στεντόρεια την φωνή: Ναι! Απόδειξη, τα παρουσιαζόμενα έργα τα οποία συνεχίζουν την κατακτημένη φόρμα του ζωγράφου αλλά και οικοδομούν ένα σύγχρονο «ποντιακό» σύμπαν, με χρώματα άλλοτε επιθετικά κι άλλοτε τρυφερά και διάφανα, με γραφές έντονα κινητικές – χορευτικές – και με φιγούρες γεμάτες από αισιόδοξη ενέργεια και χιούμορ που ήρθαν από πολύ μακριά για να χορέψουν εδώ μπροστά σας έναν πυρρίχιο. Εικόνες εμπειρίας αλλά και μνήμης. Συνειδητές αλλά και υποσυνείδητες. Μισοσβησμένες από την μνήμη σαν τις αγιογραφίες του Αγίου Ευγενίου Τραπεζούντος. Κι επειδή όσο περισσότερο ιστορούμε, δηλαδή όσο περισσότερο εξεικονίζουμε τον κόσμο τόσο ο κόσμος γίνεται όλο και πιο προσιτός, πιο ανθρώπινος. Ο Θωμάς Τουρναβίτης προτείνει έναν «ποντιακό εξπρεσιονισμό» και επιχειρηματολογεί πολύ πειστικά σχετικά, συνδυάζοντας την αίσθηση του δράματος με την αισθητική της ελπίδας».
    – Θα χαιρετήσουν, ο καθηγητής Μάνος Στεφανίδης και ο ιστορικός, Βλάσης Αγτζίδης.

    Event Information

    Μελάνυθρος, Χώρος Τέχνης, Ζάππα 4, 11635 Καλλιμάρμαρο
    Εγκαίνια: Παρασκευή, 29 Μαρτίου, 19.00
    Διάρκεια Έκθεσης: 29 Μαρτίου – 14 Απριλίου 2019
    Ώρες Λειτουργίας: Τρίτη – Παρασκευή 17.30 – 21.00, Σάββατο 11.00 – 14.30
    Πληροφορίες: T +30 2103636904,F +30 2106236976 http://www.melanithros.gr


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: