Ποιοί είναι οι Τουρκοκύπριοι;

Με αφορμή την εκ νέου έναρξη των διαπραγματεύσεων για το Κυπριακό στο Κράν-Μοντανά, κοντά στη Γενεύη, αναρτώ ένα παλιό μου κείμενο (δημοσιεύτηκε στην Καθημερινή στις 26.01.2003) για το ποιοί είναι οι Τουρκοκύπριοι. Είχε γραφτεί μετά τις πρώτες μαχητικές αντικατοχικές διαδηλώσεις που είχαν οργανωθεί στο κατεχόμενο τμήμα της Μεγαλονήσου.
.

Τουρκοκύπριοι: μια ομάδα ελληνόφωνων μουσουλμάνων

Του Βλάση Αγτζίδη
.

H πρόσφατη (σ.τ.σ 2003) εκδήλωση των συναισθημάτων των Τουρκοκυπρίων με τις μεγάλες μαχητικές τους διαδηλώσεις προκάλεσε κατάπληξη στην ελληνική πλευρά, τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Κύπρο. Ιδιαίτερη κατάπληξη προκάλεσαν στοιχεία, όπως η εμφάνιση της κυπριακής ταυτότητας σε αντιπαράθεση με την τουρκική και η -δειλή σε πρώτη φάση- αμφισβήτηση της κατοχής της Κύπρου. Μπορεί ο καταλύτης που οδήγησε στις κινητοποιήσεις να ήταν η διεκδίκηση της ευρωπαϊκής προοπτικής. Ομως, εκδηλώσεις τέτοιου τύπου δεν ερμηνεύονται εύκολα με τα παραδοσιακά αναλυτικά εργαλεία.

Η τουρκοκυπριακή ταυτότητα

 Βασικό κλειδί για την κατανόηση της τουρκοκυπριακής συμπεριφοράς είναι, σε μεγάλο βαθμό, η γνώση των όρων δημιουργίας της τουρκοκυπριακής κοινότητας. Οι όροι αυτοί σχετίζονται με τις διαδικασίες διαμόρφωσης των σύγχρονων εθνικών ομάδων στην περιοχή μας και τους δρόμους μετάβασης από τις παλιές θρησκευτικές ταυτότητες στις σύγχρονες εθνικές.

Παραγνωρισμένο και ελάχιστα μελετημένο στοιχείο από τη νεοελληνική ιστοριογραφία αποτελεί το γεγονός ότι η κοινωνική βάση του σύγχρονου τουρκικού έθνους απαρτίστηκε από τους πολυεθνοτικούς μουσουλμανικούς πληθυσμούς που διαμορφώθηκαν κατά τη διάρκεια των αιώνων της οθωμανικής κυριαρχίας. Μέρος αυτών των μουσουλμανικών πληθυσμών υπήρξε και πλήθος Ελλήνων που εξισλαμίστηκαν σε διάφορες χρονικές περιόδους και για διαφορετικούς λόγους.

Το φαινόμενο του εξισλαμισμού είχε εμφανιστεί σε ολόκληρο τον ελληνικό κόσμο. Από την Κύπρο, την Κρήτη και την Πελοπόννησο, έως την Ηπειρο, τη Μακεδονία και τον Πόντο. Αιτίες που προκάλεσαν το φαινόμενο της θρησκευτικής μεταστροφής υπήρξαν η θρησκευτική βία της νέας εξουσίας και το παιδομάζωμα, η βαριά φορολόγηση και η κοινωνική περιθωριοποίηση των χριστιανών. H αποδοχή της νέας θρησκείας σήμαινε προσχώρηση στο κυρίαρχο κοινωνικό στρώμα και, κατά συνέπεια, κοινωνική άνοδο. Το φαινόμενο αυτό εντοπίζεται ιδιαιτέρως συχνά και στη νεοελληνική λαογραφία με τη χρήση του όρου «γενίτσαρος», που περιγράφει τον νεοφώτιστο μουσουλμάνο.

Κατάλοιπο της συγκεκριμένης ιστορικής διεργασίας αποτελούν σήμερα τέσσερις ελληνόφωνες μουσουλμανικές ομάδες: κρητική, ποντιακή, μακεδονική και κυπριακή. Οι ομάδες αυτές (εκτός από τη μακεδονική) εντοπίστηκαν και καταγράφηκαν στην έρευνα «Ethnic groups in Turkey» του γερμανικού Πανεπιστημίου του Τίμπιγκεν. Κάθε μια απ’ αυτές έχει εξαιρετικό ιστορικό ενδιαφέρον (βλέπε σχετικά δημοσιεύματα σε παλιότερα φύλλα της «Καθημερινής» 16 Ιανουαρίου 2000, 30 Ιανουαρίου 2000, 29 Οκτωβρίου 2000, 25 Μαρτίου 2001, 21 Ιουλίου 2002). Από τις τέσσερις ομάδες, η κρητική και η κυπριακή συγκρούστηκαν με το επαναστατικό κίνημα των χριστιανών Ελλήνων. Στις ομάδες αυτές η μετάβαση από τη θρησκευτική μουσουλμανική ταυτότητα στην εθνική τουρκική πραγματοποιήθηκε λόγω της σύγκρουσης με τον χριστιανικό Ελληνισμό και της προσπάθειας του καθεστωτικού τουρκικού εθνικισμού να εμφυτεύσει με βίαιο τρόπο τη νέα εθνική ταυτότητα.

Στην Κύπρο, αυτούς που άλλαξαν θρησκεία ή ακόμα παρέμεναν σε κρυπτοχριστιανική κατάσταση, τους ονόμαζαν «λινομπάμπακους». Αρκετοί από αυτούς είχαν συνείδηση της ελληνικής τους καταγωγής και μερικοί επανήλθαν στην πίστη των πατέρων τους μετά την πολιτειακή αλλαγή του 1878 και την αντικατάσταση των Τούρκων κατακτητών από τους Βρετανούς. Με την ανοχή, όμως, των νέων κατακτητών, οι οποίοι επιδίωκαν την εξασθένιση του ελληνικού στοιχείου, ακολουθήθηκε πολιτική εκτουρκισμού των λινομπάμπακων. H πολιτική αυτή ενισχύθηκε από την ελληνική ολιγωρία και την υπεροπτική στάση της Εκκλησίας της Κύπρου.

Το στοιχείο που διαμόρφωσε σε πρώτη φάση την εθνική συνείδηση των Τουρκοκυπρίων, ήταν η σύγκρουση με τον χριστιανικό Ελληνισμό κατά τις δεκαετίες ’60 και ’70. Ετσι, άρχισε να εμφανίζεται βαθμιαία μια τάση μετάβασης από τη μουσουλμανική ταυτότητα στην τουρκική. H τάση αυτή έγινε πιο έντονη μετά τα γεγονότα του ’63 για να κορυφωθεί το ’74. Στη συνέχεια, η τουρκοκυπριακή κοινότητα συγκεντρώθηκε σε μια αμιγή γεωγραφική περιοχή που βρισκόταν υπό τον απόλυτο έλεγχο των Τούρκων εθνικιστών. Μέσω των καθεστωτικών μηχανισμών των στρατιωτικών από την Τουρκία και του Ντενκτάς επιχειρήθηκε η πλήρης εμπέδωση της νέας τουρκικής ταυτότητας. H προσπάθεια αυτή βασίστηκε επίσης -εκτός από τα ιδεολογικά επιχειρήματα- στην αίσθηση του νικητή που υπήρχε σε όλη την τουρκοκυπριακή κοινότητα κατά την περίοδο που ακολούθησε το ’74 και στη νομή των περιουσιών των ηττημένων Ελλήνων. Παράλληλα, το καθεστώς επιχείρησε μέσω των ιδεολογικών και διοικητικών του μηχανισμών την εξαφάνιση της ελληνοφωνίας των Τουρκοκυπρίων και τη μετατροπή τους σε τουρκόφωνο πληθυσμό.

Σήμερα ζούμε τη δεύτερη φάση διαμόρφωσης της τουρκοκυπριακής ταυτότητας. Από το 1974 η πραγματική αντιπαράθεση δεν γίνεται με τους Ελληνες της ελεύθερης Κύπρου αλλά με τον τουρκικό στρατό και το αυταρχικό και διεφθαρμένο καθεστώς Ντενκτάς.

Μαρτυρίες περιηγητών

Η μεταστροφή χριστιανικών πληθυσμών στην Κύπρο καταγράφεται με ιδιαίτερη γλαφυρότητα από περιηγητές που επισκέφτηκαν σε διαφορετικές χρονικές περιόδους το νησί. Οι μαρτυρίες των περιηγητών και η διερεύνηση του φαινομένου αποτέλεσαν αντικείμενο ερευνών κάποιων λίγων σύγχρονων ιστορικών, όπως ο Κώστας Κύρρης, ο Παρασκευάς Σαμαράς, ο Κωστής Κοκκινόφτας κ.ά.

Πολλές από τις σχετικές μαρτυρίες συλλέχτηκαν και δημοσιεύτηκαν στη Λευκωσία πριν από μερικά χρόνια από τον Π. Σαμαρά. Στο δημοσιευμένο υλικό βρίσκουμε πλήθος σημαντικών μαρτυριών που αποδεικνύουν ότι οι σύγχρονοι Τουρκοκύπριοι αποτελούν, κατά το μεγαλύτερο μέρος τους, απογόνους των εξισλαμισμένων χριστιανών της Κύπρου, κυρίως Ελλήνων ορθοδόξων και δευτερευόντως Μαρωνιτών (καθολικών).

Οι εξισλαμισμοί στην Κύπρο άρχισαν αμέσως μετά την κατάκτησή της από τους Οθωμανούς το 1571. Πολλοί από τους άρχοντες του νησιού, για να σώσουν τη ζωή τους και την περιουσία τους αποδέχτηκαν τη θρησκεία των κατακτητών. Είκοσι πέντε χρόνια μετά, ο περιηγητής Dadini αναφέρει τα εξής:

«Οι Τούρκοι όλης της Κύπρου ανέρχονται σε 12.000-13.000, αλλά οι περισσότεροι από αυτούς είναι εξισλαμισμένοι χριστιανοί, που προσήλθαν στο Ισλάμ διά να απολαύσουν μεγαλύτερη ησυχία… μόλις οι αποστάτες αυτοί δουν χριστιανικό στρατό θα απορρίψουν το τουρμπάνι και θα ξαναφορέσουν το καπέλλο και θα στρέψουν τα όπλα τους κατά του Τούρκου».

Αυθαιρεσίες

Σε έκκληση που απηύθυνε το 1587 στον Ισπανό Βασιλέα Φίλιππο B΄ για την απελευθέρωση του νησιού ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου Τιμόθεος αναφέρονται:

«Εσημειώθησαν προσφάτως επανειλημμένα κρούσματα αυθαιρεσίας των οργάνων του κατακτητού: με απληστίαν επιχειρείται αφαίρεση, των περιουσιών των κατοίκων: Παραβιάζονται αι οικίαι των Χριστιανών και διαπράττονται κάθε είδους ατιμίαι εις βάρος συζύγων και θυγατέρων, δύο φορές μέχρι τώρα εληστεύθηκαν ναοί και μοναστηριακά καθιδρύματα, επεβλήθησαν πολλοί και βαρείς φόροι, των οποίων η είσπραξις επιδιώκεται διά συστηματικών διώξεων, απειλών και βασανιστηρίων, πράγμα που οδηγεί πολλούς εις εξισλαμισμόν, αποσπώνται τέλος από τας κυπριακάς οικογενείας τα άρρενα τέκνα (για να πλαισιώνουν τα γεννιτσαρικά τάγματα). H εφαρμογή αυτού του σκληρού μέτρου εις την Κύπρον αποτελεί διά τους κατοίκους το χειρότερον από τα δεινοπαθήματα (της τουρκικής κατοχής)».

Οπως φαίνεται, το παιδομάζωμα υπήρξε ιδιαιτέρως έντονο στην Κύπρο. Τόσο, ώστε να προκληθεί το 1606 εξέγερση του ελληνικού πληθυσμού υπό την αρχηγία του Πέτρου Αβεντάνιου. Τρεισήμισι χιλιάδες Οθωμανοί έχασαν τη ζωή τους από τους επαναστάτες, οι οποίοι όμως, άοπλοι καθώς ήταν και αβοήθητοι, νικήθηκαν. Σε έκκληση του Αρχιεπισκόπου Κύπρου Χριστόδουλου, προς τον Δούκα της Σαβοΐας, που συντάχθηκε μεταξύ των ετών 1608 και 1626 διαβάζουμε:

«...και αφ ις εσικόθικε ο Καπιτάνος Βετόριος (Ζεπετός) και εχάλασεν καπόσους Τούρκους, αγριόθησαν επάνο μας σαν τους άγριους λύκους, και πέρνουν τα πεδιά από τες ακάλες μας…».

Στα 1670 ο περιηγητής Hurtel, γράφει:

«Πάρα πολλοί Κύπριοι, μη μπορώντας να ανεχθούν αυτή τη σκληρή τυραννία, επιθυμούν να γίνουν Τούρκοι, αλλά πολλοί απορρίπτονται, επειδή (όπως λένε οι αφέντες τους) με την αποδοχή τους στην μουσουλμανική πίστη, ο εκ Κύπρου φόρος υποτελείας θα μειώνονταν πάρα πολύ».

Τα τέλη του 17ου αιώνα παρατηρείται μεγάλο κύμα εξισλαμισμών σε ολόκληρο τον ελληνικό κόσμο που βιώνει την κοινή μοίρα της υποταγής στο οθωμανικό Ισλάμ. Για την Κύπρο, η γραπτή μαρτυρία του λαϊκού ποιητή Κωνσταντίνου του Παπα-Νικολάου από την Επισκοπή, που σε ποίημά του το 1672, σχετικά με τη δράση ενός εντεταλμένου για τη συλλογή φόρων, του Μαρκουλλή, αναφέρει τα εξής:

«Αυτός ο σκολικόβροτος και αναθεματισμένος,
τόσον κακόν οπούκαμεν στη Κύπρου μας ραγιάδες
έκαμεν ορφανά παιδιά γυναίκες δε χειράδες,
πολλοί από τον φόβον τους στα σπίτια τους εφεύγαν
λέγω οι περισσώτεροι πιγένναν και τουρκεύγαν.
Οι χριστιανοί πότα κακά πλέον δεν εβαστάνναν
επίγενναν και τούρκευγαν την πίστην τους εχάνναν,
παπάδες και πνευματικοί γέρωντες, προκομμένοι
αρνίθισαν την πίστην τους οι τρις καταραμένη…».

Ο Ρώσος περιηγητής Warski αναφέρεται το 1732 σε μαζικούς εξισλαμισμούς με αιτία την ειδική βαρειά φορολογία των χριστιανών, περιγράφει:

«Ουδείς δύναται να αποφύγει τον φόρον τούτον (το χαράτσι) εάν δεν απαρνηθεί την πίστην του και δεν συγκατατεθεί να προσηλυτισθεί εις τον Μωαμεθανισμόν. Δάκρυα έχω χύσει, εγώ ο οποίος γράφω εδώ, όταν ενθυμούμαι πόσους πτωχούς ανθρώπους συνάντησα, οι οποίοι δεν ημπορούσαν να υποφέρουν τους φόρους και τας τουρκικάς πιέσεις και απηρνήθησαν την πίστην των εις τον Χριστόν».

Πιέσεις και βία

Από την Επανάσταση του 1821 στο Hatti Humayun

H εκδήλωση της ελληνικής Επανάστασης το 1821, υπήρξε αφορμή για νέο κύμα πιέσεων και άσκηση βίας κατά των Ελλήνων στην Κύπρο. Σε χρονικό που γράφτηκε την πρώτη χρονιά της Επανάστασης αναφέρονται τα εξής:

«…και ήλθαν ασκέρια από τα Παρασάμια (Αίγυπτος) και έκαμαν πολλά κακά εις τους χριστιανούς. Ιουλίου 9 εθανατώσαν τους αρχιερείς και κοτζιαμπάσηδες και τους εχόμενους ανθρώπους και επήραν το μάλιν τους και έγδυσαν τα Μοναστήρια και Εκκλησιές και τους Χριστιανούς και πολλούς ετουρκίσαν».

Μια από τις χαρακτηριστικότερες πράξεις αποτέλεσε η εξόντωση των προκριτών. O Κιουτσούκ Μεχμέτ, κυβερνήτης του νησιού, κάλεσε δολίως στο Σεράι 486 προκρίτους κατόχους μεγάλων περιουσιών, τους οποίους εθανάτωσε. Γλίτωσαν 36 άτομα, τα οποία εξισλαμίσθηκαν για να αποφύγουν τον θάνατο. O αριθμός των εξισλαμισμένων, όμως, στις τάξεις του λαού ήταν πολύ μεγαλύτερος. Οι σφαγές κορυφώθηκαν την επόμενη χρονιά, ως εκδίκηση για την καταστροφή του τουρκικού στόλου στην Πύλο της Πελοποννήσου.

Την ίδια περίοδο, ο Σουηδός περιηγητής ιερέας Jacob Βerggreεπισκέφθηκε το νησί και περιέγραψε την κατάσταση που συνάντησε:

«Οταν το 1822 πέρασα τελευταία φορά από τη Λάρνακα, ο πληθυσμός του νησιού είχε περιοριστεί σε τέτοιο βαθμό, που πολλά μεγαλοχώρια ήταν εντελώς ακατοίκητα. Τα στρατεύματα του Μουχασίλη δεν άφησαν ψυχή ζωντανή, παντού απ’ όπου πέρασαν, και καθώς η αξία της ανθρώπινης ζωής είχε πέσει, έπεσαν και όλες οι τιμές της αγοράς».

Οι Μαρωνίτες

Την ίδια άσχημη μεταχείριση είχαν και οι Μαρωνίτες. O Γάλλος πρόξενος Goep γράφει:

«Εν Λάρνακι τη 22 Δεκεμβρίου 1845.

Κατά το εις Λευκωσίαν ταξίδι μου, πολλαί τουρκικαί οικογένειαι, καταγωγής Μαρωνιτών, μου εγνώρισαν, μέσον του Ηγουμένου του Μοναστηρίου Terra Santa της Λευκωσίας, ότι κατά την Ελληνικήν Επανάστασιν, εξηναγκάσθησαν να ασπασθώσι τον ισλαμισμόν διά να σώσωσι την ζωήν των, αλλά κατά βάθος παρέμειναν Χριστιανοί. Σήμερον επιθυμούσι να επανέλθωσιν εις τον καθολικισμόν, αλλ’ εν πρώτοις θέλουσι να εξασφαλίσωσι την προστασίαν του γαλλικού προξενείου, προς αποφυγήν των καταδιώξεων τας οποίας αναμένουσι φαίνεται ότι ο ζήλος των χριστιανών τούτων Μουσουλμάνων δεν φθάνει μέχρι του να διακινδυνεύωσι χάριν της θρησκείας, διότι μέχρι σήμερον επιμελώς απέφυγον κάθε ενοχοποιητικόν διάβημα».

Από τα 1846 και κυρίως στα 1858, όταν άρχισαν να εφαρμόζονται οι διατάξεις του Hatti Ηumayu που προνοούσε γενικά για την ισοτιμία των υπηκόων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και ελεύθερη εξάσκηση της θρησκείας, ένας μικρός αριθμός κρυπτοχριστιανών εκδήλωσε με θάρρος και παρρησία την επιθυμία να επιστρέψει στον χριστιανισμό. Υπάρχουν στοιχεία τόσο για ομαδικές προσπάθειες, όσο και για ατομικές. Ομως η έντονη αντίδραση των Οθωμανών μείωσε τον συνολικό αριθμό.

Η ιστορία των Τουρκοκυπρίων αποτελεί άλλο ένα σημείο της πολύπλοκης και ενδιαφέρουσας σχέσης μας με τους Τούρκους και το Ισλάμ. H γεωγραφική μας τοποθέτηση στα σύνορα του χριστιανικού με τον μουσουλμανικό κόσμο προκάλεσε πολλές οδύνες. H κυριαρχία του Ισλάμ στην περιοχή μας για εκατοντάδες χρόνια συρρίκνωσε το κοινωνικό σώμα των Ελλήνων. Στη συνέχεια, κατά την εποχή της διαμόρφωσης των εθνικών κρατών -και της παράλληλης υποχώρησης των θρησκευτικών ταυτοτήτων προς όφελος των εθνικών- οι Ελληνες περιορίστηκαν γεωγραφικά στα Βαλκάνια. Σήμερα, βιώνουμε με ένα μοναδικό τρόπο όλα αυτά τα φαινόμενα του παρελθόντος. Ισως γιατί η Κύπρος αποτέλεσε το τελευταίο σημείο, στο οποίο η παλιά τάξη πραγμάτων υποχώρησε προς όφελος των νέων εθνικών αντιλήψεων με κορύφωση το 1974, το πραξικόπημα και την εισβολή.

Η ιστορική μας επιστήμη, εγκλωβισμένη σε μια μονοδιάστατη αντίληψη της Ιστορίας, αδυνατεί να κατανοήσει αυτές τις υπόγειες διεργασίες που χαρακτηρίζουν με μοναδικό τρόπο την περιοχή μας και τη διαφοροποιούν από την Ευρώπη της επίπλαστης εθνικής καθαρότητας. Επίσης αδυνατεί να παρακολουθήσει την εξέλιξη του όρου «Τούρκος», που από δήλωση θρησκευτικής κατάστασης πριν από την εμφάνιση του τουρκικού εθνικισμού, μετετράπη σε προσδιοριστικό όρο της εθνικής καταγωγής. Σήμερα, όμως, έχουμε την εξαιρετική ευκαιρία να παρακολουθούμε την εμφάνιση ενός μοναδικού φαινομένου: την έκφραση, για πρώτη φορά μέσα στον ιστορικό χρόνο, των ενδιάμεσων ομάδων του οθωμανικού παρελθόντος. Το σύνθημα του Τουρκοκύπριου νέου «We are not Turks, we are not Greeks, we are Gypriots», μαζί με αντίστοιχες εκφράσεις -ίσως και πιο προχωρημένες- που προέρχονται από νέους καταγόμενους από τις παλιές ελληνόφωνες μουσουλμανικές ομάδες και στην ίδια την Τουρκία, φανερώνουν τα πλασματικά όρια των μέχρι τώρα στερεοτύπων μας. Εφεξής, το μεγαλύτερο βάρος θα έχει η ελληνική πλευρά, η οποία θα πρέπει να αποδείξει ότι διαθέτει την ωριμότητα ώστε να μη γίνει και πάλι ο αντίπαλος πόλος και η δύναμη που θα ξανασπρώξει τους Τουρκοκύπριους στην αγκαλιά της «μητέρας – πατρίδας».

Ο κ. Βλάσης Αγτζίδης είναι διδάκτωρ Σύγχρονης Ιστορίας.

http://www.kathimerini.gr/141185/article/epikairothta/politikh/toyrkokyprioi-mia-omada-ellhnofwnwn-moysoylmanwn


 

Advertisements

27 Σχόλια

  1. vimasaronikou on

    Πώς δεν αναφέρεται ο εποικισμός από το 1974 και εφεξής;

    • Το άρθρο αυτό διαπραγματευόταν το ζήτημα της προέλευσης και της ταυτότητας των Τουρκοκυπρίων.

      • vimasaronikou on

        Η παρούσα κατάσταση των Τουρκοκυπρίων είναι πως οι περισσότεροι έχουν εξανδραποδισθεί από τους Τούρκους εποίκους οι οποίοι και είναι η μεγάλη πλειοψηφία στα Κατεχόμενα.

  2. Β.Α. on

    ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ: ΟΧΙ ΣΤΟ ΝΕΟ ΕΓΚΛΗΜΑ!

    Σχολιάζοντας το άρθρο του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου σχετικά με την Διάσκεψη της Γενεύης δεν θα επαναλάβω τις καίριες αναλύσεις του που οδηγούν στο συμπέρασμα ότι για μια ακόμα φορά απειλείται η κατάλυση της Κυπριακής Δημοκρατίας.

    Υπάρχουν αρμοδιότεροι από μένα, όπως ο καθηγητής Γεώργιος Κασιμάτης, που θεωρεί ότι «η συμμετοχή της Ελλάδας και της Κύπρου στην Διάσκεψη αυτή συνιστά διεθνή αναγνώριση του λόγου τρίτων κρατών επί της Κύπρου» και γι’ αυτό την χαρακτηρίζει παράνομη και αντίθετη με το Ευρωπαϊκό Δίκαιο, τα δε αποτελέσματά της άκυρα.

    Εγώ θα σταθώ στη θέση και στον ρόλο της Ελλάδας μέσα στο πλαίσιο της σημερινής ιστορικής συγκυρίας, όπου κυριαρχούν οι δυνάμεις (με πρώτες τις ΗΠΑ) για τις οποίες η διεξαγωγή πολεμικών επιθέσεων αποτελεί κύριο σκοπό τόσο για την οικονομική και κοινωνική τους ανάπτυξη όσο και για την ικανοποίηση της επιθετικής ψυχολογίας που διαμορφώνει ένα νέο είδος παλλαϊκού πανεθνικού ιμπεριαλισμού, πρωτοφανούς σε αγριότητα και κυνισμό.

    Η Μέση Ανατολή υπήρξε και εξακολουθεί να είναι ο βασικός στόχος των επιθετικών δυνάμεων, όχι μόνο για το πετρέλαιο αλλά και για άλλους γεωπολιτικούς λόγους με επίκεντρο τη διάλυση του αραβικού κόσμου στο σύνολό του και την τελική εξόντωση του Μωαμεθανισμού. Η πολιτική αυτή ξεκίνησε από την εποχή του Νασερισμού, δηλαδή της προσπάθειας δημιουργίας ενός ενιαίου αραβικού κράτους, γεγονός που η Δύση θεώρησε ως την μεγαλύτερη απειλή στα συμφέροντά της. Και ξεκίνησε από τότε να οργανώνει μεθοδικά την αντιαραβική της εκστρατεία.

    Η τακτική αυτή είχε ως συνέπεια την αφύπνιση των ριζοσπαστικών δυνάμεων του αραβικού κόσμου και την αυξανόμενη διαμόρφωση στην αρχή αμυντικής και στη συνέχεια επιθετικής τακτικής από την πλευρά των μουσουλμάνων με κορύφωση το Ισλαμικό Κράτος. Για να φτάσουμε στο στάδιο της εκδικητικής μανίας από μέρους των μωαμεθανών, περάσαμε διάφορα στάδια με τη δημιουργία εξτρεμιστικών οργανώσεων ξεκινώντας από την Παλαιστίνη και την στοχοποίηση του Ισραήλ, την μεταβολή του Λιβάνου σε πεδίο βολής φανατικών δυνάμεων και από τις δύο πλευρές, την μετατροπή του Ιράν σε θρησκευτικό κράτος με βασική ιδεολογία το μίσος εναντίον του δυτικού κόσμου και -το αποκορύφωμα- τις επιθέσεις των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ με αποτέλεσμα την ολική καταστροφή του Αφγανιστάν, του Ιράκ και της Συρίας παράλληλα με τις ισοπεδωτικές επιθέσεις του Ισραήλ στον Λίβανο και στην Παλαιστίνη. Ακολούθησε η επίθεση κατά της Λιβύης και η ουσιαστική της καταστροφή.

    Το τελικό αποτέλεσμα έως σήμερα είναι η εξόντωση ενός σημαντικού μέρους των παραδοσιακών μουσουλμανικών δυνάμεων. Ιράκ, Λιβύη, Συρία αποτελούσαν τρεις ισχυρούς κρατικούς πυλώνες της αραβικής δύναμης. Έκτοτε, η συνειδητοποίηση της απώλειας αυτών των δυνάμεων λειτουργεί μέσα στον μουσουλμανικό χώρο ως ο κύριος στρατολόγος των πληγωμένων μωαμεθανών. Το μέγεθος της θυσίας όλων αυτών που ανατινάζονται φωνάζοντας το όνομα του Αλλάχ από τυφλή εκδικητική μανία θα πρέπει να μας κάνει να σκεφτούμε τους λόγους που τους οδήγησαν σ’ αυτές τις πράξεις. Συνήθως εμείς βλέπουμε μόνο τα θύματα. Αν εξετάζαμε με νηφαλιότητα και τους θύτες, τότε θα καταλήγαμε ασφαλώς στην διαπίστωση, ότι ίσως αυτοί οι θύτες να είναι μεγαλύτερα θύματα από τα δικά τους θύματα. Θύματα της νέας σταυροφορίας των Δυτικών δυνάμεων (ΗΠΑ, ΝΑΤΟ) που όπως είδαμε, οι πολεμικές συρράξεις που προκαλούν, αποτελούν κυρίαρχο στοιχείο για την ύπαρξή τους ως κορυφαίων οικονομικών και στρατιωτικών δυνάμεων που διεκδικούν τον ρόλο των Αφεντικών του Κόσμου.

    Η αξία των οπλικών συστημάτων (τόσο των επιτιθεμένων όσο και των αμυνομένων) κατά τη διάρκεια όλων αυτών των πολεμικών επιχειρήσεων (στη Συρία δεν τελείωσαν ακόμα) θα πρέπει να υπολογιστεί σε τρισεκατομμύρια δολλάρια που εισπράχθηκαν από τα κρατικά ταμεία των ΗΠΑ, της Αγγλίας και της Γαλλίας σε μέγιστο βαθμό. Με άλλα λόγια αυτά τα πλούσια Έθνη που παράγουν και εξάγουν τον ΜΑΥΡΟ ΘΑΝΑΤΟ, έγιναν πλουσιότερα, ενώ για τους ηττημένους το τίμημα σε αίμα και καταστροφή είναι ανυπολόγιστο.

    Μπορούμε να πούμε ότι εξαφανίστηκαν όχι μόνο ως κρατικές αλλά και ως εθνικές ενότητες. Έσβησαν από τον χάρτη ολόκληρες χώρες και λαοί, για να πλουτίσουν οι δήθεν πολιτισμένοι της Δύσης και να επιβεβαιώσουν την απόλυτη κυριαρχία τους, με πυλώνες την οικονομική και στρατιωτική παντοδυναμία τους.
    Αυτή είναι η πεμπτουσία του σύγχρονου κόσμου και όλα τα υπόλοιπα έχουν δευτερεύουσα σημασία.

    Μέσα σ’ αυτό το κάδρο των διεθνών σχέσεων και της νέας ισορροπίας δυνάμεων, η Ελλάδα και η Κύπρος πού τοποθετούνται;
    Η άποψή μου είναι ότι το μοναδικό ενδιαφέρον που θα πρέπει να έχουν τα Επιτελεία των Ισχυρών Δυνάμεων για μας είναι βασικά γεωπολιτικό. Πλάι στα ονόματα των χωρών μας, οι υπερατλαντικοί επιτελείς θα έχουν σημειώσει ένα μεγάλο ερωτηματικό: «Τι θα κάνουμε μ’ αυτές τις δύο χώρες με την τόσο μεγάλη γεωστρατηγική σημασία και με τους τόσο απρόβλεπτους λαούς;».

    Για να μιλήσω μετεωρολογικά, οι άνεμοι που φυσούν στην περιοχή μας ξεπερνούν τα δέκα μποφώρ. Φυσικά οι πιο πολλοί δεν έχουν την ίδια γνώμη με μένα. Αυτά τα περί πολεμικής βιομηχανίας, της εξαγωγής του μαύρου θανάτου και της γενικευμένης ευθύνης για τη συσσώρευση πλούτου με τίμημα τις σάρκες και το αίμα των ασθενέστερων λαών είναι σκέψεις εκτός του πλαισίου των αναλύσεων βάσει των οποίων καθορίζεται η τοποθέτησης του α και του β. Γιατί όμως; Δεν βλέπουν; Όταν τελείωσε η καταστροφή της Γιουγκοσλαυίας από τις δυνάμεις του ΝΑΤΟ, δημοσιεύθηκε ο εξής ισολογισμός: Από τη μια πλευρά τοποθετήθηκαν οι καταστροφές (εργοστάσια, γέφυρες, νοσοκομεία, σχολεία, νεκροί κλπ.) και από την άλλη τα κέρδη από την πώληση, αγορά και χρήση των όπλων ΗΠΑ, Αγγλία, Γαλία, Γερμανία, Σουηδία κλπ. κέρδη σε δισεκατομμύρια δολλάρια.
    Όμως με την Μέση Ανατολή δεν τελειώσαμε ακόμα. Μένει το Ιράν. Ο Κίσινγκερ δήλωσε ότι σε ένα πόλεμο των ΗΠΑ-ΝΑΤΟ κατά του Ιράν, προβλέπει εμπλοκή της Ρωσίας. «Τότε», είπε, «όταν η αρκούδα βγει από τη φωλιά της, θα την χτυπήσουμε με τα νέα μας όπλα και θα την διαλύσουμε».

    Αναφέρθηκα στην Ρωσία. Κι εδώ θα πρέπει να προσθέσω, ότι είναι μέγα λάθος μας να την αγνοούμε. Ρωσία και Κίνα είναι αυτή τη στιγμή οι δύο βράχοι που εμποδίζουν τους Ισχυρούς να μεταβάλουν την γη σε ένα κολοσσιαίο Αρμαγεδώνα. Και πάλι επανερχόμαστε στον Πολιτισμό. Γίνεται ολοένα και πιο ευδιάκριτο το γεγονός ότι βρισκόμαστε μπροστά σε μια βαθειά πολιτισμική αντίθεση. Ανάμεσα στον Πόλεμο και την Ειρήνη, το Χάος και την Αρμονία.

    Προσωπικά θλίβομαι βαθύτατα να βλέπω τις κυρίαρχες χώρες του Δυτικού Πολιτισμού (που έχει τις ρίζες του στην Ελλάδα) να έχουν μεταλλαγεί σε Σταυροφόρους θανάτου. Όμως η πραγματικότητα με απομακρύνει από αυτή την ρομαντική αντιμετώπιση. Και θα ευχόμουν το μεγάλο βήμα κατά της πολεμικής βιομηχανίας και της εξαγωγής του Μαύρου Θανάτου να το έκαναν οι ίδιοι οι Λαοί των πλούσιων χωρών…

    Δεν μπορώ όμως να κάθομαι ήσυχος με σταυρωμένα χέρια όταν βλέπω ότι αυτοί οι δήθεν φίλοι και σύμμαχοί μας δεν μας υπολογίζουν ως ομοίους τους (εννοώ την Ελλάδα και την Κύπρο). Τουναντίον μας υποτιμούν και μας θεωρούν χώρες σημαντικές μόνο και μόνο γιατί η γεωγραφική μας θέση μας τοποθετεί στο επίκεντρο των συμφερόντων τους.

    Στην περίπτωση που θα θελήσουν να επιτεθούν στο Ιράν, η Κύπρος είναι απαραίτητη ως προωθημένη βάση εξόρμησης. Η Σούδα έπεται. Και γιατί η Κύπρος; Γιατί το Ιράν δεν είναι Ιράκ και για να κατακτηθεί χρειάζονται εκατοντάδες χιλιάδες στρατιώτες. Θα χρειαστεί λοιπόν ένα αβύθιστο αεροπλανοφόρο, όπου θα στρατοπεδεύουν οι στρατιώτες και από κει μέσω Ιράκ στα σύνορα του Ιράν.

    Στο πλαίσιο των απόψεών μου αυτών, θεωρώ ότι στην Γενεύη οι Αμερικανοί μαζεύουν γύρω από ένα τραπέζι τους υπάκουους υπηκόους τους για να στραγγαλίσουν τους απείθαρχους ελληνοκύπριους, να τους αφοπλίσουν αφήνοντας ανέπαφο τον τούρκικο στρατό, που σημαίνει ότι παραδίδουν το νησί μέσω της μειοψηφίας των τουρκοκυπρίων στην Άγκυρα.

    Όλα αυτά θα συμβούν στις μέρες που έρχονται, ενώ ο ελληνικός λαός θα βρίσκεται σε κατάσταση μνημονιακού λήθαργου. Μέσα σε παρόμοιες κοσμοϊστορικές ανεμοθύελλες οι Έλληνες έμαθαν να ζουν από την εποχή του Μαραθώνα ακόμα. Αλλά τότε υπήρχε ένας Μιλτιάδης και ένας Θεμιστοκλής και ένας Λαός ελεύθερος, με υψηλό επίπεδο πολιτισμού. Βλέπετε σήμερα να υπάρχει κανένας σύγχρονος Μιλτιάδης ή Θεμιστοκλής;

    Υπάρχει λαός όρθιος και υψηλό επίπεδο μόρφωσης και πολιτισμού; Ή τουλάχιστον ευημερίας;
    Επειδή είμαι βέβαιος ότι μιλώ μέσα σε έρημο, θα στραφώ προς την πλευρά της Κυβέρνησης και προσωπικά του Αλέξη Τσίπρα, για να ρωτήσω ευθέως: «Πιστεύετε ότι εσείς είστε ικανοί να αντιμετωπίσετε αυτή τη νέα πρόκληση; Με ποιες δυνάμεις; Ποσοτικά και ποιοτικά; Έχετε μεγάλη ευθύνη και κινδυνεύετε να χαρακτηριστείτε άσχημα και κατά τη γνώμη μου άδικα, γιατί δεν πιστεύω ότι έχω απέναντί μου προδότες. Το αντίθετο θα έλεγα. Είστε όπως σχεδόν όλοι οι Έλληνες πατριώτες. Όμως χωρίς το απαραίτητο έρμα που οφείλει να έχει η χώρα και η κυβέρνησή της για να αντέξει σ’ αυτούς τους νέους ανέμους η χώρα μας και έτσι θα οδηγηθούμε σε μια ανεπίτρεπτη προδοτική ενέργεια απέναντι στους Κύπριους αδελφούς μας.

    Θα απευθυνθώ και στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, για να τον παρακαλέσω να μελετήσει προσεκτικά όλα τα δεδομένα σχετικά με την Διάσκεψη της Γενεύης, προκειμένου να αποφύγουμε μια νέα ανεπανόρθωτη εθνική καταστροφή.

    Εμένα προσωπικά ως Έλληνα δεν με φοβίζουν αυτοί οι ιστορικοί άνεμοι. Απεχθάνομαι μόνο την ιδέα ότι μπορεί να με κάνουν να αισθάνομαι σαν φρόκαλο. Είμαι πεπεισμένος, ότι ο ελληνικός λαός είναι ικανός κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις (που δεν υπάρχουν σήμερα) να αντιμετωπίσει σαν αιωνόβιος πλάτανος ακόμα και τους πιο άγριους ανέμους. Ας σοβαρευτούμε λοιπόν και ας κοιτάξουμε όλοι μαζί πώς θα γλιτώσουμε από τη νέα παγίδα στην οποία μας οδηγούν.

    Αθήνα, 23.6.2017
    Μίκης Θεοδωράκης
    ΠΗΓΗ: http://www.mikistheodorakis.gr

  3. Τρία σημερινά άρθρα από τρεις ς αρθρογράφους της Σημερινής και του Sigmalive

    .
    Ο Αναστασιάδης ως νέος, Κύπριος, Τσάμπερλεν;

    27.06.2017 Σάββας Ιακωβίδης

    Η Ιστορία πρέπει να διδάσκει τους ηγέτες. Μια επιτιθέμενη, επεκτεινόμενη δύναμη δεν κατευνάζεται. Αντιμετωπίζεται. Με όλα τα μέσα. Μια κατοχική χώρα δεν εξημερώνεται με καλοπιάσματα αλλά κάμπτεται με κόστος υπέρμετρο του όποιου οφέλους από την κατοχή. Αυτά προϋποθέτουν σχεδιασμό μακράς πνοής πολιτικής, ξεκάθαρης στοχοθεσίας και στρατηγικής, αποφασιστικότητας και εθνικής αξιοπρέπειας στην υπεράσπιση των συμφερόντων και της επιβίωσης του τόπου. Η ελληνική πλευρά, από το 1977 υπέπεσε στο καταστροφικό λάθος να αποδεχτεί την τουρκοφρενή και αγγλικής υποβολής ρατσιστική, αντιδημοκρατική και αντιευρωπαϊκή διζωνική, η οποία ουδαμόθεν του πλανήτη απαντάται. Αυτή η πολιτική ισχύει εδώ και 40 χρόνια. Τι απέδωσε;

    Συνεχή κατολίσθηση στους τουρκικούς στόχους, υποβάθμιση της Κυπριακής Δημοκρατίας, αναβάθμιση του κατοχικού ψευδοκράτους και εξίσωση της τ/κ μειοψηφίας με την ε/κ πλειοψηφία. Ακόμα προχθές ο Τούρκος αντιπρόεδρος έκρωζε υποκριτικά ότι το Κυπριακό δεν επιλύεται επειδή οι Έλληνες νομίζουν ότι είναι η πλειοψηφία και οι Τ/κ η μειοψηφία. Αλλ’ ω! βάρβαρε εξ Ανατολίας, οι Έλληνες είναι η πλειοψηφία και οι Τ/κ είναι η μειοψηφία και η μειονότητα. Κι όμως: Έλληνες ηγέτες (Χριστόφιας και Αναστασιάδης) δέχτηκαν παραμονή δεκάδων χιλιάδων εποίκων για λόγους… ανθρωπιστικούς και εργασίας. Ανιστόρητοι και αμαθείς, δηλαδή επικίνδυνοι, δεν γνωρίζουν προφανώς τι η Τουρκία έπραξε στο Σαντζάκιο της συριακής Αλεξανδρέττας και πώς την κατάπιε…

    Η διζωνική τερατογένεση και η εγκληματική ανεπάρκεια των ηγετών μας οδηγούν και στο αυριανό Crans-Montana, το ελβετικό θέρετρο, το οποίο ενδέχεται να αποβεί ίσως το… φέρετρο της Κυπριακής Δημοκρατίας και του Ελληνισμού. Ο πρόεδρος Αναστασιάδης, παραβιάζοντας και εξουδετερώνοντας διαχρονικές θέσεις της πλευράς μας, ανέχτηκε την έκλειψη της Κυπριακής Δημοκρατίας. Αποδέχτηκε την τουρκική απαίτηση για πενταμερή. Ανέχτηκε την εξαφάνιση της Κυπριακής Δημοκρατίας από τις συνομιλίες. Ανέχτηκε όλες τις προσβολές και τις τουρκικές λάσπες που εξακοντίστηκαν εναντίον του και της Κύπρου διότι επιμένει να τρέφει την ολέθρια ψευδαίσθηση ότι, η Τουρκία θα μεταποιήσει τη γνωστή βολική ρητορική της, ότι θέλει λύση, σε πράξη.

    Απατάται πλάνην οικτράν! Ζει σε άλλους πλανήτες! Συμπεριφέρεται όπως εκείνος ο θλιβερός Εγγλέζος Πρωθυπουργός, Νέβιλ Τσάμπερλεν. Ήθελε να… κατευνάσει το Χιτλερικό, ναζιστικό θηρίο. Ιδού η ιστορία του: Η εξωτερική πολιτική του ήταν συνέχεια της πολιτικής του Στάνλεϊ Μπάλντουιν. Πέρασε στην ιστορία των διακρατικών και διεθνών σχέσεων ως Appeasement Policy (Πολιτική Κατευνασμού). Ο όρος αυτός εξεικονίζει την προσπάθεια των Βρετανών να διατηρήσουν καλές σχέσεις με τη ναζιστική Γερμανία. Το 1938 ο Τσάμπερλεν υπέγραψε τη Συμφωνία του Μονάχου με την Ιταλία, τη Γαλλία και τη Γερμανία, με την οποία η Τσεχοσλοβακία θα έδινε τα ανατολικά εδάφη της Σουδητίας στη Γερμανία, για να μη γίνει εισβολή στην υπόλοιπη χώρα. Ο Εγγλέζος Πρωθυπουργός επέμενε να συνάπτει συμφωνίες με τον αδίστακτο Χίτλερ για να αποτρέψει κάθε κίνδυνο πολέμου. Ιστορική έχει μείνει η φράση, με την οποία ανακοίνωσε την υπογραφή της Συμφωνίας του Μονάχου: «Peace for our time» («Ειρήνη στην εποχή μας»). Λίγο αργότερα, η πολιτική κατευνασμού του Χιτλερικού θηρίου κατέρρευσε με το ξέσπασμα του Β΄ Παγκόσμιου Πολέμου.

    Εδώ και τεσσεράμισι χρόνια, ο πρόεδρος Αναστασιάδης επιχειρεί να κατευνάσει το τουρκικό θηρίο. Μετήλθε όλους τους τρόπους. Προέβη σε ολέθριες υποχωρήσεις, υιοθετώντας και εκείνες του αλήστου μνήμης Χριστόφια. Αγνόησε ανεύθυνα την τουρκική στοχοθεσία. Ακόμα προχθές δήλωσε: «Μεταβαίνω στο Crans-Montana της Ελβετίας με πλήρη αποφασιστικότητα και καλή θέληση, αγνοώντας τις όποιες αρνητικές δηλώσεις από τουρκικής και τουρκοκυπριακής πλευράς». Μα, οι «αρνητικές δηλώσεις» της τουρκικής πλευράς αποδίδουν επακριβώς και ξεκάθαρα τους διαχρονικά αμετακίνητους και αταλάντευτους τουρκικούς στόχους. Η υποτίμηση του εχθρού είναι ολέθρια συνταγή ήττας και υποταγής.

    Αυτό έπραξε εκείνος ο θλιβερός Τσάμπερλεν. Αυτού τα αχνάρια ακολουθεί, δυστυχώς, ο πρόεδρος Αναστασιάδης. Ελπίζει ακόμα, ο τραγικός αυτός ηγέτης, ότι «η τουρκική και η τουρκοκυπριακή πλευρά θα προσέλθουν με την ίδια αποφασιστικότητα και βούληση για να εξευρεθεί λύση που θα εξυπηρετεί τα συμφέροντα των Κυπρίων και μόνο». Είναι τραγικό και αυτόχρημα εθνικά ολέθριο: Ο Ν. Αναστασιάδης αρνείται να ξυπνήσει από τον πολιτικό λήθαργο της διζωνικής τερατουργίας. Ακόμα… ελπίζει ότι η κατοχική Τουρκία θα αλλάξει αμανέ και θα παίξει στους ρυθμούς μιας βιώσιμης και λειτουργικής, δημοκρατικής και ευρωπαϊκής λύσης.
    Πόση αφέλεια… Πόση ανεπάρκεια… Πόση βροντώδης υποτίμηση του Τούρκου εχθρού… Θέλουμε να ελπίζουμε ότι το Crans-Montana δεν θα εξελιχθεί σε κυπριακό Μόναχο και ο Ν. Αναστασιάδης δεν θα υποδυθεί τον Κύπριο Τσάμπερλεν…

    http://www.sigmalive.com/opinions/savvas-iakovidis/2103/o-anastasiadis-os-neos-kyprios-tsamperlen

    ————————————————————————

    Το ήδη ρεζιλίκι και το Κρανς Μοντάνα

    27.06.2017 Λάζαρος Μαύρος

    http://www.sigmalive.com/opinions/lazaros-mavros/2102/to-idi-reziliki-kai-to-krans-montana

    ————————————-

    Ρακένδυτοι μεταβαίνουν στην Ελβετία και γυμνοί θα επιστρέψουν…

    27.06 2017 Κωστάκης Αντωνίου

    http://www.sigmalive.com/blog/antoniouc/2017/06/2155/rakendytoi-metavainoun-stin-elvetia-kai-gymnoi-tha-epistrepsoun

  4. The ‘Conference on Cyprus’ at Crans Montana, Switzerland, 28 June 2017:

    An Open Letter to the Foreign and Commonwealth Secretary of the United Kingdom

    For the immediate attention of the Right Honourable Boris Johnson MP, Secretary of State for Foreign and Commonwealth Affairs, Foreign & Commonwealth Office, HM Government, Whitehall, London and copied to H.E. Matthew Kidd, High Commissioner of the United Kingdom, British High Commission, Alexander Pallis Street, Nicosia

    OPEN LETTER
    By email to: fcocorrespondence@fco.gov.uk
    Copied to: UKinCyprus@fco.gov.uk
    27 June 2017

    Dear Mr Johnson
    Re: The ‘Conference on Cyprus’ at Crans Montana, Switzerland, 28 June 2017
    I refer to my two letters sent to you at the Foreign and Commonwealth Office (‘FCO’) by email on 5 January and on 23 June 2017; the latter is reproduced as an Addendum to this letter. I also refer to my separate letter sent on 11 January 2017 to the Rt Hon Sir Alan Duncan MP, the Minister for Europe.
    Cy logo 1a Klearchos 27 12 2016In each of the three auto-response messages which I received by email from the FCO, I obtained the promise of a ‘reply’. Be that as it may, I have not received the courtesy of any substantive written reply from you, from the Minister for Europe, or from any other representative of Her Majesty’s Government.
    By means of my three said letters dated 5 January, 11 January and 23 June 2017, I posed several questions of considerable importance to the rule of law as it relates to the Republic of Cyprus, a Member State of the United Nations, the Commonwealth, the Council of Europe and the European Union. These included specific questions on international humanitarian law, international criminal justice, international law generally and other related subjects.
    Needless to say, I am disappointed by the failure of the FCO to provide any substantive written response to my three said letters. I am all the more disappointed for at least four reasons.
    Firstly, I am a citizen of the United Kingdom who is now working in the Republic of Cyprus, a sovereign state which may be on the verge of being dissolved as a result of whatever is agreed in secret at the ‘Conference on Cyprus’ scheduled to ‘reconvene’ in a few hours.
    Secondly, I am an academic who has devoted a substantial part of his career to promoting the rule of law in the United Kingdom, the Republic of Cyprus and the wider world.
    Thirdly, the United Kingdom has a responsibility to strive to ensure the health, safety and security of British citizens and British military personnel who live or work in the Republic of Cyprus or in the two adjacent British Sovereign Base Areas.
    Fourthly, the United Kingdom has various moral and legal duties towards the Republic of Cyprus. These duties flow from various sources including the Cyprus Act 1960, the Treaty of Establishment 1960, the Treaty of Guarantee 1960 and the Treaty on European Union.
    For these and for other reasons, I look forward to receiving a written response to my three said letters without any further delay.
    In the meantime, I have composed this open letter addressed to you in the light of the ‘News story’ published today, i.e. 27 June 2017, by the Foreign and Commonwealth Office (‘the FCO’s news story’.) This bears the title ‘Foreign Secretary joins crucial Cyprus settlement talks in Switzerland offering full UK support’.
    (Source: ‘Foreign Secretary joins crucial Cyprus settlement talks in Switzerland offering full UK support’, FCO news story, 27 June 2017, published by the FCO at http://www.gov.uk/government/news/foreign-secretary-joins-crucial-cyprus-settlement-talks-in-switzerland-offering-full-uk-support)
    Please let me have a written response to all of the various additional questions set out below. Some relate to the FCO’s news story. Others relate to my open letter to the Minister for Europe, dated 11 January 2017.
    1. ‘the Greek Cypriot and Turkish Cypriot communities’
    To quote the first sentence of the FCO’s news story in full: ‘The Conference on Cyprus will reconvene in the Swiss resort of Crans Montana with the participation of the leaders of the Greek Cypriot and Turkish Cypriot communities, and representatives of the Guarantor Powers (Greece, Turkey and UK).’ With this in mind, why has the FCO misleadingly referred to ‘the Greek Cypriot and Turkish Cypriot communities’? Put another way, why has the FCO’s news story failed to use the correct expressions found in the Constitution of the Republic of Cyprus, i.e. ‘the Greek Community’ and ‘the Turkish Community’?
    (See Articles 1 and 2 of the Constitution of the Republic of Cyprus and the definitions found at Article 186 of the Constitution. The main body of the Constitution is available online at http://www.presidency.gov.cy/presidency/presidency.nsf/all/1003AEDD83EED9C7C225756F0023C6AD/$file/CY_Constitution.pdf)
    2. ‘the leaders’
    The questions below likewise flow from the first sentence of the FCO’s ‘news release’ and its reference to ‘the leaders of the Greek Cypriot and Turkish Cypriot communities’. With this in mind:
    2.1 Upon which legal basis and with which legal powers, if any, did Archbishop Makarios and Dr Fazil Kutchuk sign the London Agreement at the conclusion of the ‘Cyprus Conference’ held at Lancaster House on 19 February 1959?
    2.2 The Constitution of the Republic of Cyprus neither creates nor empowers any offices described as ‘leader of the Greek Cypriot community’ or ‘leader of the Turkish Cypriot community’. Indeed, the very word ‘leader’ is nowhere to be found in the Constitution. With this in mind, what is the legal basis, if any, of each of the two purported offices so described by the FCO’s news story?
    2.3 What is the legal basis, if any, of the powers purportedly wielded individually or jointly by the purported ‘leaders of the Greek Cypriot and Turkish Cypriot communities’?
    2.4 What is the nature and what is the scope, if any, of the purported powers wielded by the purported ‘leaders of the Greek Cypriot and Turkish Cypriot communities’?
    2.5 Do the purported ‘leaders of the Greek Cypriot and Turkish Cypriot communities’ individually or jointly wield any ‘powers’ to enter into any agreement(s) with Greece, Turkey, the United Kingdom or the European Union? If so, what is the legal basis of such ‘powers’?
    3. The ‘Macmillan Doctrine’ & the Treaty of Guarantee 1960
    The first sentence of the FCO’s news story expressly indicates that the parties to the ‘Conference on Cyprus’ will be ‘the leaders of the Greek Cypriot and Turkish Cypriot communities, and representatives of the Guarantor Powers (Greece, Turkey and UK)’. It would appear to follow, therefore, that the ‘Conference on Cyprus’ is to ‘reconvene’ in line with what I have described in my recent articles as ‘the Macmillan Doctrine’, i.e. a variation of the ‘Adventure in Partnership’ proclaimed in June 1958 by Harold Macmillan, the Prime Minister of the United Kingdom from 1957 until 1963.
    (See Klearchos A. Kyriakides, ‘The ‘Intellectual Partition’ of Cyprus, the ‘Macmillan Doctrine’ and the talks held in Geneva in August 1974 and January 2017’, Agora Dialogue, 9 January 2017, at
    http://agora-dialogue.com/2017/01/09/the-intellectual-partition-of-cyprus-the-macmillan-doctrine-and-the-talks-held-in-geneva-in-august-1974-and-january-2017/
    By the same token, it would also appear as if the Republic of Cyprus will not be one of the parties at the ‘Conference on Cyprus’.
    As I have pointed out in my article published yesterday (and available via the hyperlink below), history provides ample warnings as to the exceptional dangers which may arise if an existing sovereign state is not represented at any ‘Conference’ where its fate may be at stake. For example, Czechoslovakia was not one of the parties at the ‘Munich Conference’ held on 29 September 1938. Nor was Czechoslovakia one of the parties to the Munich Agreement reached in secret on that very same date by Germany, France, Italy and the United Kingdom.
    (See Klearchos A. Kyriakides, ‘’Democracies Die Behind Closed Doors: The Chilling Parallels Between the ‘Munich Conference’ and the ‘Conference on Cyprus’, Agora Dialogue, 26 June 2017, at http://agora-dialogue.com/2017/06/26/democracies-die-behind-closed-doors/)
    In the light of the above:
    3.1 What is the legal basis, if any, of the proposition implicit in the first sentence of the FCO’s news story, i.e. that the ‘Conference on Cyprus’ must involve five parties not including the Republic of Cyprus?
    3.2 On the basis that the Republic of Cyprus is not one of the parties at the ‘Conference on Cyprus’, who will advance or protect the interests of this existing sovereign state?
    3.3 On the basis that the Republic of Cyprus is not one of the parties at the ‘Conference on Cyprus’, how and by whom is the security of the citizens and other lawful residents of the Republic of Cyprus as a collective whole to be advanced or protected?
    3.4 Does the United Kingdom agree with my proposition that no steps should be taken to dissolve the Republic of Cyprus, to transform it into a ‘bi-communal, bi-zonal federation’ in line with the post-1964 demands of Turkey or to negotiate any new treaty involving Turkey in the absence of: (i) free and fair consultation exercises open to everybody including all citizens and lawful residents of the Republic of Cyprus and of the European Union of which the Republic forms part; (ii) the completion and publication of risk assessments relating to all pertinent matters impinging upon the health, safety or security of people; and (iii) referenda held in each and every one of the 28 Member States of the European Union? In my submission, these propositions are all the more important in view of the transformation of Turkey into a tyranny, the threatening statements which have been made by its President and the overall conduct of Turkey in recent years.
    (Note: By asking Question 3.4 above, I am not in any endorsing the proposed dissolution or the Republic of Cyprus or its transformation into a ‘bi-communal, bi-zonal federation’. Nor am I endorsing the segregationist concept of ‘separate, simultaneous referenda’. However, I am taking into account the various matters which I have set out in Klearchos A. Kyriakides, ‘The Search for Security via Answers to Questions on Law, Criminal Justice and Impunity’, Agora Dialogue, 17 June 2017, at
    http://agora-dialogue.com/wp-content/uploads/2017/06/K.-A.-Kyriakides-Working-Paper-for-Agora-Dialogue-as-at-17.06.17-as-amended-on-19.06.2017.pdf)
    3.5 In view of the fact that Turkey does not recognise the Republic of Cyprus, why does the FCO’s news release describe Turkey as a ‘Guarantor Power’?
    4. ‘a united Cyprus’
    In two separate sentences, the FCO’s news release refers to the prospect of ‘a united Cyprus’. With this in mind:
    4.1 Do you agree with me that it is misleading, or apt to mislead, for the FCO to refer to ‘a united Cyprus’ in the context of the division and segregation inherent in the proposed ‘bi-communal, bi-zonal federation’? If not, why not?
    4.2 Do you agree with me that it is misleading, or apt to mislead, for the FCO to refer to the prospect of ‘a united Cyprus’ while at the same time propagating the divisive idea that the citizens of the same sovereign state must remain divided into two different ‘communities’ (a word appearing three times in the FCO’s news release) and two different ‘sides’ (a word appearing twice in the FCO’s news release)? If not, why not?
    4.3 Do you agree with me that it is misleading, or apt to mislead, for the FCO to refer to ‘a united Cyprus’ in the context of the sustained division of the territory of the Island of Cyprus by means of the presence of British Sovereign Base Areas, truncated in size or otherwise? If not, why not?
    (In relation to the questions raised above, see Klearchos A. Kyriakides, ‘What does ‘reunification’ really mean?’, Agora Dialogue, 22 May 2017, at
    http://agora-dialogue.com/2017/05/22/what-does-reunification-really-mean/)
    5. My open letter to Sir Alan Duncan MP, the Minister for Europe, dated 11 January 2017
    To quote the second sentence of the FCO’s news story: ‘The Foreign Secretary, Boris Johnson’s attendance [at the ‘Conference on Cyprus’] demonstrates the UK’s ongoing support and commitment to the settlement process.’ I am surprised to read this. I would have expected you, as Foreign and Commonwealth Secretary, to have recused yourself from the ‘Conference on Cyprus’ in view of the appearance of a conflict of interest. I make this submission mindful of your your past role and, it would appear, your ongoing status as President of the Anglo-Turkish Society under the Patronage of ‘the Turkish Ambassador’ and ‘the British Ambassador to Turkey’.
    (See the website of the Society at http://www.angloturkishsociety.org.uk/members.html and page 19 of the latest List of Minsters’ Interests dated December 2016, at http://www.gov.uk/government/uploads/system/uploads/attachment_data/file/579769/List_of_Ministerial_Interests_December_2016.pdf)
    I first referred to the above matter in my open letter to Sir Alan Duncan MP, the Minister for Europe, dated 11 January 2017 and published at http://agora-dialogue.com/2017/01/11/an-open-letter-to-a-british-minister/ However, as noted earlier, I have not received any response to this letter.
    In view of the above:
    5.1 What action, if any, was taken by or on behalf of the Minister for Europe upon receipt by the FCO of my open letter addressed to him, dated 11 January 2017? If any action was taken, what was the outcome? If no action was taken, why was no action taken?
    5.2 Why has neither the Minister for Europe nor the Prime Minister responded to me in writing in response to the specific question set out in my said open letter, dated 11 January 2017, as reproduced below?
    ‘By occupying a dual role as President of the Anglo-Turkish Society and as Foreign and Commonwealth Secretary, does Mr Johnson appear to have a conflict of interest, particularly as regards any dealings which he may have with Turkey, the Republic of Cyprus and the two communities established under the Constitution of the latter, namely the Greek Community and the Turkish Community?’
    5.3 Will the Minister for Europe or the Prime Minister please respond forthwith to the question reproduced at 5.2 above?
    5.4 Why has neither the Minister for Europe nor the Prime Minister responded to me in writing in response to the specific requests made in the two paragraphs of my open letter dated 11 January 2017, as reproduced below?
    ‘… I refer you to paragraph 1.2.f on page 1 of the Ministerial Code: ‘Ministers must ensure that no conflict arises, or appears to arise, between their public duties and their private interests;’. In consequence, please clarify whether the Foreign and Commonwealth Secretary has hitherto recused himself from any meetings or decisions, including decisions taken collectively by the Cabinet or any Cabinet Committees, which impinge directly or indirectly on Turkey or the Republic of Cyprus or any of its two communities. At the same time, please confirm whether the Foreign and Commonwealth Secretary will recuse himself from attending the forthcoming ‘talks’ in Geneva and that he will play no role in any decision-making processes relating to those ‘talks’ and any subsequent developments.
    ‘In view of the above, I will be grateful if you could refer this matter to the Prime Minister and the Cabinet Secretary kindly draw their attention to paragraph 1.3 of the Ministerial Code. Under paragraph 1.3: ‘It is not the role of the Cabinet Secretary or other officials to enforce the Code. If there is an allegation about a breach of the Code, and the Prime Minister, having consulted the Cabinet Secretary feels that it warrants further investigation, he will refer the matter to the independent adviser on Ministers’ interests.’ (Source: The Ministerial Code, as updated and published by the Cabinet Office in December 2016 at: http://www.gov.uk/government/uploads/system/uploads/attachment_data/file/579752/ministerial_code_december_2016.pdf last accessed on 11 January 2017.)’
    5.5 Will the Minister for Europe or the Prime Minister please respond forthwith to the matters raised at 5.4 above?
    5.6 Since submitting my open letter, dated 11 January 2017, the Supreme Court of the United Kingdom has handed down its judgment in the Brexit case of R (Miller & Anor) v Secretary of State for Exiting the European Union [2017] UKSC 5. In addition, the United Kingdom has served a notice on the European Union under Article 50(2) of the Treaty on European Union. With these pivotal developments in mind, will you, the Minister for Europe or the Prime Minister please respond forthwith to the matters set out at paragraphs 15 and 16 of my said open letter, as reproduced below:
    ‘15. … I will be grateful if you or the Prime Minister could provide an undertaking that Her Majesty’s Government will not exercise any prerogative powers which have the effect of committing the United Kingdom to any agreement, treaty or other binding or enforceable engagement which has the effect of: (i) bringing about the dissolution of the Republic of Cyprus; (ii) altering in any way the status of the Republic of Cyprus as established by the Cyprus Act 1960; (iii) taking away, replacing, undermining or otherwise affecting the constitutional rights guaranteed by the Constitution of the Republic of Cyprus, which was created by section 1 of the Cyprus Act 1960; (iv) altering or otherwise affecting the ‘boundaries’ of the ‘two areas’ mentioned in section 2 of the Cyprus Act 1960, i.e. the two Sovereign Base Areas, or the ‘boundaries’ of the Republic of Cyprus; or (v) triggering any process or procedure which relates to points (i) to (iv).
    ‘16. I will also be grateful if you or the Prime Minister could provide an undertaking that should Her Majesty’s Government ever deem it appropriate to bring about any of the outcomes specified in points (i) to (v) of the previous paragraph: firstly, Her Majesty’s Government and the Administrator of the Sovereign Base Areas will launch fair and otherwise lawful consultation exercises on all relevant matters; and, subject thereto, secondly, Her Majesty’s Government will seek the consent of Parliament and HM The Queen, via the introduction of a bill envisaging the enactment of primary legislation in the form of an Act of Parliament which repeals or amends the Cyprus Act 1960 and any relevant delegated legislation made thereunder.’
    I look forward to hearing from you, in response to the various matters set out above. In that regard, please be aware that I intend to disclose in my forthcoming publications any replies which I receive. Please also be aware that the views expressed in my various letters and publications reflect my personal views and not those of any organisation with which I have or have had any association.
    Finally, as the fate of the Republic of Cyprus hangs in the balance, I would invite you to pause and reflect upon the unethical foundations upon which the ‘Conference on Cyprus’ and the proposed ‘bi-communal, bi-zonal federation’ both rest. These foundations include the unconscionable diplomatic deal struck over the telephone at 1.45pm on 14 August 1974, i.e. the date on which Turkey launched its second invasion of the Republic of Cyprus. The deal was struck by one of your predecessors as British Foreign and Commonwealth Secretary, James Callaghan, in company with Dr Henry Kissinger, the then US Secretary of State. I end this open letter by quoting from the FCO’s own ‘Record’ of the Callaghan-Kissinger telephone conversation:
    ‘Foreign Secretary [Callaghan]: Henry, if I can put the position in a nutshell, I think it comes to this: that the Turks have got a good case. In my view this can now only be resolved by the creation of a zone. A zone in which they will have autonomy within a federal republic. This could be got by negotiation but in the temper of today, no one can begin to get anything like this. And so you have a military solution for the time being, in which they will police their own boundary. You’ll have a great exchange of population with the Greeks moving out and we’ll then just let diplomacy take over when we see the opportunity once more, to see if we can get a peaceful solution in the island. Now as regards Greece and Turkey, it is Greece who will need massaging because the Turks are too jingoistic, indeed too close to Hitler for my liking. All right?
    ‘Dr Kissinger: I completely agree with you, Jim. And the tragedy is that it could have worked out that way through diplomacy …
    ‘Foreign Secretary [Callaghan]: I believe you. Well, goodbye old man and all the best to you with your pre-occupations. …’.
    (Source: PREM 16/20, National Archives of the United Kingdom, Kew Gardens, Surrey. The author of this open letter traced the original of this document in the National Archives of the United Kingdom after spotting a reference to it in William Mallinson, Britain in Cyprus (I.B. Tauris, London, 2011), pages 67-70. The author hereby records his gratitude to Dr Mallinson.)
    Yours sincerely
    Klearchos A. Kyriakides
    Addendum
    For the immediate attention of the Right Honourable Boris Johnson MP, Secretary of State for Foreign and Commonwealth Affairs, Foreign & Commonwealth Office, Whitehall, London
    and copied to H.E. Matthew Kidd, High Commissioner of the United Kingdom, British High Commission, Alexander Pallis Street, Nicosia
    OPEN LETTER
    By email to: fcocorrespondence@fco.gov.uk and
    Copied to: UKinCyprus@fco.gov.uk
    Date: 23 June 2017
    Dear Mr Johnson
    Re: ‘The Search for Security via Answers to Questions on Law, Criminal Justice and Impunity’
    I refer to my letter sent to you at the FCO by email on 5 January 2017. I also refer to my subsequent letter sent by email to the Rt Hon Sir Alan Duncan MP, the Minister for Europe, at the FCO on 11 January 2017. Notwithstanding the passage of more than five months and the promise of a ‘reply’ in each of the auto-response messages which I received by email from the FCO on 5 and 11 January 2017, I have not received the courtesy of any substantive written response from either you or the Minister for Europe. Accordingly, the various questions I posed, via my two said letters, remain unanswered.
    With the fate of the Republic of Cyprus hanging in the balance in view of the forthcoming ‘Conference on Cyprus’ on 28 June 2017, please find at the hyperlink below (and copied into the attachment) my latest publication entitled ‘The Search for Security via Answers to Questions on Law, Criminal Justice and Impunity’. This was published by Agora Dialogue on
    17 June 2017.
    http://agora-dialogue.com/wp-content/uploads/2017/06/K.-A.-Kyriakides-Working-Paper-for-Agora-Dialogue-as-at-17.06.17-as-amended-on-19.06.2017.pdf
    In view of the profound significance of the questions, warnings and other matters set out in the above publication, I trust, hope and expect that you will provide me with written replies to all of the various questions set out in its main body, together with written replies to the additional questions set out in Appendix 1 (at page 40 onward). Several of these questions are adaptations of the questions I originally posed via my said letter to you of 5 January 2017.
    Please be aware that in line with my duties as an academic and as a means of promoting liberal democracy, the rule of law, justice, transparency and the public interest, I intend to publish your replies in my forthcoming publications. Please also be aware that if I do not receive any written response to this letter by the start of the ‘Conference on Cyprus’ on 28 June 2017, I may likewise make that fact known to the public.
    Accordingly, I look forward to hearing from you, as a matter of urgency.
    In the meantime, I would like to emphasise that the views expressed in my various letters and publications reflect my personal views and not those of any organisation with which I have or have had any association.
    Yours sincerely
    Klearchos A. Kyriakides
    © Klearchos A. Kyriakides, Larnaca, June 2017
    Dr Klearchos A. Kyriakides is an Assistant Professor of Law at the Cyprus Campus of the University of Central Lancashire and the Co-ordinator of its programme dedicated to the Rule of Law and the Lessons of History. That said, all views expressed by the author in his letters, articles and other publications are personal.
    In his private capacity, the author is one of the 119 academics and other persons to have signed an open letter to the Secretary-General of the United Nations and other prominent personalities, dated 21 June 2017. A copy of this open letter has been published by Agora Dialogue at http://agora-dialogue.com/2017/06/21/cyprus-a-call-for-a-new-strategy/
    The author declares an interest as a British citizen with roots in Lysi and Petra, two ethnically-cleansed villages in the Turkish-occupied areas of the Republic of Cyprus; on a voluntary unpaid basis, he is also an independent academic consultant of Lobby for Cyprus, a non-party-political NGO based in London which campaigns on behalf of displaced persons from the Turkish-occupied area of the Republic of Cyprus.

    • The above forms part of a series of articles, open letters and other publications published by Agora Dialogue at http://agora-dialogue.com/?s=Klearchos+A.+Kyriakides

  5. Ένα ενδιαφέρον σχόλιο για το άρθρο αυτό κατέθεσε η Φανούλα Αργυρού
    στο φόρουμ Professors-PhDs:
    —————————————————

    I disagree on certain issues in this article. By the way I had a problem
    opening the link my computer crashed twice and I am not trying again.
    However I have the relevant extract with which I disagree and here it is.

    «Το στοιχείο που διαμόρφωσε σε πρώτη φάση την εθνική συνείδηση των
    Τουρκοκυπρίων, ήταν η σύγκρουση με τον χριστιανικό Ελληνισμό κατά τις
    δεκαετίες ’60 και ’70. Ετσι, άρχισε να εμφανίζεται βαθμιαία μια τάση
    μετάβασης από τη μουσουλμανική ταυτότητα στην τουρκική. H τάση αυτή έγινε
    πιο έντονη μετά τα γεγονότα του ’63 για να κορυφωθεί το ’74. Στη συνέχεια, η
    τουρκοκυπριακή κοινότητα συγκεντρώθηκε σε μια αμιγή γεωγραφική περιοχή που
    βρισκόταν υπό τον απόλυτο έλεγχο των Τούρκων εθνικιστών. Μέσω των
    καθεστωτικών μηχανισμών των στρατιωτικών από την Τουρκία και του Ντενκτάς
    επιχειρήθηκε η πλήρης εμπέδωση της νέας τουρκικής ταυτότητας. H προσπάθεια
    αυτή βασίστηκε επίσης -εκτός από τα ιδεολογικά επιχειρήματα- στην αίσθηση
    του νικητή που υπήρχε σε όλη την τουρκοκυπριακή κοινότητα κατά την περίοδο
    που ακολούθησε το ’74 και στη νομή των περιουσιών των ηττημένων Ελλήνων.
    Παράλληλα, το καθεστώς επιχείρησε μέσω των ιδεολογικών και διοικητικών του
    μηχανισμών την εξαφάνιση της ελληνοφωνίας των Τουρκοκυπρίων και τη μετατροπή
    τους σε τουρκόφωνο πληθυσμό.»

    Η απάντησή μου σ΄αυτή του την αναφορά.
    ———————————————————–

    Η υποκίνηση των Τούρκων και Τουρκοκυπρίων στην Κύπρο ξεκίνησε από τους
    αποικιοκράτες Βρετανούς ευθύς μετά την έναρξη του απελευθερωτικού αγώνα για
    Ένωση με την Ελλάδα τον Απρίλιο του 1955. Οι Βρετανοί υποκίνησαν τους
    Τούρκους να απαιτούν για την Κύπρο εξού και παραβιάζοντας την Συνθήκη της
    Λωζάννης το 1955 το Φόρειν ΄Οφις διευθέτησε την επαναφορά της Τουρκίας στην
    Τριμερή του Λονδίνου τέλος Αυγούστου 1955, ως ενδιαφερόμενο μέρος στο
    Κυπριακό. Τα γεγονότα του 1963 είχαν ως στόχο σχεδιασμένο πραξικόπημα για
    ανατροπή της νόμιμης Κυπριακής Δημοκρατίας και αντικατάστασής της με δύο
    συνιστώντα κράτη όπως ακόμα επιμένουν αυτή ταύτη τη στιγμή. Το απέτυχαν το
    1963/64, αυτό-συγκεντρώθηκαν στους θυλάκους των, διευθετήθηκε με την άμεση
    βοήθεια της Μόσχας, Βρετανίας και Τουρκίας αναγκάζοντας και την Αμερική να
    συμφωνήσει και να αποσυρθεί η Ελληνική Μεραρχία το 1967 με την συγκατάθεση
    του Μακαρίου ( οι Αμερικανοί ρώτησαν το Μακάριο πρώτα προτού δεχθούν την
    αποχώρησή της) για να ξεκινήσει ενδοκοινοτικός διάλογος και ξαναδοκίμασαν το
    1974 με τις δύο εισβολές. Η συγκέντρωσή τους σε μια αμιγή γεωγραφική
    περιοχή ήταν απόφαση της Τουρκίας που ανέλαβαν να φέρουν εις πέρας το
    1963/64 οι ηγέτες των Τουρκοκυπρίων που ήσαν και αξιωματούχοι της ΚΔ ο Ρ.
    Ντενκτάς και ο Δρ. Φ. Κουτσούκ. Απέτυχαν όμως είπα τότε και ετοιμάστηκαν για
    δεύτερη απόπειρα που έγινε με τις δύο εισβολές το 1974. Μόλις δημοσίευσα
    πριν λίγες μέρες άρθρο μου αναφερόμενη σ΄αυτά σε απάντησή μου στον Τ/κ Νιαζί
    Κιζίλιουρεκ ο οποίος προσπάθησε να δώσει ακριβώς ένα τέτοιο μήνυμα σε άρθρο
    του την προπερασμένη Κυριακή στην Σημερινή. Το όλο σχέδιο εν τω μεταξύ
    βασιζόταν και εκτελείτο πάνω στο σχέδιο του Δρ Νιχάτ Ερίμ του Νοεμβρίου 1956
    για ‘επανάκτηση’ της Κύπρου.

    https://tanea-diaspora.net/2017/06/25/%ce%b7-%cf%83%cf%85%ce%bd%ce%b8%ce%ae%
    ce%ba%ce%b7-%ce%b5%ce%b3%ce%b3%cf%85%ce%ae%cf%83%ce%b5%cf%89%cf%82-%ce%ad%ce
    %b3%ce%b9%ce%bd%ce%b5-%ce%b3%ce%b9%ce%b1-%ce%b5%ce%b3%ce%b3%cf%8d%ce%b7%cf%8
    3%ce%b7/

    http://www.onisilos.gr/?p=9100

    Φανούλα Αργυρού.

  6. THE CYPRUS PROBLEM: WHY SOLVE A “COMFORTABLE” CONFLICT?
    April 5, 2017 · by İlke Dağlı · in

    Several diplomatic efforts have been made both domestically and internationally to enhance peaceful unity since the start of the Cyprus Problem. Despite the shortcomings of past efforts, it is still desirable not only to resolve the issue, but also to do so in a timely manner.

    The Cyprus Problem

    Cyprus, the third largest island in the Mediterranean Sea, is home to 1.1 million and has a tempestuous history involving many actors ranging from different empires and nations of the past to regional and global actors of today, including the UN, EU and NATO. As George Christou highlights, the history of Cyprus “has been characterised by tension and conflict due to the diametrically opposed interests of Greece and the Greek-Cypriots on the one hand, and Turkey and the Turkish-Cypriots on the other”. If we add the colonial heritage, proximity to the Suez Canal and interests of Great Britain, remnants of Cold War paranoia that the island was to become a Russian satellite or a ‘Cuba in the Mediterranean’, the British Sovereign Base Areas that host one of the biggest intelligence infrastructures in the region and the close links between the Greek and Russian Orthodox churches to the equation, the protracted conflict on the island starts looking multi-layered, multi-factored and multi-faceted.

    The United Nations Buffer Zone, also known as the Green Line, a demilitarised zone patrolled by the United Nations Peacekeeping Force in Nicosia, Cyprus. Image credit: Marco Fieber/Flickr.
    Historically, the Cyprus conflict is usually boiled down to competing ethno-nationalisms between Turkish-Cypriot and Greek-Cypriot communities; it is usually read in tandem with the ‘motherland’ nationalism in Turkey and Greece, is entrenched in the 1960s constitution along consociational lines and traced back to the decolonisation period in the 1950s. At one time or another, both communities in Cyprus have linked their destinies to those of their ethnic kin, to that of the large-group outside the island. Due to the pursuit of mutually exclusive destinies, Cyprus suffered from inter-communal violence from late 1950s until its decolonisation and independence in 1960. However, the newly founded Republic of Cyprus was only ephemeral, and inter-communal conflict erupted once again only after 3 years in 1963. Since 1964, the island hosts one of the longest-standing peacekeeping missions – The United Nations Peacekeeping Force in Cyprus (UNFICYP). The next 50 years witnessed a long and frustrating process of inter-communal talks and several UN settlement plans, turning the island into a ‘graveyard of diplomats’. As a result, the communities, who were psychologically divided under the new federation, would soon become physically and demographically divided. As such, following the Turkish intervention in response to the Greek coup on the island in 1974, Cyprus has effectively been divided in two, with Greek-Cypriots living in the southern part under the legally recognised Republic of Cyprus (RoC) and Turkish-Cypriots living in the northern part under the unrecognised, self-declared, administration called the ‘Turkish Republic of Northern Cyprus’ (TRNC).

    Despite the cease-fire and the protracted conflict, Cyprus is a safe place. This safety may be a common characteristic of small communities where social control is prevalent because of close familial and social relationships, but Cypriots are generally and unarguably non-violent people, demonstrated by low crime rates. In spite of the daily frustrations of the conflict, and its economic, social and political cost to Cypriots, it is hard to deny that the situation is ‘comfortable’ and ‘normalised’. Not only does Cyprus remain a popular holiday destination for many Europeans, but it officially became an EU member state with all its ‘anomalies’ in 2004. At times, Cyprus markets itself as the home for the last divided capital of Europe—at other times, as the furthest Eastern corner of Europe that offers pristine and exotic beaches—or as the multi-cultural holiday resort that is simultaneously European, Middle-Eastern and Mediterranean.

    The Cyprus Problem operates on local, regional and international levels. The local entails the relationship between the two ‘ethnically’ categorised communities. Owing to Turkey and Greece’s involvement since its early stages, the conflict has also had a distinct regional dimension for many years. This regional dimension is also the product of islands geography as a bridge between 3 continents and due to the history and demographics of the region. At the international level, the problem has preoccupied the UN since 1964 and involved NATO, the United States and since 2004, the EU became more directly embroiled when Cyprus acceded the Union without a peace settlement.

    Solving the Problem

    Numerous diplomatic efforts have been made both domestically and internationally to enhance different forms of peaceful unity since the conception of the Cyprus Problem. Over the decades, myriad negotiations and peace-talks have also begun and have been later halted, fast-tracked, and revisited. Nevertheless, it is still imperative to find a comprehensive solution to the Cyprus Problem.

    Such a solution, which would also advance the wider cause of peacebuilding and reconciliation, is crucial for several main reasons:

    The prolongation of the conflict presents a myriad of human rights violations for the communities of Cyprus. While the RoC enjoys full EU membership, Turkish-Cypriots—who are also EU citizens—live in the northern part of Cyprus where the RoC does not exercise effective control and where the Acquis Communautaire is suspended. The Acquis Communautaireis the accumulated body of European Union (EU) law and obligations from 1958 to the present day. It comprises all the EU’s treaties and laws (directives, regulations and decisions), declarations and resolutions, international agreements and the judgments of the Court of Justice. The unrecognised status of the northern administration also amounts to a violation of the human rights of those Greek-Cypriots who became internally displaced people during 1974 and had lost access to their properties. As such, Cyprus is an explicit case of legality and politics persistently challenging each other, a situation which creates inherent contradictions for the EU project.
    The accession of the RoC to the EU without the inclusion of the Turkish-Cypriots also presents a significant challenge for EU governance across a diverse range of issues, including the EU objective of achieving stability in the eastern Mediterranean. The EU accession also creates a state of exception that galvanises Cyprus’ ‘special status’ that is in reality not that special. As Harry Anastasiou eloquently puts it, Cyprus was “… the first EU member country that was ethnically divided; that was represented at EU level exclusively by members of one of the rival ethnic communities; that was partially occupied by the military forces of an EU candidate state; that had the institutional means to apply the Acquis Communautaire in one part of its territory but not in another; that had a cease-fire line and a buffer zone manned by UN peacekeepers; and that had one portion of its citizens deprived of the right to their property and residence and another portion of its citizens deprived of the right of access to and participation in the EU economy and EU political institutions. Moreover, Cyprus was the only EU member where its major ethnic communities recognise the EU law while simultaneously rejecting each other’s law; where its major ethnic communities accept the legitimacy of the EU while rejecting each other’s legitimacy within their own shared island”.
    The ramifications of the conflict on the NATO–EU relationship and European energy policy is disconcerting due to newly discovered natural gas resources in Cyprus, competing claims over these resources and the fact that Turkey’s geographical location makes it an important corridor- particularly for gas and oil for the EU. When we look at regional alliances and hydrocarbon interests, we can see a highly intricate web of relationships. These include the hyper-securitisation, where threats are constructed and legitimised through security speech acts, of Turkey in the RoC, the latter’s close links with Russia and Greece, Turkey’s significance for NATO, and the fact that Russia and Cyprus are not part of the alliance. Such dynamics clearly add further tension to Turkey-EU, EU-Russia and Russia-Turkey relations, and create further instability in the region. Thus, solving the Cyprus problem can ease tensions in the region and positively influence the regional dynamics particularly those about regional energy policies.
    Even though the intentions of Turkey’s Justice and Development Party (AKP) regarding full EU membership are highly questionable, non-resolution of the Cyprus Problem presents an obstacle for Turkey’s EU accession as well as being a persistent and bitter thorn in Turkey–EU relations. Solving the Cyprus Problem may also help normalise Turkey’s relationship with its neighbours. Considering the deteriorating diplomatic relationships between Turkey and the ‘West’, deep polarisation among different groups in Turkey, crumbling economy and intra-state violence, conflict and terrorism, Cyprus can help relieve much pressure off Turkey and restore its diplomatic stance.
    Considering Cyprus’ geographical proximity to Syria and Iraq and to the Middle East and North Africa, it could be argued that the instability in the region (including Turkey)—and the subsequent ‘refugee’ crisis—are factors that add to the urgency of finding a comprehensive solution to the protracted conflict. The Cyprus Problem is a non-violent, ‘normalised’, and ‘comfortable’ conflict (see Adamides and Constantinou 2011), thus the regional dynamics can help cultivate a sense of urgency for reaching a comprehensive solution, which may contribute to eventual increased stability in the region, as it would not only ‘reconcile’ Greek-Cypriots and Turkish-Cypriots but ease much pressure off Turkey, Greece and the EU as well.
    What’s more, it is not only pertinent to solve the Cyprus Problem, but to do so in a timely manner too. In 2004, Cypriots came close to finding a solution to their intractable problem. A comprehensive settlement plan (a.k.a The Annan Plan) on a bi-zonal bi-communal federal state with single citizenship was accepted by the Turkish-Cypriot community but rejected by the Greek-Cypriot community in a simultaneous referenda in April 2004. Following the disappointment of the peace referenda, Cypriots became disengaged from the peace process, which was further exacerbated by the global economic crisis. Following the financial crises that hit the RoC in 2012, the economic concerns of communities have gradually pushed the Cyprus Problem behind other concerns and priorities, specifically unemployment, inflation and increasing crime rates.

    The peace negotiations resumed in 2008 but failed again in 2011. After independent left-wing Turkish Cypriot presidential candidate Mustafa Akıncı assumed office in the northern part of Cyprus in April 2015, hopes were revitalised. Known for his pro-solution and Turkey-defying stance and surprisingly clean political slate, many accounts argue that the centre-right Nicos Anastasiades, who has been the President of Republic of Cyprus since 2013 from the only party that supported the Annan Plan, and Akıncı duo has created a very favourable environment and that the stars are perfectly aligned this time, bringing the island closer than ever to reaching a comprehensive settlement. This gave birth to increasing public engagement in the peace process, which contributed to the ‘favourable’ environment by supporting and legitimising the mandate of the negotiation teams and creating a more convincing and prosperous ‘vision’ for the future of Cyprus without ‘the Problem’.

    Unfortunately however, this trend was showing signs of reversal. Following the Geneva summit disappointment, lack of convergence on the security dossier of the negotiations is reproducing sense of insecurity and triggering historic traumas, which underpins highly polarised internal narratives based on zero-sum discourse. Especially after the parliamentary Enosis commemoration vote in the RoC and Turkey’s four freedoms demand in Cyprus, the ‘peace fatigue’ is starting to set in once again. Frustration over lack of progress and impetus showing itself in low hope: While 53% of Greek Cypriots and 48% of Turkish Cypriots wish for the peace process to succeed, 43% and 50% respectively express no hope that the peace process will produce results. As the new security architecture proposal of SeeD Security Dialogue Initiative provides a four-step road map to break the current deadlock:

    Step 1: Shift the focus away from hard security and guarantees that only emphasize on last resort, deterrence and worse case scenarios to soft security and preventative measures that emphasize on sustainability and viability, by broadening the concept to include human security, economic, social and ontological security. The underlying objective should be to achieve an endogenously resilient Federal Cyprus that relies on its own institutions to guarantee the security of its citizens.

    Step 2: Acknowledge that a transitional period will be required before Federal Cyprus can be endogenously resilient and secure, where special arrangements and external support will be necessary to build the capacity of Cypriot institutions and provide a sense of security to all citizens and communities. Focus on benchmarks and performance indicators that can ensure a smooth implementation period.

    Step 3: Negotiate and agree those aspects of transitional arrangements that are less controversial (e.g. timelines for implementation of the settlement, what support will be provided by an international mission) in order to prevent deadlock, increase points of convergence and reinforce hope and public engagement in the process before negotiating those aspects of transitional arrangements that are more controversial (e.g. ‘last resort’ provisions, role of historic guarantors).

    Step 4: Enshrine all agreements and steps in a Treaty of Implementation, which will outline a robust bridge from the current status quo, to the ultimate vision of an endogenously resilient Federal Cyprus.

    What is needed to revitalise the peace process in Cyprus is innovation and reflection both on the process and on the content. Specifically relating to the security dossier, we need a different approach that broadens the concept of security beyond the realpolitik regional bargaining and beyond the narrow understanding that talking about the security of a federal Cyprus is talking about military arrangements and guarantees. It is crucial to capitalise on these proposals and regional dynamics and add a success story to the world’s peacemaking and peacebuilding record.

    İlke Dağlı, a Senior Researcher for the international think-tank SeeD (The Center for Sustainable Peace and Democratic Development), completed her PhD in Politics and International Studies at the University of Warwick, focusing on “Securitisation of Identities in Conflict Environments and its Implications on Ontological Security”. She has a degree in European and International Politics and completed her MSC in Bristol on Security and Development. Since 2006 she has been working closely with CSOs and SMEs in Cyprus as a project coordinator, project developer, consultant and facilitator. She co-authored and coordinated many local projects such as The Civil Society Dialogue Project, Cyprus Community Media Centre initiative, Access Info Cyprus Project and Play for Peace Project and is closely involved with the ENGAGE Do Your Part for Peace project.

    https://sustainablesecurity.org/2017/04/05/the-cyprus-problem-why-solve-a-comfortable-conflict/

  7. http://www.sigmalive.com/simerini/politics/441233/genevi-ii-1974-kai-crans-montana-2017 Simerini 2.7.2017

    Η ΔΙΖΩΝΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΒΡΕΤΑΝΩΝ ΕΠΙ ΕΛΒΕΤΙΚΟΥ ΕΔΑΦΟΥΣ

    Γενεύη ΙΙ 1974 και Crans – Montana 2017

    Φανούλα Αργυρού *

    Ο ΚΛΗΡΙΔΗΣ ΔΕΝ ΤΟΛΜΟΥΣΕ ΝΑ ΥΠΟΓΡΑΨΕΙ ΟΣΟ ΚΑΙ ΝΑ ΗΘΕΛΕ ΚΑΙ ΕΙΧΕ ΠΕΙ ΣΤΟΝ ΝΤΕΝΚΤΑΣ ΟΤΙ ΘΑ ΤΟΝ ΣΚΟΤΩΝΑΝ ΑΝ ΣΥΜΦΩΝΟΥΣΕ ΣΕ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΟ ΔΙΑΧΩΡΙΣΜΟ

    Το έγγραφο Callaghan προέβλεπε γεωγραφικό διαχωρισμό. Ένα ομόσπονδο σύστημα, που παραχωρούσε στο πλαίσιο του δικοινοτικού χαρακτήρα δύο αυτόνομες διοικήσεις που θα λειτουργούσαν σε δύο καθορισμένες γεωγραφικά περιοχές σε δύο ζώνες

    Σχέδια Denktash και Gunes

    Κατά την διάρκεια απογευματινής συνάντησης της δεύτερης διάσκεψης για το Κυπριακό, στη Γενεύη ΙΙ, στις 12 Αυγούστου, μεταξύ Γλαύκου Κληρίδη και Raouf Denktash , ο τελευταίος πρότεινε λύση διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας αποτελούμενης από δύο ομόσπονδα κράτη και κατάθεσε στον προεδρεύων της διάσκεψης Βρετανό Υπ. Εξωτερικών και Κοινοπολιτείας James Callaghan, σχέδιο με χάρτη. Η τουρκική ζώνη να περιλαμβάνει το 34% του εδάφους της Δημοκρατίας βόρεια μιας γραμμής που ξεκινούσε από την περιοχή Λιμνίτη-Λεύκας από τα δυτικά και έφθανε στα ανατολικά περνώντας δια μέσου του τουρκικού (ελεγχόμενου) μέρους της Λευκωσίας περιλαμβανομένης και της τουρκικής πλευράς της Αμμοχώστου και τερμάτιζε στο λιμάνι της Αμμοχώστου. Αν και το θεώρησε απαράδεκτο ο Γλ. Κληρίδη, εντούτοις δέχθηκε να το συζητήσει περαιτέρω αργότερα την ίδια μέρα.
    Στις 6.30 το ίδιο βράδυ ο Tούρκος υπουργός Εξωτερικών T. Gunes έδωσε στον James Callaghan δεύτερη, δική του πρόταση με δικό του χάρτη, για μια δημοκρατία αποτελούμενη από δύο αυτόνομες ζώνες που θα απαρτίζονταν από μια τουρκική ζώνη με 6 περιοχές και μια ελληνική ζώνη με 2 περιοχές… Η τουρκική ζώνη να έχει το 34% του εδάφους της Δημοκρατίας.
    Ταυτόχρονα ο Denktash πληροφόρησε τον Callaghan ότι ο Ecevit θα προχωρούσε με την δεύτερη εισβολή και είχε διατάξει τον υπουργό του των Εξωτερικών να τελειώσει την «δουλειά» εκεί και τώρα.

    Την ίδια μέρα ο προεδρεύων Βρετανός Υπ. Εξωτερικών και Κοινοπολιτείας Τζέιμς Κάλλαχαν και το επιτελείο του, προέβησαν σε φορτικές πιέσεις πάνω στους Γλ. Κληρίδη (προεδρεύων της Κυπριακής Δημοκρατίας) και Γεώργιο Μαύρο (Έλληνα υπ. Εξωτερικών) να δεχθούν τις τουρκικές αξιώσεις. Σε σημείο που ο Callaghan ετοίμαζε το ένα προσχέδιο μετά το άλλο για υπογραφή από Κληρίδη και Denktash πάνω στη γραμμή του γεωγραφικού διαχωρισμού. O Κληρίδης δεν τολμούσε να υπογράψει όσο και να ήθελε, και είχε πε στον Denktash ότι θα τον σκότωναν αν συμφωνούσε σε γεωγραφικό διαχωρισμό. (Mr Clerides had told him that he would be killed if he agreed to a geographical separation).

    Βρετανοί προσπαθούν να πείσουν τον Κληρίδη να δεχθεί την αρχή του γεωγραφικού διαχωρισμού

    Τηλεγράφημα από την Γενεύη προς το Λονδίνο στις 12 Αυγούστου 1974 έλεγε:
    «… Η τουρκική κυβέρνηση έχει καταθέσει φιλόδοξες προτάσεις… και απαιτεί μια εποικοδομητική απάντηση να δοθεί μέχρι τα μεσάνυχτα… Δουλεύουμε πάνω στον Κληρίδη έτσι ώστε να καταθέσει αντιπροτάσεις που να αποδέχονται τουλάχιστον την αρχή του γεωγραφικού διαχωρισμού. Αμφότεροι Κληρίδης πιθανόν και ο Μαύρος ίσως να μην μπορέσουν να ικανοποιήσουν το τελεσίγραφο όπως φαίνεται από την Άγκυρα…»

    Στις 13 Αυγούστου ώρα 10.00 π.μ. ο Γλαύκος Κληρίδης έδωσε στον Ντενκτάς αντιπρόταση με την οποία αποδεχόταν διοικητική αυτονομία και κάποια συγκέντρωση τουρκικών χωριών εξαιρουμένης της πιθανότητας γεωγραφικής ζώνης ή μετακίνησης πληθυσμών. Ο Callaghan είπε στους Γλαύκο Κληρίδη και Γεώργιο Μαύρο ότι εάν δεν δεχόντουσαν γεωγραφικό διαχωρισμό δεν θα ικανοποιούνταν οι Τούρκοι. Έπρεπε να αντιμετωπίσουν την πραγματικότητα … Τους πίεσε να ετοιμάσουν άλλη αντιπρόταση, η οποία τουλάχιστον να δέχεται την αρχή του γεωγραφικού διαχωρισμού. Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Gunes επέμενε σε εκ των προτέρων αποδοχή Κληρίδη τόσο για μια γεωγραφική ζώνη όσο και για την ανάγκη να επιβεβαίωνε τη γραμμή σε χοντρές γραμμές εντός των επόμενων δύο ημερών. Αναφέρθηκε σε μια περιοχή μεταξύ 30-34% για την τουρκική ζώνη.
    Ο Γλαύκος Κληρίδης δεν μπορούσε να το κάνει εκεί και τώρα γιατί γνώριζε πως η ελληνοκυπριακή κοινή γνώμη δεν ήταν έτοιμη να δεχόταν κάτι τέτοιο. Κληρίδης και Μαύρος συμφώνησαν να πάνε στην Λευκωσία και στην Αθήνα και να επιστρέψουν την επόμενη νύχτα με καθαρή απάντηση. Οι τούρκοι το απέρριψαν και στις 14 Αυγούστου προχώρησαν με την δεύτερη εισβολή.

    Ο Callaghan ετοίμασε προσχέδιο για υποστήριξη του γεωγραφικού διαχωρισμού

    Την ίδια μέρα,13 Αύγουστου, όμως, ο James Callaghan διάβασε στους Γεώργιο Μαύρο και Γλαύκο Κληρίδη (αλλά δεν τους έδωσε αντίγραφο) ένα νεότερο του προσχέδιο στοχεύοντας στην εξασφάλιση υπογραφών από τους Κληρίδη και Ντενκτάς και έτσι να ικανοποιούσε κάπως την Τουρκία στις απαιτήσεις της. Το έγγραφο προέβλεπε γεωγραφικό διαχωρισμό. Ένα ομόσπονδο σύστημα που παραχωρούσε στο πλαίσιο του δικοινοτικού του χαρακτήρα δύο αυτόνομες διοικήσεις που θα λειτουργούσαν σε δύο καθορισμένες γεωγραφικά περιοχές, σε δύο ζώνες…
    Παρατίθεται αντίγραφο του προσχεδίου του Callaghan από τα βρετανικά αρχεία και που αναφέρεται στο βιβλίο της γράφουσας ‘ Διζωνική Εκτέλεση της Κυπριακής Δημοκρατίας 1955-2011’. Όπως θα δει ο αναγνώστης προς το τέλος ο Βρετανός συγγραφέας του, ανέμενε να εξασφάλιζε τις υπογραφές Κληρίδη/Μαύρου. Δεν το κατόρθωσε τότε. ΄Ολοι αυτοί οι πρωταγωνιστές πέθαναν. Η προσπάθειά του Φόρειν ΄Οφις δια των σημερινών αξιωματούχων του συνεχίζεται αμείωτη και αναλλοίωτη, 43 χρόνια από τότε και πάλιν στην Ελβετία αυτή τη φορά στο θέρετρο Crans – Montana. Με Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας σήμερα τον Νίκο Αναστασιάδη και τον μόνο επιζών σύμβουλο από την ομάδα του Γλ. Κληρίδη στη Γενεύη ΙΙ 1974, τον δικηγόρο Πόλυ Πολυβίου, σήμερα να είναι σύμβουλος και του Νίκου Αναστασιάδη.

    *Ερευνήτρια/δημοσιογράφος

  8. Η ΑΠΟΨΗ ΕΝΟΣ ΜΑΡΩΝΙΤΗ
    ———————————————-

    «Είμαι Κύπριος. Ούτε Έλληνας, ούτε Τούρκος»
    Από 24h.com.cy – 15/07/2017

    Ένα κείμενο που δημοσιεύτηκε στην ιστοσελίδα kormakitis.net το 2016, γραμμένο από τον συμπατριώτη μας Αντώνη Ηλία Κασάπη, έχει γίνει viral δημιουργώντας διχογνωμίες και έντονες συζητήσεις, σχετικά με τα όσα γράφει και υποστηρίζει.

    Το κείμενο του κ. Κασάπη έχει ως επίκεντρο το κυπριακό πρόβλημα, και όλους του κατοίκους του νησιού που επιθυμούν να ζήσουν αρμονικά στην χώρα που γεννήθηκαν.

    “Μετατρέψαμε τη χώρα μας από ένα πανέμορφο νησί της Μεσογείου, το οποίο μπορούσε να είναι το πιο ευτυχισμένο μέρος στον κόσμο, ένα από το πιο δυστυχισμένα μέρη πάνω στη γη”

    Ακολουθεί αυτούσιο το κείμενο όπως αναρτήθηκε στο διαδίκτυο:

    «Είμαι Κύπριος. Ούτε Έλληνας, ούτε Τούρκος. Είμαι χριστιανός καθολικός Μαρωνίτης, όχι γιατί το επέλεξα, αλλά γιατί γεννήθηκα μέσα σε αυτό.

    Έχω όμως πολύ στενούς συγγενείς οι οποίοι ασπάζονται διαφορετικές θρησκείες, χριστιανοί ορθόδοξοι, μουσουλμάνοι, προτεστάντες και άλλα. Αγαπώ την Κύπρο και είναι η μόνη μου πατρίδα. Οι πατρίδα των προγόνων μου.

    “Ότι χαρακτήριζε ηρωική πράξη η μια πλευρά, η άλλη πλευρά την ανέφερε ως βάρβαρη”

    Γεννήθηκα εδώ, πριν 60 χρόνια, το 1956. Κοντά στο χωριό μου υπήρχε ένα στρατόπεδο, το οποίο έβλεπα για μια ζωή. Σε αυτό το στρατόπεδο, μέσα στα χρόνια είδα να αλλάζουν τρεις σημαίες. Πρώτα ήταν αυτή της Μεγάλης Βρετανίας και έπειτα της Ελληνικής Δημοκρατίας. Σήμερα ανεμίζει η Τουρκική σημαία.

    Αυτές οι τρεις σημαίες, από τρεις διαφορετικές χώρες, υποτίθεται ότι υπήρχαν εκεί για να προστατεύουν και να διατηρούν την ειρήνη στην χώρα μου, την Κυπριακή Δημοκρατία.

    Σε όλη μου τη ζωή μάθαινα τα ίδια πράγματα, με δύο διαφορετικούς τρόπους. Ότι ήταν καλό για τους ελληνόφωνους, χριστιανούς ορθόδοξους Κύπριους, ήταν αυτόματα κακό για τους τουρκόφωνους μουσουλμάνους Κύπριους. Και αντίστροφα. Ότι χαρακτήριζε ηρωική πράξη η μια πλευρά, η άλλη πλευρά την ανέφερε ως βάρβαρη.

    Και οι δύο πλευρές, «πολεμούσαν» συνεχώς για την ελευθερία και τη δικαιοσύνη για δεκαετίες. Το αποτέλεσμα; Μετατρέψαμε τη χώρα μας από ένα πανέμορφο νησί της Μεσογείου, το οποίο μπορούσε να είναι το πιο ευτυχισμένο μέρος στον κόσμο, ένα από το πιο δυστυχισμένα μέρη πάνω στη γη.

    Γίναμε ένας τόπος όπου τα παιδιά μας δεν έχουν μέλλον. Παραδώσαμε τη μισή μας πατρίδα στη μια «μητέρα» πατρίδα και την άλλη μισή στην άλλη «μητέρα» πατρίδα και καμία από τις δύο δεν νοιάζεται πραγματικά για την ειρήνη και την ομόνοια στο νησί και πώς θα είναι καλύτερα οι Κύπριου που ζουν εδώ.

    Είναι βέβαια και η 3η εγγυήτρια δύναμη, η Μεγάλη Βρετανία η οποία αφού εξασφάλισε όλα όσα ήθελε από το νησί, παρακολουθεί αποστασιοποιημένη, παίζοντας ακόμα και σήμερα το παιχνίδι του διαίρει και βασίλευε.

    Κάθε φορά που βρισκόμαστε κοντά, έστω και στη θεωρεία, για μια λύση, οι μεγάλες δυνάμεις οι οποίες προτιμούν τη διατήρηση του νησιού ως έχει, επεμβαίνουν και διαλύουν τις διαπραγματεύσεις.

    Έχουν ορίσει «κόκκινες γραμμές», από τις οποίες δεν παρεκκλίνουν ούτε βήμα. Έχουν μάλιστα σιγουρέψει πώς αυτές οι «κόκκινες γραμμές» απέχουν πολύ από μια πιθανή λύση, για να έχουν τις κατάλληλες δικαιολογίες κάθε φορά που απορρίπτουν τις προτάσεις εκατέρωθεν.

    Χρησιμοποιούν την επιρροή τους, μέσω του εκπαιδευτικού συστήματος και οι δύο πλευρές, των θρησκευτικών πεποιθήσεων, των ΜΜΕ και όλων των προπαγανδιστικών μέσων που διαθέτουν για να συντηρούν την κόντρα ανάμεσα στους δύο λαούς και να δηλητηριάζουν τη λύση του προβλήματος.

    “Γίναμε ένας τόπος όπου τα παιδιά μας δεν έχουν μέλλον”

    Κρύβουν στην ουσία τα οικονομικά και παρασιτικά τους ενδιαφέροντα, πίσω από τη μάσκα του πατριωτισμού και της θρησκείας. Αυτοί είναι οι πραγματικοί εχθροί της Κύπρου. Αυτοί είναι οι βασικοί υπαίτιοι για όλα αυτά που υποφέρει ο λαός της Κύπρου.

    Αυτούς τους εχθρούς πρέπει να αντιμετωπίσουμε, αν θέλουμε να αλλάξουμε τα δεδομένα που υπάρχουν σε αυτήν την όμορφη χώρα. Την μοναδική μας πατρίδα».

    http://24h.com.cy/2017/07/15/ime-kyprios-oute-ellinas-oute-tourkos/

  9. ΣΜ... on

    Mόνον το 12.3% ανήκει στους Τ/κ
    Email Facebook Tweet| Εκτύπωση | 16 Ιούλιος 2017, 15:00 | Της Φανούλας Αργυρού

    ΤΙ ΚΑΤΕΓΡΑΨΕ ΒΡΕΤΑΝΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΤΟΥ 1974 ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑ ΤΗΣ ΓΗΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ

    «ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ Η ΕΛΑΧΙΣΤΗ ΑΜΦΙΒΟΛΙΑ ΠΩΣ ΟΙ ΤΟΥΡΚΙΚΟΙ ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΙ ΟΤΙ ΟΙ ΤΟΥΡΚΟΚΥΠΡΙΟΙ ΚΑΤΕΧΟΥΝ 30% ΤΗΣ ΓΗΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΕΙΝΑΙ ΑΒΑΣΙΜΟΙ», ΕΓΡΑΦΑΝ ΟΙ ΒΡΕΤΑΝΟΙ ΤΟΝ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟ ΤΟΥ 1974

    Η έρευνα του 1946 έδειχνε ότι, στο σύνολο, 79.9% ανήκε στους Ελληνοκυπρίους, 18.3% ανήκε στους Τουρκοκυπρίους και 1.8% σε Μαρωνίτες, Βρετανούς και άλλους. Η δε έρευνα για το 1960 έδειξε ότι το 20.4% καλλιεργήσιμης γης ανήκε σε Τουρκοκυπρίους, 78.3% σε Ελληνοκυπρίους και 1.3% σε άλλους

    Τον Σεπτέμβριο του 1974, μετά τις δύο τουρκικές εισβολές και την κατοχή της μισής Κύπρου, η Κυπριακή Δημοκρατία δημοσίευσε στοιχεία για τα πραγματικά ποσοστά ιδιοκτησίας γης σε όλη την Κύπρο. Τα στοιχεία αυτά μελέτησαν οι αξιωματούχοι της Βρετανικής Υπάτης Αρμοστείας στη Λευκωσία τον Αύγουστο του 1975, που επισκέφθηκαν το Κτηματολόγιο, και τα έστειλαν μαζί με τα σχόλιά τους στο Φόρεϊν Όφις, το οποίο μελετούσε τότε διάφορα σενάρια «λύσης» δι-κοινοτικής, δι-ζωνικής ομοσπονδίας, με αναπροσαρμογές «συνόρων», καθώς η κατοχική Τουρκία είχε περάσει με τις δύο εισβολές στην κατοχή της το 34% του εδάφους της Κυπριακής Δημοκρατίας και απαιτούσε (όπως απαιτεί μέχρι σήμερα) αναγνώριση ξεχωριστού «κράτους».

    Στην πολυσέλιδη και λεπτομερέστατη στα Αγγλικά έκθεσή του το Κτηματολόγιο της Κυπριακής Δημοκρατίας τον Σεπτέμβριο του 1974 (Prepared by the Lands and Surveys Department Nicosia – Cyprus) έγραψε, μεταξύ άλλων : “Δεν υπάρχει η ελάχιστη αμφιβολία πως οι τουρκικοί ισχυρισμοί ότι οι Τουρκοκύπριοι κατέχουν 30% της γης στην Κύπρο είναι αβάσιμοι. Τα πραγματικά και αδιαμφισβήτητα γεγονότα είναι ότι η τουρκοκυπριακή ιδιοκτησία γης είναι 12.3% σε όλη την Κύπρο, η δε ελληνοκυπριακή ιδιοκτησία είναι 61% και το 26.7% γης δεν ανήκει σε ιδιώτες…

    ΦΑΝΟΥΛΑ ΑΡΓΥΡΟΥ
    Ερευνήτρια/δημοσιογράφος

  10. Πώς δεν έγινε η Ένωσις το 1964
    Δημοσιεύθηκε : Τετάρτη, 19 Ιούλιος 2017 08:30 | Γράφτηκε από τον/την kadmin1 | Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο | Εμφανίσεις: 262
    Άντης Ροδίτης

    Την περίοδο από το Ιούνιο του 1964 ως τον Δεκέμβριο του 1967, ολόκληρη η Κύπρος συνδεόταν, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, με την Ελλάδα. Στην ουσία το νησί μας ήταν ντε φάκτο ενωμένο με την Ελλάδα. Ελεγχόταν από τον ελληνικό στρατό και την Εθνική Φρουρά από τη μια άκρη ως την άλλη, μ’ εξαίρεση κάποιους τ/κυπριακούς θύλακες, που ήταν όμως σχετικά εύκολο ζήτημα η εξουδετέρωσή τους σε περίπτωση ανάγκης. Νοουμένου δε, ότι όλες οι άμεσα εμπλεκόμενες χώρες ανήκαν στην ίδια συμμαχία, το ΝΑΤΟ, νοουμένου ότι η λήξη του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου ήταν μόλις είκοσι χρόνια πίσω και η συμβολή της Ελλάδος στη νίκη εναντίον του Άξονα ήταν ακόμα πασίγνωστη στη Δύση, όπως και η αρνητική στάση της Τουρκίας, κι ότι ο αγώνας της ΕΟΚΑ για την Ένωση ήταν όχι μόνο πολύ γνωστός και είχε στηριχθεί συναισθηματικά από πολλές χώρες, ομάδες, κόμματα, απελευθερωτικά κινήματα του εξωτερικού, διανοούμενους κ.α., τίθεται το ερώτημα πώς έγινε ώστε η διπλωματία μας να μην είχε καταφέρει να πείσει τους Δυτικούς ότι το συμφέρον όλων θα εξυπηρετείτο απόλυτα με την απόδοση της Κύπρου στην Ελλάδα, όταν η Ένωση συζητιόταν επίσημα πια στη Γενεύη με αμερικανική πρωτοβουλία. Πώς τα είχαμε καταφέρει ώστε η τότε ντε φάκτο Ένωση να μην ακολουθήσει τη φυσιολογική της πορεία και να μετατραπεί και σε ντε γιούρε; Πώς τα καταφέραμε δέκα χρόνια μετά να χαθεί το μέγα πλεονέκτημα και ν’ αποδοθεί η μισή σχεδόν Κύπρος στην Τουρκία, με απρόβλεπτους κινδύνους πια για ολόκληρο το νησί;

    Είναι δύσκολο να μην κάνει κάποιος τις ακόλουθες σκέψεις και να μην θέτει αυτά τα ερωτήματα:

    Αν πραγματοποιείτο η Ένωση θα είχαμε τον εθνικό διχασμό Μακαριακοί – Γριβικοί, θα είχαμε την άνοδο της Χούντας στην Ελλάδα, θα είχαμε την εντελώς λάθος κίνηση του Διγενή να δημιουργήσει την ΕΟΚΑ Β΄, τον άτυπο, εμφύλιο πόλεμο στην Κύπρο; Θα είχαμε το μίσος ανάμεσα στις ελληνικές κυβερνήσεις από τη μια, νόμιμες και παράνομες, δημοκρατικές και δικτατορικές και από την άλλη τον Μακάριο και τους υποστηρικτές του, και κατ’ ακολουθία θα είχαμε το μίσος ανάμεσα στον ελληνικό στρατό και τον Μακάριο, που θα κατέληγε στο πραξικόπημα του Ιωαννίδη το ’74, το οποίο έδωσε την αφορμή στην Τουρκία να εισβάλει με τους τόσους θανάτους, τους βιασμούς, τους εκτοπισμούς από τις προγονικές εστίες, τους εποικισμούς με μουσουλμάνους της Ασίας; Θα είχαμε σήμερα τον κίνδυνο που επικρέμεται, δαμόκλειος σπάθη, πάνω από όλη την Κύπρο; Και ακόμα τίθεται το δραματικό ερώτημα, αν γινόταν η Ένωση, θα ήταν σήμερα η Τουρκία η υπερδύναμη που έγινε και απειλεί καθημερινά το Αιγαίο; Και δεν θα ήταν η Ελλάς μια πολύ ισχυρότερη χώρα από ό,τι είναι σήμερα, αφού θα είχε πια τη δυνατότητα επέκτασης των χωρικών της υδάτων και εκμετάλλευσης των υδρογονανθράκων της, ώστε να μη φτάναμε ποτέ, όλοι, στην παρούσα οικονομική κρίση;

    Το χειρότερο από όλα είναι ότι παραμένει ακόμα κοινωνιολογικά αδιερεύνητο το ερώτημα αν η σημερινή ελλαδική παρακμή, όπως και η επακόλουθη κυπριακή, πνευματική και οικονομική, όσο ελαφρά διαφοροποιημένη κι αν είναι η μια από την άλλη, είχαν και οι δύο ως κύριο γενεσιουργό αίτιό τους την εθνική ντροπή της αποχώρηση της Μεραρχίας από την Κύπρο το 1967. Τι είδους «πολίτες» βγαίνουν από έναν στρατό που έχοντας αναλάβει μια εκστρατεία απελευθέρωσης δουλομένων από αιώνες αδελφών, βάζει τελικά την ουρά στα σκέλια και εγκαταλείπει; Ασχέτως αιτίων και ενόχων, που έλαβαν ή προετοίμασαν τέτοιες αποφάσεις, αυτοί οι πρώην έτοιμοι, πιστοί και αποφασισμένοι στρατιώτες -όπως βεβαιώνουν οι μαρτυρίες- πόσο αναμενόμενο ήταν να καταλήξουν σε ανεύθυνους τομαριστές «πολίτες», φυγόστρατους, φοροφυγάδες ζεμανφουτιστές στην πλειονότητά τους; Δεν θα ήταν δικαιολογημένοι να μην έχουν πια πίστη στην ηγεσία του έθνους και του κράτους τους, που τους πρόδωσε, τη στιγμή μάλιστα που όλα τα ΜΜΕ της μετέπειτα και μέχρι σήμερα εποχής, λαϊκίζοντας ως επί το πλείστον, τελούν υπό την ασφυκτική πίεση της υποδούλωσης του έθνους στους ξένους, με αποτέλεσμα να δίνουν μηδαμινή προσοχή στην ανίχνευση των αιτίων μιας τέτοιας πνευματικής υποδούλωσης; Αντίθετα, μάλιστα, αντί ν’ αναζητούν τρόπους και μεθόδους επαναξιολόγησης, επιστράτευσης και προβολής των παραδόσεων και των αρετών του έθνους, τα ΜΜΕ γίνονται οι κύριοι μεταπράτες και εισαγωγείς όλων εκείνων των τρόπων που καταστρατηγούν ως άχρηστες και ξεπερασμένες αυτές τις παραδόσεις και τις αρετές του έθνους.

    Από την άλλη, πώς αλλιώς παρά το λιγότερο ως «διαβρωτική», μπορεί να χαρακτηρίσει κανείς την επίδραση που είχε πάνω στους Κυπρίους η εγκατάλειψή τους από τη Μεραρχία, δηλαδή από την ίδια την Ελλάδα, στην οποία ολόψυχα και αγνά, μέχρι θανάτου ή ελευθερίας πίστεψαν; Η αποχώρηση της Μεραρχίας δικαίωνε απόλυτα τους άπιστους, τους αμφισβητίες, τους εχθρούς του οράματος της Ενώσεως, και πετούσε ως αφελείς και άχρηστους στον Καιάδα τους πιστούς πατριώτες. Αργότερα, με την επιβολή της απριλιανής δικτατορίας, αυτούς τους τελευταίους θα τους έλεγαν και «προδότες», επειδή το ήθος και η εντιμότητά τους δεν τους επέτρεπαν να εγκαταλείψουν το όραμα της Ενώσεως, την ίδια την ταυτότητά τους,.

    Το ερώτημα αναδύεται τεράστιο και εφιαλτικό: Είναι δυνατόν για όλην αυτή την κατρακύλα να υπήρξε Ένας και μόνον ένοχος, ο οποίος μάλιστα ως απόδειξη της πλήρους και γενικής παρακμής να θεωρείται ακόμα από μεγάλες μάζες λαού ως μέγας ήρως της Αντίστασης κατά της «ξένης συνωμοσίας»; Αλλά, ποιας «αντίστασης» και ποιας «ξένης συνωμοσίας»; Πώς είναι δυνατόν ένας ώριμος λαός και μια ώριμη ηγεσία, αρκούντως παιδευμένοι στην τραγική περιπέτεια του ανθρώπου επί της γης, να μην καταλαβαίνουν ότι το κάθε έθνος, η κάθε ομόγλωσση και ομόθρησκη ανθρώπινη, οργανωμένη ομάδα, αισθάνεται έναν υπαρκτό και άμεσο κίνδυνο επιβίωσης και γι’ αυτό φροντίζει να υπηρετεί όσο μπορεί πιο αποτελεσματικά τον στόχο τής εν ευημερία επιβίωσής της; Πώς είναι δυνατόν ένα έθνος να εξαντλείται κυριολεκτικά σε υποκριτικές φωνασκίες περί ανήθικων «συνωμοσιών» των άλλων εθνών εις βάρος του, τα οποία δεν κάνουν άλλο παρά να επιδιώκουν τη διασφάλιση των δικών τους όρων επιβίωσης, όπως καλύτερα τους αντιλαμβάνονται; Μια τέτοια αντίληψη του περιβάλλοντος κόσμου δεν αποτελεί παρά την ύστατη απόδειξη της αδυναμίας αυτής της ομάδας, αυτού του έθνους να επιβιώσει υπό τις παρούσες συνθήκες επί της γης.

    Για τους Έλληνες η εκτροπή, υπό τη μορφή της αναζήτησης «ήθους» στους άλλους, που έθεσε σε δεύτερη, αν όχι σε ανύπαρκτη θέση την προσωπική υποχρέωση του Έλληνα πολίτη απέναντι στην πατρίδα του, φαίνεται να ευκολύνθηκε σε μεγάλο βαθμό από τη μυθολογία των «υποχρεώσεων», ειδικά των Δυτικών, απέναντι στην αρχαία Ελλάδα, την οποία μόνο οι νεοέλληνες θεωρούν ως πρόγονό τους, ενώ οι Δυτικοί δύσκολα αποδέχονται μια τέτοια πραγματικότητα, κι έχουν κάθε ευχέρεια και δικαιολογία να μην την αποδέχονται. Το γεγονός ότι ούτε οι ίδιοι ούτε οι Νεοέλληνες έχουν πολλή σχέση με την κλασσική Ελλάδα, δεν διαφοροποιεί την παρούσα κατάσταση.

    Μέσα σε αυτό το πλαίσιο των παρερμηνειών και των εκτροπών, αλλά και της εκμετάλλευσης, για σκοπούς ψηφοθηρίας, εκ μέρους πλείστων ελληνικών ηγεσιών των συναισθημάτων του λαού, πρέπει ν’ αναζητηθούν οι διαλυτικές του ζόφου και καθοδηγητικές για το μέλλον απαντήσεις. Έχοντας οι πρόγονοι των Ελλήνων κερδίσει με πολύ αίμα και πολύ μόχθο ένα ύψιστο επίπεδο πολιτικής ευθύνης και πνευματικής καλλιέργειας στη διάρκεια της κλασσικής εποχής, ξέπεσαν στα χέρια άξεστων εισβολέων εξουσιαστών, οι οποίοι αφού έδειξαν αρχικά να ηττούνται πνευματικά μετατράπηκαν στη συνέχεια σε παντός είδους αντιπάλους. Ένα αποτέλεσμα ήταν να δημιουργήσει ο ελληνικός λαός για τον εαυτό του μια ισχυρότατη παράδοση «αντιδυτικισμού», στο πλαίσιο του οποίου θα πρέπει, ίσως, ν’ αναζητηθεί η απάντηση και στην αποτυχία του πολιτικού και θρησκευτικού ηγέτη Μακάριου Γ΄ και του λαού του -που τυφλά τον ακολούθησε- να εννοήσει και ν’ αξιοποιήσει τη στιγμή που του δόθηκε, την ευκαιρία να ενώσει την Κύπρο με την Ελλάδα, υπέρ μιας μεγαλύτερης Ελλάδας, δηλαδή υπέρ μιας καλύτερης ευκαιρίας όλων των Ελλήνων για επιβίωση σε συνθήκες αντίστοιχες με τις παρούσες των άλλων ευρωπαϊκών εθνών.

    Το γεγονός ότι υπάρχει μαρτυρία, που ναι μεν δεν αποδεικνύεται επειδή η αμερικανική πλευρά φρόντισε την δια παντός πλήρη εξαφάνισή της, ότι ο πρώην υπ. Εξ. των ΗΠΑ, Ντην Άτσεσον, ήταν στη μισθωμένη υπηρεσία των ελληνικών συμφερόντων όταν κλήθηκε να επιτύχει «λύση» στην ελληνοτουρκική διένεξη, άλλως «κυπριακό πρόβλημα», το γεγονός, λοιπόν, ότι δεν αποδεικνύεται αυτή η μαρτυρία (Κουράγιο Πηνελόπη, Αρμός 2013, αναφορές στην εταιρία Covington& BurlingLLPκαι IoannidesDemetriouLLC), δεν αλλάζει καθόλου τα δεδομένα: Η ευκαιρία για Ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα, χωρίς εδαφικές παραχωρήσεις στην Τουρκία, δόθηκε, κατ’ ακρίβεια αφέθηκε στη διάθεση των Ελλήνων αν ήθελαν και αν μπορούσαν να την αξιοποιήσουν. Ο μεν αρχιεπίσκοπος Μακάριος δεν ήθελε, ο δε πρωθυπουργός Παπανδρέου δεν μπορούσε, έχοντας τα χέρια δεμένα από τον ίδιο τον Μακάριο: Μια πανάρχαια ιστορία ανικανότητας των Ελλήνων να συνεννοηθούν μεταξύ τους υπέρ του κοινού συμφέροντος.

    Ένας Αμερικανός αξιωματούχος, ο Φίλιπς Τάλμποτ, βοηθός υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ τις κρίσιμες εκείνες μέρες του Αυγούστου 1964 (πρέσβης αργότερα, 1965-1969, των ΗΠΑ στην Ελλάδα), το είπε με δικά του λόγια, έστω κι αν πολύ πιθανόν να είχε άλλα στο νου του τη δεδομένη στιγμή: «Δεν μπορούμε να βασιστούμε στους Έλληνες ότι θα δράσουν υπέρ των συμφερόντων τους» (Wecan’tcountontheGreekstoactintheirownbestinterests[1]).

    Η ιστορία, σε πολύ γενικές γραμμές, έχει ως εξής: Τη σημαδιακή μέρα 9η Ιουλίου, του 1964, με την έναρξη των ελληνοτουρκικών συνομιλιών στη Γενεύη, ο Ντην Άτσεσον ρώτησε τους Τούρκους αν θα τους ενδιέφερε μια βάση στην Καρπασία με αντάλλαγμα την Ένωση της υπόλοιπης Κύπρου με την Ελλάδα. Οι Τούρκοι απάντησαν επί τόπου και αμέσως ότι εκείνοι ήθελαν διχοτόμηση ή ομοσπονδία, διαφορετικά ας έκανε η Ελλάδα την Ένωση ως faitaccompli(ήταν ήδη faitaccompliη Ένωση), πάντως εκείνοι δεν θα την αναγνώριζαν αλλά θα συνέχιζαν τις πιέσεις και τις απειλές. Ο Άτσεσον, όμως, έπρεπε να κλείσει το θέμα με συμφωνία κι όχι με συνέχιση των διαφορών και των απειλών, που αργά ή γρήγορα θα κατέληγαν σε πόλεμο μέσα στο ΝΑΤΟ, πράγμα εντελώς αδιανόητο και απαράδεκτο για τους Αμερικανούς. Οπότε, τους ρώτησε αν θα τους ικανοποιούσε και μια λωρίδα από Λευκωσία ως Κερύνεια μέσα στην οποία οι Τ/κύπριοι να είχαν πλειοψηφία και αυτονομία, όχι πάντως κράτος εν κράτει! Κι ακόμα, όπου υπήρχε τ/κυπριακή πλειονότητα, σε 2-3 περιοχές, να μπορούσε να αποφασίζει για τοπικά θέματα. Με την ευκαιρία, ο γνωστός Νιχάτ Ερίμ (ο κύριος Τούρκος συνομιλητής), εκστόμισε κάμποσες απειλές εκδίωξης των Ελλήνων κατοίκων Τουρκίας και του Πατριαρχείου, αν δεν έκλεινε σύντομα το θέμα. Πέταξε και μια κουβέντα για το Καστελλόριζο, που θα ενίσχυε την ασφάλεια της Τουρκίας κι ύστερα είπε πως πρόσφατα έγινε στην Αμερική και μια άλλη κουβέντα «λύσης» με ανταλλαγή. Η Λέσβος και η Σάμος ή η Κως να δίνονταν στην Τουρκία και η Κύπρος στην Ελλάδα.

    Αυτά και άλλες περίπλοκες λεπτομέρειες περί δικαιωμάτων των Τ/κυπρίων που να ήταν μεν υπόλογοι στην Αθήνα ή στον τοπικό Έλληνα νομάρχη αλλά και περί δικαιωμάτων προσφυγής τους σε διεθνείς επιτροπές και ειδικά δικαστήρια, όπως και κάποιες πιθανές παραχωρήσεις πάνω σε γεωγραφική βάση, όλ’ αυτά που «πρότεινε» ο Άτσεσον δεν ήταν, βέβαια, ούτε αφέλειες αλλ’ ούτε και αμετακίνητες αμερικανικές θέσεις, αφού ήξερε πολύ καλά ότι στη γενικότητά τους δεν ανταποκρίνονταν στις ελληνικές θέσεις και θα απορρίπτονταν από την ελληνική πλευρά. Όπως κι έγινε. Ο Έλληνας συνομιλητής, Δημήτριος Νικολαρεΐζης, διπλωμάτης που διακρίθηκε και στα γράμματα και τις τέχνες, δεν άργησε να απαντήσει στον Άτσεσον πως όλα τούτα ήταν πολύ μακριά από τις θέσεις της Ελληνικής Κυβέρνησης. Εξάλλου η Ελλάδα ζητούσε αυτοδιάθεση των Κυπρίων και όχι Ένωση (αυτή ήταν αρχικά η επίσημη πολιτική) και δεν έβλεπε τώρα πώς συζητείτο η Ένωση με εδαφικές ανταλλαγές! Στο σημείο αυτό επενέβη ένας βοηθός του Άτσεσον και είπε ότι οι Έλληνες έπρεπε να καλλιεργήσουν στην Κύπρο ένα λαϊκό αίτημα υπέρ της Ένωσης[2]!

    Στο μεταξύ, ενθαρρυμένοι οι Τούρκοι από την «προσφορά» του Άτσεσον επέστρεψαν με επιπρόσθετες απαιτήσεις.

    Απαντώντας ο Παπανδρέου «θετικά», παίζοντας δηλαδή με μαεστρία το διπλωματικό παιγνίδι, εισηγήθηκε προς τους Τούρκους ό,τι ακριβώς θα απέρριπταν και εκείνοι και οι Άγγλοι: Μετατροπή των βρετανικών βάσεων σε νατοϊκές με Τούρκο διοικητή (ενώ θα παρέμεναν υπό πλήρη βρετανική κυριαρχία), αλλά επ’ ουδενί κυρίαρχη τουρκική περιοχή στο νησί, όσο μικρή κι αν ήταν. Δέχτηκε, επίσης, δυο τ/κυπριακές περιοχές νοουμένου ότι οι Τούρκοι έπαρχοι θα διορίζονταν από την Αθήνα. Και για να δείξει ακόμα περισσότερο πόσο συμβιβαστικός μπορούσε να είναι, πρόσφερε… και το Καστελλόριζο! Ταυτόχρονα παρουσίαζε τον Μακάριο στον Αμερικανό πρέσβη στην Αθήνα, Χένρυ Λαμπουίς, να πλησιάζει επικίνδυνα τη Σοβιετική Ένωση και την Αίγυπτο. Οι Αμερικανοί έπρεπε να βιαστούν, να προλάβουν τα χειρότερα.

    Ο Άτσεσον χαρακτήρισε την αντιπρόταση Παπανδρέου «εποικοδομητική συμβολή» ενώ οι Τούρκοι εκνευρίστηκαν επειδή τη βρήκαν να περιέχει λιγότερα από όσα είχαν ήδη κερδισμένα με τη Ζυρίχη. Μποϋκοτάροντας και ο Μακάριος, κατά την πάγια τακτική του, τη συμμετοχή της Ελληνικής Κυβέρνησης στις συνομιλίες, δήλωσε στις 27 Ιουλίου 1964, στην Αθήνα, ότι δεν θα δεχόταν λύση «η οποία θα συνηπήγετο εγκατάσταση βάσεων του ΝΑΤΟ εις την νήσον»! Λες και οι βρετανικές βάσεις που ο ίδιος παραχώρησε και ήδη υπήρχαν, δεν ήταν του ΝΑΤΟ! Πάντως εισέπραξε το σύνηθες ζητούμενο: Το χειροκρότημα του ΑΚΕΛ, των αυλοκολάκων και μερίδας του ανίδεου λαού.

    Την ίδια μέρα, 27 Ιουλίου, ο Άτσεσον υπέβαλε στον Παπανδρέου την ιδέα της βάσης επί ενοικίω, στη θέση της κυρίαρχης.

    Στις 30 Ιουλίου, ο πρέσβης τής Ελλάδος στις ΗΠΑ Αλέξανδρος Μάτσας δήλωσε ότι από όλες τις «ιδέες» μόνο εκείνη τής Ένωσης τής Κύπρου με την Ελλάδα θα εγκρινόταν από τον ελληνικό λαό, ενώ η παραχώρηση τού Καστελορίζου, η τουρκική βάση, οι οικονομικές αποζημιώσεις και τα όμοια αντιμετωπίζονταν με απέχθεια.

    Στις 31 Ιουλίου, ο πρέσβης Λαμπουίς, ανέφερε στο Στέητ Ντιπάρτμεντ ότι ο Παπανδρέου του είπε: «Με τον Μακάριο είναι αδύνατο να συνεννοηθείς. Είναι εντελώς αδιάλλακτος σε όλα τα σημεία. Εκμεταλλεύεται τον ελληνικό Τύπο εις βάρος τής Ελληνικής Κυβέρνησης, η οποία θέλει να διατηρεί καλές σχέσεις με τις ΗΠΑ. Είναι ασυγχώρητος, επειδή εκθέτει την Ελληνική Κυβέρνηση ως διαλλακτική, έτοιμη να παζαρέψει, και προβάλλει τον εαυτό του ως τον ήρωα που πολεμά τις δυτικές δυνάμεις. Αυτό που θέλει είναι μιαν ανεξάρτητη Κύπρο στο στυλ των αραβικών κρατών». Και πρόσθεσε: «Ο πρωθυπουργός πιστεύει ότι μπορεί να υπάρξειμόνο μια λύση, η Ένωση, χωρίς μεταβατική περίοδο ανεξαρτησίας, με μια διακήρυξη των δικαιωμάτων τής τουρκικής μειονότητας. Ο μόνος τρόπος για να πάψει να υπάρχει αυτό το πρόβλημα είναι να γίνει η Κύπρος μέρος τής Ελλάδος. Η Ένωση μαζί με μια βάση τού ΝΑΤΟ, με Τούρκο διοικητή, θα πρόσφερε ασφάλεια για την τουρκική μειονότητα και για την ίδια την Τουρκία. Μια Κύπρος τύπου Κούβας υπό την αιγίδα τού Μακαρίου σίγουρα θα σήμαινε κίνδυνο για την Τουρκία και για όλους μας. Η Ελληνική Κυβέρνηση θα ήταν επίσης πρόθυμη να αποζημιώσει όποιους Τ/κυπρίους θα επιθυμούσαν να εγκαταλείψουν την Κύπρο και ήλπιζε πως η Τουρκία θα λάμβανε και κάποια οικονομική βοήθεια για να αντιμετωπίσει τα προβλήματά της».

    «Πάντως», τέλειωνε ο Λαμπουίς, «η κυρίαρχη βάση έχει αποκλεισθεί όπως και η ειδική θέση της τ/κυπριακής μειονότητας, όπως την προδιέγραψε ο Άτσεσον»[3].

    Την 1η Αυγούστου οι Τούρκοι ειδοποίησαν ότι δεν δέχονταν για βάση μόνο την Καρπασία κι απέρριπταν και την ιδέα του Καστελλορίζου, ως πολύ μικρού για να θεωρηθεί σοβαρή παραχώρηση. Βλέποντας τη σταδιακή στροφή των Αμερικανών υπέρ των ελληνικών συμφερόντων, γύρευαν (όπως και ο Μακάριος) μια ευκαιρία δημιουργίας επεισοδίων ώστε να σταματήσουν οι συνομιλίες στη Γενεύη και να επέμβουν για να διασφαλίσουν τα όσα «πρότεινε» στην αρχή ο Άτσεσον.

    Με την ιδέα της «άμεσης Ενώσεως» συμφωνούσε τώρα και ο υφυπουργός Εξωτερικών Τζωρτζ Μπωλ (δηλαδή η κυβέρνηση των ΗΠΑ, αφού σε αυτόν ανατέθηκε η επίλυση του Κυπριακού από τον Πρόεδρο Λύντον Τζόνσον), για να προληφθεί τυχόν τουρκική επέμβαση και κατ’ ακολουθία ελληνοτουρκικός πόλεμος, πράγμα, όπως ήδη ειπώθηκε, αδιανόητο για τους Αμερικανούς. Δεχόταν την ιδέα τουρκικής βάσης με συμβόλαιο ενοικίασης 99 χρόνων, εκχωρημένης στο ΝΑΤΟ. Ο Νικολαρεΐζης απάντησε ότι μόνο για μέτρια βάση του ΝΑΤΟ συζητούσε τώρα η Ελληνική Κυβέρνηση ή τουρκική συμμετοχή σε βρετανική βάση. Οι δε αρχικές εισηγήσεις του Άτσεσον για τα δικαιώματα των Τ/κυπρίων κρίνονταν υπερβολικές. Μόνο εγγυήσεις δεχόταν να δώσει η Ελλάδα. Τα πράγματα πήγαιναν τόσο καλά για την ελληνική πλευρά που όχι μόνο οι Τούρκοι αλλά και οι Αμερικανοί, σε κάποια στιγμή, υποψιάστηκαν εκείνο που έπρεπε να συμβαίνει αλλά, δυστυχώς, καθόλου δεν συνέβαινε: συμπαιγνία Παπανδρέου-Μακαρίου. Ο Μακάριος να λέει συνεχώς «όχι» κι ο Παπανδρέου να επικαλείται την αρνητική στάση του Μακαρίου ως εμπόδιο στη δήθεν δική του πρόθεση για συμβιβασμό.

    Έξαλλοι οι Τούρκοι έστρεψαν την προσοχή τους στη δια της βίας εξασφάλιση των «υπεσχημένων» του Άτσεσον. Ακολούθησαν οι προκλήσεις στην Τηλλυρία, οι μάχες (8-10 Αυγούστου) στην περιοχή Κοκκίνων, Μανσούρας, Λωρόβουνου και οι βομβαρδισμοί από την τουρκική αεροπορία, αδιακρίτως, από την Πόλη Χρυσοχού ως τον Πύργο Τηλλυρίας.

    Εδώ ήταν που έστειλε το μήνυμα ο Παπανδρέου προς Μακάριο (και Γρίβα), «άλλα συμφωνούμε κι άλλα πράττετε»[4], επειδή ναι μεν η ένοπλη σύγκρουση απέδιδε εδαφικές ανακαταλήψεις για την ελληνική πλευρά, έτεινε, όμως, να διακόψει τις συνομιλίες που πήγαιναν καλά για την Ελλάδα κι άσχημα για όσους δεν ήθελαν την Ένωση, δηλαδή τον Μακάριο και την Τουρκία. Ταυτόχρονα, η συγκρατημένη στάση της Ελλάδας απέναντι στους τουρκικούς βομβαρδισμούς, έδωσε την ευκαιρία στον Μακάριο ν’ απευθυνθεί στη σοβιετική Ρωσία για άμεση βοήθεια. Οι Ρώσοι έδειξαν αμέσως μεγάλο ενδιαφέρον, με προθέσεις παραχώρησης στρατιωτικής βοήθειας, πράγμα που ανησύχησε ιδιαίτερα σοβαρά τον αμερικανικό παράγοντα.

    Κάτω από αυτή την πίεση, η επανέναρξη των συνομιλιών στις 11 Αυγούστου βρήκε τον Άτσεσον να μη μιλά πια για περιοχές με τ/κυπριακή πλειοψηφία αλλά για 30% τ/κυπριακό πληθυσμό και διευθετήσεις για την προστασία των τ/κυπριακών δικαιωμάτων μετά την Ένωση! Όσο για τη βάση που πρόσφεραν οι Έλληνες με ενοίκιο 25 χρόνων ήταν στην άνυδρη, βραχώδη ερημιά του Κάβο Γκρέκο. Οι Τούρκοι λύσσαξαν και παρουσίασαν χάρτες ξεκάθαρου διαμελισμού. Ούτε και με ολόκληρη την Καρπασία με ενοίκιο, είπαν δεν δέχονταν. «Μα αυτό μας παίρνει πίσω έξι βδομάδες, εκεί που ήμασταν»[5], τους είπε ο Άτσεσον. Τότε άρχισαν να μιλούν ξανά για στρατιωτική επέμβαση κι ο Άτσεσον να τους λέει πόσο επικίνδυνο πράμα ήταν ο πόλεμος, αφού απειλούσε και η Ρωσία με επέμβαση. Στο μεταξύ ο υφυπουργός Μπωλ έστειλε μήνυμα στον Άτσεσον να συγκρατήσει τους Τούρκους γιατί τα όπλα που είχαν δεν ήταν ακριβώς δικά τους για να κάμουν πόλεμο μέσα στο ΝΑΤΟ.

    Στις 16 Αυγούστου οι Τούρκοι άλλαξαν γνώμη και ήταν έτοιμοι να συζητήσουν μακροπρόθεσμη ενοικίαση μεγάλης περιοχής στην Καρπασία, φτάνει να είχαν απόλυτη ελευθερία και να κάμνουν εκεί ό,τι θέλουν χωρίς περιορισμούς.

    Το θέμα «βάση με ενοίκιο» φάνηκε προς στιγμή να είναι το σημείο σύγκλισης των δύο πλευρών, ασχέτως διαφωνιών περί του μεγέθους της και περί άλλων λεπτομερειών. Οι Αμερικανοί άρχισαν να βγάζουν σχέδια απομάκρυνσης εκείνου που έδειχνε να είναι το τελευταίο εμπόδιο στην Ένωση κι άκουγε στο όνομα «Μακάριος», λογαριάζοντας -λάθος, όπως θα τους εξηγούσε ο πρέσβης στη Λευκωσία Τέυλορ Μπέλτσερ[6]- ότι η Μεραρχία του Παπανδρέου θα μπορούσε να παίξει ρόλο οργάνου εφαρμογής των σχεδίων τους.

    Ο Παπανδρέου, από την άλλη, τους πίεζε για άμεση κήρυξη της Ενώσεως χωρίς δεσμεύσεις και χωρίς συμφωνία με την Τουρκία, διαφορετικά, τους έλεγε, δεν θα εξασφαλιζόταν ψήφος υπέρ της Ένωσης στην κυπριακή Βουλή εφόσον θα υπήρχαν όροι είτε μόνιμης είτε νοικιασμένης βάσης. Επίσης, την ίδια στιγμή, τους έλεγε και το ήξεραν, ότι έπρεπε να προληφθεί η επικείμενη Συνθήκη Συμμαχίας Κύπρου-ΕΣΣΔ, που εύκολα θα περνούσε από την κυπριακή Βουλή λόγω των πρόσφατων βομβαρδισμών της τουρκικής αεροπορίας και της αδυναμίας της ελληνικής να καλύψει την Κύπρο. Ο Παπανδρέου ήταν σίγουρος πως αν προλάβαινε να κηρύξει την Ένωση και μετά ν’ αρχίσουν οι συζητήσεις με τους Τούρκους για τους όρους ενοικίασης, το μέγεθος της βάσης και άλλα συναφή, δεν θα έφταναν ποτέ σε συμφωνία· κι οι Αμερικανοί ποτέ δεν θ’ άφηναν τους Τούρκους να προχωρήσουν σε επέμβαση. Θα εύρισκαν τρόπους να τους καταπραΰνουν και να τους αποζημιώσουν με τον καιρό. Εξάλλου, στο μεταξύ η Κύπρος θα οχυρωνόταν ακόμα καλύτερα από την Ελλάδα, το ΝΑΤΟ δεν θα κινδύνευε από κανέναν, ούτε η τ/κυπριακή μειονότητα, άρα θα εξέλειπε κάθε λόγος συνέχισης της διαμάχης. Παρέμενε, όμως, ακόμα ο Μακάριος, ο οποίος αντί να συμπράξει με τον Παπανδρέου, επέμενε στην «ανεξαρτησία»… σε στυλ αραβικών κρατών!

    Στις 18 Αυγούστου, ειδική έκθεση προς τον Πρόεδρο Τζόνσον από βοηθούς και μέλη του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ, του εξηγούσε πόσο δύσκολο ήταν από τη μια να συμφωνηθεί γραπτώς το «σχέδιο Άτσεσον», που ήταν πια η Ένωση με συζήτηση για παραχωρήσεις στους Τούρκους μετά, και από την άλλη πόσο κοντά στη σοβιετοποίηση ήταν η Κύπρος. Συμφωνούσαν απόλυτα με την εισήγηση Παπανδρέου για «άμεση Ένωση» και συζήτηση για παραχωρήσεις στους Τουρκους μετά [7].

    Το βράδυ της 18ης Αυγούστου, ο Αμερικανός πρέσβης στην Αθήνα, Χένρυ Λαμπουίς, επαναλάμβανε με τηλεγράφημα την επιχειρηματολογία του Παπανδρέου προς όλους τους ενδιαφερομένους, τονίζοντας πως διαφορετικά μόνο οι κομμουνιστές θά ’βγαιναν κερδισμένοι: Πρώτα να γίνει η Ένωση, να διασφαλισθεί η νατοϊκή ταυτότητα της Κύπρου και μετά η συζήτηση με τους Τούρκους για τη βάση [8]. Τα ίδια έλεγε το πρωί της 19ης ο πρέσβης Τέυλορ Μπέλτσερ από τη Λευκωσία, βάζοντας σχεδόν τις φράσεις στο στόμα του Πέτρου Γαρουφαλιά: «Κήρυξη της Ένωσης από το Υπουργικό Συμβούλιο και τη Βουλή της Κύπρου με αίτημα προς την Ελλάδα να τη δεχτεί». Έπρεπε, όμως, να προηγηθεί εκθρόνιση του ανθενωτικού εμποδίου, του Αρχιεπισκόπου και Προέδρου Μακαρίου. Πάντως ο Μπέλτσερ ξεκαθάριζε τελειωτικά ότι οι ελληνικές δυνάμεις στην Κύπρο, Μεραρχία και Εθνική Φρουρά, μόνο στην επιβολή της Ένωσης έπρεπε να υπολογίζονται ότι θα μπορούσαν να δράσουν. Δεν υπήρχε περίπτωση να συμπράξουν σε οτιδήποτε άλλο [9].

    Ταυτόχρονα, στις 19, Ο Λαμπουίς παρέδιδε επείγον μήνυμα [10]του Προέδρου Τζόνσον προς τον Παπανδρέου. Οι Αμερικανοί ήταν ψημένοι. Ο Γαρουφαλιάς άρχισε να ετοιμάζει τη βαλίτσα του για τη Λευκωσία. Να ακυρώσει τελεσίδικα την επικείμενη συμφωνία Κύπρου-ΕΣΣΔ, που τόσο απεχθάνονταν οι Αμερικανοί και να κάνει την τελευταία απόπειρα, να πείσει τον Μακάριο να συμπράξει στην κήρυξη της Ενώσεως δίχως να χρειασθεί να εκθρονισθεί [11].

    Αυθημερόν, στις 19, πραγματοποιήθηκε η γνωστή σύσκεψη επικύρωσης της απόφασης, με προεδρεύοντα τον βασιλιά Κωνσταντίνο, που διέκοψε τον παραθερισμό του στην Κέρκυρα, και παρόντες τον Πρωθυπουργό Παπανδρέου, τον υπουργό Άμυνας, Πέτρο Γαρουφαλιά, τον Υπουργό Εξωτερικών Σταύρο Κωστόπουλο και τον αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης Παναγιώτη Κανελλόπουλο. Είχε ήδη ενημερωθεί από τον Γαρουφαλιά και τον βασιλέα ο υπουργός Εξωτερικών της Κύπρου Σπύρος Κυπριανού, ο οποίος έδειξε μεγάλο ενθουσιασμό για την απόφαση[12]και φρόντισε, βέβαια, να ειδοποιήσει αμέσως τον Αρχιεπίσκοπο Μακάριο, με τον οποίο προφανώς συνεννοήθηκε ώστε ν’ ανακοινωθεί, την ίδια μέρα, η ακύρωση του ταξιδιού του στη Μόσχα. Ποιος, όμως, ειδοποίησε και τους Άγγλους ώστε με την άφιξή του ο Γαρουφαλιάς την επομένη στο αεροδρόμιο Λευκωσίας να νιώσει «αιχμάλωτός» τους με την παρουσία παντού στρατιωτών και τεθωρακισμένων τους σε καίρια σημεία, παραμένει ένα «μυστήριο»(!).

    Την ίδια μέρα, 20 Αυγούστου, ο Παπανδρέου απαντούσε σε μήνυμα της 10ης Αυγούστου του Τζόνσον, ο οποίος ανησυχούσε για την κατάσταση στην Κύπρο και εισηγείτο την αποδοχή της πρότασης για παραχώρηση βάσης με ενοίκιο στην Τουρκία ως αντάλλαγμα για την Ένωση, ώστε επιτέλους να επιλυθεί το πρόβλημα, να επέλθει ειρήνευση ανάμεσα στις δύο χώρες του ΝΑΤΟ και ν’ ακυρωθούν οι σχεδιασμοί της Μόσχας. Στην απαντητική του επιστολή ο Παπανδρέου,[13]την οποία παρέδωσε στον Τζόνσον ο πρέσβης στις ΗΠΑ Αλέξανδρος Μάτσας, αναφερόταν στην επίσκεψη Γαρουφαλιά στη Λευκωσία την ίδια μέρα, η οποία αποσκοπούσε, έλεγε στον Τζόνσον, στο να επιστήσει την προσοχή της Κυπριακής Κυβέρνησης στην ανάγκη διατήρησης της κατάπαυσης του πυρός και στην εδραίωση της ειρήνης. Στη συνέχεια εξηγούσε στον Τζόνσον τη δεινή θέση στην οποία βρέθηκε η Ελλάς να μην μπορεί να προστατέψει τον κυπριακό πληθυσμό από τους βομβαρδισμούς της τουρκικής αεροπορίας (8-10 Αυγούστου), τους οποίους αποκαλούσε κτηνώδεις και ανεύθυνους. Ζητούσε την παρέμβαση του Τζόνσον ώστε να σταματήσουν οι ανεύθυνες προκλήσεις των Τούρκων, οι οποίες αν επαναλαμβάνονταν θα ανάγκαζαν την Ελλάδα να λάβει μέρος στην άμυνα της Κύπρου και έθετε το θέμα ότι υπό συνθήκες ωμού εκβιασμού και δίωξης των Ελλήνων της Κωνσταντινούπολης δεν μπορούσαν να γίνονται διαπραγματεύσεις. Διαβεβαίωνε, πάντως, τον Τζόνσον ότι η Ελλάς εξακολουθούσε να στηρίζει τις προσπάθειες Άτσεσον στη Γενεύη. Αναφορικά με την εισήγηση του προέδρου Τζόνσον για αποδοχή της πρότασης για παραχώρηση βάσης με ενοίκιο ορισμένου χρόνου, ο Παπανδρέου ξεκαθάριζε ότι αυτό που ήταν πολύ δύσκολο να γίνει αποδεχτό πριν τους βομβαρδισμούς της τουρκικής αεροπορίας, τώρα γινόταν ακόμα πιο δύσκολο. Και ότι η Ελλάς μελετούσε όλες τις πλευρές του ζητήματος και θα κατέβαλλε κάθε προσπάθεια ώστε να εξευρεθεί μια δίκαιη λύση.

    Στην ουσία απέρριπτε ακόμα και τη θεωρούμενη από σημερινούς μελετητές «φιλελληνική» λύση της παραχώρησης βάσης εδάφους 5% της Κύπρου για 50 χρόνια, δεν αποκάλυπτε τον σκοπό της αποστολής Γαρουφαλιά, που την ίδια μέρα θα πρότεινε στον Αρχιεπίσκοπο Μακάριο την ατόφια, άνευ όρων Ένωση και προετοίμαζε τον Αμερικανό Πρόεδρο για τη δίκαιη απόφαση που είχε πάρει η Ελλάς. Η επιστολή αυτή δόθηκε στη δημοσιότητα μόλις στις 20 Φεβρουαρίου 2014 και διαψεύδει όλους όσοι προσπάθησαν να καταλογίσουν δόλο τουπρωθυπουργού της Ελλάδος σε βάρος του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου. Ο δόλος και η απιστία βρίσκονταν μόνο στην πλευρά του Αρχιεπισκόπου.

    Επίσης στις 20 Αυγούστου, με επιστολή του ο Άτσεσον προς τον Μπωλ εισηγούνταν τη βίαιη ανατροπή του Μακαρίου από την Ελλάδα με την προστασία του ΝΑΤΟ εναντίον οποιασδήποτε ρωσικής ή τουρκικής επέμβασης και ν’ αναλάβει ο ελληνικός στρατός τη διοίκηση της Κύπρου, να εγγυηθεί τα δικαιώματα της μειονότητας και σε κάποια στιγμή να κηρυχθεί και η Ένωση[14].

    Στο Προεδρικό Μέγαρο, στη Λευκωσία, ο Γαρουφαλιάς εξήγησε στον Μακάριο το ελληνικό σχέδιο. Του είπε πως κι αν ακόμα αντιδρούσαν με επέμβαση οι Τούρκοι, πράγμα που δεν αναμενόταν, θα αποκρούονταν από τις ελληνικές δυνάμεις στο νησί και η Ένωση θα σφραγιζόταν και με στρατιωτική νίκη. Ο Μακάριος προσπάθησε να φέρει κάποια εμπόδια ζητώντας να μπουν φράσεις στο κείμενο της διακήρυξης της Ενώσεως από την κυπριακή Βουλή περί «κατάργησης και των βρετανικών βάσεων» και αποκλεισμού ανταλλαγμάτων με βάσεις προς την Τουρκία κι όταν έπαιρνε σε όλα τις κατάλληλες απαντήσεις από τον Γαρουφαλιά, είπε και μια ξεκάθαρη ανοησία περί του αν θα μπορούσε να γίνει… αντιβασιλεύς μετά την Ένωση! Στο τέλος, την επομένη, 21 Αυγούστου, μη μπορώντας να πείσει τον Γαρουφαλιά, είπε ότι ως ιερωμένος, δεν μπορούσε τα… αίματα σε περίπτωση εισβολής και άρα απέρριπτε το σχέδιο[15]! Τη συνδιάλεξη όπου ο Γαρουφαλιάς αφηγείται τηλεφωνικώς στον Παπανδρέου από τη Λευκωσία τις διάφορες αντιδράσεις και το «αίτημα» του Αρχιεπισκόπου περί αντιβασιλείας άκουσε και το μαρτυρά σε βιντεογραφημένη συνέντευξη ο πρώην υπάλληλος της Αρχής Τηλεπικοινωνιών Κύπρου, πρώην αγωνιστής της ΕΟΚΑ, Λουκής Καρανίκκης.

    Στη διάρκεια των δύο ημερών (20 και 21 Αυγούστου, αν όχι και από τις 19, όταν ενημερώθηκε από τον Κυπριανού για το σχέδιο) που ο Μακάριος «συζητούσε» με τον Γαρουφαλιά προκειμένου ν’ αποτρέψει την Ένωση, ενεργούσε μέσω Λυσσαρίδη, ώστε να ειδοποιηθεί ο Παπανδρέου από τον γιο του Ανδρέα (που στο μεταξύ είχε μετακινηθεί από ενωτικός, βοηθός στον πατέρα του, σε οπαδό του «ανεξαρτησιακού» Μακαρίου), να αποσύρει την πρόταση, αλλιώς ο Μακάριος θα την παρουσίαζε στον λαό ως παγίδα διχοτόμησης εφόσον ήταν αμερικανόπνευστη! (Επρόκειτο για «συμπαιγνία» Ελλάδας-ΗΠΑ για επιβολή της διχοτόμησης, θα έλεγε αργότερα ο Μακάριος στον πρέσβη της Κύπρου στην Αθήνα, Νίκο Κρανιδιώτη[16]). Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ο κυπριακός λαός τότε, σε πολύ μεγάλο ποσοστό (αν όχι και κατά πλειονότητα, αφού μιλούμε για το ΑΚΕΛ, συν σοβαρή μερίδα της εμποροβιομηχανικής δεξιάς, του τύπου, κ.α.) στήριζε τον Μακάριο και τη διαβρωτική του «πολιτική» κατά της Ελλάδος, της Μεραρχίας και της Ενώσεως. Υπάρχει γι’ αυτό σωρεία στοιχείων και μαρτυριών, όπως αίφνης τα άρθρα του Σάββα Παύλου του 1998, με τίτλο «Μεραρχία, Συγγνώμη!»[17].
    …………………………..

  11. ……………………………

    Μια τέτοια, λοιπόν, καταγγελία εκ μέρους του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου για αμερικανόπνευστη και διχοτομική τάχα πρόταση εκ μέρους της Ελλάδας θα έμπαζε αστραπιαία την Κύπρο σε εμφύλια, ένοπλη αντιπαράθεση, με τον Μακάριο και τους πιστούς του από τη μια και την Μεραρχία και την Εθνική Φρουρά από την άλλη. Η κατάσταση που θα δημιουργούνταν θα ήταν ιδανική για την Τουρκία να εισβάλει.
    Αναγκαστικά υποκύπτοντας σ’ ένα τέτοιο εκβιασμό ο Γεώργιος Παπανδρέου, για να μη θέσει σε κίνδυνο την Κύπρο, ειδοποίησε τον Γαρουφαλιά να αποσύρει την προς Μακάριο πρόταση άμεσης κήρυξης της Ενώσεως. Αγανακτισμένος ο Γαρουφαλιάς, χωρίς να ξέρει τι ακριβώς συνέβαινε πίσω από την πλάτη του, καθυστερούσε να το πράξει κι επέμενε με τον Μακάριο, μέχρι που έλαβε την τελική άρνηση του Αρχιεπισκόπου (21/8) με τη «δικαιολογία» ότι ως ιερωμένος δεν ήθελε… αίματα, που πιθανόν να προέκυπταν αν παρ’ ελπίδα επενέβαιναν οι Τούρκοι (στους οποίους, βέβαια, οι Αμερικανοί, όπως το λεν καθαρά όλα τα έγγραφα, δεν θα επέτρεπαν ποτέ να επέμβουν στρατιωτικά και να υπάρξει ενδονατοϊκή σύρραξη). Πιεσμένος, όμως, τώρα, από τους Αμερικανούς ο Παπανδρέου, ταυτόχρονα με την οδηγία για απόσυρση της πρότασης προς τον Μακάριο, ειδοποίησε τους Αμερικανούς ότι αποδεχόταν την πρόταση συμφωνημένης Ενώσεως με παραχώρηση βάσης με 5% έδαφος επί ενοικίω[18], αν και ζητούσε και σ’ αυτό περαιτέρω «βελτιώσεις». Οπότε επενέβη ο παλιός συνεργάτης και στενός φίλος του Γεωργίου Παπανδρέου, Λουκής Ακρίτας, για να του υπενθυμίσει ότι ήταν μέγα σφάλμα να αποδεχθεί την πρόταση των Αμερικανών αφού οπωσδήποτε αυτήν κι αν απέρριπτε ο Μακάριος! Αντίθετα, θα έπειθε (ήδη τον είχε πεπεισμένο) τον λαό ότι επρόκειτο για προδοσία. Οπότε τι θα έκανε ο Παπανδρέου; Εκείνο που ακριβώς προσπαθούσε ν’ αποφύγει; Πραξικόπημα δια της Μεραρχίας και δια της Εθνικής Φρουράς, με απρόβλεπτες συνέπειες αν αντιστέκονταν η φρουρά τού Μακαρίου, οι ένοπλοι του Λυσσαρίδη και το ΑΚΕΛ (που επίσης διέθετε όπλα); Έτσι ο Γ. Π. απέσυρε και αυτή την πρόταση, προειδοποιώντας ξανά τους Αμερικανούς για την επικίνδυνη προσέγγιση Κύπρου Σοβιετικής Ένωσης. Οι Αμερικανοί προσπάθησαν τότε, μια τελευταία φορά (23/8) όπως δείχνουν τα έγγραφα 479 secretκαι 462 secret: Εφόσον οι Τούρκοι είχαν ήδη επίσης απορρίψει το 5% έδαφος επί ενοικίω (22/8)[19], θα βρίσκονταν ανεπανόρθωτα εκτεθειμένοι μπροστά σε ένα γεγονός εφαρμογής της Ενώσεως με πρόθεση συζήτησης παραχώρησης εδάφους 5% με ενοίκιο… μετά! Πώς θα συζητούσαν κάτι που είχαν απορρίψει; Η Ελλάς θα είχε κάθε δικαίωμα να αρνηθεί τέτοια συζήτηση μετά την Ένωση. Με αυτή τη λογική ο Υπ. Εξ. Των ΗΠΑ Ντην Ρασκ στο έγγραφο secret479 (F.R.U.S. σ. 286-288 και Αρχείο Α. Ρ.), της 23ης Αυγούστου 1964, ζητά από την Ελλάδα να κηρύξει την Ένωση και μιλά ακόμα και για ψήφισμα της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ που θα καλούσε την Τουρκία να παραιτηθεί από κάθε δικαίωμα στην Κύπρο και να αποσύρει την εκεί ΤΟΥΡ.ΔΥ.Κ. Τελικά, όμως, ο Παπανδρέου δεν μπορούσε να «αγνοήσει» τον Μακάριο και το συμπέρασμα είναι ότι ο μόνος λόγος για τον οποίο δεν πραγματοποιήθηκε η Ένωση ήταν η απουσία αλληλοσεβασμού και ειλικρινούς συνεννόησης μεταξύ Παπανδρέου-Μακαρίου, για την οποία αποκλειστικός ένοχος ήταν, δυστυχώς, ο αρχιεπίσκοπος Μακάριος, όπως πολύ καλά το ξέρει η Ιστορία.

    Ότι επρόκειτο για τη μοναδική ευκαιρία πραγματοποίησης της Ενώσεως άνευ οποιονδήποτε ανταλλαγμάτων στην Τουρκία αποδεικνύεται από ακόμα ένα γνωστό έγγραφο της 22ας Αυγούστου 1964[20], του Άτσεσον προς τον υπ. Εξ. των ΗΠΑ και στους Αμερικανούς πρέσβεις Άγκυρας, Αθηνών Λονδίνου, Νέας Υόρκης στο οποίο δηλώνει ξεκάθαρα ότι «μόλις οι Έλληνες είναι έτοιμοι να εφαρμόσουν την Ένωση θα μπορούν να πουν ότι είναι χωρίς όρους, όπως πράγματι και θα είναι, αφού οι Τούρκοι θα έχουν χάσει το λεωφορείο». (“When Greeks were ready to produce Enosis, they could say that it was unconditional as it would indeed be since the Turks would have missed the bus”).

    Στο έγγραφο secret479 της 23ης Αυγούστου, που αποτελείται από πέντε σελίδες και απευθύνεται προς τον Άτσεσον και τους Αμερικανούς πρέσβεις Αθηνών, Άγκυρας και Λονδίνου, ο Ντην Ρασκ περιγράφει μια «νέα πορεία δράσης» (“newproposedcourseofaction”), επειδή η κυβέρνηση των ΗΠΑ είχε κρίνει ότι οι διαπραγματεύσεις στη Γενεύη είχαν τερματισθεί («hadrunitscourse»). Η Ελληνική Κυβέρνηση, έλεγε ο Ρασκ, θα έπρεπε «να προχωρήσει με τα σχέδια της για την πραγματοποίηση της Ενώσεως», ενώ οι ΗΠΑ αναλάμβαναν την ευθύνη «ώστε ούτε οι Τούρκοι ούτε οποιαδήποτε άλλη εξωτερική δύναμη να επέμβει με στρατιωτική ενέργεια». (“We will undertake to see that neither the Turks nor any other power will intervene with military force”).Η διαβεβαίωση αυτή επαναλαμβάνεται στο έγγραφο δύο φορές. Ενδιάμεσα τίθεται ο μοναδικός όρος προς την Ελλάδα, να διαπραγματευθεί με την Τουρκία μετά την ολοκλήρωση της Ενώσεως (“onceEnosisisconcluded”) με στόχο την παραχώρηση στην Τουρκία βάσεως με ενοίκιο για 50 χρόνια. Και να διαβεβαιώσει η Ελλάς τον τ/κυπριακό πληθυσμό για τα μειονοτικά του δικαιώματα. Επειδή, όμως, συνέχιζε ο Ρασκ, η Ελληνική Κυβέρνηση δεν θα ήταν πρόθυμη να συζητήσει με την Τουρκική, αφού η τελευταία είχε ήδη απορρίψει την ιδέα της βάσης με ενοίκιο, μπορούμε, συνέχιζε, να υποδείξουμε στους Έλληνες ότι μια μετα-ενωσιακή Κύπρος θα έχει να αντιμετωπίσει δύσκολα προβλήματα. Π.χ. την παρουσία της ΤΟΥΡ.ΔΥ.Κ., την οποία αναμφίβολα η Τουρκική Κυβέρνηση θα επέμενε να διατηρήσει, εκτός κι αν η νομικίστικη πλευρά μπορούσε να διευθετηθεί με κάποια συμφωνία. Θα είναι μια δύσκολη περίοδος, κατέληγε, αν και η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών θα μπορούσε να περάσει ένα ψήφισμα που να καλεί τούς Τούρκους να εγκαταλείψουν τα δικαιώματά τους και να φύγουν από την Κύπρο. («…theUNGeneralAssemblymightpassaresolutioncallingupontheTurkstorelinquishtheserightsandgetout»).

    Την επομένη, 24 Αυγούστου, Ο Λαμπουίς από την Αθήνα υπερθεμάτιζε [21]λέγοντας ότι οπωσδήποτε ο Παπανδρέου δεν έπρεπε ν’ αναλάβει καμμίαν απολύτως δέσμευση απέναντι στους Τούρκους εκτός από την προσφορά καταλλήλων εγγυήσεων στη τ/κυπριακή μειονότητα. Και αν, συνέχιζε ο Λαμπουίς, ο Ρέυμοντ Χέαρ (πρέσβης στην Άγκυρα) ήταν ακόμα σε διαδικασία προσπάθειας να πείσει τους Τούρκους να δεχτούν την πρόταση 5% έδαφος με ενοίκιο, θα έπρεπε να σταματήσει αμέσως. Θα ήταν απρόβλεπτες οι συνέπειες αν τυχόν οι Τούρκοι μεταπείθονταν, πράγμα βέβαια που ήταν απίθανο, αφού ο Ινονού είχε δηλώσει ξεκάθαρα στον Χέαρ (έγγραφο 363, σημ. 14 προηγουμένως) ότι δεν υπήρχε περίπτωση να στηρίξει ενώπιον της Κυβέρνησής του την πρόταση. Αν το έκανε, είπε, «θα σήμαινε το τέλος της πολιτικής του καριέρας».

    Το αγγλικό έγγραφο της 25ης Αυγούστου 1964 (DEFE 11/456, no10368) του αγγλικού υπουργείου Εξωτερικών, του κακόφημου πλέον παγκοσμίως Φόρεϊν Όφις, απευθύνθηκε, πολύ καθυστερημένα προς το αμερικανικό, το Στέητ Ντιπάρτμεντ, και αφού έκανε μια εκτενή ανάλυση της κατάστασης, με δυο λόγια κατέληξε: «Οι Τούρκοι… από τη στιγμή που θα πραγματοποιηθεί η Ένωση με τον τρόπο που σχεδιάζεται τώρα, δεν θα μπορούν να εξασφαλίσουν ούτε τις ελάχιστες από τις απαιτήσεις τους σε απευθείας διαπραγματεύσεις με την Ελλάδα». («OnceEnosishadbeenachievedinthemannernowsuggestedtheTurkswouldstandnoreasonablechanceofsecuringtheirminimumrequirements»). Δηλαδή δεν θα έπαιρναν τίποτε.

    ………………………………………………….

  12. ……………………………………..

    Γι’ αυτό ακριβώς είχε τεράστια σημασία η ομόφωνη απόφαση της Ελλάδος (Πρωθυπουργού Παπανδρέου, Αρχηγού Αντιπολιτεύσεως Κανελλόπουλου, Βασιλέα Κωνσταντίνου, Υπουργών Εξωτερικών και Άμυνας, Κωστόπουλου και Γαρουφαλιά) την 19η Αυγούστου και η άμεση κάθοδος στη Λευκωσία την επομένη, 20 Αυγούστου, του υπ. Άμ. Πέτρου Γαρουφαλιά για λήψη άμεσης απόφασης. Ακόμα και η μια μέρα καθυστέρησης, που σπατάλησε ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος μέχρι να στήσει τον εκβιασμό σε βάρος του Παπανδρέου και ν’ απαντήσει αρνητικά, ήταν αναγκαία ώστε να επιβληθεί και να εδραιωθεί η απόφαση πριν αρχίσουν οι Άγγλοι τις μεμψιμοιρίες.

    Υπάρχουν, βέβαια, και άλλα έγγραφα που επιβεβαιώνουν ότι μέσα σε εκείνες τις μέρες μπορούσε να εξασφαλισθεί η άνευ όρων, η «ατόφια», η άνευ εδαφικών παραχωρήσεων στην Τουρκία, Ένωση. Ακόμα και έγγραφο (24/8) του ιδιαίτερα αγγλόφιλου αμερικανού πρέσβη στη Βρετανία, Ντέηβιντ Μπρους, με το οποίο παραδέχεται ότι παρά τις δυσκολίες, υπό τις συνθήκες η Ένωση είναι η πιο επιθυμητή λύση [22].

    Όλα τα έγγραφα που αναφέρθηκαν εδώ και άλλα, υπάρχουν στην πρωτότυπη μορφή τους η/και μεταφρασμένα, στο βιβλίο Κουράγιο Πηνελόπη, Αθήνα, Αρμός 2013.

    Συμπληρωματικά θα πρέπει εδώ να γίνει αναφορά και σε μια από τις πολλές μαρτυρίες που υπάρχουν, η οποία μόλις πρόσφατα ήρθε στο φως και δείχνει πόσο ο Γεώργιος Παπανδρέου θεωρούσε αποκλειστικό υπεύθυνο τον Αρχιεπίσκοπο Μακάριο για τη μη πραγματοποίηση της Ενώσεως το 1964. Δημοσιεύεται στο βιβλίο του Γιώργου Πετούση Στα χρόνια Θητείας – Η πρώτη ΕΣΟ της Εθνικής Φρουράς, Λεμεσός 2017. Πρόκειται για μια λεπτομερώς απομαγνητοφωνημένη συνομιλία με τον μόνο επιζώντα, Οργανωτικό Γραμματέα επαρχίας Λεμεσού, της Παναγροτικής Ένωσης Κύπρου, κ. Τάκη Μαραθεύτη, ο οποίος μαζί με ομάδα αντιπροσώπων της ΠΕΚ είχαν επισκεφθεί τον πρωθυπουργό Γεώργιο Παπανδρέου, στις 17 Σεπτεμβρίου 1964 στο Καστρί, με σκοπό να μάθουν τι ακριβώς είχε συμβεί ώστε να μην είχε πραγματοποιηθεί η Ένωση τον προηγούμενο μήνα, Αύγουστο του 1964. Εκεί, εμβρόντητοι, είδαν και άκουσαν τον Πρωθυπουργό να δείχνει ενώπιόν τους τον Αρχιεπίσκοπο Μακάριο -που επίσης έφτασε την ίδια ώρα για προκαθορισμένη συνάντηση- και να λέει: «Ιδού ο ένοχος, αυτός θα τουρκέψει την Κύπρο»! Στην ομάδα της ΠΕΚ παρόντες ήταν και οι πατέρες των μεγάλων ηρώων μας Γρηγόρη Αυξεντίου και Κυριάκου Μάτση, Πιερής Αυξεντίου και Χριστοφής Μάτσης. Με τον τρομερό λόγο του Πρωθυπουργού για την ενοχή του Αρχιεπισκόπου ο γερο-Πιερής μόλις που πρόλαβε να ψιθυρίσει «αλίμονο, άδικα εσκοτωθήκαν τα παιδκιά μας» κι έπεσε λιπόθυμος στο πάτωμα.

    Κατά την ιδία μαρτυρία, ο Τάκης Μαραθεύτης δέχτηκε μετά συμβουλές αλλά και απειλές να μη αφηγείται το γεγονός επειδή κινδύνευε η ζωή του. Ο ίδιος έπαψε να επισκέπτεται τότε τον Αρχιεπίσκοπο. Εκείνος, όμως, όταν πλησίαζε το τέλος της ζωής του ζήτησε να δει τον Μαραθεύτη για να κλάψει και να παραδεχτεί ότι «είχε δίκιο» και ότι έδειξε πολλή ανδρεία όταν ζήτησε ευθέως να μάθει από τον πρωθυπουργό Παπανδρέου την αλήθεια για τον Αύγουστο του 1964.

    Το να γράφουν οι παλαιοί ιστορικοί και άλλοι ερευνητές τις μισές αλήθειες, αφού δεν είχαν υπόψη όλα τα στοιχεία στην εποχή τους, όταν δρούσαν υπό το βάρος του μύθου και των ωφελημάτων που τους παρείχε η Κυβέρνηση Μακαρίου και οι επίγονές της διακυβερνήσεις είναι ένα πράγμα, αλλά το να μένουν και οι νεότεροι ιστορικοί προσκολλημένοι σε τέτοιες μόνο «πηγές», πώς αλλιώς να το δει κανείς παρά ως ένα ακόμα σύμπτωμα της παρούσας, γενικευμένης παρακμής μας;

    Από την άλλη δεν πρέπει ν’ αποφεύγουμε να αναγνωρίζουμε και να εξάγουμε τα σωστά συμπεράσματα από τις εντυπωσιακές ομοιότητες των συνομιλιών της Γενεύης του 1964 με τις συνομιλίες που διεξάγονται σήμερα, με πρώτιστο στόχο όπως πάντα την αποχώρηση του τουρκικού στρατού κατοχής με μια υποφερτή «λύση» του κυπριακού προβλήματος.

    Η εξυπηρέτηση των συμφερόντων των απέναντί μας εμπλεκομένων δυνάμεων εξακολουθεί ν’ αποβλέπει σε κάποιου είδους «διχοτόμηση», άλλως, με τη σημερινή ορολογία σε μια μορφή «συνομοσπονδίας».

    Η τακτική που ακολούθησε το 1964 ο Γεώργιος Παπανδρέου, ο συνομιλητής της ελληνικής πλευράς, η οποία βρισκόταν και τότε, όπως σήμερα, σε θέση αδυναμίας -σήμερα σε ακόμα μεγαλύτερη αδυναμία λόγω των επιπτώσεων της εισβολής του 74- ήταν εκείνη της επίδειξης συνεχούς καλής θελήσεως, συμβιβαστικής διάθεσης και πρόθεσης κάποιων υποχωρήσεων σε θέματα εθνικών συμφερόντων ώστε να διασφαλισθούν τα υπέρτερα. Η τακτική εκείνη αντιμετώπιζε διπλή εχθρική αντίσταση, τόσο από έξω όσο και από μέσα. Από έξω ήταν η Τουρκία με τις συνεχείς απειλές και τις συνεχώς αυξανόμενες απαιτήσεις της και από μέσα ήταν η «πατριωτική» αντίδραση του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου και των υποστηρικτών του, που επιζητούσαν τον τερματισμό των συνομιλιών παρουσιάζοντας στον λαό την τακτική Παπανδρέου ως αποτέλεσμα αδυναμίας και σκέτης υποταγής στα ξένα συμφέροντα, που δεν μπορούσε παρά να καταλήξει στο αρχικά προτεινόμενο διχοτομικό αποτέλεσμα.

    Η πραγματικότητα, όμως, η οποία και επιβεβαιώνεται από τα έγγραφα σήμερα, ήταν ότι ο πρωθυπουργός Παπανδρέου αγωνιζόταν με τον σοφότερο και δη τον καλύτερο δυνατό τρόπο, υπό τις συνθήκες, με στόχο την επίτευξη του βέλτιστου, που στο τέλος αποδείχτηκε ότι μπορούσε να φτάσει και στο μέγιστο δυνατό κέρδος, αν είχε τη συμπαράσταση και όχι την υπόσκαψη και την αντίσταση εκ μέρους του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου.

    Οι διεθνείς πολιτικές συνθήκες τότε και ειδικά η ψυχροπολεμική αντιπαλότητα σοβιετικής Ρωσίας και Η.Π.Α., σε συνδυασμό με την τουρκική αδιαλλαξία, απέφεραν τελικά για την ελληνικά συμφέροντα εκείνο ακριβώς που επεδίωκε η ελληνική πλευρά. Ακόμα και η «αντίσταση» του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου και των συν αυτώ, συνέβαλε με τον τρόπο της στην αλλαγή πρόσληψης, την εκ νέου ερμηνεία εκ μέρους των Αμερικανών των συμφερόντων τους. Αν ήταν ειλικρινά ενωτικές οι προθέσεις του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου, θα συναινούσε με το ελληνικό σχέδιο και η Ένωση θα ήταν από τότε γεγονός. Όλα τα τραγικά και καταστροφικά που ακολούθησαν θα αποφεύγονταν.

    Οι σημερινές συνθήκες είναι σχεδόν πανομοιότυπες. Η αντιπαλότητα Ρωσίας-ΗΠΑ εξακολουθεί να είναι εκεί άσβεστη και αναλλοίωτη, ίσως σήμερα να υποβόσκει μεταξύ τους ακόμα πιο εκρηκτική η σύγκρουση. Επίσης η τουρκική αδιαλλαξία δεν είναι απλώς η ίδια, αλλά έχει ξεπεράσει κάθε προηγούμενο. Έχει αρχίσει πια να υπαγορεύει παντού τις αχαλίνωτες επιθυμίες της. Μέσα στο ίδιο πνεύμα, όπως και τότε, ενεργεί επίσης και η δική μας εσωτερική «αντίσταση» στις συνομιλίες. Έχουμε τις ίδιες, όπως και τότε «πατριωτικές» διακηρύξεις εναντίον των ξένων μεσολαβητών (του ΟΗΕ) και εναντίον των δικών μας συνομιλητών. Πολύ πιο δύσκολα σήμερα αυτές οι «αντιστασιακές» διακηρύξεις κρύβουν τα αληθινά τους, ψηφοθηρικά κίνητρα λόγω των ασυγκρίτως περισσότερων ελευθεριών των σύγχρονων ΜΜΕ.

    Τίποτε δεν αποκλείει ανατροπές στο διεθνές πολιτικό σκηνικό, ακόμα και ριζικές αλλαγές στις θέσεις και στις μεταξύ τους σχέσεις των υπερδυνάμεων ή αλλαγές και εκ νέου ερμηνείες στην πρόσληψη των δυτικών και ειδικά των αμερικανικών συμφερόντων, που έχουν τον πρώτο λόγο στη διαμόρφωση του δικού μας μέλλοντός. Ας διαλογισθούν ψυχραιμότερα και λιγότερο ορμητικά απ’ ό,τι στο παρελθόν οι προτείνοντες θεαματικές αναστροφές στην τακτική των χαμηλών τόνων, των επίμονων, συμβιβαστικών προθέσεων συνομιλιών της πλευράς μας. Το πρόσφατο παρελθόν μας, αν το μελετούμε με σοβαρότητα και ειλικρίνεια, έχει πολλά να μας διδάξει ώστε να μη χαθούμε στο τέλος για τους ίδιους λόγους που απωλέσαμε την Ένωση το 1964.

    Σημειώσεις

    [1]Έγγραφο Lyndon Baines Johnson Library, National Security Files, National Security MeetingsFile, Vol. 2, top secret, δημοσιευμένο στηνέκδοση Foreign Relation of the United States (F.R.U.S.), Volume XVI, 1964-1968, CYPRUS; GREECE; TURKEY σ. 174-179, μεταφρασμένο και σχολιασμένο στα ελληνικά στο ΚουράγιοΠηνελόπη, Αρμός 2013, σ. 218-226.

    [2]ΈγγραφοDepartment of State, Central Files, POL 23-8 CYP, 114secret, στηνέκδοσηForeign Relation of the United States, ό.π.(F.R.U.S), σ. 183-184.

    [3]Έγγραφοό.π.D.S., C.F., POL 23-8 CYP, 190 secret, F.R.U.S. σ. 206-208.

    [4]Σπύρου Παπαγεωργίου Τα Κρίσιμα Ντοκουμέντα του Κυπριακού, Τόμος Β΄, σ. 113.

    [5]L.B.J. Library, N.S.F., Country File, Box 121, Cyprus, Vol. 12, Airgram A-86, Second Memorandum on Turkish-Cypriot Minority Rights(ΑρχείοΑ. Ροδίτη) καιD.S., C.F., POL 27 CYP, 383 secret, F.R.U.S. σ. 250-252.

    [6]D.S., C.F., POL 27 CYP, 357secret, F.R.U.S. σ. 279-280.

    [7]L.B.J. Library, N.S.F.,Memos to the President, McGeorge Bundy, Vol. 6. Secret. F.R.U.S. σ. 266-268

    [8]L.B.J. Library, N.S.F., Country File, L.B.J. Library, N.S.F., Country File, Box 122, Cyprus, Vol. 13,345secret (ΑρχείοΑ.Ρ.).

    [9]Ό.π.343 secret (ΑρχείοΑ.Ρ.). .

    [10]Αναφέρεται στο Το Κυπριακό και οι Συνωμότες του, του Ε. Ν. Τζελέπη, Θεμέλιο 1965. Το περιεχόμενο του μηνύματος, κατά τον Τζελέπη, ήταν μόνο η προειδοποίηση στην Ελλάδα ότι ως χώρα του ΝΑΤΟ δεν θα μπορούσε να συνεχίσει να βοηθά την Κύπρο αν η Κύπρος υπέγραφε στρατιωτική συμφωνία με την ΕΣΣΔ. Για το θέμα της συμφωνίας βρισκόταν ήδη στην Αθήνα ο Υπ. Εξ. της Κύπρου, Σπύρος Κυπριανού, για να ενημερώσει τον Πρωθυπουργό. Την ίδια μέρα και μετά τη σύσκεψη που ακολούθησε, επίσημη ανακοίνωση ανέφερε ότι ο Κυπριανού ακύρωσε το ταξίδι του στην ΕΣΣΔ.

    [11]Σωτήρη Ριζά, Ένωση, Διχοτόμηση, Ανεξαρτησία, Βιβλιόραμα 2000, σ. 153-154, 157.

    [12]Πέτρου Γαρουφαλιά, Ελλάς και Κύπρος, Μπεργαδής, Αθήνα 1982.

    [13]Lyndon B.Johnson Library, Special Head of State Correspondence, Box 19, Greece Presidential Correspondence, με τον τίτλο Αρ. 30. 8/20/64 Msg fm Papandreou responding to above (tab 29) re Cyprus situation. Για δε ν την ακρίβεια της μετάφρασης παραθέτωολόκληρη τηντελευταία παράγραφο της επιστολής Παπανδρέου: “Your suggestion concerning the lease of a base in Cyprus to Turkey is a most delicate and intricate problem. We have to take into account the inhabitants of the island. What would have been very difficult to accept before the air-raids has become even more difficult now. We are studying all aspects of this question and we shall make every possible efforts for finding a fair solution. With personal regards, Sincerely yours, GEORGE A. PAPANDREOU”.

    [14]D.S., C.F., POL 27 CYP, 439 secret(ΑρχείοΑ.Ρ.).

    [15] Πέτρου Γαρουφαλιά ό.π.

    [16]Νίκου Κρανιδιώτη Ανοχύρωτη Πολιτεία, Εστία 1985, Πρώτος τόμος, σ. 228

    [17]https://savvaspavlou.wordpress.com/2012/06/08/%CE%BC%CE%B5%CF%81%CE%B1%CF%81%CF%87%CE%B9%CE%B1-%CF%83%CF%85%CE%B3%CE%B3%CE%BD%CF%89%CE%BC%CE%B7/

    [18]Πράγμα, βέβαια, που επιβεβαιώνει, πέραν της προς Τζόνσον επιστολής, ότι δεν είχε προ-συμφωνήσει με τους Αμερικανούς την παραχώρηση βάσης 5% με ενοίκιο, αλλά μόνο συζήτηση της πρότασης μετά την Ένωση, που οι Αμερικανοί γνώριζαν ότι δεν επρόκειτο να καρποφορήσει. Επιπρόσθετα ούτε οι Τούρκοι δέχονταν τέτοια συμφωνία για «συζήτηση». Άρα, η ελληνική πρόταση προς τον Μακάριο για άμεση, ατόφια Ένωση ήταν καθαρή. Ο μόνος λόγος που ο Γαρουφαλιάς δεν ανέφερε στον Μακάριο τα περί «συζήτησης με τους Τούρκους μετά την Ένωση», ήταν για να μην τον διευκολύνει ν’ αρνηθεί. Γι’ αυτό και ο Μακάριος, μη έχοντας σοβαρά, αντίθετα επιχειρήματα, αντέταξε κωμικά τέτοια περί ταυτόχρονης κατάργησης των βρετανικών βάσεων, περί διορισμού του ως αντιβασιλέως και τελικά περί αιμάτων, που… δεν θα άντεχε! Πέτυχε στο τέλος να μείνει εκτεθειμένος απέναντι στην Ιστορία επειδή δεν συνεργάστηκε έντιμα με την Ελλάδα στη δεδομένη συγκυρία, που ήταν αποτέλεσμα κοπιωδών, επιδεξιότατων προσπαθειών του Γεωργίου Παπανδρέου, ώστε να επιτευχθεί η Ένωσις, στην πραγματοποίηση της οποίας ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος είχε ορκισθεί.

    [19]L.B.J. Library, N.S.F., CountryFile, Box122, Cyprus, Vol. 13, 363 secret, στο F.R.U.S. σ. 280-281 και Αρχείο Α. Ρ. Είναι σ’ αυτό το ίδιο έγγραφο που ο Αμερικανός πρέσβης στην Άγκυρα, Ρέυμοντ Χέαρ, αποκαλύπτει ότι έμεινε έκπληκτος όχι τόσο επειδή ο Φεριντούν Ερκίν, Υπ. Εξ. του Ινονού, του είπε ότι η Τουρκία παρά να υπογράψει 5% έδαφος με ενοίκιο προτιμούσε να μείνουν τα πράματα ως είχαν ή ακόμα καλύτερα να γινόταν η Ένωση χωρίς συμφωνία (“better let things goon as they are orevenhaveenosis with no arrangement”), αλλά επειδή συνέχισε για να του πει ότι η Τουρκία ήλπιζε τώρα στην… ομοσπονδία! Κι όταν ο έκπληκτος Χέαρ τον ρώτησε από πού του κατέβηκε τέτοια ιδέα, ο Ερκίν απάντησε πως πάντως «δεν ήταν αποτέλεσμα συνομιλιών με τους Ρώσους»! «Αλλά εγώ», γράφει ο Χέαρ, «δεν είχα καθόλου υπονοήσει τους Ρώσους»! Πολύσύντομα θ’ ακολουθούσε ρωσοτουρκική συμφωνία και στις 3 Δεκεμβρίου 1964 ο Υπουργός Εξωτερικών τής Σοβιετικής Ένωσης Αλεξέι Γκρομύκο θα μιλούσε στον Υπουργό Εξωτερικών τής Κύπρου Σπύρο Κυπριανού για «δύο κοινότητες» παρά το γεγονός ότι ο Κυπριανού τού «εξήγησε» ότι ο «εν λόγω όρος ήταν απαράδεκτος.» («Τα Κρίσιμα Ντοκουμέντα…», ο. π. Τόμος Γ’, σ. 48). Λίγο αργότερα, στις 21 Ιανουαρίου 1965 σε συνέντευξή του ο Γκρομύκο στην «Ιζβέστια» προχώρησε και ευθέως στην ομοσπονδία: «…Ο Σοβιετικός Υπουργός Εξωτερικών έκαμεν ωσαύτως λόγον περί ομοσπονδιακής μορφής διακυβερνήσεως’ δια την Κύπρον…» (εφημερίδες Λευκωσίας «Πατρίς», «Ελευθερία», «Φιλελεύθερος» 22.1.1965). Η ομοσπονδία ήταν η πραγματική πολιτική τής Σοβιετικής Ένωσης, την οποία τόσο το ΑΚΕΛόσο και οΜακάριος πρόβαλλαν ως ανιδιοτελή σύμμαχο, μαχομένη δήθεν στο πλευρό τους υπέρ των δικαίων τού κυπριακού λαού και υπέρ, βεβαίως, τής… ατόφιας Ένωσης – το τελευταίο πράγμα που ήταν δυνατό να εξυπηρετήσει τούς σκοπούς τής Ρωσίας!

    [20]D.S., C.F., POL 27 CYP, 462 secret(ΑρχείοΑ.Ρ.).

    [21]L.B.J. Library, N.S.F., Country File, Box 122, Cyprus, Vol. 14,387 secret και ΑρχείοΑ.Ρ.

    [22]L.B.J. Library, N.S.F., Country File, Box 122, Cyprus, Vol. 14,911 secret και ΑρχείοΑ.Ρ.

    http://antifono.gr/portal/%CE%BA%CE%B1%CF%84%CE%B7%CE%B3%CE%BF%CF%81%CE%AF%CE%B5%CF%82/%CE%B5%CE%BB%CE%BB%CE%AC%CE%B4%CE%B1-%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%BF%CF%81%CE%AF%CE%B1-%CE%B3%CE%B5%CF%89%CF%80%CE%BF%CE%BB%CE%B9%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AE/%CE%B3%CF%81%CE%B1%CF%80%CF%84%CF%8C%CF%82-%CE%BB%CF%8C%CE%B3%CE%BF%CF%82/5655-%CF%80%CF%8E%CF%82-%CE%B4%CE%B5%CE%BD-%CE%AD%CE%B3%CE%B9%CE%BD%CE%B5-%CE%B7-%CE%AD%CE%BD%CF%89%CF%83%CE%B9%CF%82-%CF%84%CE%BF-1964.html

  13. Greek and Turkish Cypriots have more in common than meets the eye, as according to a new DNA study most of them come from a single paternal gene pool of local origin and have very close genetic affinity.
    The research – mostly carried out by a group of researchers from the Cyprus Institute of Neurology and Genetics (CING) – also indicated that Greek Cypriots in particular appear to share some haplotypes, or DNA signatures, with Calabrian Italians and Albanians, while Lebanese patrilineages also appear to be very close to those of both communities.

    Οι Έλληνες και οι τουρκokύπριοι έχουν περισσότερα κοινά από ό, τι φαινεται. Όπως απόδειξε μια νέα μελέτη για dna οι περισσότεροι από αυτούς προέρχονται από ένα μόνο πατρικό γονίδιο, τοπικής προέλευσης και έχουν πολύ στενή γενετική συγγένεια.
    Η έρευνα – που πραγματοποιήθηκε κυρίως από ομάδα ερευνητών από το Κυπριακό Ινστιτούτο Νευρολογία και γενετικής- ανέφερε επίσης ότι οι ελληνοκύπριοι ειδικότερα, φαίνεται να μοιράζονται ορισμένους απλότυπους ή υπογραφές DNA, με Ιταλο-Καλαβρούςκαλαβρίας και Αλβανούς. Επίσης οι Λιβανέζοι φαίνεται να είναι πολύ κοντά σε αυτές και των δύο κοινοτήτων.

    http://cyprus-mail.com/2017/06/21/study-finds-greek-turkish-cypriots-close-genetically/

  14. 13/01/2018

    Τουρκοκύπριοι προς Τσαβούσογλου: «Δεν είσαι ο ΥΠΕΞ μας»

    LUCAS JACKSON / REUTERS
    Έντονα αντέδρασαν τουρκοκυπριακές συνδικαλιστικές οργανώσεις σε δηλώσεις του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών, Μεβλούτ Τσαβούσογλου για τον σχηματισμό «κυβέρνησης» και την υιοθέτηση «προεδρικού» συστήματος στο κατεχόμενο τμήμα της Κύπρου.

    «Κύριε Τσαβούσογλου θα θέλαμε να σας υπενθυμίσουμε ότι είστε Υπουργός Εξωτερικών της χώρας σας και όχι της δικής μας», αναφέρεται σε γραπτή κοινή δήλωση των οργανώσεων, στις οποίες περιλαμβάνονται αυτές των καθηγητών, δασκάλων, εργαζομένων στον ιδιωτικό τομέα, δημοσίων υπαλλήλων και δημοσιογράφων.

    Στην δήλωσή τους αναφέρεται ότι οι παρεμβάσεις, οι πιέσεις και η πολιτική αφομοίωσης και μεταλλαγής, που επιχειρείται εδώ και χρόνια είναι λάθος. «Εμείς οι Τουρκοκύπριοι φτάσαμε ως εδώ δίδοντας αγώνα κοινοτικής επιβίωσης. Δεν αποδεχόμαστε καμιά παρέμβαση ή πίεση στην ταυτότητάς μας, τον πληθυσμό, την δημοκρατία, την κουλτούρα, την παιδεία, τα εσωτερικά μας», τονίζεται.

    Οι συνδικαλιστικές οργανώσεις στην ανακοίνωση τους για τον Τσαβούσογλου σημειώνουν:

    «Στην εικόνα που δημιουργήθηκε μετά τις εκλογές (σ.σ: «βουλευτικές εκλογές» στα κατεχόμενα , την περασμένη Κυριακή) ως αποτέλεσμα των προσπαθειών σας να πάρετε από τα χέρια μας την βούλησή μας με την πληθυσμιακή σας πολιτική και τις υπηκοότητες που δόθηκαν, υπάρχει μια τέτοια κατάσταση που μπόρεσαν να γίνουν βουλευτές άτομα, που δεν έμεινε βρισιά και ενέργεια που δεν έκαναν ενάντια σε μια γυναίκα βουλευτή και καταδικάστηκαν γι′ αυτό, ενώ απηύθυναν ανοικτά έκκληση για βία και βασανιστήρια αλλά και ενάντια στην ελεύθερη έκφραση».

    Στην ανακοίνωση καταγγέλλεται ότι «η ’Αγκυρα θέλει να δημιουργήσει ένα κόμμα Τούρκων εκ Τουρκίας,οργανώσεις Τούρκων εκ Τουρκίας, συλλόγους, συντεχνίες, θρησκευτικά σχολεία καιένα καθεστώς που θα επιφέρει τον διαχωρισμό Τούρκων – Κυπρίων, την ένταση και την διαίρεση της τουρκοκυπριακής κοινότητας».

    Σύμφωνα με την ανακοίνωση «είναι πολύ επικίνδυνες επιβολές στην πολιτική, την κοινωνία, τον πολιτισμό, την θρησκεία που θα οδηγήσουν σε εξόντωση την ύπαρξη του τουρκοκυπριακού ¨λαού¨, σημειώνεται. Και η ανακοίνωση των τουρκοκυπριακών συνδικαλιστικών οργανώσεων καταλήγει: «κύριε Τσαβούσογλου, θα θέλαμε να σας θυμίσουμε μία ακόμα φορά ότι είστε υποχρεωμένος όχι να παρεμβαίνετε στην δημοκρατία που υπάρχει στην Κύπρο, αλλά να δείχνετε σεβασμό, όπως και στην τουρκοκυπριακή κοινότητα, το ίσο καθεστώς στην Κύπρο και την ύπαρξή μας στον κόσμο».

    (Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ)

  15. Thousands of Turkish Cypriots demonstrate against Ankara
    Tensions have grown since a Turkish Cypriot newspaper was attacked by hardline nationalists

    Helena Smith in Athens
    Fri 26 Jan 2018

    Turkish Cypriots protest against the attack on the Afrika newspaper in the Turkish-administered northern part of Nicosia, Cyprus.
    Thousands of Turkish Cypriots chanting “we want our country back” have taken to the streets of Nicosia despite heavy rain, after calls for a mass demonstration against Ankara’s heavy-handed policies towards the breakaway republic.

    Tensions with the Turkish government mounted this week after a mob of hardliners attacked the office of the Turkish Cypriot newspaper Afrika for running a front-page article critical of the country’s military offensive against Kurdish militants in Syria.

    Led by the nationalist Grey Wolves, they went on the rampage after the Turkish president, Recep Tayyip Erdoğan, criticised the newspaper’s stance as “immoral” and “shameless”.

    ‘We’re not Muslim enough’ fear Turkish Cypriots as poll looms
    Read more
    Beneath the headline “one more occupation from Turkey”, Afrika drew parallels with Ankara’s 1974 military operation in Cyprus when Turkey seized the island’s northern third.

    The Organisation for Security and Co-operation in Europe condemned the attack as an assault on free press and freedom of speech.

    Ahead of the protest on Friday, Sener Elcil, a trade unionist, told the Guardian: “The attack was very violent and very humiliating for Turkish Cypriots, who no longer feel secure in their own country.” At least 5,000 people were believed to have taken part.

    Advertisement

    “In Turkey, all the intellectuals, journalists and writers have been imprisoned. There is no opposition, but in Cyprus there are people who believe in democracy and peace,” he said.

    Elcil, who heads the leftwing and secular Turkish Cypriot teachers’ union, echoed other protest organisers in blaming Ankara for the violence on Monday.

    At a rally in Bursa at the weekend, Erdoğan incited his “brothers in north Cyprus” to respond to the “vulgar” newspaper’s criticism.

    About 500 protesters, many shouting Allahu Akbar, converged on the building, smashing windows and pelting it with eggs, water bottles and stones. Sener Levent, the newspaper’s editor, narrowly escaped being lynched, witnesses claimed.

    Elcil, speaking from Nicosia, said: “Groups, paramilitary organisations, acting on the orders of the Turkish embassy, were behind it.

    “For a very long time, Erdoğan has been trying to extend his power to the Turkish Republic of Northern Cyprus. Turkish Cypriots do not feel protected.”

    The demonstration, on the eve of presidential elections in the island’s Greek-run south, comes at a time of mounting tensions between Turkey and the minority, in whose name it invaded almost 45 years ago.

    The 120,000-strong Turkish Cypriot community has increasingly complained of being overrun by devout mainland settlers. Grievances have grown since the collapse of UN-mediated reunification talks last year.

    Although Ankara bankrolls the republic and is the only country to acknowledge it internationally, the appearance of religious schools and a mosque-building scheme, backed by the Turkish government, have antagonised a community that fears its traditionally secular Cypriot identity is being erased.

    Afrika has been a leading critic of policies it has denounced as imperialist and neo-Ottoman. Levent told the Associated Press: “Erdoğan sent the demonstrators. It was a threat made against us. We will continue telling the truth.”

    Rising tensions have not gone unnoticed in the south. The foreign ministry issued a blistering statement deploring Erdoğan’s increasing authoritarianism.

    “The incitement to violence on the part of the Turkish president is yet more proof of Mr Erdoğan’s policy to consolidate Turkey’s authoritarian policies in the Turkish-occupied part of Cyprus, including restrictions on freedom of expression and freedom of the press,” it said.

    The election on Sunday, which follows parliamentary polls in the north earlier this month, will play a decisive role in re-energising the peace process, with the prospect of reunification dependent – as never before – on the outcome of what is likely to be a two-round race.

    Since you’re here …
    … we have a small favour to ask. More people are reading the Guardian than ever but advertising revenues across the media are falling fast. And unlike many news organisations, we haven’t put up a paywall – we want to keep our journalism as open as we can. So you can see why we need to ask for your help. The Guardian’s independent, investigative journalism takes a lot of time, money and hard work to produce. But we do it because we believe our perspective matters – because it might well be your perspective, too.

    I appreciate there not being a paywall: it is more democratic for the media to be available for all and not a commodity to be purchased by a few. I’m happy to make a contribution so others with less means still have access to information.
    Thomasine F-R.

    https://www.theguardian.com/world/2018/jan/26/thousands-of-turkish-cypriots-demonstrate-against-ankara?CMP=Share_AndroidApp_Facebook

  16. Όλη η αλήθεια για τους Τουρκοκυπρίους

    Του Άδωνη Παλληκαρίδη

    Όταν ο Λαλά Μουσταφά εισέβαλε το καλοκαίρι του 1570 από την ακτή της Λάρνακας επικεφαλής του οθωμανικού στόλου με 180 χιλιάδες ασκέρι, δεν είχε Τούρκους να τον υποδεκτούν στην προκυμαία.

    ……………………………………………………………

    Πώς προήλθαν οι Τουρκοκύπριοι

    Η οθωμανοί κυρίευσαν την Κύπρο το 1571 και είναι φανερόν ότι δεν υπήρχε τότε τουρκικό στοιχείο στο νησί.Μετά την κυριαρχία τους και την εξόντωση των Ενετών, χώρισαν την επικράτεια σε πασαλίκια κι άφησαν μικρές ολιγάριθμες φρουρές για να τα επιτηρούν. Ο στόλος, μαζί με τον κύριο όγκο του ασκεριού (στρατού), απέπλευσε για αλλού. Το ερώτημα που πλανιέται είναι πού βρέθηκαν σήμερα τόσοι Τουρκοκύπριοι, πώς προέκυψαν και αποτελούν σήμερα μέρος του προβλήματος της Κύπρου.

    Για την παρουσία τους υπάρχουν πολλές θεωρίες και ερμηνείες, από διάσπαρτες ιστορικές πηγές.
    Επρόκειτο για άτομα που αλλαξοπίστησαν από την ελληνική και μαρωνιτική κοινότητα της Κύπρου, για να γλιτώσουν τις επαχθείς φορολογίες και για να έχουν τα οφέλη της άρχουσας τάξης. Τα άτομα αυτά προσαρμόζονταν ανάλογα με τις πολιτικές εποχές και τους καιρούς.

    Ο Παναγιώτης Χατζηδημητρίου γράφει ότι σημαντικό ποσοστό των λεγόμενων λινοβάμβακων αποτελεί σήμερα μεγάλο μέρος της τουρκοκυπριακής κοινότητας.Όπως εξηγεί, οι Κύπριοι αυτοί έχουν τις ίδιες καταβολές μαζί με τους Ελληνοκυπρίους.Επισημαίνει ότι απόδειξη τούτου είναι τα πολλά τουρκοκυπρικά χωριά με ονόματα αγίων.

    Ο Φαίδωνας Θ. Παπαδόπουλος, Δρ Θεολογίας – θρησκειολόγος, αναλύει το θέμα των λινοβάμβακων – κρυπτοχριστιανών της Κύπρου, οι οποίοι, λόγω των αβάστακτων φορολογιών και άλλων πιέσεων επί οθωμανικής κατοχής, δήλωναν μουσουλμάνοι. Ωστόσο, όταν η Κύπρος πέρασε στην αγγλική αποικιοκρατία, ένα μεγάλο ποσοστό των λινοβάμβακων επανεντασσόταν ομαδικά στη χριστιανική ορθόδοξη κοινότητα της Κύπρου. Η πολιτική των βρετανικών αποικιοκρατικών Αρχών, η διαμάχη στους κόλπους της Εκκλησίας της Κύπρου για τον αρχιεπισκοπικό θρόνο και άλλοι παράγοντες, έπαιξαν σημαντικό ρόλο στη διακοπή της επανένταξης των λινοβάμβακων στη χριστιανική κοινότητα.

    Κοινές ρίζες
    Οι συνθήκες επί Αγγλοκρατίας δεν επέτρεψαν να επανέλθουν στη χριστιανική κοινότητα όλοι οι κρυπτοχριστιανοί, γνωστοί ως λινοβάμβακοι.
    Σε δύο βιβλία του Δρα Θεολογίας – θρησκειολόγου Φαίδωνα Παπαδόπουλου παρουσιάζεται τεκμηριωμένα η σύνθεση του κυπριακού πληθυσμού.
    Οι λινοβάμβακοι μαζικά, με τον έλεγχο της Κύπρου από την Αγγλία, επέστρεφαν στη χριστιανική κοινότητα.Σε κάποιες κοινότητες, στην απογραφή, οι κάτοικοι παρουσιάζονται ως μουσουλμάνοι και στην επόμενη απογραφή ως χριστιανοί.Χιλιάδες κάτοικοι της Κύπρου δήλωναν μουσουλμάνοι στο θρήσκευμα και ως μητρική γλώσσα την ελληνική.

    Υπάρχουν παραδείγματα κοινοτήτων, όπου μαζικά οι κάτοικοι επέστρεψαν στο Χριστιανισμό. Τέτοια χωριά, σύμφωνα με το Δρα Φαίδωνα Παπαδόπουλο και τη μελέτη του, συναντιούνται κατά κύριο λόγο στην επαρχία Λεμεσού, όπως τα χωριά Ακρούντα, Άγιος Τύχωνας, Μαθηκολώνη, Μοναγρούλι, Παλώδια, Φασούλα, Φοινικάρια, Πύργος, Πάνω Κυβίδες και Λιμνίτης. Στην επαρχία Λευκωσίας αναφέρονται τα χωριά Βαρίσια, Λυθροδόντας και Ευρύχου. Στην επαρχία Λάρνακας τα χωριά Λιβάδια και Χοιροκοιτία. Στην επαρχία Πάφου τα χωριά Μαμώνια και Κρήτου – Μαρόττου και στην επαρχία Αμμοχώστου το χωριό Λιοπέτρι. Καταγράφονται επίσης μεγάλα ποσοστά πληθυσμού που εντάσσονται στη χριστιανική πίστη από πολλές άλλες κοινότητες.

    Οι λινοβάμβακοι
    Η ονομασία λινοβάμβακος , σύμφωνα με τον κ. Παπαδόπουλο, προέρχεται από το ρούχο με δύο όψεις, τη βαμβακερή και τη λινή. Η βαμβακερή εξωτερική πλευρά καταδεικνύει τη φαινομενική πλευρά των κρυπτοχριστιανών και η εσωτερική πλευρά την κρυφή θρησκευτική ταυτότητα.

    Ο κ. Παπαδόπουλος έχει εκδώσει και δύο βιβλία που αναφέρονται στους λινοβάμβακους της Κύπρου, στα οποία παρουσιάζονται πολύ σημαντικά ντοκουμέντα. Πρόκειται για τα βιβλία «Τούρκοι, μουσουλμάνοι ή κρυπτοχριστιανοί (λινοβάμβακοι); Γνωριμία με το σύνοικο στοιχείο», «Η εδαφική και πληθυσμιακή πτυχή του κυπριακού προβλήματος, Χάρτες και ποσοστά υπό το φως της Ιστορίας».

    Στα δύο βιβλία παρουσιάζονται έγγραφα και ντοκουμέντα απογραφής πληθυσμού, όπου ο πληθυσμός σε κάποια χωριά, οι κάτοικοι στην ολότητά τους παρουσιάζονται με θρήσκευμα μουσουλμανικό και στην επόμενη απογραφή με χριστιανικό θρήσκευμα. Δημοσιεύεται επίσης επιστολή κατοίκων των χωριών Αμπέλια και Πύργος στην περιοχή της Τηλλυρίας, ημερομηνίας 6/1/1882, όπου κάτοικοι ζητούν από το Διοικητή Λευκωσίας επί Αγγλοκρατίας, να εγγραφούν στους καταλόγους των χριστιανών.

    Ντοκουμέντο
    Το φαινόμενο της επιστροφής λινοβάμβακων παρουσιάζεται ιδιαίτερα στην περιοχή της Τηλλυρίας, η οποία κατά κοινή ομολογία χαρακτηρίζετο ως λινοβαμβακική. Αυτούσια η επιστολή των λινοβάμβακων των χωριών Αμπέλια και Πύργος Τηλλυρίας, προς το διοικητή Λευκωσίας, παρατίθεται πιο κάτω:

    «Ενδοξότατε Διοικητά της Λευκωσίας κύριε Ίγγλις
    Οι ευσεβάστως υποφαινόμενοι λινοβάμβακοι του χωριού Αμπέλια και του Πύργου Τηλλυρίας του διαμερίσματος Λεύκας παρουσιαζόμεθα διά της παρούσης ημών ταπεινής αναφοράς ίνα φέρωμεν εις γνώσιν της Υμ. Ενδοξότητος ότι έως τώρα όντες χριστιανοί ορθώδοξοι εν τω κρυπτώ διά τον φόβον των διοικούντων την Κύπρο Τούρκων, αναγκαζόμεθα εν τω φανερώ να φαινόμεθα μωαμεθανοί. Ήδη δε διατελούντες υπό την ελευθέραν και ανεξίθρησκον κυβέρνησιν της Σεπτής Ανάσσης του Μεγάλου Αγγλικού έθνους ενθαρρυνόμεθα να μην κρύπτωμεν τας θρησκευτικάς πεποιθήσεις ημών και να δηλώνουμε ότι από τούδε θέλουμεν να πρεσβεύουμεν φανερά την Χριστιανικήν Ορθόδοξον θρησκείαν. Ευλπιστούμεν ενδοξότατε ότι η παράκλησίς μας θέλει εισακουσθή παρ’ υμών, και θέλετε διατάξει τα δέοντα, διατελούμεν της υμετέρας ενδοξότητος ταπεινοί δούλοι.

    Αμπέλια, τη 6η Ιανουαρίου 1882»
    Η διακοπή της επανένταξης
    Με βάση τα στοιχεία που παρουσιάζει ο κ. Παπαδόπουλος, το διάστημα 1878-1914 αποτελεί το χρονικό πλαίσιο μέσα στο οποίο έχουν συντελεσθεί οι σχετικές με την κοινότητα των λινοβαμβάκων ζυμώσεις και ιδίως εκείνες οι οποίες παρουσίασαν μαζικό χαρακτήρα. Κατά το διάστημα αυτό κοινότητες, οι οποίες εφέροντο ως μουσουλμανικές, λινοβαμβακικές ή μεικτές, επέστρεψαν οριστικά στο Χριστιανισμό, άλλες παρέμειναν οριστικά στο Ισλάμ. Το φαινόμενο της επιστροφής στη Χριστιανική Κοινότητα πήρε τέτοιες διαστάσεις, σε σημείο ώστε η αναμενόμενη εξέλιξη να ήταν η επανένταξη του συνόλου των λινοβαμβάκων στην ορθόδοξη κοινότητα. Αυτό όμως δεν έχει συμβεί, και σύμφωνα με το Δρα Παπαδόπουλο οι βασικοί λόγοι είναι:

    – Η προσπάθεια επιστροφής των λινοβαμβάκων δεν είχε πάντοτε την πρέπουσα στήριξη εκ μέρους των μελών και της ηγεσίας της ορθόδοξης κοινότητας, με αποτέλεσμα να βρει πρόσφορο έδαφος εκ μέρους των μουσουλμάνων προσπάθεια συγκράτησης των εν λόγω στο Μωαμεθανισμό. Όλα αυτά συνέπεσαν και με τις έριδες στην Εκκλησία της Κύπρου όσον αφορούσε τη διαμάχη για τον αρχιεπισκοπικό θρόνο.

    – Η βρετανική διοίκηση, για πολιτικούς λόγους, όχι μόνο δεν ενεθάρρυνε την επάνοδο των λινοβαμβάκων, αλλά τουναντίον έπραξε ό,τι ήτο δυνατόν για να την αποθαρρύνει. Βασικό εμπόδιο ήταν η γραφειοκρατία.

    – Σημαντικός αριθμός λινοβαμβάκων, λόγω στράτευσης ή μεικτών γάμων και γενικά λόγω πολυετούς διαβίωσης υπό μουσουλμανικό μανδύα, έκλινε τελικά προς το Ισλάμ.

    – Η αβεβαιότητα σχετικά με το πολιτικό μέλλον της Κύπρου και ιδιαίτερα η φημολογία περί επανόδου των οθωμανών, αποτέλεσε ανασχετικό παράγοντα του φαινομένου της ελεύθερης εκδήλωσης του χριστιανικού φρονήματος των λινοβαμβάκων.

    Οι αποδείξεις
    Δεν είναι η μόνη απόδειξη τα ονόματα Αγίων σε τουρκοκυπριακά χωριά, αλλά και πολλά άλλα στοιχεία, όπως οι πολλές εκκλησίες και ξωκλήσια σε πολλά άλλα τουρκοκυπριακά χωριά. Υπάρχουν ολόκληρες κοινότητες, όπου οι Τουρκοκύπριοι κάτοικοι δεν γνώριζαν άλλη γλώσσα εκτός από την ελληνική. Για παράδειγμα, στην κοινότητα Λουρουτζίνας, στην επαρχία Λευκωσίας, μέχρι το 1930 οι μαθητές του υποτιθέμενου μουσουλμανικού σχολείου, όπως και οι γονείς τους, μιλούσαν ελληνικά και σε περίπτωση δυσκολιών τους ή τραυματισμού τους επικαλούντο την Παναγία. Αποκλειστικά την ελληνική γλώσσα μιλούσαν και στο τουρκοκυπριακό χωριό Γαληνόπορνη στην Καρπασία. Και σήμερα ακόμη υπάρχουν ηλικιωμένοι Τουρκοκύπριοι που η μοναδική γλώσσα που γνωρίζουν είναι τα Ελληνικά. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι σε απογραφή που έγινε, μερικές χιλιάδες κατοίκων δήλωναν στο θρήσκευμα μωαμεθανοί και ως μητρική γλώσσα την ελληνική.

    Επί Αγγλοκρατίας η Εκκλησία είχε βοηθήσει σε αρκετές περιπτώσεις κοινότητες και άτομα λινοβαμβάκων, για να επανέλθουν στη χριστιανική κοινότητα. Στα πλαίσια αυτά υπήρξε βοήθεια για ανέγερση εκκλησιών και σχολείων. Ωστόσο, η προσπάθεια αυτή φαίνεται να μην ήταν καθολική και χωρίς συνέχεια, λόγω, όπως προαναφέραμε, και της κρίσης στους κόλπους της Εκκλησίας.

    Η δράση του Εβκάφ
    Σημαντική δράση με στόχο τη συγκράτηση των λινοβαμβάκων στον μουσουλμανικό χώρο, στον οποίο ανήκαν θεωρητικά, είχαν αναπτύξει θρησκευτικές και άλλες προσωπικότητες της ισλαμικής κοινότητας. Με πρωτοβουλία του Εβκάφ και τη συνδρομή εύπορων μουσουλμάνων, κτίστηκαν τεμένη και ιδρύθηκαν σχολεία σε χωριά της Τηλλυρίας.

    Ο Δρ Φαίδωνας Παπαδόπουλος υποστηρίζει ότι ελάχιστοι Τουρκοκύπριοι έχουν τις ρίζες τους από τη γεωγραφική περιοχή της Τουρκίας.

    Συμπλήρωσε ότι οι μουσουλμάνοι που ήλθαν στην Κύπρο επί οθωμανικής κατοχής προέρχονταν από διάφορες αραβικές χώρες, όπως για παράδειγμα τη Συρία. Ωστόσο, τους επιβλήθηκε τουρκική ταυτότητα με την πάροδο του χρόνου. Βασικός πυρήνας των Τουρκοκυπρίων, όπως υποστηρίζεται, ήταν κρυπτοχριστιανοί – λινοβάμβακοι. Δύσκολο είναι να πεις και τους Τουρκοκυπρίους, μουσουλμάνους της Κύπρου, αφού οι περισσότεροι ως γνωστόν δεν θρησκεύουν και δεν διατηρούν ισλαμικό θρησκευτικό συναίσθημα. Απεναντίας, αρκετοί Τουρκοκύπριοι διατηρούν χριστιανικό θρησκευτικό συναίσθημα.

    Χωριά Αγίων και Τουρκοκυπρίων

    Σύμφωνα με τα στοιχεία των πινάκων απογραφής πληθυσμού του 1960, κατά το έτος αυτό υπήρχαν στην Κύπρο 634 οικισμοί (χωριά), από τους οποίους οι 117 ήταν αμιγώς μουσουλμανικοί (τουρκοκυπριακοί). Αυτό, βέβαια, όπως τονίζει ο κ. Φαίδωνας Παπαδόπουλος, δεν σημαίνει ότι οι συγκεκριμένες κοινότητες ήταν ανέκαθεν μουσουλμανικές. Απεναντίας, υπάρχουν επαρκείς ιστορικές μαρτυρίες, επί τη βάσει των οποίων καταδεικνύεται το χριστιανικό παρελθόν της συντριπτικής πλειοψηφίας τους.

    Χαρακτηριστικό είναι και τα αμιγή τουρκοκυπριακά χωριά με ονόματα αγίων. Στην επαρχία Λευκωσίας τα χωριά Άγιος Επιφάνιος Σολέας, Άγιος Θεόδωρος Τηλλυρίας, Άγιος Ιωάννης Σελέμανι, στην επαρχία Λεμεσού Άγιος Θωμάς, στην επαρχία Αμμοχώστου Άγιος Ανδρόνικος (Τοπσού Κιογιού), Άγιος Ευστάθιος, Άγιος Ιάκωβος, Άγιος Συμεών, Άγιος Χαρίτων, στην επαρχία Πάφου Άγιος Γεώργιος, Άγιος Ιωάννης. Ονόματα Αγίων φέρουν και μεικτά χωριά όπως τα χωριά Αγία Μαρίνα Σκυλλούρας, Άγιος Γεώργιος Λεύκας, Άγιος Σωζόμενος στην επαρχία Λευκωσίας, Άγιος Ανδρόνικος (Καρπασίας), Αγία Άννα, Άγιος Θεόδωρος στην επαρχία Λάρνακας, Αγία Βαρβάρα, Άγιος Ισίδωρος, Άγιος Νικόλαος στη επαρχία Πάφου, Αγία Ειρήνη, Άγιος Επίκτητος στην επαρχία Κερύνειας.

    Ο Τ/κύπριος -για χρόνια- ηγέτης Ραούφ Ντενκτάς κατάγεται από χωριό που φέρει το όνομα Αγίου. Πρόκειται για τον Άγιο Επιφάνιο Σολέας, όπου σε αρχική καταγραφή πληθυσμού η συντριπτική πλειοψηφία των κατοίκων παρουσιάζονται ως χριστιανοί. Σε επόμενη απογραφή όλοι οι κάτοικοι είναι δηλωμένοι οθωμανοί.

    ΣΗΜΕΡΙΝΗ

    http://www.sigmalive.com/archive/simerini/news/local/285396

  17. Τουρκικό πλιάτσικο στα Κατεχόμενα: Φόρτωσαν καράβια με τις περιουσίες Ελληνοκυπρίων

    O στρατιώτης Ντερμάν Σαράτσογλου που υπηρετούσε στο στρατόπεδο του Γκιούσερεν (Καράολου) στην Αμμόχωστο διηγείται μια απίστευτη ιστορία
    Τουρκικό πλιάτσικο στα Κατεχόμενα: Φόρτωσαν καράβια με τις περιουσίες Ελληνοκυπρίων | in.gr

    Βασίλης Σ. Κανέλλης
    11 Απριλίου 2018,

    Μια εκπληκτική ιστορία για τα όσα διαδραματίστηκαν στην Αμμόχωστο εκείνες τις δραματικές για τον κυπριακό ελληνισμό ημέρες μετά τον Αττίλα, δημοσιεύει η ιστοσελίδα politis.

    Την ιστορία διηγείται για το Βαρώσι ο στρατιώτης Ντερμάν Σαράτσογλου που υπηρετούσε στο στρατόπεδο του Γκιούσερεν (Καράολου) στην Αμμόχωστο. Και είναι μια ιστορία που επιβεβαιώνει το πλιάτσικο που έκαναν οι Τούρκοι.

    Όπως λέει: Μια μέρα μπήκε στο στρατόπεδο ένα στρατιωτικό φορτηγό. Ένα απόγευμα. Ήταν καλυμμένο το φορτηγό, λέει. Σήκωσαν το κάλυμμα. Και τι δεν υπήρχε εκεί. Από το φορτηγό κατέβηκε ένας Τούρκος διοικητής. Φώναξε πέντε-δέκα στρατιώτες. Οι στρατιώτες άρχισαν να πακετάρουν ό,τι υπήρχε στο φορτηγό. Ο διοικητής επέβλεπε την εργασία.

    Έλεγε στους στρατιώτες τι πράγματα θα τυλίξουν, πώς θα τα πακετάρουν. Κάποτε φώναζε και τους προειδοποιούσε. «Προσέξτε, θα σας πέσουν και θα τα σπάσετε». Οι στρατιώτες έκαναν, λέει, καλά τη δουλειά, πακέταραν τα πάντα με προσοχή. Στο τέλος τα έβαζαν σε μεγάλες πράσινες στρατιωτικές σακούλες.
    Οι σακούλες ήταν ασφυκτικά γεμάτες. Στοίβες τα ηλεκτρικά αντικείμενα. Πακέταραν τουλάχιστον τέσσερις τηλεοράσεις, λέει. Τελικά, την επόμενη μέρα θα πήγαινε στην Τουρκία ένα στρατιωτικό φορτίο. Ο Ντερμάν ρώτησε τον νεαρό οδηγό του φορτηγού: «Από πού είναι όλα αυτά;» Ο στρατιώτης του απάντησε: «Όλη μέρα ήμασταν στο Βαρώσι».

    Ένας από τους φίλους που έγραψε σχόλιο κάτω από αυτή την ανάρτηση διηγήθηκε όσα ήξερε ο ίδιος. Λέει το εξής: «Μετά το 1974, δηλαδή τους πρώτους μήνες, ένα αποβατικό πλοίο φόρτωσε ό,τι βρήκε». Ψυγεία. Πλυντήρια. Τηλεοράσεις. Μοτοσυκλέτες. Ό,τι φανταστείτε. Τα φόρτωσαν στο καράβι. Και ξεκίνησαν. Ύστερα ξέρετε τι έγινε; Κάποιοι σίγουρα ειδοποίησαν. Και δόθηκε διαταγή να επιστρέψει το πλοίο. Αυτό που συνέβη ύστερα είναι πιο σοβαρό. Αφότου ήρθε η διαταγή για να επιστρέψουν, άδειασαν όλο το φορτίο του πλοίου στη θάλασσα. Τα ψυγεία, τα πλυντήρια, οι τηλεοράσεις, οι μοτοσυκλέτες, όλα πήγαν στον βυθό της θάλασσας. Το πλοίο επέστρεψε άδειο. Στην Κερύνεια!

    Ένας άλλος φίλος γράφει τα εξής: «Μήπως μόνο το Βαρώσι και την Κερύνεια λήστεψαν; Ο διοικητής του τάγματος ολοκλήρωσε τη θητεία του και θα επέστρεφε πίσω. Γέμισε μεγάλες ξύλινες κάσες με αντικείμενα για να τα πάρει μαζί του. Τα πακέταραν ωραία. Αυτό που με πείραξε πιο πολύ ήταν ο τρόπος που έβλεπε τους στρατιώτες και η συμπεριφορά του προς αυτούς. Αυτό που δεν θα ξεχάσω ποτέ είναι το εξής: Στη σκοπιά μας είχαμε ένα τηλέφωνο με την αξία αντίκας. Πρώτα γυρίζαμε τον μοχλό του τηλεφώνου και έτσι μιλούσαμε. Ο διοικητής έβγαλε και πήρε μαζί του και αυτό το τηλέφωνο».

    Κοιτάξτε τι έγραψε ένας άλλος συμπολίτης μας: «Όλες οι αντίκες, οι πίνακες, τα χρυσαφικά έφυγαν από την Κύπρο. Πήγα μια μέρα στην αγορά των παλαιοπωλών στην Κωνσταντινούπολη. Ρώτησα για γλόμπο. Ο άνδρας με ρώτησε αν είμαι Κύπριος. Ναι, του είπα. Γέλασε. Οι δικοί μας οικειοποιήθηκαν τις λάμπες σας και τώρα έρχεστε και τις ψάχνετε εδώ, μου είπε. Στην Άγκυρα πήγα στο σπίτι ενός δημοσίου υπαλλήλου που υπηρετούσε εδώ τότε. Δεν πίστευα στα μάτια μου. Όλο το σπίτι ήταν επιπλωμένο με αντίκες από την Κύπρο, από λάμπες, μέχρι καθρέφτες και κονσόλες».

    Και καταλήγει το άρθρο:
    «Είδες αγαπητέ φίλε από το Βαρώσι. Είδες Νίκο πού πήγε η τηλεόραση και το ψυγείο σου. Ο σκαλιστός σου καθρέφτης -ψαντίκα. Το σεντούκι που ήταν προίκα από τη μητέρα σου. Και τα ποδήλατα των παιδιών σου. Η μοτοσυκλέτα σου την οποία αγαπούσες πολύ. Πήγαν στην Άγκυρα, στην Άγκυρα. Στην Κωνσταντινούπολη. Στη Μερσίνα, στα Άδανα. Ιδού, αυτός είναι εκείνος που αποκαλείς εγγυητή. Καθαρίζει, σαρώνει τα πάντα. Κατακτά τα εδάφη της χώρας της οποίας είναι εγγυητής. Διώχνει τον κόσμο από τα σπίτια του. Δολοφονεί όσους αντιστέκονται. Οδηγεί τους αιχμαλώτους σε στρατόπεδα στα Άδανα. Τις δε αντίκες στην αγορά για αντίκες.
    Οι διοικητές του 1974 ήταν τυχεροί. Πήραν τα προϊόντα. Ούτε η Κερύνεια έμεινε χωρίς να ληστευθεί, ούτε το Βαρώσι ούτε η Μόρφου. Τα αποβατικά πλοία που έφεραν στρατιώτες, φόρτωσαν ψυγεία, τηλεοράσεις και πλυντήρια και έφυγαν. Ένας στρατιώτης κάνει ένα πλυντήριο; Δεν έμεινε τίποτα για τους διοικητές που έρχονται και φεύγουν τώρα. Να τα έχουν με την τύχη τους!»

    http://www.in.gr/2018/04/11/greece/tourkiko-pliatsiko-sta-katexomena-fortosan-karavia-tis-periousies-ellinokyprion/

  18. Britain’s secret ‘torture camp’ and the stench of a cover-up: How the brave men who protested about prisoners being abused at a UK base in Cyprus were shunned… until now
    In 1958, Grenadier Guard Jamie Eykyn discovered horrific abuses in Cyprus
    Prisoners accused of being EOKA terrorists were being tortured on British camp
    Officer Eykyn reported the abuses to his superior officer, Major Michael Stourton
    Yet instead of gratitude for their bravery, they met a wall of hostility and denial
    By POLLY DUNBAR FOR THE MAIL ON SUNDAY

    PUBLISHED: 22:01 BST, 28 April 2018 | UPDATED: 12:33 BST, 29 April 2018

    e-mail
    287
    shares
    188

    View comments

    It was a clear October night in the hills above Kythrea and 19-year-old Jamie Eykyn was settling in for a long and uneventful evening. Standing sentry before a single-storey Army complex in the Cyprus countryside, the young Grenadier Guards officer had little to see and nothing to hear except the swish of the Mediterranean breeze through the olive groves.

    Until, that is, the night air was pierced by sounds that still chill his blood today, six decades later – agonised screams from the men held prisoner in the building he was guarding: a British interrogation centre.

    This was 1958 and EOKA terrorists were mounting an armed insurgency in their fight for Cypriot independence from colonial rule and, as Lieutenant Eykyn would discover to his horror, Britain’s response was uncompromisingly brutal.

    Now aged 79, Mr Eykyn is speaking for the first time about the horrific events of 60 years ago – and about the shameful cover-up that followed.

    The night air was pierced by sounds that still chill his blood today, six decades later ¿ agonised screams from the men held prisoner in the building he was guarding: a British interrogation centre. Now aged 79, Mr Eykyn (pictured) is speaking for the first time about the horrific events of 60 years ago ¿ and about the shameful cover-up that followed
    +3
    The night air was pierced by sounds that still chill his blood today, six decades later – agonised screams from the men held prisoner in the building he was guarding: a British interrogation centre. Now aged 79, Mr Eykyn (pictured) is speaking for the first time about the horrific events of 60 years ago – and about the shameful cover-up that followed

    Outraged by what he witnessed, he told his superior officer, Major Michael Stourton, who in turn, alerted the authorities.

    Yet instead of gratitude for their bravery, they met a wall of hostility: Major Stourton was ostracised, cold-shouldered by some fellow officers for speaking out and effectively silenced by Ministry of Defence censors, who saw fit to remove the episode from the official history of the Grenadier Guards.

    For more than half a century it has remained a secret – until now.

    Indeed Mr Eykyn is not alone in his testimony, for he is supported by the family of the late Major Stourton, his friend and former colleague.

    Determined to help uncover the abuse at Kythrea and the subsequent whitewash, they have opened up Major Stourton’s damning evidence from the family archive so that the truth can finally be told about a dark chapter in British history.

    Outraged by what he witnessed, he told his superior officer, Major Michael Stourton, who in turn, alerted the authorities. Yet instead of gratitude for their bravery, they met a wall of hostility: Major Stourton (pictured) was ostracised, cold-shouldered by some fellow officers for speaking out and effectively silenced by Ministry of Defence censo
    +3
    Outraged by what he witnessed, he told his superior officer, Major Michael Stourton, who in turn, alerted the authorities. Yet instead of gratitude for their bravery, they met a wall of hostility: Major Stourton (pictured) was ostracised, cold-shouldered by some fellow officers for speaking out and effectively silenced by Ministry of Defence censo

    Major Stourton died in 2001, but left a full account of the episode in his papers, now released for the first time to The Mail on Sunday.

    Already shamed by the violence of post-war rule in Kenya, Britain today faces questions about its troops in Cyprus, too, with 34 Greek Cypriots mounting a legal challenge claiming they were victims of mistreatment including beatings, waterboarding and rape by colonial forces trying to keep a lid on EOKA’s insurgency.

    By the time 32-year-old Major Stourton and the second Battalion of the Grenadier Guards were despatched to the island in May 1958, Cyprus was in ferment. The troops had initially been sent there on their way to help King Hussein of Jordan, whose reign was under threat from attempted coups. Instead the battalion was asked to help with security patrols against EOKA, whose assassination squads had murdered British soldiers.

    In October that year Major Stourton was ordered to send one of his platoons to Kythrea to guard what he had been told was an interrogation centre.

    There, he spoke to a man in plain clothes who described himself as a ‘District Intelligence Officer’ and asked him to keep the Grenadiers a certain distance away so they would not hear the sounds of Cypriots being interrogated during the night.

    But not only did they hear the screams, the Grenadiers witnessed some of it, too, as Mr Eykyn explains. He recalls: ‘At night, they would put the detainees into a big barn. The interrogation hut was on one side of the barn and it was not under our control. I heard screaming coming from it, and one of my guardsmen did, too.

    ‘It was a terrible sound.’

    The following day, he discovered a young man lying on the floor with a ‘pure white’ face,

    ‘I couldn’t see any bruises on him but I knew something had happened to him,’ he says. ‘I got on my radio and asked Michael [Stourton] to come up, and to bring some blankets and medical supplies. I reported my misgivings because I was deeply unhappy about what was going on.’

    Three days later, he found several ill Cypriots slumped against a wall, and far more damning evidence soon followed. One soldier in the platoon witnessed torture actually taking place. He told Lt Eykyn how he had seen a prisoner’s head being held back as he was repeatedly struck on the throat. He was struck on the stomach, too, and the backs of his knees with blocks of ice.

    Already shamed by the violence of post-war rule in Kenya, Britain today faces questions about its troops in Cyprus, too, with 34 Greek Cypriots mounting a legal challenge claiming they were victims of mistreatment including beatings, waterboarding and rape by colonial forces trying to keep a lid on EOKA¿s insurgency
    +3
    Already shamed by the violence of post-war rule in Kenya, Britain today faces questions about its troops in Cyprus, too, with 34 Greek Cypriots mounting a legal challenge claiming they were victims of mistreatment including beatings, waterboarding and rape by colonial forces trying to keep a lid on EOKA’s insurgency

    Two days later, the Greek man in charge of the centre’s administration told him that one prisoner had died under interrogation and that they had put ice next to the body when beating him so that there would be no sign of bruising. Mr Eykyn says: ‘He said, “We’re saying he died trying to escape.” I thought, “This is not right.”

    Not everyone agreed with him, however. Some in the officers’ mess believed that, as suspected terrorists, the detainees deserved whatever treatment was meted out.

    ‘The night I heard the screaming, one of the other officers totally disagreed with my attitude,’ Mr Eykyn recalls. ‘I told him, “We’re not here to reinvent the Nazi tactics of the Second World War.” It wasn’t us [the Grenadiers] mistreating the prisoners. But it was being done in the name of the British Armed Forces.’

    Troubled by Lt Eykyn’s evidence, Major Stourton returned to Battalion Headquarters to report what he had seen, but the Commanding Officer, Colonel James Bowes-Lyon, a cousin of the Queen Mother, was not there. Major Stourton decided to drive to Government House to speak to a friend who worked as Private Secretary to the Governor, Sir Hugh Foot.

    Mr Eykyn says: ‘Michael discussed it with me and said, “Do you think I should do this?” and I said, “Yes.” People have asked why he didn’t just pass it up the chain of command, but it’s because nothing would have happened. I’m glad he did what he did.’

    Major Stourton set out his motives and concerns in a letter to Colonel Oliver Lindsay, author of Once A Grenadier, the official history of the Grenadier Guards, writing: ‘I felt a duty to my platoon commander and certain other ranks in his platoon to take action.

    ‘This young officer [Lt Eykyn] was a person of total integrity: a first class leader. He told me that men of his platoon were outraged. They were tough, disciplined and well-trained guardsmen. They had no wish to be associated with these activities that they had both seen and heard. He believed the torture had been carried out by members of the British security forces.’

    The Governor himself, Sir Hugh, immediately went to the interrogation centre to investigate, but it seems that all trace of mistreatment had been removed by the time he arrived. He had been delayed, wrote Major Stourton, by an unexplained road block.

    As for other British officials, Major Stourton was met with indifference. According to his letter, the Commanding Officer told him: ‘This is the kind of thing that I am afraid can happen when people of limited education are given almost unlimited power over people.’

    Both Major Stourton and Lt Eykyn were interviewed by Special Branch, but to little purpose. According to Mr Eykyn, the investigators were hostile, while Major Stourton wrote: ‘I was left with the impression they were anxious to discover as little as possible.’

    As for the death at Kythrea on October 16 1958, no one was convicted. The victim was a Greek Cypriot called Spiros Hjiyakoumi, and a coroner recorded an open verdict at an inquest.

    Reviewing the claims that Hjiyakoumi had attempted to escape while in custody, coroner Christos Ionnides concluded: ‘There is a complete lack of any positive evidence as to what really happened to this man to cause his death.’

    Major Stourton was later informed that two officers were court-martialled and dismissed thanks to his whistle-blowing, yet for the rest of his life he remained disturbed by the lack of interest taken by the authorities.

    He wrote: ‘The most strange and indeed worrying feature to me of these events is that not one senior officer made any attempt to ask me, or so far as I know any member of my Company, what happened.’

    He left the Army shortly afterwards, as he had always intended, but his decision to speak out cast a long shadow.

    ‘It wasn’t easy for Michael at all,’ says Mr Eykyn, who remained a close friend until Major Stourton’s death. ‘It took real guts to do what he did, which was typical of him. A lot of fellow officers were not supportive of his decision, and he had to suffer various comments.’

    Major Stourton’s son, Harry, says: ‘I know that some of his fellow officers took a dim view and snubbed him for his actions, which weighed heavily on him.’

    Major Stourton did not tell his four children about the incident until the 1990s, when he learned that Lindsay was writing his history of the Guards and wanted to include it in the book.

    Lindsay corresponded with both Stourton and Eykyn, both of whom co-operated in giving him the full details of their experiences.

    In one letter to Major Stourton dated August 22, 1991, Lindsay wrote: ‘I have no plans to be the author of an official history which is misleading or untrue on this very important and interesting incident in Cyprus.’ He sent the draft chapter dealing with the incident to both men to check and amend.

    However, when the book was published in 1996, there was no mention at all of the Kythrea incident.

    ‘Oliver apologised to me for the fact it didn’t get into the book,’ says Mr Eykyn. ‘He told me he submitted a proof to the Ministry of Defence and they redacted it, which is a shame. It was covered up, even almost 40 years after it happened.’

    Harry says his father was bitterly disappointed by the absence of the incident from the official record. ‘When he found out the book was being written, it was a great weight off his mind,’ he says.

    ‘It would have been a vindication of his actions, and it was a crushing blow when he found out it had been redacted. I believe he was ostracised, or something close to it, which is not merely hurtful but dangerous. If good men stand idly by, we are all in terrible trouble.’

    But today his family are glad that the story and his part in it are finally emerging. Indeed it is included in a new book, Unsung Heroes, by Algy Cluff.

    Mr Eykyn, too, is also relieved that the truth is being uncovered – for himself, for his late friend and perhaps most of all for the prisoners who were tortured.

    He says: ‘Even after all this time, it’s important the record is set straight.’

    Read more: http://www.dailymail.co.uk/news/article-5669387/Britains-secret-torture-camp-stench-cover-up.html#ixzz5E8d9PQfp
    Follow us: @MailOnline on Twitter | DailyMail on Facebook

  19. Ιούλιος του 1974: O Ιωαννίδης ζητούσε για αντάλλαγμα την Κωνσταντινούπολη

    23 Ιουλ. 2018

    Αποκαλυπτική για τα παρασκήνια της πτώσης της χούντας και τη προδοσία της Κύπρου, είναι η μαρτυρία του Αμερικανού διπλωμάτη Τομ Μπόγιατ. Ηταν διευθυντής του γραφείου των Κυπριακών Υποθέσεων (1971-74) στο Στέηντ Ντηπάρνμεντ και ολόκληρη η μαρτυρία του δημοσιευεται στο νέο βιβλίο του Στέλιου Κούλογλου «Μαρτυρίες για την δικτατορία και την αντίσταση» (Εκδόσεις Εστία).

    […] Τη μέρα του πραξικοπήματος, με πήραν στις τρεις το πρωί από το κέντρο διεύθυνσης. Μου είπαν πως χτυπούν το προεδρικό παλάτι και ότι ο Μακάριος πέθανε. Το φοβερό ήταν ότι έκαναν τον Σαμψών πρόεδρο, που σκότωνε Βρετανούς και Τουρκοκύπριους. Ήταν ηλίθιο, ήταν ανεξήγητο. Προειδοποίησα τον Κίσινγκερ για τον Σαμψών. Του είπα ότι οι Τούρκοι θα εισβάλουν. Είπα πως έπρεπε να γυρίσουμε στον Μακάριο, αφού ήταν ζωντανός […] Φτάσαμε με τον υφυπουργό Εξωτερικών Τ. Σίσκο στην Αθήνα τον Ιούλιο του 1974, αμέσως μετά το πραξικόπημα στην Κύπρο και πριν από την τουρκική εισβολή. Ήμασταν οι πρώτοι που είδαμε τον Ιωαννίδη..

    […] Στην Αθήνα, ο Ιωαννίδης λες και ήταν σε άλλο κόσμο. Μιλούσαμε σε διαφορετικά επίπεδα. Δεν υπήρχε σημείο επαφής. …Ο Σίσκο ζητούσε κάποια πολιτική κίνηση από τον Ιωαννίδη, για να την πάμε στους Τούρκους […] Μιλούσαμε για κάποιο συμβιβασμό και αυτός έλεγε για την επιστροφή της Κωνσταντινούπολης. Ήταν χάσιμο χρόνου. Ήταν τρομακτικό. Δεν είχε αντίληψη του συσχετισμού των δυνάμεων μεταξύ των δυο εθνών. Νόμιζε ότι οι Τούρκοι δεν θα έκαναν τίποτα όταν πρόεδρος ήταν ένας φονιάς Τουρκοκύπριων; Αυτό δεν είναι λογικό.

    […] Μιλάγαμε για το 1974 κι εκείνος μιλούσε για το 1453. Μίλαγε για Κωνσταντινούπολη, όχι για Ισταμπούλ. Σκέφτηκα πως έχουμε μεγάλο πρόβλημα. Μιλούσαμε για το σήμερα, όχι για 500 χρόνια πριν. Ήταν ηλίθιος γιατί ήταν ηλίθιος. Δεν έβλεπε πραγματικά πώς είναι ο κόσμος. Μάλλον ήταν εθνικά τυφλός. Για να αποφευχθεί ο πολεμος, έπρεπε να υπάρξει επιστροφή στο προηγούμενο status quo. Πήγαμε στην Άγκυρα, όπου όμως ο πρωθυπουργός Ετσεβίτ δεν ήταν υπεύθυνος με την Κύπρο. Ο στρατός καθόριζε την πολιτική. Ο Ετσεβίτ είπε πως δεν έχει τον έλεγχο. Κανένας δεν σταμάταγε τον τουρκικό στρατό. Ούτε ο πρωθυπουργός.

    Αποτύχαμε. Και έγινε αυτό που από καιρό φοβόμουνα ότι θα γινότανε: η τουρκική εισβολή στην Κύπρο. Γυρίσαμε στην Αθήνα όταν είχε γίνει η επιστράτευση, μετά την εισβολή. Δεν γινόταν πραγματική επιστράτευση, επικρατούσε χάος. Μια πολύ καλή ελληνική λέξη χιλιάδων χρόνων. Δεν συναντήσαμε τον Ιωαννίδη αλλά τον ναύαρχο Αραπάκη. Οι Τούρκοι είχαν όμως κινηθεί και κανένας δεν είχε τον έλεγχο. Ο Αραπάκης έβλεπε ότι ερχόταν η καταστροφή..

    https://tvxs.gr/news/taksidia-sto-xrono/ioylios-toy-1974-o-ioannidis-zitoyse-gia-antallagma-tin-konstantinoypoli

  20. ΤΗ ΔΙΖΩΝΙΚΗ ΔΕΝ ‘ΕΙΣΗΓΑΓΕ’ ΟΥΤΕ ‘ΕΠΕΒΑΛΕ’ Ο ΚΙΣΣΙΝΓΚΕΡ ΑΛΛΑ ΤΟ ΛΟΝΔΙΝΟ ΚΑΙ Η ΑΓΚΥΡΑ. Ο ΚΙΣΣΙΓΚΕΡ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΕ ΑΚΟΛΟΥΘΩΝΤΑΣ ΒΡΕΤΑΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

    Indeed yes policies are motivated by interests and so were and are British interests. The active involvement of the US in 1964 came not of its own by persuasion by the British. The Americans were not interested in getting involved in Cyprus, it was the British that persuaded them precisely because they thought the Turkish coup would have succeeded and wanted the Americans in the front line to take the blame if thing did not work out exactly as happened. Ever since the misleading impression stuck that the Americans and NATO wanted to … ‘invade’ Cyprus with 10,000 military (!) which is false and untrue. This is covered in my last book “Διζωνική Εκτέλεση της Κυπριακής Δημοκρατίας 1955-2011’ but I am elaborating further with a special chapter for this in my forthcoming book. Acheson also was ‘supervised’ by Lord Hood in Geneva and it was the British that pulled the carpet under his feet when things reached critical point and the whole exercise collapsed. All these are narrated in their historical sequence in my next book.

    Already I gave a lecture in Limassol last year and here is the whole of my lecture as regards the Acheson involvement. I will send you my lecture of 8 Σεπτεμβρίου 2015 covering the initial American involvement beginning of 1964 in the next email.

    As regards the money poured into EOKA B of course they were dollars and not sterling! That is the ingenuity of the British. They put the brains and the Americans put the money and action! This is not my saying but Kissinger’s own to James Callaghan in 1974! (American released document).

    Fanoulla.

    Αμερικανική πρωτοβουλία για λύση Ενώσεως

    Ντίν Άτσεσον -Γενεύη – 1964

    Το καλοκαίρι του 1964 ο αέρας της Ένωσης πέρασε από την Κύπρο, για λίγα λεπτά, αλλά δυστυχώς ούτε που άγγιξε το έδαφος…

    Τον Ιανουάριο του 1964, οι Βρετανοί έπεισαν τους Αμερικανούς να αναμειχθούν στο Κυπριακό πράγμα που δεν ήθελαν. Και αρνήθηκαν να στείλουν στην Κύπρο 10,000 στρατεύματα που απαιτούσαν οι Βρετανοί, όπως εξήγησα πέρσι σε ομιλία μου στη Λευκωσία στις 8 Σεπτεμβρίου 2015, για την αμερικανική ανάμιξη το πρώτο εξάμηνο του 1964 και που τεκμηριώνω και στο βιβλίο μου ‘Διζωνική Εκτέλεση της Κυπριακής Δημοκρατίας 1955-2011» με ειδικό παράρτημα. Όμως πείστηκαν τελικά και αναμείχθηκαν για λύση, και με την έγκριση του Λονδίνου ανέλαβαν πρωτοβουλία για λύση Ενώσεως της Κύπρου με την Ελλάδα με ανταλλάγματα προς την Τουρκία, γιατί επείγονταν, φοβούμενοι να μην μετατρεπόταν το νησί σε νέα «Κούβα της Μεσογείου» όπως έλεγαν, λόγω της προσέγγισης του τότε προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Αρχιεπισκόπου Μακαρίου προς την Σοβιετική Ένωση και την Αίγυπτο και του κομμουνιστικού κόμματος στο νησί. Η οποία ναυάγησε τέλος Αυγούστου 1964. Η πρωτοβουλία εκείνη θεωρείται από μερίδα συμπατριωτών μας Αθήνας και Λευκωσίας μας ως χαμένη ευκαιρία για Ένωση για την οποία φταίει η στάση του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου και άλλοι ότι φταίει ο Γεώργιος Παπανδρέου ο Έλληνας τότε Πρωθυπουργός. Ας δούμε, τι έγινε σύμφωνα με τα βρετανικά επίσημα έγγραφα.

    Προτού προχωρήσω όμως θα τονίσω πως το Κυπριακό ήταν και παραμένει βρετανικό πρόβλημα. Ποτέ δεν υπήρξε αμερικανικό τέτοιο. Οι κατά καιρούς αμερικανικές «πρωτοβουλίες» ήσαν και παραμένουν βοηθητικές προς το Λονδίνο και πάντοτε με την έγκριση και επίβλεψή του. Η πρόσφατη εισαγωγή και αμερικανικών επισήμων εγγράφων για την συγκεκριμένη περίοδο είναι ιστορικά πολύ χρήσιμη αλλά η αξιολόγησή τους, κατά τη γνώμη μου, πρέπει να γίνεται πάντοτε, σε ότι αφορά το Κυπριακό σε συνδυασμό με τα βρετανικά από τα οποία βρίσκουμε σημαντικές λεπτομέρειες που δεν καλύπτουν τα αμερικανικά. Και παρόλο ότι τον Απρίλιο του 1964 τόσο οι Αμερικανοί όσο και οι Βρετανοί πίστευαν ότι απ΄όλες τις λύσεις για το Κυπριακό η καλύτερη ήταν όντως η γνήσια ΄Ενωση , εντούτοις άλλο το τι πίστευαν και άλλο το τι έκαναν «για μας» στην πράξη. Όπως βρίσκουμε διαχρονικά στα βρετανικά έγγραφα… Τα βρετανικά έγγραφα λόγω και της διαχρονικής συνέχειά τους για το Κυπριακό, ξεκαθαρίζουν πιστεύω το θολωμένο ιστορικό σημείο για το τι πράγματι συνέβη τον Ιούλιο μέχρι αρχές Σεπτεμβρίου 1964, όταν και ο Ντ. ΄Ατσεσον απογοητευμένος επέστρεψε στο σπίτι του.

    Εξάλλου το ότι η Ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα ήταν η καλύτερη λύση και η πλέον λογική ανταποκρινόμενη και στις επιθυμίες του λαού σύμφωνα με το δημοψήφισμα του 1950, το επεσήμανε καλύτερα απ΄όλους ο αξιωματούχος του Φόρειν Όφις J. M. Addis το 1958 όταν έγραψε ότι « Η καλύτερη λύση για την Κύπρο είναι η ένωση της με την Ελλάδα αν δεν ήταν για τις δεσμεύσεις τους προς την Τουρκία». Και όμως το Φόρειν ΄Οφις ήταν ο σχεδιαστής των συμφωνιών Ζυρίχης και Λονδίνου σε συνεργασία με τον Δρ. Νιχάτ Ερίμ και όλων των σχεδίων από τις Ιδέες Γκάλι μέχρι το Σχέδιο Αναν και μέχρι σήμερα…

    Έγραψε μεταξύ άλλων ο J. M. Addis: « … Η γενική πολιτική μας για μη αυτοκυβερνούμενες περιοχές είναι να τις οδηγήσουμε προς το δρόμο της αυτοκυβέρνησης και στα επίπεδα εκείνα που θα μπορούν να αποφασίσουν μόνες τους για το μέλλον τους. Είναι σφόδρα ενάντια στις παραδόσεις μας να περιορίζουμε την ελευθερία επιλογής όταν έρχεται η ώρα της ανεξαρτησίας… Γι΄αυτούς τους λόγους η δική μου άποψη είναι πως η μόνη σωστή λύση για την Κύπρο είναι η αυτοδιάθεση που οδηγεί στην Ένωση. Αντιλαμβάνομαι βέβαια, ότι είναι εντελώς αδύνατο για την σημερινή κυβέρνηση (Μακμίλλαν) να διακηρύξει αυτή τη λύση ως το σωστό στόχο, αν όχι για τίποτε άλλο για την δήλωσή μας της 19ης Δεκεμβρίου 1956. Μου φαίνεται πως η μόνη λύση για να βγει η κυβέρνηση της Α.Μ. από τη δυσκολία είναι να δηλώσει δημόσια ότι όλες οι απόπειρες για μια συμβατική λύση μεταξύ των Κυβερνήσεων Ελλάδα και Τουρκίας έχουν αποτύχει και έτσι η Βρετανία θα συνεχίσει να κυβερνά το νησί με τον τρόπο που πιστεύουμε είναι καλύτερος. Δίχως να δεσμευόμαστε για νέες διεθνείς συνομιλίες. Το να καθορίσουμε «μορατόριουμ» θα οδηγήσει σε περισσότερες δυσκολίες τόσο για την εσωτερική διοίκηση της νήσου όσο και για μας , την Ελλάδα και Τουρκία. ΄Ομως δεν πιστεύω πως οι δυσκολίες αυτές θα είναι μεγαλύτερες από εκείνες που θα δημιουργηθούν αν εγκριθούν από τους υπουργούς τα δύο σχέδια που έχουμε ετοιμάσει…».

    ΄Οταν λοιπόν σε κάποια φάση των διαπραγματεύσεων μεταξύ 21 – 26 Αυγούστου 1964 (θα αναφερθώ αναλυτικότερα) τα πράγματα κορυφώθηκαν όσον αφορά τους φόβους των Αμερικανών οι δε Τούρκοι δεν υποχωρούσαν στις προτάσεις του Άτσεσον, οι Αμερικανοί αποφάσισαν να προχωρήσουν σε «Ένωση δίχως όρους». Αγνοώντας για τις σίγουρες τουρκικές αντιδράσεις, αφήνοντας την διαπραγμάτευση των ωφελημάτων προς την Τουρκία για συζήτηση και ολοκλήρωση μετά την επιβολή της Ένωσης.

    Όμως οι Βρετανοί, που παρακολουθούσαν στενά το θέμα για να δουν αν θα μπορούσε να επιτευχθεί κάποια συμφωνία νοουμένου θα συμφωνούσε η Τουρκία, όταν είδαν ότι θα δημιουργούσε τεράστια προβλήματα στην Κύπρο που θα επηρέαζαν και την δική τους παρουσία στο νησί, έδωσαν τέλος στην πρόταση εφόσον επίσης γνώριζαν ότι στην επιδίωξή τους εκείνη, οι Αμερικανοί δεν ΕΙΧΑΝ κανένα Σχέδιο Β παρά μόνο την αποκαρδιωτική δήλωση του υφυπουργού Τζιώρζ Μπόλ ότι αν αποτύγχανε το σχέδιό τους το αποτέλεσμα θα ήταν « a hell of a mess”. Ένα φοβερό χάος!

    Ο Αμερικανός δικηγόρος και πολιτικός Ντίν ΄Ατσεσον, υπηρετήσας επί Προέδρου Χάρη Τρούμαν μεταξύ 1949 και 1953 ως Υπ. Εξωτερικών, διαδραμάτισε κύριο ρόλο στην διαμόρφωση της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής και είχε βοηθήσει και στον σχεδιασμό του Σχεδίου Μάρσιαλ μετά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο, διορίσθηκε από τον Αμερικανό Πρόεδρο Λίντον Τζόνσον ως μεσολαβητής για διαπραγμάτευση λύσης του Κυπριακού που ξεκίνησαν στη Γενεύη τον Ιούλιο του 1964.

    Με την συγκατάθεση των Βρετανών και με τον Βρετανό λόρδο Χούτ και το «επιτελείο» του δίπλα του, προτού ξεκινήσει τις διαπραγματεύσεις, τους πρώτους που είδε στις 15 Ιουλίου και εξασφάλισε τις απαιτήσεις τους ήταν τους Τούρκους. Τον Δρ. Νιχάτ Ερίμ, Τούρκο Συνταγματολόγο, αρχιτέκτονα τόσο του Σχεδίου «Επανάκτηση της Κύπρου» 1956 όσο και των Συμφωνιών Ζυρίχης και Λονδίνου (όπως τον χαρακτηρίζουν οι ίδιοι οι Βρετανοί) και τον Στρατηγό Τουργκούτ Σουνάλπ. (Turgut Sunalp). Και είναι με βάση εκείνες τις απαιτήσεις που ξεκίνησε στη Γενεύη ένα ανατολίτικο παζάρι μεταξύ Ελλήνων και Τούρκων με προτάσεις που μεταβάλλονταν από τη μία μέρα στην άλλη, πότε για ικανοποίηση της μιας πλευράς και πότε της άλλης δίχως καν να λαμβάνονται υπόψη οι ιθαγενείς Ελληνοκύπριοι. Ο Δρ. Ερίμ έθεσε υπόψη του την απαίτηση της Τουρκίας για εξασφάλιση της περιοχής βορειο-ανατολικά της Κύπρου (Χερσόνησο Καρπασίας). ΄Ομως ο Τούρκος Στρατηγός Σουνάλπ απέρριψε τα όσα ζήτησε ο Ερίμ και απαίτησε διχοτόμηση με το βόρειο μέρος της Κύπρου να δοθεί στην Τουρκία και υποστήριξε ότι τουρκική εισβολή μπορούσε να επιτευχθεί φτάνει να μην αναμειγνυόταν ο 6ος Αμερικανικός Στόλος.

    Να σημειωθεί ότι η γραμμή Μπόλ αρχές Ιουνίου 1964 συγκεντρωνόταν σε δύο πιθανές λύσεις. 1) Ένωση με παραχωρήσεις ελληνικού εδάφους στην Τουρκία και 2) Πιθανή δημιουργία τουρκικής βάσης στα βοριεοδυτικά της νήσου, την χερσόνησο του Ακάμα.

    Στις 4-5 Αυγούστου η Αμερικανική πρεσβεία στο Λονδίνο ενημέρωσε το Φόρειν ΄Οφις και τον Βρετανό πρωθυπουργό ότι οι διαπραγματεύσεις στην Γενεύη δεν πήγαιναν καθόλου καλά, και ο Ντίν Ράσκ (Αμερικανός ΥΠΕΞ) ανησυχούσε για σοβιετική ανάμιξη αν παραβιαζόταν η εύθραυστη εκεχειρία στο νησί. Οι Βρετανοί δεν συμμερίζονταν τους αμερικανικούς φόβους και τους είπαν οι σοβιετικές υποσχέσεις προς τον Μακάριο ήταν απλά δίχως περιεχόμενο. Η σοβιετική κυβέρνηση δεν ήθελε στρατιωτική ανάμιξη σε μια περιοχή δίχως εύκολη πρόσβαση γι΄αυτήν και πως οι ίδιοι είχαν ήδη προβεί σε διαμαρτυρία προς τον Μακάριο για την έκκλησή του προς τους Σοβιετικούς στη βάση της σχέσης της Κύπρου με την Κοινοπολιτεία. Συμφωνούσαν με το Σοβιετικό πρέσβη στο Λονδίνο (κ. Kuznetsov) ότι ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος δεν ήθελε στην πραγματικότητα την Ένωση και το είχε γνωστοποιήσει στην ελληνική κυβέρνηση, ότι δεν θα έκανε καμία παραχώρηση για χάρη της ΄Ενωσης και θα έπαιρνε το θέμα στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ. Οι Βρετανοί δεν πίστευαν στις δηλώσεις του Αρχιεπισκόπου όπως π.χ. μιλώντας στους δημοσιογράφους στις 28 Ιουλίου, είπε ότι η Ένωση ήταν ο τελικός στόχος μιας και η πλήρης ανεξαρτησία συμβίβασε το δικαίωμα της αυτό-διάθεσης. Επίσης γνώριζαν ότι και οι Ρώσοι αντιπαθούσαν την ΄Ενωση γιατί θα σήμαινε ‘νατοποίηση’ της Κύπρου κατά την ελληνική φρασιολογία και γιατί κάτω από ελληνική κυριαρχία το ΑΚΕΛ δεν θα ευδοκιμούσε όπως έκανε με την ανεξάρτητη Κύπρο.

    (Παρένθεση – Το δικαίωμα της Ένωσης όμως ήταν ο ίδιος ο Μακάριος που το συμβίβασε όταν έδωσε στην Αθήνα ενυπόγραφη μεταστροφή από την Ένωση στην Ανεξαρτησία τον Σεπτέμβριο του 1958 μετά την συνάντησή του με την απεσταλμένη του σερ Χιού Φούτ, Εργατική Μπάρπαρα Κάσλ. (H επιστολή εκείνη δόθηκε στον Βρετανό πρέσβη στην Αθήνα – αναφορά στο βιβλίο του Charles Foley “Island in Revolt” 1962. Υπάρχουν κα άλλες αναφορές στα βρετανικά έγγραφα για πρόθεση εγκατάλειψης της Ένωσης αρχές του 1959).

    Στις 4 Αυγούστου το Φόρειν Όφις απάντησε στον Έλληνα ΥΠΕΞ Σταύρο Κοστόπουλο, ο οποίος ρωτούσε κατά πόσο η Βρετανία θα δεχόταν την πρόταση ΄Ατσεσον για παρουσία τουρκικών στρατευμάτων στις βρετανικές βάσεις, ότι το Λονδίνο την είχε ήδη απορρίψει, όπως και οι Αρχηγοί των Βρετανικών Στρατιωτικών Επιτελείων. Είτε με φιλοξενία τουρκικών στρατευμάτων στις κυρίαρχες περιοχές των βάσεων στην Κύπρο στα πλαίσια του ΝΑΤΟ είτε μέσω μιας απευθείας διμερούς διευθέτησης Ελλάδας/Τουρκίας… Οι Υπουργοί εξουσιοδότησαν τον λόρδο Χούτ να απαντήσει αρνητικά στον ΄Ατσεσον και στον μεσολαβητή του ΟΗΕ. Οι Αρχηγοί φοβόντουσαν, και συμφωνούσε και η Βρετανική Υπάτη Αρμοστεία στη Λευκωσία, ότι η στάθμευση τουρκικών στρατευμάτων στις βάσεις ως τελική λύση θα προκαλούσε ένταση και αντιδράσεις από τους Ελληνοκύπριους ζητώντας την αποχώρηση των βάσεων.

    Ο Υπουργός Εξωτερικών της Κύπρου Σπύρος Κυπριανού στις 5 Αυγούστου κάλεσε τον Βρετανό ΄Υπατο Αρμοστή και του επέστησε την προσοχή στην χειροτέρευση των σχέσεων των δύο χωρών αποκλειστικά λόγω της φιλοτουρκικής στάσης της βρετανικής κυβέρνησης. Του είπε ότι προτάσεις για ξεχωριστές κοινότητες στη Κύπρο ή για τουρκική βάση απορρίπτονταν από την κυπριακή κυβέρνηση ούτε θα δεχόντουσαν επιβολή από έξω της Ένωσης με την Ελλάδα. Απαιτούσαν ατόφια ανεξαρτησία μετά την οποία ο λαός θα αποφάσιζε για Ένωση είτε με δημοψήφισμα είτε με ψήφισμα στην Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ.

    Την ίδια μέρα ξεκίνησαν τα επεισόδια στη Μανσούρα και στον Άγιο Θεόδωρο. Ο Γεώργιος Παπανδρέου κάλεσε στην Αθήνα τον στρατηγό Γεώργιο Γρίβα ο οποίος επέστρεψε την επομένη. Την ίδια μέρα κλιμακώθηκαν υπό την ηγεσία του οι στρατιωτικές συγκρούσεις στη Μανσούρα, οι οποίες όμως είχαν αρχίσει το βράδυ της 5ης Αυγούστου. Στις 7 Αυγούστου οι ελληνοκυπριακές δυνάμεις κατέλαβαν το ύψωμα Λωρόβουνου και ο Γρίβας ετοιμαζόταν να επιτεθεί για να καταλάβει τα Κόκκινα, στις βόρειες ακτές του νησιού απ όπου οι Τ/κ εισήγαγαν κρυφά οπλισμό και μαχητές από την Τουρκία. Η Τουρκία αντέδρασε με τους αεροπορικούς βομβαρδισμούς στις 8 και 9 Αυγούστου.

    Ο Αμερικανός Υφυπουργός των Εξωτερικών Τζιώρζ Μπόλ ήταν με την εντύπωση ότι η επιχείρηση εκείνη έγινε με εντολή του Γρίβα και της Ελληνικής κυβέρνησης για να τορπιλίζονταν οι διαπραγματεύσεις αλλά ο Σταύρος Κοστόπουλος, δεν γνώριζε τι ακριβώς είχε συμβεί. Οι Βρετανοί, όμως, έγραψαν επιγραμματικά ότι η επιχείρηση εκείνη δεν ήταν έργο του Γρίβα αλλά σκόπιμη επιχείρηση της κυπριακής κυβέρνησης που διαφωνούσε με τις προτάσεις Άτσεσον για τουρκική βάση. Η εντολή δόθηκε από την Κυπριακή Κυβέρνηση στον Γρίβα. Η οποιαδήποτε ανάμιξη του Γρίβα έγινε αυστηρώς ενάντια στις επιθυμίες της Ελληνικής Κυβέρνησης.

    Στις 9 Αυγούστου ο Γεώργιος Παπανδρέου είπε στον Βρετανό Πρέσβη στην Αθήνα Sir R. Murray ότι επέπληξε δημόσια τον Μακάριο για την ενέργεια εκείνη και τον εξέθεσε ενώπιον των πολιτικών κινδύνων, ο Γρίβας είχε διοριστεί Αρχηγός όλων των δυνάμεων στην Κύπρο από τον Μακάριο, διορισμό που είχε αποδεχθεί. Ο Παπανδρέου δεν το ενέκρινε και ο Γρίβας παραιτήθηκε. Ο Παπανδρέου είχε καλέσει τον Μακάριο να σταματήσουν οι εχθροπραξίες και αυτό είχε επιτευχθεί το βράδυ της 8ης Αυγούστου, αλλά οι Τούρκοι συνέχιζαν τις επιθέσεις. Τώρα ο Μακάριος του έλεγε είτε η Ελλάδα τρέχει να σώσει την Κύπρο ή γυρίζει προς την Σοβιετική Ένωση. Αν ο Μακάριος έκανε τέτοια κίνηση δεν θα ήταν μόνο καταστροφική διεθνώς, στην Ελλάδα θα τον αποκαλούσαν προδότη και οι Κομμουνιστές θα παρουσιάζονταν οι μόνοι πατριώτες.

    Στις 12 Αυγούστου 1964 ο Λόρδος Χούτ ενημέρωσε τον ανώτερο αξιωματούχο στο Φόρειν ΄Οφις J. O. Rennie, Assistant Under Secretary of State, για τους μεταβαλλόμενους «σχεδιασμούς» του ‘Ατσεσον. Στο στάδιο αυτό ο Άτσεσον πρότεινε εκ περιτροπής Τουρκοκύπριους Έπαρχους και τουρκική βάση στο Ακρωτήρι Κρέκο που δεν ήταν πυκνοκατοικημένη περιοχή. Ο Τζόν (Ιωάννης) Ν. Σωσσίδης, διευθυντής του διπλωματικού γραφείου του ΄Ελληνα Πρωθυπουργού Γ. Παπανδρέου που λάμβανε μέρος στις διαπραγμάτευσεις είχε προτείνει μια πολύ μικρή περιοχή για τουρκική βάση, αλλά ο Άτσεσον είπε δεν έκανε, οι Τούρκοι δεν θα δεχόντουσαν και ρίχνοντας μια ματιά στο χάρτη επέλεξε την περιοχή στο Ακρωτήρι Κρέκο.

    Την ίδια μέρα ο Βρετανό Πρέσβης κατ΄εντολή του Βρετανού Πρωθυπουργού είδε τον Γεώργιο Παπανδρέου για να μάθει πως έβλεπε τα πράγματα στη Γενεύη για λύση και πως θα εξασφάλιζε την έγκριση της Κυπριακής Κυβέρνησης. Ο Παπανδρέου εμφανίστηκε αισιόδοξος. Ήταν έτοιμος σε μια λύση Ενώσεως, να δεχθεί παρατηρητές του ΟΗΕ για την τουρκική μειονότητα, και Τούρκους Κυβερνήτες (Έπαρχους). Υπό κάποια μορφή, δεχόταν λύση, με τουρκική βάση, αλλά ξεχωριστή από τις βρετανικές βάσεις, με lease, ενοικιαγορά για 25 χρόνια ήταν η εισήγηση αλλά ήταν συζητήσιμο. Ο Άτσεσον είχε εισηγηθεί ναυτική και αεροπορική βάση και ο Παπανδρέου είπε ότι και αυτή η ιδέα ήταν καλή. Όσον αφορά το πώς θα εξασφάλιζε το ΝΑΙ των Κυπρίων πίστευε ότι πρώτα απ΄όλα Ελλάδα και Τουρκία έπρεπε να φθάσουν προκαταρκτικά σε συμφωνία στην Γενεύη. Μετά η Κυπριακή Βουλή να ψηφίσει για Ένωση ‘δίχως όρους’. Μετά Ελλάδα και Τουρκία να δουλέψουν πάνω στις λεπτομέρειες της συμφωνίας και τότε να λεχθούν οι ‘όροι’. Δεν πίστευε ότι μπορούσαν να φθάσουν σε πλήρη συμφωνία πίσω από τη ράχη των Κυπρίων, θα διέρρεε και θα την τορπίλιζαν (οι Κύπριοι). Ήδη κινδύνευε να αποκηρυχτεί στην Κύπρο προδότης γιατί δεν έστειλε βοήθεια σε σχέση με τους τουρκικούς βομβαρδισμούς.

    Στις 18 Αυγούστου οι Τούρκοι σκλήρυναν τη στάση τους απαιτώντας τέσσερις ξεχωριστές ζώνες που ισοδυναμούσαν με διχοτόμηση σε 4 κομμάτια. Εν τω μεταξύ ο Βρετανός Πρέσβης δεν είχε πεισθεί πως θα εξασφαλιζόταν η κυπριακή συγκατάθεση και ζήτησε την ίδια μέρα περαιτέρω εξηγήσεις από τον κ. Κοστόπουλο, ο οποίος παραδέχθηκε ότι τα πράγματα ήσαν πολύ πιο δύσκολα με την ανάμιξη των Σοβιετικών, τους οποίους είχε προσεγγίσει η Κυπριακή Κυβέρνηση. Και τότε ενημέρωσε τους Βρετανούς για μια πρόταση που έκανε ο Παπανδρέου το προηγούμενο βράδυ στον Αμερικανό Πρέσβη: Η Ελλάδα να κάνει πραξικόπημα στην Κύπρο ΠΡΙΝ την συμφωνία με την Τουρκία, το πραξικόπημα να συνεπάγεται άμεση ανακήρυξη της Ένωσης, να ακολουθήσει κάποιο ψήφισμα στη Βουλή και οι ΗΠΑ και η Βρετανία να αναλάβουν να συγκρατήσουν τους Τούρκους και μετά την Ένωση να τα βρουν Ελλάδα και Τουρκία.

    Ο Αμερικανός Πρέσβης όμως αμέσως μετά πρόσθεσε ότι ο Έλληνας Πρωθυπουργός βρισκόταν σε βαθιά απόγνωση όταν έκανε την εν λόγω πρόταση και παραδέχθηκε ότι έγινε άσκεφτα. Η Κύπρος είναι χώρα μέλος της Κοινοπολιτείας και είναι απαράδεκτο κάτι τέτοιο. ΄Όμως, πρόσθεσε ο Βρετανός Πρέσβης στο τηλεγράφημά του προς το Φόρειν Όφις, «ελπίζω οι δύο κυβερνήσεις μας να μην απορρίψουν την ιδέα πλήρως, ίσως σε κάποια φάση να μην έχουμε άλλη επιλογή από ένα ελληνικό πραξικόπημα για να εμποδίσουμε μια Κούβα της Μεσογείου»…

    Πίσω στο Λονδίνο το Φόρειν ΄Οφις την ίδια μέρα, εσπευσμένα ζήτησε συνάντηση με τους Αμερικανούς Ντίν Ράσκ και Τζιώρζ Μπόλ τους οποίους προειδοποίησε ότι οι ίδιοι δεν πιστεύουν τέτοια λύση μπορεί να γίνει δεκτή από τους Κύπριους. Ο Μπόλ συμφώνησε αλλά επέμενε ότι υπήρχε κάποια ελπίδα, έπρεπε να δοκιμάσουν.

    Συνέχεια την ίδια μέρα 18 Αυγούστου, έκτακτη συνεδρία λαμβάνει χώρα στην πρωθυπουργική κατοικία μεταξύ του Πρωθυπουργού, του Υπουργού Κοινοπολιτειακών Σχέσεων του Sir Burke Trend (Cabinet Secretary) και του D. J. Mitchell συζήτησαν το Κυπριακό. Λέχθηκε ότι η απομάκρυνση του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου ίσως να ήταν μια προϋπόθεση για λύση. Μπορούσαν οι Έλληνες να ετοιμάσουν τον Στρατηγό Γρίβα ως αντικαταστάτη του, γι΄αυτό θα τους ήταν χρήσιμο να ερχόντουσαν σε επαφή με τον Γρίβα, προτιμητέο φανερά, για να ήταν πιο ξεκάθαρο που στέκονταν. (Δεν υπάρχει εδώ συνέχεια στο θέμα αυτό).

    Φθάνουμε στις 20 Αυγούστου όταν ο Μπόλ έδωσε εντολή στον Άτσεσον να κλιμακώσει τις διαπραγματεύσεις και στον Αμερικανό Πρέσβη στο Λονδίνο να ενημερώσει σχετικά τους Βρετανούς για την απόφαση του Αμερικανού Προέδρου ότι δεν υπήρχε περιθώριο χρόνου ενόψει της πιθανότητας οι Ρώσοι να εγκαταστήσουν πυραύλους στο νησί και ζήτησε την πλήρη συνεργασία της κυβέρνησης της Αυτού Μεγαλειότητας στις πρωτοβουλίες τους τα επόμενα κρίσιμα 24ωρα. Η επίτευξη της ‘άμεσης Ένωσης’ εξαρτιόταν από την Ελληνική Κυβέρνηση, δεν γνώριζε πως θα την κατόρθωναν αλλά οι ίδιοι (Αμερικανοί) δεν θα είχαν καμία ανάμιξη. Και ερωτηθείς από τον Βρετανό αξιωματούχο στην Ουάσιγκτον κ. Greenhill τι θα γίνει αν αυτή η κίνηση αποτύχει, η απάντηση Μπόλ,: «one hell of a mess» «τρομερό/φοβερό χάος».

    Στο Λονδίνο ο Αμερικανός πρέσβης κ. Bruce ενημέρωσε τους Βρετανούς ότι ο ΄Ατσεσον ζήτησε από τη Τουρκία να δεχθεί βάση στη Χερσόνησο της Καρπασίας με ενοικιαγορά 45-50 χρόνια που να περιλαμβάνει ολόκληρη τη περιοχή ανατολικά μιας γραμμής από βόρεια προς νότια ακριβώς δυτικά της Κόμης Κεπήρ. Επιπλέον θα υπήρχαν κάποιες άλλες διευθετήσεις για τα μειονοτικά δικαιώματα. Ο Άτσεσον μετά από συνάντηση με τον Καθηγητή Ερίμ έμεινε με την εντύπωση (προφανώς λανθασμένα) ότι μπορούσε να παραδώσει την επιστολή του Αμερικανού προέδρου προς τον Γεώργιο Παπανδρέου μέσω του Αμερικανού πρέσβη Labouisse με την οποία τον καλούσε να δεχθεί αμέσως τις προτάσεις του Άτσεσον για να αποφευχθεί κομμουνιστικοποίηση της Κύπρου. Ο Labouisse όμως αντιλαμβανόταν τις δυσκολίες του Παπανδρέου που αν και ήθελε να δεχθεί τις προτάσεις δεν ήξερε πώς να αντιμετωπίσει το Μακάριο καθώς και τους δικούς του, και αυτά τα μεταβίβασε εμπιστευτικά ο πρέσβης στους Βρετανούς.

    Στις 21 Αυγούστου ο λόρδος Χούτ ενημερώνει το Λονδίνο ότι ο Σωσσίδης αναμενόταν στη Γενεύη με μάλλον ευνοϊκή θέση ενώ οι Τούρκοι είχαν αντιδράσει έντονα. Ο Άτσεσον σκόπευε να ξεκινήσει πιέσεις πάνω στους Τούρκους μόλις λάμβανε το ναι της Αθήνας και πρότεινε όπως ο Βρετανός πρέσβης στην Αθήνα συγχαρεί την ελληνική κυβέρνηση και την αντιπολίτευση για την αποδοχή των αμερικανικών προτάσεων, να τους ενθαρρύνει να καθησυχάσουν το Τύπο και στην ΄Αγκυρα οι δύο πρέσβεις Βρετανίας και ΗΠΑ να πιέσουν την Τουρκία δεχθεί. (Τόσο εύκολο…)

    Στις 22 Αυγούστου ο Σωσσίδης μετέφερε την προσωπική αποδοχή των προτάσεων από τον Γεώργιο Παπανδρέου, σύμφωνα με ενημέρωση του λόρδου Χούτ προς Φόρειν ΄Οφις, αλλά ζήτησε αλλαγές στην προτεινόμενη βάση Καρπασίας, αποκλεισμό του Μοναστηρίου Αποστόλου Ανδρέα και δύο χωριών και κάποια τροποποίηση στη δυτική περιοχή τις οποίες απέρριψε ο Άτσεσον, αλλά, είπε ότι θα έκανε ότι μπορούσε όταν θα ολοκληρωνόταν η συμφωνία. (Δηλαδή αόριστα και ακαθόριστα). Ο Σωσσίδης είπε επίσης ότι ο πρωθυπουργός χρειαζόταν τρεις εβδομάδες για τις ετοιμασίες που θα περιλάμβαναν την ενίσχυση με ελληνικά στρατεύματα στην Κύπρο και αρκετά λεφτά προς Κύπριους βουλευτές και εφημερίδες, ουσιαστικά εξαγορά αποδοχής. Στο τέλος των προετοιμασιών αυτών ο Παπανδρέου θα ανακοίνωνε τους όρους της συμφωνίας Άτσεσον και θα κήρυσσαν την Ένωση. Αν οι Τούρκοι απέρριπταν τις προτάσεις οι Αμερικανοί θα στέκονταν πλάι στους Έλληνες φτάνει να εξασφάλιζαν οριστική αποδοχή από ολόκληρη την ελληνική κυβέρνηση.

    Στις 24 Αυγούστου άκρως απόρρητη μακροσκελής έκθεση προς τον Βρετανό Πρωθυπουργό από τον μόνιμο υπουργό Harold Caccia, Permanent Under-Secretary of State, μάλλον αρνητική για τις αμερικανικές προτάσεις. Γράφει η έκθεση: « Ο Αμερικανός πρέσβης με ενημέρωσε άκρως εμπιστευτικά ότι η ιδέα (λύσης) βασίζεται στην θεωρία ότι το χειρότερο αποτέλεσμα θα είναι μια Κούβα της Μεσογείου. Αν είναι έτσι η Ελληνική κυβέρνηση πρέπει να ενθαρρυνθεί να κηρύξει άμεσα την Ένωση με οποιουσδήποτε όρους μπορεί. Αυτό σημαίνει ότι ο Παπανδρέου θα αφήσει το Γρίβα να τελειώσει τη δουλειά αλλά απ΄ότι μας είπε ο Παπανδρέου ο Γρίβας σίγουρα δεν συμφωνεί με τις προτάσεις Άτσεσον, στην εσχάτη περίπτωση το μόνο που μπορεί να δεχθεί είναι μια μικρότερη αμερικανο-τουρκική βάση για περιορισμένο χρονικό διάστημα στα Νοτιο-Ανατολικά και όχι Βορειο-Ανατολικά της Κύπρου. Και καθώς οι Έλληνες προσπαθούν να το καταφέρουν, και ισχυρίζονται ότι χρειάζονται μόνο 48 ώρες, οι Αμερικανοί θα προσπαθούν να κρατήσουν τους Τούρκους να μην κάνουν τίποτα. Όταν μου έδειξε χθες ο κ. Bruce το μήνυμα αυτό του είπα ότι προτού του απαντήσουμε ότι συμφωνούμε με μια τέτοια ιδέα, πρέπει να συμβουλευθώ τον Υπουργό Εξωτερικών και τον Πρωθυπουργό και ότι αμφέβαλα υπερβολικά ότι η Κυβέρνηση της Αυτού Μεγαλειότητας θα συμφωνούσε με κάτι τέτοιο. Ο Λόρδος Carrington σήμερα το πρωί επανέλαβε ότι ήταν ξεκάθαρο πως και ο ίδιος ο κ. Bruce είχε σοβαρές αμφιβολίες και ότι δεν έπρεπε να υπολογίζουμε ότι και η Ουάσιγκτον θα συμφωνούσε με τις απόψεις του Άτσεσον, όμως η ιδέα για Κούβα της Μεσογείου θα έπαιζε κάποιο ρόλο στην Ουάσιγκτον…¨

    Στη συνέχεια ο Μόνιμος Υπουργός Harold Caccia αφού πρότεινε να προσέγγιζαν οι ίδιοι το Μακάριο για τους κινδύνους από τις επαφές του με τη Μόσχα και την Αίγυπτο να τον επηρέαζαν να δεχθεί μια συμβιβαστική λύση στις γραμμές του Άτσεσον, αλλά αυτό ως μια ιδέα, έκλεισε με την προειδοποίηση ότι το χειρότερο γι΄αυτούς αν ξεκινούσαν μια τέτοια διαδικασία θα ήταν να τους τα τορπίλιζε ο Μακάριος.

    Ο δε Λόρδος Carrington (Υπουργός τότε άνευ χαρτοφυλακίου και ηγέτης της Βουλής των Λόρδων) σε σημείωσή του για την πιο πάνω έκθεση εισηγήθηκε την ιδέα εκφοβισμού του Μακαρίου, 1) με τις πιθανές συνέπειες αποχώρησης της ΟΥΝΦΙΚΥΠ, 2) την πιθανότητα τουρκικής εισβολής που δεν θα εμπόδιζαν τα Ηνωμένα Έθνη και 3) για την προσωπική του ασφάλεια.

    Την ίδια μέρα ο Μπόλ τηλεγραφεί στο Φόρειν ΄Οφις ότι αν όλα ναυαγήσουν οι Αμερικανοί θα ήσαν αναγκασμένοι να δεχθούν την Ένωση δίχως τουρκική συμφωνία ως προς τους όρους με την ελπίδα ότι θα μπορούσε να υπάρξει κατανόηση μεταξύ Ελλήνων και Τούρκων για απευθείας συνομιλίες μετά την ΄Ενωση. Ομολογούσε όμως ο Μπόλ ότι δεν γνώριζε τι θα προέκυπτε σε τέτοια περίπτωση… Και ότι έστελναν τον Στρατηγό Πόρτερ στην Άγκυρα να βολιδοσκοπήσει τους πραγματικούς στόχους των στρατιωτικών και να τους τονίσει ότι δεν θα γινόταν αποδεκτή η χρήση αμερικανικών όπλων εναντίον της Κύπρου.

    Παράλληλα την ίδια μέρα ο Γεώργιος Παπανδρέου τελικά ενημερώνει τον Άτσεσον ότι ενόσω ο ίδιος ήταν έτοιμος να δεχθεί τις προτάσεις του, οι ΄Ελληνες στρατηγοί του διαφωνούσαν, δεν πίστευαν ότι θα γινόντουσαν δεκτές από τους Κύπριους. Ο Άτσεσον, αντίθετα με τον Μπόλ που συνέχιζε να ευελπιστεί, ομολογούσε στον λόρδο Χούτ ότι η προσπάθεια στη Γενεύη είχε τελείωσε.

    Στις 25 Αυγούστου ο Γεώργιος Παπανδρέου κάνει μεταστροφή, «μια τακτική βασανιστική γι΄αυτόν, τώρα προσπαθεί να κερδίσει την κοινή γνώμη στην Κύπρο μετά τις πρόσφατες απογοητεύσεις με την Ελλάδα και να σταθεί πίσω από τον Μακάριο» έγραψε ο Βρετανός πρέσβης στην Αθήνα και πρόσθεσε «Φαίνεται πάντως ότι προσπαθώντας να πείσει το Μακάριο να μην προχωρήσει σε συμφωνία με τη Ρωσία για την οποία η Ένωση είναι ανάθεμα και να εντάξει τη Κύπρο στο ΝΑΤΟ, δέσμευσε τον εαυτό του για Ένωση δίχως όρους. Δεν μπόρεσε να εξασφαλίσει την αποδοχή των Κυπρίων για τη συμφωνία στην Χερσόνησο…»

    Τέλος τον επικήδειο της περιπέτειας στη Γενεύη έκλεισε την ίδια μέρα 25 Αυγούστου, το Φόρειν ΄Οφις με το αυστηρά απόρρητο, επείγον και καθοριστικό τηλεγράφημά του προς Τζιώρζ Μπόλ.

    Το τηλεγράφημα αυτό είναι μια περίτρανη απόδειξη του πόσο οι Βρετανοί αφενός ήσαν (είναι ακόμα) δεσμευμένοι να υποστηρίζουν τα τουρκικά συμφέροντα και αφετέρου ελέγχουν τις κινήσεις των Αμερικανών σε σχέση με το Κυπριακό και τους τραβούν το χαλί κάτω από τα πόδια τους όταν το θεωρήσουν αναγκαίο. Εστάλη προς την βρετανική πρεσβεία στην Ουάσιγκτον με αντίγραφα στον λόρδο Χούτ και την βρετανική αντιπροσωπεία στην Γενεύη, στις βρετανικές πρεσβείες ΄Αγκυρας, Αθήνας, Λευκωσίας, βρετανική αντιπροσωπεία στο ΝΑΤΟ και στα Ηνωμένα Έθνη. Επιγραμματικά το περιεχόμενο:

    «… Παρακαλώ πές τε στον κ. Μπόλ ότι πιέζοντας για Ένωση τώρα προτού έχουμε την σύμφωνη γνώμη της Τουρκίας ως προς τους όρους, βλέπουμε θανάσιμους κίνδυνους. Η κυβέρνηση της Α. Μεγαλειότητας δεν μπορεί εν πάση περιπτώσει να εμπλακεί σε τέτοια κίνηση ή να πάρει μέρος σε προσπάθεια να πείσει την Τουρκία να συμφωνήσει σ΄αυτό. Οι λόγοι μας είναι:

    Είμαστε συν-εγγυητές με τις κυβερνήσεις Ελλάδας και Τουρκίας στις συνθήκες της Κύπρου και, έχοντας βάλει την υπογραφή μας σ΄αυτές, δεν μπορούμε να αναμειχθούμε ενθαρρύνοντας το ένα μέρος από τα άλλα δύο μονομερώς να αναστατώσει τις συμφωνίες εις βάρος του άλλου μέρους…

    Ενόψει των προηγούμενων πρωτοβουλιών μας στο να αποθαρρύνουμε την Τουρκία να εξασκήσει εκείνο που θεωρεί ως δικαίωμα της βάση της συνθήκης Εγγυήσεως, δεν βλέπουμε πως θα μπορούσαμε να δικαιολογήσουμε στους Τούρκους τη γραμμή δράσης που σκέφτεται τώρα ο κ. Μπόλ. Οι Τούρκοι δικαιολογημένα μπορούν να ισχυριστούν ότι έχουν ήδη κάνει αρκετό συμβιβασμό δείχνοντας την διάθεση τους να δεχθούν την ένωση με κάποιους όρους. Δεν θα έχουν λόγο να υποθέσουν ότι μιας και επιτευχθεί η ένωση με τον τρόπο που τώρα προτείνεται θα έχουν (οι Τούρκοι) οποιαδήποτε λογική πιθανότητα να διασφαλίσουν το ελάχιστο των απαιτήσεων τους σε απευθείας διαπραγματεύσεις με την Ελλάδα. Επομένως αν η Ελλάδα τώρα θα ενθαρρυνθεί να προχωρήσει όπως εισηγούνται και τεθούν πιέσεις πάνω στην Τουρκία να μην επέμβει, στα σίγουρα θα θεωρήσει κάτι τέτοιο ως προδοσία από την Δύση.

    Σε τέτοια περίπτωση κρίνουμε ότι η Τουρκία θα ξανασκεφθεί τη σχέση της με το ΝΑΤΟ, το ΣΕΝΤΟ και τη Δύση. Οποιαδήποτε φυσική απόπειρα από τους Αμερικανούς ( π.χ. με τον 6ο Στόλο) να εμποδιστεί μια τουρκική επέμβαση οπωσδήποτε θα έχει σοβαρές επιπτώσεις. Από την άλλη αν ο κ. Ινονού δεν κάνει τίποτα τότε σχεδόν στα σίγουρα θα πέσει… Αντιμέτωποι με τους κίνδυνους από τη μεριά μας δεν θεωρούμε τη Κύπρο ως μια «πρώτης γραμμής προτεραιότητα», όσο σημαντική και να είναι.

    Για όλους αυτούς τους λόγους ελπίζουμε ο Στρατηγός Πόρτερ θα είναι αρκετά διακριτικός στις επαφές του με τους Τούρκους στρατιωτικούς. Αν δώσει έστω και την παραμικρή ενημέρωση για τις τελευταίες σκέψεις του κ. Μπόλ αυτό θα αυξήσει τις δυσκολίες του κ. Ινονού να συνεχίζει μια συγκρατημένη πολιτική.

    Ο λόρδος Χούτ πρέπει να μιλήσει στις γραμμές της παραγράφου 1 πιο πάνω στον κ. Άτσεσον.

    Καθώς πιθανόν να υπάρχει κάποιος κίνδυνος να βρεθούμε εκτός γραμμής με την αμερικανική κυβέρνηση όσον αφορά τους θεμελιώδους στόχους μας και μεθόδους, να εισηγηθείτε στον κ. Μπόλ ότι θα πρέπει να έχουμε μια συνάντηση αν μπορεί αυτό να διευθετηθεί».

    ( Το έχω δημοσιεύσει στο αγγλικό μου Βιβλίο «Conspiracy or Blunder?» σελ. 196 και στο ελληνικό ΄Διζωνική Εκτέλεση Κυπριακής Δημοκρατίας 1955-2011’).

    Την ίδια μέρα ακολούθησαν δύο ανακοινώσεις. Η μία από τον Γεώργιο Παπανδρέου εκφράζοντας την βαθιά του απογοήτευση για τις λανθασμένες δημοσιογραφικές αναφορές που έσπερναν ανησυχία στο έθνος και δήλωνε κατηγορηματικά ότι δεν υπήρχε διαφωνία μεταξύ της δικής του και της κυπριακής κυβέρνησης. Και εξίσου κατηγορηματικά δήλωνε ότι δεν υπήρξε πίεση ούτε είχε γίνει δεχθεί λύση. Εκείνο που αποκρυσταλλώθηκε είπε, ήταν ότι μόνο η ΄Ενωση είναι η φυσική λύση για το Κυπριακό πρόβλημα. Αυτή είναι η μεγαλύτερη πρόοδος που καταφέραμε. Η δεύτερη από τον ΥΠΕΞ της Κύπρου Σπύρο Κυπριανού, ο οποίος τόνισε και εκείνος ότι υπήρχε ομοφωνία μεταξύ των κυβερνήσεων Αθηνών και Λευκωσίας «Είμαι πεπεισμένος (είπε) ότι η κυβέρνηση δεν πρόκειται να συμφωνήσει σε λύση η οποία δεν είναι αποδεχτεί από την Κύπρο. Η Κύπρος δεν συμφωνεί με την παραχώρηση βάσης σε οποιαδήποτε μορφή».

    …………………………………………..

  21. ………………………………………

    Τα κίνητρα Τάσσου Παπαδόπουλου

    Την ίδια πάλι μέρα, ο τότε Υπ. Εργασίας της Κύπρου Τάσσος Παπαδόπουλος εξήγησε στον Βρετανό ΄Υπ. Αρμοστή Major General Sir Alec Bishop στη Λευκωσία, ξαφνιάζοντάς τον, ότι η απόρριψη της κυπριακής κυβέρνησης για τουρκική βάση δεν θα ίσχυε αν η βάση ήταν στην κυρίαρχη περιοχή των βρετανικών βάσεων. Με άλλα λόγια έγραψε ο ΄Υπ. Αρμοστής, ο κ. Παπαδόπουλος μου είπε πως αν δώσουμε τη Δεκέλεια για βάση του ΝΑΤΟ με τουρκική συμμετοχή, και γίνει η ΄Ενωση πρώτα θα είναι ένωση της Κυπριακής Δημοκρατίας με την Ελλάδα και θα έχουμε εν πάση περιπτώσει να επαναδιαπραγματευθούμε την συνθήκη εγκαθίδρυσης με την Ελλάδα, δεν θα αντιμετωπίσουμε πρόβλημα με τον κυπριακό πληθυσμό. Ο κόσμος στην Κύπρο είχε συνηθίσει τις βάσεις και στο γεγονός ότι δεν του ανήκε η περιοχή που κάλυπταν. Οποιαδήποτε η θέση του Μακαρίου πριν δύο ή τρεις μήνες τώρα ήταν σίγουρα υπέρ της Ένωσης. Για να σημειώσει ο Αρμοστής ότι έπρεπε να μελετηθούν τα κίνητρα του Παπαδόπουλου για τις θέσεις αυτές που του εξέφρασε σε εκείνη ακριβώς την συγκυρία. Σημειώνεται ότι το ναυάγιο της Γενεύης είχε ήδη σφραγιστεί πριν τις δηλώσεις Παπαδόπουλου…

    Στις 28 Αυγούστου τις αμερικανικές προτάσεις απέρριψε ενυπογράφως και η Τουρκία δια του τότε Υπουργού των Εξωτερικών Feridun Kemal Erkin. Η επιστολή του Ερκίν δημοσιοποιήθηκε από τον αγαπητό Δρ Μάριο Ευρυβιάδη.

    Και όταν στις 26 Αυγούστου ο λόρδος Χούτ ενημέρωσε τον Άτσεσον ότι ο Βρετανός Πρωθυπουργός είχε αμφιβολίες για το σχέδιό του, ο Άτσεσον του παραδέχθηκε ότι και ο ίδιος είχε δεύτερες σκέψεις, πίστευε ότι το ίδιο ίσχυε και για τον Μπόλ, και κανένας τους δεν γνώριζε για το επόμενο βήμα. Με οδηγίες της Ουάσιγκτον ο Άτσεσον έστειλε επιστολή στον Παπανδρέου λέγοντας του ότι οι συνομιλίες της Γενεύης τερματίστηκαν. Παράλληλα και ο κ. Μπόλ τα ίδια είπε στους Βρετανούς. Έβρισκε δικαιολογημένα τα επιχειρήματα του Βρετανού πρωθυπουργού και ότι η συνέχιση των ιδεών του ήταν λάθος και ότι δεν θα είχε καμία ανάμιξη σε μια Ένωση δίχως όρους. Ο Μακάριος θα πήγαινε την επομένη στο Κάιρο…

    Στις 27 Αυγούστου όμως, αντίθετα με όσα είχε πει ο Παπαδόπουλος στον Βρετανό ΄Υπ. Αρμοστή στην Λευκωσία ο ΄Ατσεσον είπε στον λόρδο Χούτ ότι στην συνάντηση Μακαρίου/Παπανδρέου στην Αθήνα ο δεύτερος απέτυχε να εξασφαλίσει τη αποδοχή του Μακαρίου στην μεταβίβαση μίας εκ των βρετανικών βάσεων στην Τουρκία το ίδιο και ο Βασιλέας ο οποίος νόμιζε ότι είχε πείσει τον Αρχιεπίσκοπο να δεχθεί νατοϊκή βάση. Ο Άτσεσον εισηγείται να μην γίνει πλέον τίποτα θα έμενε στη Γενεύη μέχρι να έβλεπε τον Ου Θάντ και θα έφευγε.

    Εδώ θα προσθέσω και την προσωπική μαρτυρία του βετεράνου δημοσιογράφου Φάνου Κωνσταντινίδη, όπως την δημοσιοποίησε στο βιβλίο του « Ένας βετεράνος αποκαλύπτει» για όσα κατ΄ιδίαν του είπε ο Πρόεδρος Μακάριος για το θέμα. Ο διάλογος:

    Μακαριώτατε, έχει δίκαιο ο Παπανδρέου (Γεώργιος) όταν δηλώνει “Μακαριώτατε, άλλα συμφωνούμε κι’ άλλα πράττετε;” -Έχει απόλυτο δίκαιο ο Παπανδρέου. Πήγα στην Αθήνα (1964) και συμφωνήσαμε να έρθω στην Κύπρο και να κηρύξω την Ένωση. Δυστυχώς, δύο στενοί συνεργάτες μου, (μου είπε τα ονόματα, αλλά με όρκισε να μην τα αποκαλύψω), με επηρέασαν να μην υλοποιήσω τα αποφασισθέντα. (Εναντίον του ενός εξ’ αυτών καταφέρθηκε έντονα και για μίαν άλλη υπόθεση).

    -Μα αυτά που λέτε Μακαριώτατε είναι τρομερά και η ιστορία θα σας κατακρίνει, γιατί χάθηκε άλλη μία ευκαιρία για την Ένωση. -Βέβαια, δεν μπορώ να πω μετά βεβαιότητος ότι το σχέδιο για ανακήρυξη της Ενώσεως θα επιτύγχανε. Όμως, κρίνω τον εαυτό μου ένοχο, γιατί χάθηκε μία ευκαιρία και έτσι έδωσα στον Παπανδρέου, και σε άλλους, την ευκαιρία να με επικρίνουν δημοσίως. (Από άρθρο Κώστα Βενιζέλου Φιλελεύθερος 23.6.2016).

    Στις 28 Αυγούστου όμως ενώ ο Άτσεσον ενημερώνει τους Έλληνες ότι φεύγει από μεσολαβητής ο Βασιλέας Κωνσταντίνος ενημέρωσε τον Παπανδρέου για δύο ‘εθνικές αποφάσεις’, πρόταση στους Τούρκους με παραχώρηση βάσης ή βάσεων στην Κύπρο στο μέγεθος των βρετανικών βάσεων και επί ενοικίω το Καστελλόριζο και προστασία της μειονότητας στην Κύπρο βάση των προτάσεων Άτσεσον και ζήτησε από τον πρωθυπουργό να κάνει την προσφορά προς τους Τούρκος. Ο Παπανδρέου όμως διαφώνησε και απέρριψε το ‘σχέδιο’ του Βασιλέα Κωνσταντίνου.

    Στις 29 Αυγούστου ο Ύπ. Αρμοστής στη Λευκωσία ενημερώνει το Γραφείο Κοινοπολιτειακών Σχέσεων και το λόρδο Χούτ στη Γενεύη ότι ένας Ελληνοκύπριος επιχειρηματίας ο κ. Λανίτης, ήθελε να του μιλήσει. ΄Ηταν φιλόαγγλος, εναντίον της Ενώσεως, όχι φιλικός προς τον Μακάριο και τους άλλους φανατικούς όπως τους αποκαλεί, έγραψε ο Αρμοστής, και σύστησε στον Χουτ να ακούσει τη γνώμη του για το Κυπριακό. Ο Λανίτης εισηγείτο απομάκρυνση Ελλάδας και Τουρκίας, ένα νέο σύνταγμα για πέντε χρόνια, το δικαίωμα της αυτοδιάθεσης να αποφασιστεί με δημοψήφισμα μετά τα 5 χρόνια, τα Ηνωμένα Έθνη να εγγυηθούν τια δικαιώματα των Τούρκων και όσοι θέλουν να αποδημήσουν. Πίστευε ότι άτομα σαν τον ίδιο μπορούσαν να δουλέψουν για μια ανεξάρτητη Κύπρο μέλος της Κοινοπολιτείας και ότι η πλειοψηφία των Κυπρίων θα απέρριπτε την Ένωση.

    1 Σεπτεμβρίου τόσο ο Υπουργός Κοινοπολιτειακών Σχέσεων όσο και ο Αναπληρωτής Υπουργός ΄Αμυνας και ο Βρετανός Πρωθυπουργός συμφώνησαν ότι απορρίπτουν οποιαδήποτε ιδέα για παραχώρηση της Δεκέλειας στους Τούρκους. Και στις 3 Σεπτεμβρίου ο Υπουργός Εξωτερικών της Βρετανίας R. A. Butler ενημερώνει τον Βρετανό Πρωθυπουργό ότι εκείνο που κατάλαβε ο Άτσεσον ήταν πως εκείνο που ενδιέφερε την Άγκυρα ήταν να εξασφάλιζε βάση στο νησί και όχι τα δικαιώματα της τουρκικής μειονότητας. Ο ΄Ατσεσον περιέγραψε το Μακάριο άνθρωπο με χαμηλή πονηριά αλλά όχι με ψηλή εξυπνάδα, με θέληση αλλά δίχως μεγάλο όραμα και ότι εκείνος ήταν το ναι και το όχι και όχι η Ελληνική κυβέρνηση η οποία ήταν αδύνατη και επιπόλαιη δίχως αυτοπεποίθηση. Είχε ξεκαθαρίσει στους ΄Ελληνες ότι σε περίπτωση εισβολής τα Ηνωμένα ΄Εθνη δεν θα επενέβαιναν και ότι οι ΗΠΑ επέμεναν ότι με 10,000 Έλληνες στρατιώτες στην νήσο και ένα τριάστερο στρατηγό θα μπορούσαν να εμποδίσουν το Μακάριο από το κάνει ενέργειες που θα προκαλούσαν πόλεμο. Σύμφωνα με πληροφορίες που του δόθηκαν από τον Υπεύθυνο Επιχειρήσεων του Τουρκικού Επιτελείου Στρατού ο τουρκικός στόλος για εισβολή δεν ήταν ακόμα εις θέση ετοιμότητας.

    Ο Άτσεσον όπως εξήγησε στους Βρετανούς πίστευε ότι μπορούσε να υπάρξει ακόμα μια προσπάθεια στο μέλλον αλλά πρώτα θα έπρεπε να ξεκαθαρίσουν το στόχο τους. Τι ήθελαν μια ανεξάρτητη Κύπρο ή Ένωση; « Σε τελική ανάλυση ο Άτσεσον υποστηρίζει τις τουρκικές θέσεις. Δεν έχει κανένα ενδιαφέρον για την σημερινή ελληνική κυβέρνηση αλλά παραδόξως φαίνεται ότι πιστεύει πως θα πρέπει να δουλέψουμε πάνω σ΄αυτούς για να επηρεάσουν το Μακάριο» είπε ο κ.Butler.

    Την 1 Οκτωβρίου και με δεύτερο έγγραφο στις 6 Οκτωβρίου ο Βρετανός Υπ. Εξωτερικών απέρριψε ασυζητητί νέα αμερικανική εισήγηση για βρετανική ενθάρρυνση του Βασιλέα να καλυτερεύσει τη πρότασή του και στις 24 Νοεμβρίου τελικά ο λόρδος Χούτ εξήγησε στον Βρετανό πρέσβη στην Αθήνα Sir Ralph Murray την τουρκική θέση πολύ καθαρά. Παρέμενε σταθερά η ίδια όπως την εξέθεσαν ο Δρ. Νιχάτ Ερίμ και ο Στρατηγός Σουνάλπ στις 15 Ιουλίου 1964 και μάλλον δεν επρόκειτο να αλλάξουν θέση ειδικά τώρα που μπορούσαν να βασιστούν σε κάποιο βαθμό και στην σοβιετική υποστήριξη… .

    ‘Εκθεση του Υπ. Άμυνας της Βρετανίας τέλος του 1964 συνοψίσει τα όσα έγιναν. «Ο μεσολαβητής του ΟΗΕ κ. Τουομιόγια, γράφει, πριν αρρωστήσει ελάχιστη επιρροή είχε για μια συμφωνημένη λύση, δεν πρότεινε καμία πρόταση και ήταν με αμερικανική παρότρυνση που ξεκίνησε στη Γενεύη αρχές Ιουλίου για διαπραγματεύσεις, όπου πήγαν ο Αμερικανός Ντίν Άτσεσον και ο Βρετανός λόρδος Χούτ για να βοηθήσουν στην μεσολάβηση. Έτσι ο ΄Ατσεσον ξεκίνησε τις διαπραγματεύσεις μεταξύ Ελλάδος και Τουρκίας για μια λύση βάση των ακολούθων.

    Α) Η Κύπρος να γίνει μέρος της Ελλάδας (΄Ενωση)

    Β) Η Ελλάδα να επιτρέψει στην Τουρκία να δημιουργήσει μια βάση στην Κύπρο

    Γ) Η Ελλάδα να δώσει ένα μικρό νησί κοντά στις τουρκικές ακτές

    Δ) Η Ελλάδα να εγγυηθεί τα μειονοτικά δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων στην Κύπρο και, αν χρειαστεί να επιτρέψει ως εγγυητές τα Ηνωμένα ΄Εθνη ή για επιτήρηση των δικαιωμάτων τους

    Ε) Να βρεθεί αποζημίωση για όσους Τουρκοκύπριους θα ήθελαν να εγκαταλείψουν την Κύπρο.

    Η τουρκική κυβέρνηση δέχθηκε να συζητήσει το Α νοουμένου θα είχε ικανοποιητική διευθέτηση για το Β. Αφού ζήτησαν πολλά, τελικά δέχθηκαν περίπου τα ¾ της Χερσονήσου της Καρπασίας με κυριαρχία. Η Ελληνική Κυβέρνηση δεν δέχθηκε και πρότεινε μικρότερη περιοχή και εναλλακτικά μια μικρή περιοχή κοντά στο Κάβο Γκρέκο με lease (ενοικιαγορά) μεταξύ 25 και 40 χρόνια και είναι σ΄αυτό το σημείο που διεκόπησαν οι συνομιλίες εφόσον η ελλαδική πλευρά δεν μπορούσε να πείσει τους Ελληνοκύπριους να δεχθούν τέτοια λύση. Είναι βέβαια σημαντικό να τονιστεί ότι οι ιθαγενείς, οι Ελληνοκύπριοι είχαν αποκλειστεί από την διαπραγμάτευση εκείνη. Ο Πρόεδρος Μακάριος δημόσια είχε δηλώσει ότι δεν θα δεχόταν τέτοια λύση και, όταν τα σχέδια Άτσεσον διέρρευσαν πριν την ώρα τους, ο Πρόεδρος Μακάριος δήλωσε ότι τα απέρριπτε και δεν θα δεχόταν Ένωση με τέτοιους όρους. Είναι σημαντικό, να λεχθεί ότι οι επιθέσεις στα Κόκκινα την 5η Αυγούστου που οδήγησαν στην τουρκική επέμβαση, (νοείται τους τουρκικούς βομβαρδισμούς της Τυλληρίας), ξεκίνησαν σκόπιμα από τους Ελληνοκύπριους ακριβώς την ώρα που υπήρχε κάποια ελπίδα οι προτάσεις του Άτσεσον να γίνουν δεκτές από τις δύο κυβερνήσεις Ελλάδας και Τουρκίας… Μετά το ναυάγιο στη Γενεύη ο νέος μεσολαβητής κ. Γκάλο Πλάζα που διορίστηκε στις 28 Σεπτεμβρίου 1964 στοχεύει να καταθέσει δικές του προτάσεις…» (DEFE 11/459).

    Κλείνοντας θα ήθελα να επισημάνω, ότι έστω και να εξασφάλιζε η Ελληνική Κυβέρνηση την σύμφωνη γνώμη της Κυπριακής Κυβέρνησης, είναι αμφίβολο αν θα μπορούσε να επιτευχθεί η ατόφια Ένωση δυστυχώς. Οι Τούρκοι δεν επρόκειτο να εγκαταλείψουν τα σχέδιά των για το νησί επομένως ούτε και οι Βρετανοί οι οποίοι ήσαν άμεσα δεσμευμένοι μαζί τους με κρυφές συμφωνίες από τις οποίες δεν μπορούσαν να αποδεσμευθούν λόγω των δικών τους συμφερόντων και επιπλέον λόγω της Σοβιετικής αντι-ενωτικής στάσης που ακολουθούσε το ΑΚΕΛ στην Κύπρο αλλά και του γεγονότος ότι οι Αμερικανοί δραματικά δεν είχαν σχέδιο Β, και στο πιθανότερο ενδεχόμενο η Κύπρος θα έμενε όπως είπε ο Μπόλ, σε ένα φοβερό χάος…

    Η γνώμη μου, αφού μελέτησα βαθύτερα το θέμα, ότι ούτε ο Γεώργιος Παπανδρέου ούτε ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος ενέργησαν προδοτικά. Ένας οφείλει, μελετώντας εκείνα τα γεγονότα να τα αξιολογήσει κάτω από το πρίσμα των τότε πολιτικών καταστάσεων, του άκρατου διπολισμού από αμφότερες τις πλευρές, που δεν υπολόγιζε τους ιθαγενείς αλλά ψυχρά τα δικά του σωστά ή λανθασμένα συμφέροντα και πολιτικές. Δεύτερον, η Ελλάδα και ο Γεώργιος Παπανδρέου βρισκόντουσαν ασφυκτικά κάτω από την επιρροή των Αμερικανών πολύ νωρίς ακόμα μετά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο και το Σχέδιο Μάρσιαλ για βοήθεια ανοικοδόμησης της χώρας, εξού και ο τότε Αμερικανός πρέσβης Henry Richardson Labouisse, Jr υπήρξε ο κατ΄εξοχήν υπεύθυνος αμερικανός αξιωματούχος για την υλοποίηση του Σχεδίου.

    Τρίτον, ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος δεν ήταν πολιτικός, ήταν ο λάθος άνθρωπος στην προεδρία ενός νέου κράτους, προωθήθηκε από τους Βρετανούς που τον προτίμησαν από τον Γεώργιο Γρίβα γιατί πίστευαν ότι μπορούσαν να τον επηρεάζουν, δεν είχε καμία γνώση της αποικιακής βρετανικής πολιτικής και δυστυχώς άρχισε από πολύ νωρίς να κάνει σοβαρά λάθη που εκμεταλλεύονταν οι Βρετανοί…

    Εκείνο που κρατώ από όλη αυτή την αποτυχημένη διαπραγμάτευση είναι η επισήμανση του Βρετανού Πρέσβη προς το Φόρειν ΄Οφις 18 Αυγούστου: «Ελπίζω οι δύο κυβερνήσεις μας να μην απορρίψουν την ιδέα πλήρως, ίσως σε κάποια φάση να μην έχουμε άλλη επιλογή από ένα ελληνικό πραξικόπημα για να εμποδίσουμε μια Κούβα της Μεσογείου»…

    Σύμφωνα με αποδεσμευμένα επίσημα έγγραφα, στο Φόρειν ΄Οφις την έλαβαν σοβαρά υπόψη (σχετικά αποκαλυπτικό έγγραφο Σεπτεμβρίου 1964) και έγινε ο σχεδιασμός για το… 1974. Ο στόχος δεν ήταν πλέον για να εμποδιζόταν μια Κούβα της Μεσογείου, αλλά για να άλλαζε το στάτους της Κυπριακής Δημοκρατίας με δύο ξεχωριστές ομόσπονδες περιοχές όπως απαιτούσαν πάντοτε οι Τούρκοι από το 1956/57 μέσω της ρατσιστικής Διζωνικής Δικοινοτικής Ομοσπονδίας, κατά ομολογία και του Τζέιμς Κάλλαχαν στην Μικτή Κοινοβουλευτική Επιτροπή του Βρετ. Κοινοβουλίου τον Ιανουάριο του 1976. Ο πρώτος δε σχεδιασμός για δύο συνιστώντα κράτη, (two constituent states, one for the Greek Cypriots and the other for the Turkish Cypriots) που συζητούνται αυτή τη στιγμή και πιο πριν με το απορριφθέν Σχέδιο Ανάν , έγινε στο Φόρειν ΄Οφις στις 3 Ιανουαρίου 1964 κατόπιν συνάντησης με τον Τούρκο ΥΠΕΞ Feridun Kemal Erkin…

    Φανούλα Αργυρού

    Ερευνήτρια/συγγραφέας

    Ομιλία Φ.Α Λεμεσός 4.11. 2016

    © Fanoulla Argyrou.

    …………………………………………………….

  22. ………………………………………

    Οι πραγματικές προθέσεις του Λονδίνου

    10 Σεπτέμβριος 2015, ΤΗΣ ΦΑΝΟΥΛΑΣ ΑΡΓΥΡΟΥ

    Ο τότε Υπουργός Εξωτερικών του Ην. Βασιλείου Τζέιμς Κάλαχαν.

    Τι αποκαλύπτεται, έπειτα από 41 χρόνια, για τον Ιούλιο του 1974
    Οι Βρετανοί επεδίωκαν κατάλυση της Κυπριακής Δημοκρατίας και νέα συνταγματική τάξη γεωγραφικού διαμελισμού, όπως η Τουρκία

    http://www.sigmalive.com/simerini/politics/265312/oi-pragmatikes-protheseis-tou-londinou

    From: professors-phds@googlegroups.com [mailto:professors-phds@googlegroups.com] On Behalf Of Petros Ioannou
    Sent: 21 July 2017 14:26
    To: Professors-PhDs@googlegroups.com
    Subject: Re: IHA-Professors & PhDs] FW: ΤΗ ΔΙΖΩΝΙΚΗ ΔΕΝ ‘ΕΙΣΗΓΑΓΕ’ ΟΥΤΕ ‘ΕΠΕΒΑΛΕ’ Ο ΚΙΣΣΙΝΓΚΕΡ ΑΛΛΑ ΤΟ ΛΟΝΔΙΝΟ ΚΑΙ Η ΑΓΚΥΡΑ. Ο ΚΙΣΣΙΓΚΕΡ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΕ ΑΚΟΛΟΥΘΩΝΤΑΣ ΒΡΕΤΑΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

    Fanoulla

    I agree with you that the statement “« Όλη η αλήθεια για την πολιτική του Κίσινγκερ εναντίον της Κύπρου: Τον καίει δικό του απόρρητο έγγραφο» «Τη διευθέτηση του Κυπριακού με λύση διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας που εισήγαγε και επέβαλε ο ίδιος ο Χένρι Κίσιγκερ». could mislead people and hide the role of the British. What is universally accepted however is that Kissinger was not a bystander. He is smart and evil enough not to leave the British to act alone on the Cyprus issue. The involvement of CIA and its support of the Greek Junta and the channeling of funds to support EOKA B through Greek American business people then a Greek ship owner then a Greek Cypriot hotel owner and then to the hands of EOKA B completely bypassed the British channels. These facts by themselves show a very direct involvement by the US secret services in order to impose certain policies in Cyprus by force. In addition the US had a strong motive to follow a pro Turkish agenda in order to please Turkey in exchange of something else in Turkey which we may not know. They say the Anan plan was a gift to Erdogan for allowing the US to use Turkey’s airspace to invade Iraq. The question to you is what were the motives of the British? What would they gain after they secured their bases in Cyprus by following certain pro Turkish policies? The Brits are very good with diplomacy and manipulations and rarely act based on emotions but closely follow their interests.

    **************************************
    Petros Ioannou,
    Webpage: pioannou.usc.edu
    http://www.facebook.com/Petros-Ioannou-Research-140540216339042/
    ***************************************
    On 7/21/17 12:01 PM, Fanoulla Argyrou wrote:

    Dear Petro,

    I appreciate what you say however the Cyprus problem has its unique history. Cyprus was a British colony and thus a British colonial problem not an American one. And in some not so strange way through its 1960 Treaties still remains a ‘British colonial’ problem. Clear evidence of this, what happened lately in Switzerland with the British in full force. Anybody seen any Americans there??

    It is necessary to realise this unique situation and do not confuse it with the ‘tripartite’ relation you refer to between Israel US and the UK.

    Besides this “tripartite” relationship had its biggest debacle in history when Britain colluded secretly in Paris with Ben Gurion in 1956 in invading Egypt without the knowledge of the Americans… Also remember what happened when Reagan made the mistake of his career and invaded Granada. Margaret Thatcher’s fury could be heard in Washington when the red phone went mad until Reagan apologized. The Americans would never dare again such an intrusion in areas they have no “jurisdiction”…

    I respect and follow M. Ignatiou’s research but on some fundamental issues we differ, not myself as such, historical documents differ and cry out for being justifiably portrayed.

    One cannot claim that “« Όλη η αλήθεια για την πολιτική του Κίσινγκερ εναντίον της Κύπρου: Τον καίει δικό του απόρρητο έγγραφο» «Τη διευθέτηση του Κυπριακού με λύση διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας που εισήγαγε και επέβαλε ο ίδιος ο Χένρι Κίσιγκερ». This is grossly misleading as the whole historical time line of the BBF is ignored. This gives the wrong impression that the whole issue starts and ends with this document!! Which is totally wrong foremost as we have the evidence that the Turkish Cypriot leader Raouf Denktash himself demanded the BBF at the second Geneva Conference in 1974 i.e on 12.8.1974.

    The document Mr. Ignatiou used dear Petro, is dated 1975 and at that time Kissinger was trying, following the British policy to impose the BBF on us, to find a way to get it accepted by us by inducing the Turks to some concessions because his ultimate goal was to lift the American arms embargo on Turkey with which he did not agree but could not stop it going through.

    We have a duty to see the events in their true sequence and timeline and not in such simplified way using one single document and drawing conclusions that do not represent the truth. Such articles especially coming from competent otherwise journalists are taken for granted by readers who, some in their innocent ignorance of deeper historical facts, tend to believe them.

    Unfortunately lately there is a lot of misinformation going round especially with the availability of the internet and unfortunately fake news if allowed and not checked become the norm.

    You write:

    It makes sense to have the British take the lead in an area that they know very well and coordinate with the bosses in the US. In every management structure sometimes lower lever managers are given full freedom to make structural changes and other major decisions due to the trust they gained and experience they have and their excellent understanding of the interests of the company.

    You are so wrong here. In the case of Cyprus it is the exact opposite that happened. I add below an extract of the minutes of a crucial meeting in Washington on 27 August 1974 which give a good insight of the British upper hand all the way. This is an extract from my book “ Η Διζωνική Εκτέλεση της Κυπριακής Δημοκρατίας 1955-2011”. The extract is in English because originally we were to publish the book both in Greek and English but due to financial difficulties we published it only in Greek.

    Meeting between Dr. H. Kissinger and Sir John Killick at the State Department Minutes reveal background of July and August events – The British were in control and not the Americans

    Exchange of population – Bi-regional (bizonal) the solution put forward – Settlers to follow

    Foreign Office officials under orders from James Callaghan flew to the United States to have a face to face meeting with Dr. H. Kissinger over Cyprus. Callaghan wanted to exchange views in some depth, which was impossible by telephone or through messages. Meeting took place on 27 August 1974.

    British reps were: Sir John Killick, Mr.Sykes, Mr.Alexander and Mr. Cornish. Americans present: Dr. H. Kissinger, Mr. Ingersoll, General Scowcroft, Mr. Eagleburger, Mr. Buffum, Mr.Kubisch, Mr. Crawford and Mr.Stabler.

    “Sir John Killick said that Callaghan deliberately maintained a low profile at the moment while diplomatic soundings continued. Dr. Kissinger interjected to say that the great diplomatic feat had already been achieved of casting him as the villain of our negotiations. Defending his performance during the crisis he made it clear that he considered US policy to have been correct and added that it would have been exactly the same even if there had been no presidential transition.

    Sir John Killick went on to recall that Mr. Sisco had asked the British at the beginning of the crisis in mid-July whether they could envisage a package solution for Cyprus. At that point they said it was too early to do so. Now, the elements were much clearer. In essence a realistic settlement would involve a bi-regional federal Cyprus. Dr. Kissinger agreed that that was the only basis on which a settlement could ever be reached. The question however, was whether the United Kingdom, the United States or the Turks should be responsible for extracting it.

    Sir John Killick went on to say that whatever view they took of Turkish actions another element of the solution was likely to be an exchange of population. This would have the advantage of facilitating a self-policing solution with no need for outside forces, including UNFICYP. That applied no less to the British guarantor role: all parties were disenchanted with the British in one way or another for not having used their military force on the island on their behalf. Dr. Kissinger interjected by saying that he did not think that the Turks were unhappy on this score.

    Sir John Killick said that such a solution was, however, still merely a theoretical one. Practically, the prospects for the negotiation of such a solution were not good. It could not be imposed. Dr. Kissinger asked whether any Greek government could accept such a solution. Sir John Killick agreed that it was difficult. Mr. Karamanlis did not have a united government on the Cyprus issue. Dr. Kissinger commented that, now that the Greeks had leaked to the press the terms of his latest communications to Mr. Karamanlis, it was even less easy to communicate with Athens.

    Sir John Killick said that the Turks would never agree to withdraw to the line they held on 9 August. Mr. Clerides had, however, put forward proposals on the three main issues in more reasonable terms. There would have to be a meaningful adjustment of the Turkish-held area, more generous than their offer so far, there would have to be not merely a reduction but a commitment to phased total withdrawal of Turkish troops. And there should be no forced transfer of populations, even though people might decide to leave after they had been allowed to go back to their homes. Dr. Kissinger said that it was crazy of the Turks to have made public their readiness to reduce their area to 28% on the island, such a concession should have been kept for the negotiations….

    Sir John Killick said that he detected an important difference between US and UK here. Dr. Kissinger’s latest message to Mr. Callaghan had spoken of undesirability of a long period of stalemate. Did this mean that in the American view a short period of stalemate was inevitable or even desirable? In the British view, time was not on their side and even a short stalemate could have harmful consequences…Dr. Kissinger said that time was particularly not on the side of the Greeks. Although US/Greek relations had to be allowed to simmer down, he would welcome British efforts to move forward as soon as possible….Sir John Killick spoke of fears of guerrilla warfare (if things did not move quickly)… Kissinger doubted that…

    After Sir John Killick referred to the further possible dangers of Turkish consolidation in the north of the island being reinforced by settlers from the mainland … Kissinger supported the British wish to have the ball in play…

    Killick said that Callaghan had not yet taken a decision on what to do next. He wished first to have a full report on the Kissinger thinking. Killick stressed the need for continued American support before Mr. R. Hattersley’s (minister in the Foreign and Commonwealth Office) first task of visiting Ankara and Athens… Killick referred to the concern Dr Kissinger had expressed in his latest message about European support of Mr Karamanlis. Sir Killick assured Dr. Kissinger that they would never go along with a polarisation of the kind Dr. Kissinger feared. Dr. Kissinger replied that up to a point the efforts of the Europeans in Athens were helpful, though it would be very dangerous if they tried to exploit anti-American feeling….They all agreed to the need for supporting Mr.Karamanlis in his difficult position…

    Turning to the Soviet proposal for an international conference, Sir John Killick said that they thought that it contained the seeds of its own destruction…

    Dr, Kissinger then spoke about the last round of negotiations in Geneva. He said that he had not been in sufficiently close touch with the progress of the negotiations to be able to understand why no proposals had been put on the tale. The only way to have held back the Turks would have been to flood them with proposals which they could not have ignored. …

    Dr. Kissinger went on to say that his first concern was that he was very reluctant to let the US take up a position in which they had to back one side without knowing its tactics. Last time round, the US had been sufficiently involved to carry some responsibility, but not sufficiently to have control. He was reluctant to do this again. He did not think that in the last resort anything could in fact have stopped the Turks…

    Dr. Kissinger said that his second worry derived from the fact that considerable US pressure on Turkey would be needed. If the British initiative failed, it would be said that the reason was that the US had not pushed hard enough in Ankara. Thus the US not the UK, would be left holding the baby. Kissinger said that he was not blaming anyone for what happened at Geneva. On Sunday 11 August he had tried in his telephone conversation with Mr. Ecevit to generate negotiations which might have gained another 36 hours. At the end of that time, the Turks would still have attacked, since Mr Mavros would not have offered the Turks a large enough zone. But the end position would have been more favourable.

    Mr. Alexander said that although Anglo-American communication in Geneva during the negotiations had been very good, the negotiations themselves had been very messy. In retrospect, it might have been better if they had put forward their proposals on 11 August. If they (British) had proposed and endorsed the regional solution too early, Mr. Mavros might have left the negotiations and returned to Athens. Dr. Kissinger agreed that the negotiations could not have succeeded. He explained that his cantonal proposal was aimed at making it easier at a later stage to move to a bi-zonal solution…Kissinger thought there were two chances in three that the proposed British initiative would fail. He did not want the United States to be landed with responsibility for a failure. If the United Kingdom were to carry through its initiative on its own, he would give it his blessing…He asked whether a British junior minister was in the best position to carry this out…In conclusion the British asked Kissinger if they could be sure for his full backing on their initiative in putting forward their proposal of bi-regional federation (another word for bizonal)

    Ending the discussion he promised to update the American President and give them his reply the next day…

    The minutes of that meeting in Washington underline the fact that the British not the Americans were the leading players all along. They needed, however, American support as a heavy weight of influence and also (which Kissinger was clever enough to realise from the start) to have someone else to blame if things failed. Bizonal Federation was the solution promoted by the British Government. Kissinger gave his positive reply to the British initiative for a BBF the next day as promised.

    Regards,

    Fanoulla Argyrou, London.

    From: professors-phds@googlegroups.com [mailto:professors-phds@googlegroups.com] On Behalf Of Petros Ioannou
    Sent: 21 July 2017 08:37
    To: Professors-PhDs@googlegroups.com
    Subject: Re: IHA-Professors & PhDs] FW: ΤΗ ΔΙΖΩΝΙΚΗ ΔΕΝ ‘ΕΙΣΗΓΑΓΕ’ ΟΥΤΕ ‘ΕΠΕΒΑΛΕ’ Ο ΚΙΣΣΙΝΓΚΕΡ ΑΛΛΑ ΤΟ ΛΟΝΔΙΝΟ ΚΑΙ Η ΑΓΚΥΡΑ. Ο ΚΙΣΣΙΓΚΕΡ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΕ ΑΚΟΛΟΥΘΩΝΤΑΣ ΒΡΕΤΑΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

    Fanoulla

    who was following who is difficult to prove. Logically it is impossible for the British to carry out an independent foreign policy after 1960 if not before without the full coordination and agreement with the US given the cold war and in the case of Cyprus its importance from the strategic location point of view and the conflict between Greece and Turkey. The two countries as well as Israel work so closely together on many foreign policy issues that they are like Agia Triada sometimes. Three in one. We see that in many areas other than Cyprus. I follow your discoveries and those of Ignatiou and I do not see any major inconsistencies unless I consider the UK and USA foreign policies as mutually exclusive. Of course the question who came up with the idea first and who pushed it is something that we may never know exactly and may not be so relevant to the substance of the crime. In a crime the person who pulled the trigger and the person who was standing next to the killer supplying bullets and support are equally guilty. It makes sense to have the British take the lead in an area that they know very well and coordinate with the bosses in the US. In every management structure sometimes lower lever managers are given full freedom to make structural changes and other major decisions due to the trust they gained and experience they have and their excellent understanding of the interests of the company. But the lower level manager keeps the upper management fully informed and gets their stamp of approval and sometimes further guidance. Something very similar could have happened here. The bottom line is that the interests of UK and USA during the period we are discussing were the same as no serious disagreement between the two was recorded at least in the case of Cyprus.

    I think both you and Mr Ignatiou and other colleagues are doing an excellent job in researching all released documents in the two countries which personally I read with great interest in order to understand the thinking behind certain decisions and how they were driven by geopolitical interests. The problem of Cyprus which has been falsely presented as a problem between two communities is a geopolitical problem hidden behind nationalism sometimes and criminal provocations on the people’s level in other times. What was happening behind the scenes in these two major player countries UK and USA is very important in understanding why we came to where we are today. Looking back small countries like Cyprus and Greece have only two options: Either align their interests with those of some great powers and take an offensive position or stay on the defense side making sure no one disturbs the waters. In 1955 we disturbed the waters without understanding these geopolitical interests and acting accordingly. Good cause with a wrong timing. This is a lesson we need to learn which seems that we did learn something. A small country like Cyprus whose population does not exceed that of a small city in the USA managed to operate as a country, become a member of EU and recently stand up against the threats of Turkey with respect to AOZ by simply aligning is interests with those of some powerful countries. This is a bright light at the end of the tunnel. Let us hope we will continue this policy and not allow local paid traitors or naive people who are not willing to look at the big picture to continue their propaganda that if we find it with the Turkish Cypriots everything will be fine. This will never happen with Turkey involved and actively pursuing its geopolitical interests which are full control of Cyprus. Having good relationship with Turkish Cypriots and other minorities living in Cyprus and respecting their individual rights is part of our democracy and will never cause any harm but it will never get rid of the root of the problem either.

    **************************************
    Petros Ioannou,
    Webpage: pioannou.usc.edu
    http://www.facebook.com/Petros-Ioannou-Research-140540216339042/
    ***************************************
    On 7/20/17 8:20 PM, Fanoulla Argyrou wrote:

    ………………………………………….

  23. ………………..

    http://www.onisilos.gr/?p=9991

    ΤΗ ΔΙΖΩΝΙΚΗ ΔΕΝ ‘ΕΙΣΗΓΑΓΕ’ ΟΥΤΕ ‘ΕΠΕΒΑΛΕ’ Ο ΚΙΣΣΙΝΓΚΕΡ ΑΛΛΑ ΤΟ ΛΟΝΔΙΝΟ ΚΑΙ Η ΑΓΚΥΡΑ. Ο ΚΙΣΣΙΓΚΕΡ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΕ ΑΚΟΛΟΥΘΩΝΤΑΣ ΒΡΕΤΑΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

    ΟΝΗΣΙΛΟΣ > ΙΣΤΟΡΙΑ > ΤΗ ΔΙΖΩΝΙΚΗ ΔΕΝ ‘ΕΙΣΗΓΑΓΕ’ ΟΥΤΕ ‘ΕΠΕΒΑΛΕ’ Ο ΚΙΣΣΙΝΓΚΕΡ ΑΛΛΑ ΤΟ ΛΟΝΔΙΝΟ ΚΑΙ Η ΑΓΚΥΡΑ. Ο ΚΙΣΣΙΓΚΕΡ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΕ ΑΚΟΛΟΥΘΩΝΤΑΣ ΒΡΕΤΑΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

    https://i1.wp.com/www.onisilos.gr/wp-content/uploads/2017/07/ΔΔΟ_ΦΑΝΟΥΛΑ.jpg?fit=1170%2C657

    Ονήσιλος 20 Ιουλίου 2017

    ΙΣΤΟΡΙΑ, ΚΥΠΡΙΑΚΟ, ΦΑΝΟΥΛΑ ΑΡΓΥΡΟΥ

    KΚΥΠΡΙΑΚΟ, ΒΡΕΤΑΝΙΑ, ΔΔΟ, ΗΠΑ, ΚΙΣΙΝΚΕΡ, ΝΑΤΟ, ΤΗ ΔΙΖΩΝΙΚΗ ΔΕΝ ‘ΕΙΣΗΓΑΓΕ’ ΟΥΤΕ ‘ΕΠΕΒΑΛΕ’ Ο ΚΙΣΣΙΝΓΕΡ ΑΛΛΑ ΤΟ ΛΟΝΔΙΝΟ ΚΑΙ Η ΑΓΚΥΡΑ Ο ΚΙΣΣΙΓΚΕΡ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΕ ΑΚΟΛΟΥΘΩΝΤΑΣ ΒΡΕΤΑΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

    Λονδίνο 20.7.2017

    της Φανούλας Αργυρού*

    Αναφέρομαι στο άρθρο του αγαπητού κ. Μιχάλη Ιγνατίου 20.7.2017 http://www.onisilos.gr/?p=9966 με τίτλο « Όλη η αλήθεια για την πολιτική του Κίσινγκερ εναντίον της Κύπρου: Τον καίει δικό του απόρρητο έγγραφο» το οποίο αρχίσει με «Τη διευθέτηση του Κυπριακού με λύση διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας που εισήγαγε και επέβαλε ο ίδιος ο Χένρι Κίσιγκερ» και το οποίο αναφέρεται σε αμερικανικό έγγραφο του 1975. (Το έγγραφο αυτό ξαναδημοσιεύθηκε πιστεύω το 2013).

    Διαφωνώ πλήρως με αυτή τη ερμηνεία. Η Διζωνική είχε τροχοδρομηθεί ….

    Ολόκληρο το κείμενο με χάρτες και συνδέσμους εδώ –

    http://www.onisilos.gr/?p=9991

  24. Οι θρησκευτικές κοινότητες στην Αλβανία μέχρι την ίδρυση κράτους

    Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας Αναστάσιος

    Η εἰρηνική συμβίωση τῶν θρησκευτικῶν κοινοτήτων μπορεῖ γενικά νά προέλθει ἀπό δύο ἀντίθετες ἀφετηρίες. Εἴτε ἀπό τήν ἀδιαφορία γιά τη θρησκευτική ἐμπειρία, εἴτε ἀπό τή συνειδητή βίωση τῆς βαθύτερης οὐσίας τῆς θρησκείας, ὅπως προβάλλει στή ζωή πολλῶν ἐξαιρετικῶν προσωπικοτήτων ὅλων τῶν θρησκειῶν. Ἀντιστρόφως, ἡ θρησκευτική μισαλλοδοξία καί ἡ ἐχθρότητα ἀνάμεσα σέ συνυπάρχουσες θρησκευτικές κοινότητες εἶναι δυνατόν να ἀναπτυχθοῦν εἴτε ἀπό σπέρματα θρησκευτικοῦ τύπου, ἕναν ἀκραῖο φανατισμό, εἴτε ἀπό μή θρησκευτικές ρίζες, π.χ. παράγοντες πολιτικούς, ἐθνικιστικούς ἤ αἰτίες ψυχολογικές, ἰδιοτελεῖς, πού ζητοῦν να χρησιμοποιήσουν τή θρησκεία γιά ἄλλες ἐπιδιώξεις.

    Ὅλες αὐτές οἱ ρίζες ὑπῆρξαν ἰσχυρές στό παρελθόν καί παραμένουν εὔρωστες στήν Ἀλβανία σήμερα. Βάση κοινῆς ἀποδοχῆς γιά τήν εἰρηνική συνύπαρξη τῶν θρησκευτικῶν κοινοτήτων, ἀλλά καί τῶν μή θρησκευτικῶν κύκλων στη σύγχρονη Ἀλβανία, νομίζω ὅτι πρέπει νά ἀποτελέσει ἡ ἐλευθερία της θρησκευτικῆς συνειδήσεως καί γενικότερα ὁ ἔμπρακτος σεβασμός τῶν ἀνθρωπίνων δικαιωμάτων. Η ἱστορία δέν συσχετίζεται μόνο μέ τό παρελθόν, ἀλλά συνιστᾶ και το ὑποσυνείδητο τοῦ παρόντος.

    Τό θέμα ἔχει, νομίζω, σημασία καί γιά τόν εὐρύτερο χῶρο τῆς Βαλκανικῆς, ἀλλά καί γενικότερα για τή σύγχρονη διεθνῆ θρησκευτική πραγματικότητα, δεδομένου ὅτι ὁ Χριστιανισμός καί το Ἰσλάμ εἶναι οἱ δύο μεγαλύτερες θρησκεῖες τοῦ κόσμου, οἱ ὀπαδοί τῶν ὁποίων ὑπερβαίνουν το ἥμισυ τοῦ πληθυσμοῦ τῆς γῆς καί ἐπηρεάζουν πολύτροπα καί καθοριστικά τήν παγκόσμια κοινωνία.

    Ἀλβανοί ἱστορικοί καί πολιτικοί ὑπογραμμίζουν μέ ἱκανοποίηση ὅτι «ἡ Ἀλβανία, παρὅλο πού ἦταν χωρισμένη σέ τρεῖς θρησκεῖες ἐχθρικές ἡ μιά γιά την ἄλλη, δέν γνώρισε θρησκευτικούς πολέμους στην ἱστορική της πορεία». Μήπως ὅμως ἡ διατύπωση αὐτή ἀποτελεῖ ἁπλούστευση μιᾶς πολυσύνθετης πραγματικότητος;

    Τό ἐνδεχόμενο θρησκευτικῶν πολέμων προϋποθέτει τήν ὕπαρξη διαφόρων θρησκευτικῶν κοινοτήτων, τή σχετικῶς ἀνάλογη δύναμή τους καί τή δυνατότητα συγκρούσεων. Στόν χῶρο πού μᾶς ἀπασχολεῖ, τέτοιες συνθῆκες δέν ὑπῆρχαν στή διάρκεια τῆς πρώτης χιλιετίας μετά Χριστόν. Μέχρι τήν ἐποχή τοῦ Μεγάλου Σχίσματος τῆς Χριστιανοσύνης ἡ θρησκευτική ἑνότητα τῶν Ἀλβανῶν ἦταν κατά τό μᾶλλον ἤ ἧττον δεδομένη.

    Ἕως τίς ἀρχές τοῦ 8ου αἰώνα, τό Ἀνατολικό Ἰλλυρικό −ὅπου ἀνῆκε ἡ περιοχή πού μᾶς ἐνδιαφέρει− ὑπαγόταν ἐκκλησιαστικῶς στή Ρώμη καί στή συνέχεια, το ἔτος 732-733, ἐντάχθηκε στή δικαιοδοσία τοῦ Πατριαρχείου τῆς Κωνσταντινουπόλεως. Μετά τόν 13ο αἰ. διαμορφώθηκαν δύο μεγάλες θρησκευτικές ζῶνες, στίς ὁποῖες δέσποσαν ἀντίστοιχα ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία στόν Νότο καί ἡ Ρωμαιοκαθολική Ἐκκλησία στόν Βορρᾶ.

    Στήν πρώτη, λοιπόν, αὐτήν περίοδο, πού ἐκτείνεται ἀπό τούς ἀποστολικούς χρόνους μέχρι τά τέλη τοῦ 15ου αἰώνα, οἱ Ἀλβανοί δεν εἶχαν ἐσωτερικές συγκρούσεις ἤ ἀντιπαραθέσεις, ἔστω καί ἄν οἱ ἐπιδράσεις ἦταν ἔντονες καί ἀπό τήν Ἀνατολή καί ἀπό τή Δύση. Στή δεύτερη περίοδο, τήν ἐποχή τῆς ὀθωμανικῆς κυριαρχίας, παρατηρήθηκε συνεχής αἱμορραγία τῶν χριστιανικῶν κοινοτήτων πρός ὄφελος τῆς μουσουλμανικῆς. Οἱ ἐξισλαμισμοί κορυφώθηκαν στόν 16ο και 17ο αἰώνα.

    Τάση εξισλαμισμού
    Ἔτσι διαμορφώθηκαν τελικά, παράλληλα μέ τίς δύο χριστιανικές Ἐκκλησίες, καί οἱ ἰσλαμικές κοινότητες τῶν σουννιτῶν καί τῶν μπεκτασήδων, καθώς καί μερικῶν ἀκόμη αἱρετικῶν σηιτικῶν ὁμάδων. Μεταστροφή μουσουλμάνων στόν χριστιανισμό δεν ἦταν δυνατή, ἐφόσον ἡ ἰσλαμική νομοθεσία ἀπαγόρευε αὐστηρῶς στούς μουσουλμάνους, ἐπί ποινῇ θανάτου, τήν ἀλλαγή θρησκείας. Καί βεβαίως δέν ὑπῆρχαν περιθώρια θρησκευτικῶν πολέμων ἤ συγκρούσεων μέσα στήν Ὀθωμανική Αὐτοκρατορία.

    Μεταξύ τῶν Ἀλβανῶν παρατηρήθηκε ἐντονότερη ροή πρός τό Ἰσλάμ, ἀπό ὅ,τι σέ ἄλλες ἐθνότητες τῶν Βαλκανίων. Ὁ Teki Seleniça, στό βιβλίο του “Ἡ Ἀλβανία τοῦ 1927”, γράφει: «Οἱ Τοῦρκοι βρῆκαν στους Ἀλβανούς τούς συντρόφους και οἱ Ἀλβανοί βρῆκαν στούς Τούρκους ἕναν Ἀφέντη, ὁ ὁποῖος τούς ἄνοιξε ἐλεύθερο πεδίο γιά νά πραγματοποιήσουν ὅσα ἐπιθυμοῦσε ἡ καρδιά τους. Ἡ Τουρκία τούς ἔδινε ὁτιδήποτε ἤθελαν: περιουσίες, τιμές, ἄρματα».

    Ὡς βασικοί λόγοι τῶν εὐρείας κλίκακος ἐξισλαμισμῶν ἔχουν ἐπισημανθεῖ: τό ἐνδιαφέρον ὁρισμένων πλουσίων νά διατηρήσουν τήν εὐμάρειά τους, τό παιδομάζωμα, οἱ ἐθνικοί καί πολιτικοί ἀνταγωνισμοί, ἡ προσηλυτιστική δράση ἐνθουσιωδῶν μουσουλμάνων, κυρίως δέ ἡ ἐπιθυμία τῶν καταπιεζομένων χριστιανῶν νά ἀπαλλαγοῦν ἀπό τήν ἰδιότητα τοῦ «ραγιᾶ» −πού συνεπαγόταν βαριές φορολογίες καί ταπεινώσεις− γιά νά ἐνταχθοῦν στήν προνομιοῦχο τάξη.

    Ἐκτός ἀπό τούς γενικούς λόγους πού ἔχουν προσδιορισθεῖ γιά τους ἐξισλαμισμούς χριστιανῶν διαφόρων ἐθνοτήτων, μιά ἐπιπρόσθετη καί πολύ σημαντική αἰτία, πού ἕως σήμερα δέν ἔχει δεόντως ἐπισημανθεῖ, ὑπῆρξε, νομίζω, τό γεγονός ὅτι οἱ Ἀλβανοί στερήθηκαν ἕνα ἰσχυρότατο ἔρεισμα πού διέθεταν ἄλλοι γειτονικοί λαοί. Μιά χριστιανική γραμματεία στή μητρική τους γλώσσα.

    Ασθενής θρησκευτική αντίσταση
    Ἡ ἀπουσία ἀνεπτυγμένου γλωσσικοῦ ὀργάνου μείωσε τή θρησκευτική ἀντίσταση τῶν Ἀλβανῶν, οἱ ὁποῖοι ἦταν ὑποχρεωμένοι, ἐκτός ἀπό τή δική τους γλώσσα, πού παρέμενε ἄγραφη, νά χρησιμοποιοῦν καί μιά δεύτερη ἤ καί τρίτη· οἱ μουσουλμάνοι τήν ἀραβική καί τήν τουρκική, ἐνῶ οἱ ὀρθόδοξοι τήν ἑλληνική καί οἱ ρωμαιοκαθολικοί τή λατινική καί τήν ἰταλική. Ἄν εἶχε ἐγκαίρως διαμορφωθεῖ μία γραπτή ἐθνική ἀλβανική γλώσσα καί εἶχε μεταφρασθεῖ σ᾽ αὐτή μέρος ἔστω ἀπό τόν πλοῦτο τῶν χριστιανικῶν κειμένων, ὅπως συνέβη μέ ἄλλους βαλκανικούς λαούς, πράγμα πού θά βοηθοῦσε στήν ἀνάπτυξη σταθερῆς χριστιανικῆς συνειδήσεως, ἡ θρησκευτική ἐξέλιξη θά ἦταν ἴσως διαφορετική.

    Ὅταν, ἀργότερα, ἄρχισαν τά ἀπελευθερωτικά κινήματα μέσα στήν ὀθωμανική αὐτοκρατορία, ἀρκετές φορές οἱ ὀρθόδοξοι Ἀλβανοί συμμάχησαν μέ ἄλλους ὀρθοδόξους τῆς Βαλκανικῆς, ἐνῶ οἱ μουσουλμάνοι Ἀλβανοί σέ πολλές περιπτώσεις πολέμησαν στό πλευρό τῶν κυβερνώντων Ὀθωμανῶν. Ἀναφέρονται 27 Ἀλβανοί πού ἀναδείχθηκαν βεζίρηδες τῆς Ὑψηλῆς Πύλης καί 100 διοικητές ταγμάτων γενιτσάρων. Ἀλλ᾽ ἐπίσης ἔχουμε περιπτώσεις, ὅπως στή Σκόδρα τοῦ 18ου αἰώνα, ὅπου μουσουλμάνοι Ἀλβανοί συμμάχησαν τόσο μέ τούς ὀρθοδόξους, ὅσο καί μέ τούς ρωμαιοκαθολικούς ἐναντίον τῶν Ὀθωμανῶν.

    Γενικά, παρά τίς θρησκευτικές, φυλετικές καί ἐθνικές διακρίσεις, κατά τήν περίοδο τῆς ὀθωμανικῆς αὐτοκρατορίας διαμορφώθηκε στήν εὐρύτερη περιοχή τῆς Βαλκανικῆς ἕνας κοινός πολιτισμός, στή δημιουργία τοῦ ὁποίου συνέβαλαν ὅλοι οἱ λαοί, προσφέροντας τήν ἰδιοφυΐα καί τήν ἰδιαιτερότητά τους. Σ᾽ αὐτή τήν πολιτιστική ζύμωση πῆραν μέρος καί οἱ Ἀλβανοί, ἀνεξαρτήτως θρησκείας.

    https://slpress.gr/koinonia/oi-thriskeytikes-koinotites-stin-alvania-mechri-tin-idrysi-kratoys/


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: