Για την εκδήλωση που έγινε στη Χώρα Αμοργού….

DSCN0385Μπορεί ο Όμηρος τον χαρακτηρισμό «Ανεμόεσσα» (ἠνεμόεσσα)* να τον έδωσε στην Κάρπαθο, όμως όταν βρίσκεσαι στη Χώρα της Αμοργού νοιώθεις ότι ταιριάζει απολύτως και στο όμορφο αυτό νησί των Κυκλάδων.

Στη Χώρα βρέθηκα στις 10 Ιουλίου, προσκαλεσμένος από τον   Σύλλογο Πολιτισμού και Τέχνης «Σημωνίδης». Στην εκδήλωση παρουσίασα το θέμα: «Οι γενοκτονίες στην Ανατολή και οι πολιτικές ευθύνες για τη Μικρασιατική Καταστροφή». Στην αρχή μου φάνηκε παράδοξο να διοργανώνεται μια τέτοια εκδήλωση σε μια εποχή που οι περισσότεροι κάτοικοι απασχολούνται πλήρως με τις υπηρεσίες τουρισμού, οι οποίες αποτελούν και  έναν από τους βασικούς πόρους του νησιού. Όμως η μεγάλη συμμετοχή  στην εκδήλωση, το αμείωτο ενδιαφέρον, όπως και οι εύστοχες παρατηρήσεις και ερωτήσεις που ακολούθησαν, απέδειξαν ότι υπάρχει ένα κοινό ενημερωμένο -ψαγμένο όπως θα λέγαμε σήμερα- βαθύτατα προβληματισμένο, που αναζητά κάθε πηγή γνώσης.

DSCN0477

Εκτός από το μεγάλης σημασίας φαινόμενο της ύπαρξης ενός ενημερωμένου κοινού, η Αμοργός συνδέεται με τη Μικρά Ασία και τα γεγονότα που συνέβησαν εκεί και με πιο άμεσους τρόπους. Κατ’ αρχάς η καταγωγή των Αμοργιανών είναι ιωνική. Το νησί από την αρχαιότητα υπήρξε μια γέφυρα μεταξύ της Μικράς Ασίας και της ηπειρωτικής Ελλάδας. Επίσης, ήταν και τόπος καταφυγής αριστοκρατικών βυζαντινών οικογενειών μετά από τις ήττες και τις συρρικνώσεις που υπήρξαν ως απότοκο της ογουζικής τουρκομανικής εισβολής στη Μικρά Ασία, από την οποία εισβολή προέρχονταν οι Σελτζούκοι και αργότερα οι Οθωμανοί. Απόδειξη αυτής της κίνησης είναι η εγκατάσταση στην Αμοργό ενός κλάδου μιας μεγάλης βυζαντινής οικογένειας εκ Πόντου, των Γαβράδων, οι απόγονοι των οποίων εξακολουθούν να κατοικούν στο νησί. Ενδιαφέρον έχει το γεγονός ότι οι Γαβράδες είναι η μοναδική ελληνική μεσαιωνική οικογένεια που επιβιώνει έως και σήμερα. Οι απόγονοι έχουν δημιουργήσει  επίσης και το Σύλλογο των απανταχού Γαβράδων «Ο Άγιος Θεόδωρος Γαβράς».

Η Αμοργός, από τη ρωμαϊκή εποχή θα αποτελέσει τόπο εξορίας των πολιτικών αντιπάλων της εκάστοτε εξουσίας. Τον ίδιο ρόλο θα συνεχίσει να έχει και στην δεκαετία του ’30, όταν ο Μεταξάς θα εξορίσει στα νησιά του Αιγαίου τους κομμουνιστές -και όχι μόνο- αντιπάλους του.

Με τη Μικρασιατική Καταστροφή  κάποιοι πρόσφυγες θα βρουν καταφύγιο στο νησί, το οποίο πλήρωσε μεγάλο φόρο αίματος στη Μικρασιατική Εκστρατεία (1919-1922). Μόνο από τη Χώρα  έχασαν τη ζωή τους 16 στρατιώτες κατά την εκστρατεία αυτή.

DSCN0467

Η εισήγηση δομήθηκε σε δύο βασικά μέρη.

Το πρώτο περιλάμβανε την παρουσίαση του ιστορικού πλαισίου μέσα στο οποίο διεκδικήθηκε η επίλυση του εθνικού ζητήματος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας μετά το τέλος του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου στο πλαίσιο των μεταπολεμικών διευθετήσεων.

Το δεύτερο αφορούσε τις ενδογενείς αδυναμίες του ελληνικού παράγοντα (διχασμός, απουσία ενιαίας στρατηγικής αντίληψης, απόρριψη των Ελλήνων της Ανατολής από τις ελλαδικές ελίτ) και τον σε μεγάλο βαθμό καθορισμό της εξέλιξης απ΄τις αδυναμίες αυτές….

Μετά την εισήγηση παρουσιάστηκε ένα σχετικό φωτογραφικό υλικό με τον αντίστοιχο σχολιασμό. Σημαντικές ήταν οι παρεμβάσεις του μητροπολίτη και του δήμαρχου της Αμοργού (Νικ. Φωστιέρης), με τον οποίο μας συνέδεε μια παλιότερη γνωριμία από το μακρυνό 1993, όταν  ως ναύαρχος τότε υπήρξε ο οργανωτής της επιχείρησης απεγκλωβισμού των Ελλήνων της Αμπχαζίας από τον σκληρό εκείνο πόλεμο του Καυκάσου. Αλλά για το θέμα αυτό που μου το θύμισε η εκδήλωση της Αμοργού θα αναφερθώ σε επόμενη ανάρτηση…  όπως και για την εξαιρετική Μονή της Χοζοβιώτισσας.

DSCN0479

Ο δήμαρχος της Αμοργού Νικ. Φωστιέρης κατά τον χαιρετισμό του, όπου αναφέρθηκε και στην εμπειρία  της επιχείρησης «Χρυσομαλλο Δέρας» του Αυγούστου του 1993 

DSCN0491

Από αριστερά: Ο Περικλής Γρίσπος, πρόεδρος του Σημωνίδη, εγώ, ο Νικόλαος Φωστιέρης, δήμαρχος Αμοργού και ο πατήρ Θεόφιλος (μοναχός στη Χοζοβιώτισσα, από το χωριό Τούμπα του Κιλκίς με ανατολικοθρακική καταγωγή)

Μετά την εκδήλωση και με παραίνεση του πατρός Θεοφίλου καταλήξαμε στην ταβέρνα του Πάρβα («Στη δυτική είσοδο της Χώρας της Αμοργού βρίσκεται το μικρό καφενείο του Πάρβα«) για οινοποσία και τις κλασικές συζητήσεις που λαμβάνουν χώρα μετά από κάθε εκδήλωση. Και εκεί βρεθήκαμε σε ένα εντυπωσιακό θέαμα. Μια παρέα έφηβων Γαλλόπουλων, βαμμένα με τα εθνικά τους χρώματα, είχαν μετατρέψει σε αρένα γηπέδου τη φιλόξενη ταβέρνα παρακολουθώντας τον αγώνα Γαλλία-Πορτογαλία. Να κάποιες χαρακτηριστικές φωτογραφίες:

DSCN0495

DSCN0501

DSCN0495-1

Στην παρακάτω φωτογραφία, ένα στιγμιότυπο από τη μικρή μας παρέα που συνέχισε απτόητη τις συζητήσεις εν μέσω θριαμβευτικών γηπεδικών κραυγών αλλά και θρήνων που συνόδευσαν το αποτέλεσμα του αγώνα:

DSCN0498

——————————————————————

(*) «...Κνίδος αἰπεινὴ καὶ Κάρπαθος ἠνεμόεσσα

Νάξος τ’ ἠδὲ Πάρος Ῥήναιά τε πετρήεσσα.

[Ομηρικοί Ύμνοι, Εἲς Ἀπόλλωνα Δήλιον]

DSCN0289

6 Σχόλια

  1. Παρουσίαση του Μικρασιατικού
    Αναρτήθηκε από Kilkis24 on Τετάρτη, 13 Ιούλιος, 2016 ·

    http://www.kilkis24.gr/%CF%80%CE%B1%CF%81%CE%BF%CF%85%CF%83%CE%AF%CE%B1%CF%83%CE%B7-%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%BC%CE%B9%CE%BA%CF%81%CE%B1%CF%83%CE%B9%CE%B1%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%BF%CF%8D/

  2. Μ.Κ. on

    Η Ελευθερία Ψυχογιου κοινοποίησε ένα σύνδεσμο:

    «Ο διδάκτωρ σύγχρονης ιστορίας Βλάσης Αγτζίδης γράφει για την Αμοργό… – AMORGOS-NEWS.GR | Για…
    Ο Σύλλογος Πολιτισμού και Τέχνης “Σημωνίδης” προσκάλεσε στις 10 Ιουλίου στην Χώρα τον διδάκτορα σύγχρονης ιστορίας, Βλάση Αγτζίδη προκειμένου να λάβει…
    AMORGOS-NEWS.GR……………

    http://www.amorgos-news.gr/%CE%BF-%CE%B4%CE%B9%CE%B4%CE%AC%CE%BA%CF%84%CF%89%CF%81-%CF%83%CF%8D%CE%B3%CF%87%CF%81%CE%BF%CE%BD%CE%B7%CF%82-%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%BF%CF%81%CE%AF%CE%B1%CF%82-%CE%B2%CE%BB%CE%AC%CF%83%CE%B7%CF%82/

  3. […] Κείμενο – Φωτογραφίες Βλάσης Αγτζίδης […]

  4. Για την εκδήλωση που έγινε στη Χώρα Αμοργού….
    amorgos Ιούλιος 25, 2016 Πολιτιστικά δρώμενα

    …………………………….
    ……………………………

    http://aegiali.gr/%CE%B3%CE%B9%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CE%B5%CE%BA%CE%B4%CE%AE%CE%BB%CF%89%CF%83%CE%B7-%CF%80%CE%BF%CF%85-%CE%AD%CE%B3%CE%B9%CE%BD%CE%B5-%CF%83%CF%84%CE%B7-%CE%B1%CE%BC%CE%BF%CF%81%CE%B3%CE%BF/

  5. Βλ.... on

    28.11.2019 : 22:28
    Ενας θησαυρός στα φαράγγια της Αμοργού
    ΛΙΝΑ ΓΙΑΝΝΑΡΟΥ

    Το όνομά της λέγεται ότι προέρχεται από το φυτό αμοργίς, αλλιώς λινοκαλάμη, ένα σπάνιο βότανο που φύεται στις πλαγιές των ορεινών όγκων του νησιού και κατά την αρχαιότητα, επεξεργασμένο, έδινε το νήμα για τους περιζήτητους αμοργιανούς χιτώνες. Ακόμα και το όνομά της αποκαλύπτει τη σπουδαιότητα της χλωρίδας της Αμοργού, ενός νησιού που αν και από τα πλέον άνυδρα των Κυκλάδων (μέσο ετήσιο ύψος βροχής 350 χιλιοστά), φιλοξενεί περί τα 1.092 ανώτερα φυτά (χωρίς να υπολογίζονται τα βρύα, οι λειχήνες, τα μανιτάρια). «Αντιπροσωπεύουν πάνω από τα μισά είδη φυτών που έχουν μέχρι στιγμής καταγραφεί στις Κυκλάδες, που είναι περίπου 1.900», λέει στην «Κ» η διεθνούς φήμης βοτανολόγος, καθηγήτρια του Πανεπιστημίου της Κοπεγχάγης δρ Κιτ Ταν, εξηγώντας τους λόγους που επέλεξε να οργώσει τα βουνά και τα λαγκάδια του νησιού για την έρευνά της.

    Η δρ Κιτ Ταν υπογράφει τον τόμο «Η χλωρίδα της Αμοργού» (σε συνεργασία με τον συνάδελφό της κ. Burkhard Biel), ο οποίος κυκλοφόρησε πριν από λίγες ημέρες από το Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας. Είναι το 18ο βιβλίο της με ελληνικό θέμα (το ακριβώς προηγούμενο είχε θέμα τη Σαμοθράκη), καθιστώντας τη βοτανολόγο μία από τις σημαντικότερες ερευνήτριες της ελληνικής χλωρίδας.

    Στο βιβλίο, οι δύο συγγραφείς αναφέρουν ότι .στην Αμοργό καταγράφονται τουλάχιστον 28 ενδημικά είδη φυτών (δηλαδή φυτά που απαντώνται στην Ελλάδα και πουθενά αλλού στον κόσμο), γεγονός αξιοσημείωτο δεδομένου του μικρού μεγέθους της. Οπως γράφουν, τα απότομα ασβεστολιθικά βραχώδη πρανή προσφέρουν καταφύγιο σε πολλά είδη. Ιδιαίτερου ενδιαφέροντος είναι η χλωρίδα στους βραχώδεις γκρεμούς πάνω από τις νότιες ακτές καθώς και μέσα στα βαθιά φαράγγια όπου απαντώνται πολλά και σπάνια είδη φυτών. Αξιοσημείωτη είναι επίσης η χλωρίδα σε πηγές και κατά μήκος των ρεμάτων που κατεβαίνουν από τα ψηλότερα βραχώδη σημεία του νησιού, τον Κρίκελο, τον Προφήτη Ηλία, τον Κόρακα. «Πρόκειται για έναν βοτανικό θησαυρό, ο οποίος όμως απειλείται –χρειάζεται να τύχει φροντίδας σήμερα ώστε να διατηρηθεί για τις επόμενες γενιές», αναφέρουν οι ερευνητές.

    Η δρ Κιτ Ταν έβρισκε από πάντα συναρπαστική τη φύση, όμως έχει πλήρη επίγνωση του σημαντικού ρόλου του ερευνητή, ιδιαίτερα στις μέρες μας. «Μια σύνθετη, μεταβαλλόμενη χλωρίδα, υπό υπαρκτή ή ενδεχόμενη απειλή, απαιτεί ορθολογική έρευνα. Εχουμε ανάγκη τα δεδομένα που θα στηρίξουν τις ενέργειες εκείνες οι οποίες θα περιορίσουν ή θα αμβλύνουν τις επιπτώσεις της καταστροφής από τον άνθρωπο. Τα δεδομένα και μόνο τα δεδομένα μπορούν να ενημερώσουν και να “εξοπλίσουν” τους φορείς προστασίας του περιβάλλοντος και να “ξυπνήσουν” το ενδιαφέρον του κοινού που πρέπει να είναι το θεμέλιο κάθε προγράμματος για τον περιορισμό των κινδύνων της ανθρώπινης δραστηριότητας. Οι επιπτώσεις του ανθρώπου στο τοπίο, στους οργανισμούς και τελευταία στο κλίμα, είναι πασίγνωστες. Οπως είχε πει ο Αριστοτέλης από τα Στάγειρα; “Τίποτα από όσα είναι δοσμένα από τη φύση δεν είναι χωρίς τάξη”».

    Η Κιτ Ταν πραγματοποιεί έρευνα σε εποχές κατά τις οποίες η επιστημονική έρευνα στη χώρα μας αντιμετωπίζει μεγάλες δυσκολίες. «Πράγματι, η έρευνα στην Ελλάδα δεν χρηματοδοτείται επαρκώς. Ωστόσο, υπάρχει τεράστιο ενδιαφέρον για την ελληνική φύση από ερασιτέχνες φυσιογνώστες. Ανθρώπους που δεν είναι επαγγελματίες επιστήμονες, αλλά κάποιοι που αγαπούν και απολαμβάνουν τη φύση. Ορισμένοι από τους καλύτερους γνώστες της ελληνικής χλωρίδας είναι δάσκαλοι μαθηματικών, φυσικής, μουσικής, ακόμα και… κομμωτές. Δεν ασχολούνται με τη βοτανική επιστήμη για να ζήσουν, αλλά για προσωπική ευχαρίστηση» τονίζει, προσθέτοντας ακόμα ένα γνωμικό του Αριστοτέλη: «Η ευχαρίστηση στη δουλειά βάζει την τελειότητα στην εργασία».

    Σαμοθράκη, Αμοργός… Ποια θα είναι η συνέχεια; «Δρομολογούνται μία εικονογραφημένη έκδοση για την ορεινή χλωρίδα της Ελλάδας, που καλύπτει όλα τα είδη που φύονται σε υψόμετρο άνω των 1.800 μ. ή την αλπική ζώνη (ώς εκεί που μπορούν να ευδοκιμήσουν δένδρα), ένας τόμος για τη χλωρίδα της Πελοποννήσου, καθώς και ένα άλλο βιβλίο για τα ενδημικά είδη. Ο συνάδελφός μου Biel επίσης προσανατολίζεται στη Μήλο ή ίσως στην Αστυπάλαια, δεν έχουμε αποφασίσει. Οταν γράψω 25 βιβλία θα σταματήσω!».

    https://www.kathimerini.gr/1053878/gallery/epikairothta/ellada/enas-8hsayros-sta-faraggia-ths-amorgoy


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: