Γενοκτονία ή Εθνοκάθαρση; Δύο συνεντεύξεις για το «επίμαχο» ζήτημα

Διάφορες συνετεύξεις δημοσιεύτηκαν σε εντυπα και ηλεκτρονικά Μέσα. 

Στο

δημοσιεύτηκε ως εξής, υπό τον τίτλο:

Γενοκτονία ή Εθνοκάθαρση; 9 ερωτήσεις …..

Γενοκτονία ή εθνοκάθαρση; Τα τελευταία 24ωρα στα… μαρμαρένια αλώνια των δηλώσεων του Νίκου Φίλη κονταροχτυπιούνται διεθνολόγοι, νομικοί, ιστορικοί. Ένα από τα επιχειρήματα των υπερασπιστών των απόψεων του υπουργού (και όχι κατ’ ανάγκη του ίδιου) λέει ότι τα όρια ανάμεσα στις δύο έννοιες είναι συγκεχυμένα. Άλλοι αναρωτιούνται αν οι Πόντιοι αποτελούν διακριτή εθνοτική ομάδα, ώστε να εμπίπτουν στην κατηγορία της «γενοκτονίας», ενώ πολλοί αμφισβητούν και το οργανωμένο σχέδιο εξόντωσής τους.

Ένας από τους ιστορικούς που έχουν ασχοληθεί με αυτό που αποκαλείται «προσφυγική ιστοριογραφία» είναι ο διδάκτορας Σύγχρονης Ιστορίας του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας της Φιλοσοφικής σχολής του ΑΠΘ, Βλάσης Αγτζίδης. Αν και δηλώνει ότι το μεγαλύτερο ζήτημα με τις απόψεις Φίλη είναι ότι τις διατύπωσε όντας υπουργός, παραδέχεται ότι πρόκειται για ένα ιστορικό πεδίο-ταμπού για το οποίο η κοινότητα των νεοελλήνων ιστορικών δεν έχει πάρει θέση. Εξηγεί δε ότι «δεν έγινε Γενοκτονία κατά των Ποντίων, έγινε Γενοκτονία κατά των Ελλήνων της Ανατολής», και συνεπώς το ζήτημα πρέπει να εξεταστεί υπό ένα γενικό πλαίσιο.


Ο Βλάσης Αγτζίδης στην παρουσίαση του βιβλίου για την «Άννα Φρανκ των Ποντίων, Σάνο Χάλο», όπως είπε

Τελικά πρόκειται για γενοκτονία ή εθνοκάθαρση;


Ο ορυμαγδός δηλώσεων και αντιδηλώσεων που υπάρχει αυτές τις μέρες με αφορμή το δίλημμα «εθνοκάθαρση ή γενοκτονία», που έθεσε ο υπουργός Παιδείας, είναι το λιγότερο αστείος. Σίγουρα το ερώτημα είναι άτοπο με την έννοια ότι τόσο ο Φίλης όσο και οι αντίπαλοί του δεν γνωρίζουν ότι το ερώτημα είναι λάθος. Ο όρος «γενοκτονία» είναι ένας καθαρά νομικός όρος που εισήχθη το 1948 στη διεθνή νομολογία και κατασκευάστηκε μόνο και μόνο για να περιγράψει τη συγκεκριμένη μορφή εγκλήματος.

Αντιθέτως ο όρος «εθνοκάθαρση» όπως και οι όροι «εθνική εκκαθάριση», «σφαγή», «δολοφονίες», «ανταλλαγές πληθυσμών» χρησιμοποιούνται για να προσδιορίσουν μια πολύ συγκεκριμένη τακτική, μια πράξη που ακολουθεί ένα κυρίαρχο κράτος –μια εξουσία– κατά στοχοποιημένων κοινοτήτων. Κατά συνέπεια το ίδιο το θέμα εξαρχής δεν έχει καμία ουσία. Και αυτό τι αναδεικνύει; Αναδεικνύει το απίστευτο έλλειμμα γνώσεων και την απόλυτη ημιμάθεια που δυστυχώς κυριαρχεί στην Ελλάδα.

Μία από τις απόψεις που ακούστηκαν, προς υπεράσπιση του Νίκου Φίλη, είναι ότι τα όρια των δύο όρων, γενοκτονία και εθνοκάθαρση, είναι θολά.

Αυτό είναι απόλυτα λάθος και οι συγκεκριμένοι ιστορικοί που το υποστηρίζουν το λένε προκατειλημμένα, στρατευμένα, και για λόγους είτε πολιτικού συμφέροντος είτε γιατί και οι ίδιοι έχουν απόλυτη άγνοια του θέματος. Ο όρος «γενοκτονία» είναι εντελώς σαφής. Ορίζεται με πολύ συγκεκριμένα κριτήρια από τη Συνθήκη του 1948 του ΟΗΕ. Αν μια πράξη βίαιη υπακούει σε αυτά τα πέντε κριτήρια σε νομικό επίπεδο, θεωρείται γενοκτονία.


(πηγή: Επιτροπή Ποντιακών Μελετών)

Συνεπώς η ιστορική κοινότητα είναι αυτή που δεν το έχει ξεκαθαρίσει;

Το τι συμβαίνει με την κοινότητα των ιστορικών είναι ένα τεράστιο θέμα. Η κοινότητα των νεοελλήνων ιστορικών δεν έχει πάρει θέση για το συγκεκριμένο αυτό ζήτημα. Οι μόνοι οι οποίοι ασχολούνται συστηματικά εδώ και 25 χρόνια είναι οι προσφυγικής καταγωγής ιστορικοί. Είναι αυτό το τμήμα της ιστοριογραφίας που αποκαλούμε «προσφυγική ιστοριογραφία», η οποία έχει πάρει πάνω της όλη αυτή την προσπάθεια τεκμηρίωσης, ανάδειξης και διερεύνησης όλων των παραμέτρων που σχετίζονται με εκείνα τα δραματικά γεγονότα που συνέβησαν στο χώρο της καθ’ ημάς Ανατολής την περίοδο 1914-1923, και αφορούσαν όλους τους μη μουσουλμανικούς πληθυσμούς – Έλληνες στον Πόντο, στην Ιωνία, στην ανατολική Θράκη, Αρμένιους, Ασσύριους. Αυτό είναι το πραγματικό πλαίσιο.

Τώρα, το γιατί οι νεοέλληνες ιστορικοί δεν ασχολούνται με το θέμα, νομίζω ότι εδώ είναι τα παραδοσιακά ταμπού που υπήρχαν στο χώρο της Ελλάδας, που μας είχαν οδηγήσει για επτά δεκαετίες να μην τολμάει κανείς να μιλήσει.

Έπρεπε να έρθει το τέλος της δεκαετίας του ’80 και η δεκαετία του ’90 ώστε να αναδειχθούν αυτά τα θέματα από την ίδια την κοινωνία των πολιτών, την κοινωνία των προσφύγων. Αυτή είναι η πραγματική αιτία, ότι η ίδια η επίσημη Ελλάς (και η ανεπίσημη Ελλάς μαζί της) προσπάθησε για επτά δεκαετίες να εξοβελίσει από την εθνική μνήμη την τραυματική εμπειρία των προσφυγικών πληθυσμών.


(φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ/Συμέλα Παντζαρτζή)

Άρα, αν καταλαβαίνω σωστά, ανεξάρτητα από τις δηλώσεις Φίλη, μιλάμε για ένα ιστορικό πεδίο στο οποίο υπάρχει ένα έλλειμμα.

Σαφώς. Αλλά όσον αφορά την ελλαδική ιστοριογραφία. Γιατί έξω από την Ελλάδα υπάρχει μια πολύ σημαντική προσπάθεια να διερευνηθούν όλα τα ζητήματα αυτά από πολύ έγκυρους ιστορικούς. Πριν από δύο χρόνια είχε κυκλοφορήσει στη Νέα Υόρκη από τις εκδόσεις Melissa το The Genocide of the Ottoman Greeks, ένα συλλογικό έργο στο οποίο συμμετείχαν πάρα πολλοί μη Έλληνες αλλά και Έλληνες ιστορικοί. Επίσης θα πρέπει να τονίσουμε ότι υπάρχει μια πάρα πολύ σημαντική ιστοριογραφική κοινότητα στην Τουρκία, Τούρκων προοδευτικών αριστερών ιστορικών οι οποίοι δεν έχουν το παραμικρό ταμπού στο να διερευνήσουν αυτή την περίοδο, να μας την παρουσιάσουν με πολύ σημαντικές μελέτες και διδακτορικά και να μιλήσουν ανοιχτά για τα εγκλήματα που διέπραξε ο τουρκικός εθνικισμός κατά των μη μουσουλμανικών κοινοτήτων.

Το πρόβλημα της αλλοτρίωσης και της σιωπής υπάρχει δυστυχώς στην Ελλάδα, και είναι ένα σύμπτωμα της ευρύτερης αλλοτρίωσης που έχει ο τόπος αυτός.

Βλέπετε και κάποια πολιτική προέκταση;

Πολιτική προέκταση δεν υπάρχει γιατί έχουμε δύο ημέρες μνήμης, τη 19η Μαΐου για τη Γενοκτονία στον μικρασιατικό Πόντο και τη 14η Σεπτεμβρίου για το σύνολο της Μικράς Ασίας. Αυτές οι αναγνωρίσεις έγιναν ομοφώνως το 1994 και το 1998. Κατά συνέπεια δεν υπάρχει πολιτικό πρόβλημα. Και σήμερα ακόμα η δήλωση του Φίλη έρχεται σε σύγκρουση με την επίσημη θέση του ΣΥΡΙΖΑ, η οποία έχει διατυπωθεί είτε διά των μηνυμάτων του Αλέξη Τσίπρα είτε διά των επίσημων δηλώσεων του Γαβριήλ Σακελλαρίδη όταν ήταν εκπρόσωπος του γραφείου Τύπου. Κατά συνέπεια έχουμε μια αυτόβουλη πράξη που εκφράζει προσωπικές απόψεις οι οποίες διατυπώνονται με έναν τελείως αφελή τρόπο.

Το μεγάλο πρόβλημα που υπάρχει στο συγκεκριμένο ζήτημα δεν είναι οι απόψεις αυτές. Ο κάθε πολίτης έχει το δικαίωμα να έχει οποιαδήποτε άποψη αρκεί να την τεκμηριώνει.

Όμως όταν έχεις έναν θεσμικό ρόλο και μια κυβέρνηση σου έχει αναθέσει να υπηρετήσεις το κράτος, ό,τι και αν σημαίνει αυτό, και σου αναθέτει και τη διαχείριση της εκπαιδευτικής πολιτικής, δεν μπορεί εσύ να κατεβάζεις τις δικές σου υποκειμενικές απόψεις –που είναι και αντίθετες με τις κυβερνητικές απόψεις– λέγοντας «εγώ διαφωνώ με τους νόμους που έχει ψηφίσει το ελληνικό Κοινοβούλιο το οποίο με έχει ορίσει στη θέση του υπουργού». Αυτή είναι η αντίφαση που υπάρχει. Όχι ότι διατύπωσε τις θέσεις, αλλά ότι τις διατύπωσε όντας υπουργός.


Παλαιοκομματισμός και «Γενοκτονία», ήταν ο τίτλος του άρθρου του Νίκου Φίλη που δημοσιεύτηκε στην Αυγή
(φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ/Συμέλα Παντζαρτζή)

Όταν ο Νίκος Φίλης είχε διατυπώσει τις ίδιες θέσεις ως δημοσιογράφος, κανείς δεν είχε ενοχληθεί.

Υπήρχαν αντιδράσεις. Και οφείλω να πω ότι ο κ. Φίλης τουλάχιστον είναι έντιμος γιατί όταν δημοσίευσε εκείνο το άρθρο τον Αύγουστο του 2014, με το οποίο αρνήθηκε τη Γενοκτονία, ο μόνος που απάντησε με ένα ολοσέλιδο άρθρο εξηγώντας γιατί είναι γενοκτονία ήμουν εγώ, και εκείνη την απάντηση την δημοσίευσε. Αλλά πρέπει να τονίσουμε ότι πολλοί από τους φωνασκούντες σήμερα –είτε πολίτες είτε ποντιακές οργανώσεις– δεν είχαν αντιδράσει εκείνη την περίοδο.

Το παν είναι να είμαστε ψύχραιμοι. Να κρατάμε τις αποστάσεις, να μην μας παρασύρει ο φανατισμός από οποιαδήποτε πλευρά.


Προσφυγικό οικογενειακό βιβλιάριο εποικισμού

Στο πλαίσιο αυτό της ψυχραιμίας θέλω να μου σχολιάσετε δύο επιχειρήματα της αντίπερα όχθης. Το πρώτο που ρωτούν είναι αν οι Πόντιοι αποτελούν διακριτή εθνοτική ομάδα ώστε να εμπίπτουν στην κατηγορία της «γενοκτονίας», και δεύτερον αν υπήρξε οργανωμένο σχέδιο με στόχο τη συνολική τους εξόντωση, ως εθνοτικής ομάδας.

Αυτό είναι τελείως ξεκάθαρο. Αυτό που ξέρουμε πλέον είναι ότι οι Νεότουρκοι, οι οποίοι κατέλαβαν την οθωμανική εξουσία με κίνημα στρατιωτικό, πολιτικά ανήκαν στο χώρο που σήμερα τον αποκαλούμε (με τη σύγχρονη πολιτική ορολογία) ακροδεξιό, ρατσιστικό χώρο. Και είχαν εξαρχής αποφασίσει να μεταλλάξουν την πολυεθνική κοινωνία σε μονοεθνικό κράτος. Και ακριβώς για αυτόν το λόγο χρησιμοποίησαν ως μηχανισμό τη γενοκτονία, που είναι μια καινοφανής μέθοδος στην ιστορία της δράσης των εξουσιών· εμφανίζεται με τους Νεότουρκους και στη συνέχεια το «βιομηχανοποιούν» και το εντείνουν οι Ναζί στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, και έχει διάφορα στοιχεία – προγραφή, στοχοποίηση, οργάνωση μηχανισμών σε ειρηνικές εποχές, διάχυση αρνητικής ιδεολογίας κατά των στοχοποιημένων πληθυσμών. Έχει πάρα πολλά χαρακτηριστικά που είναι καινούρια στην ιστορία των βίαιων ενεργειών μιας εξουσίας κατά μειονοτικών ομάδων.

Δεν έγινε Γενοκτονία κατά των Ποντίων. Έγινε Γενοκτονία κατά των Ελλήνων της Ανατολής.

Οι Πόντιοι δεν είναι ξεχωριστή εθνοτική ομάδα. Είναι μια εθνικοτοπική ομάδα του ελληνισμού της Ανατολής. Και ξέρουμε πάρα πολύ καλά ότι το σχέδιο αυτό είναι ολοκληρωμένο· στην απόφασή τους οι Νεότουρκοι από τον Οκτώβριο του 1911 για την καταστολή των χριστιανικών πληθυσμών ούτε καν εθνική διάκριση κάνουν, το προσδιορίζουν θρησκευτικά, και ξέρουμε ότι αρχίζουν την υλοποίηση των σχεδίων τους, που ήδη τα έχουν προετοιμάσει, με την έναρξη του Α΄ Παγκόσμιου Πολέμου εκκινώντας από τους Έλληνες της ανατολικής Θράκης. Από εκεί ξεκινά η Γενοκτονία, και σχεδόν παράλληλα γίνονται και οι φοβερές διώξεις στη δυτική Μικρά Ασία, στην Ιωνία, το 1914.


Τσέτες φορτωμένοι λάφυρα. Πίσω τους, Έλληνες της Φώκαιας

Συνεπώς πρέπει κανείς να δει μια συνολική εικόνα.

Απαραίτητα. Ο Πόντος είναι κομμάτι της μικρασιατικής ρωμιοσύνης. Δεν είναι κάτι το ξεχωριστό. Οι Τούρκοι δεν εξόντωσαν Πόντιους, εξόντωσαν Ρωμιούς, Έλληνες. Και τους εξόντωσαν στην ανατολική Θράκη, στην Ιωνία και στον Πόντο. Με διαφορετικό τρόπο και σε διαφορετικό χρόνο, ανάλογα με τις συνθήκες και με τις ευκαιρίες που είχαν. Πρέπει πάντα να το βλέπουμε συνολικά. Όταν το απομονώνουμε, κάνουμε και οι ίδιοι ένα μεγάλο λάθος. Και ειδικά όταν αμφισβητούμε τη γενοκτονία στα άλλα μέρη του ελληνισμού της Ανατολής (δηλαδή στην Ιωνία και στην ανατολική Θράκη), διαπράττουμε και εμείς το έγκλημα της άρνησης της γενοκτονίας. Γιατί αυτό που κάνει ο Φίλης το κάνουν και πάρα πολλοί Πόντιοι όταν λένε ότι γενοκτονία έγινε μόνο στον Πόντο. Όχι, αυτό είναι ιστορικό λάθος. Γενοκτονία έγινε κατά των μη μουσουλμανικών κοινοτήτων της Ανατολής – Ελλήνων, Αρμενίων, Ασσυροχαλδαίων, και όταν λέμε Έλληνες εννοούμε τους Έλληνες στην ανατολική Θράκη, στη δυτική Μικρά Ασία, στη Βιθυνία και στον Πόντο. Αυτό είναι το πραγματικό πλαίσιο.

Πιστεύετε ότι τώρα που έχει ανοίξει η κουβέντα και επειδή υπάρχει κόσμος που ενδιαφέρεται να μάθει, πέρα από κραυγές, φωνές, κόμματα, θα έπρεπε να γίνει ένα σχετικό συνέδριο; Να ακουστεί επίσημα και η αντίθετη άποψη και να τεκμηριωθεί;

Είναι προφανές ότι το μεγάλο έλλειμμα είναι στο χώρο των επίσημων ιστορικών σχολών του ελληνικού πανεπιστημίου. Ενώ εδώ και 20 χρόνια αναγνωρίστηκαν ως επέτειοι οι γενοκτονίες που συνέβησαν στην Ανατολή, εντούτοις δεν έχει γίνει ούτε ένα συνέδριο από ιστορικό τμήμα. Άλλα συνέδρια έχουν γίνει. Η Βασιλική Ακαδημία του Βελγίου έκανε ολόκληρο συνέδριο. Τον Μάιο το Πανεπιστήμιο του Μπόχουμ στη Γερμανία ετοιμάζει συνέδριο για τη Γενοκτονία που έγινε στην περιοχή του Πόντου. Στο ελληνικό πανεπιστήμιο δεν έχει γίνει ποτέ.

Η δική μας στόχευση δεν είναι να γίνονται πολλά συνεδριάκια από εθνικοτοπικές συνδικαλιστικές ομάδες, αλλά να γίνει ένα μεγάλο επιστημονικό συνέδριο με επιστήμονες ιστορικούς από ένα τμήμα Ιστορίας ενός ελληνικού πανεπιστημίου. Αυτός είναι ο στόχος, και αυτό προσπαθούμε να υλοποιήσουμε σε συνεργασία με φίλους ιστορικούς που κατέχουν έδρες στα πανεπιστήμια της Ελλάδας.

Αντίθετη άποψη δεν μπορεί να υπάρξει. Υπάρχουν, όμως, πάρα πολλά μεθοδολογικά προβλήματα.

Υπάρχουν τα ζητήματα των αριθμών τα οποία είναι όλα προβληματικά. Υπάρχουν ζητήματα πλαισίου. Γενικά υπάρχουν πάρα πολλά που μπορούν να συζητηθούν. Η αμφισβήτηση δεν υπάρχει. Είναι πολιτικάντικη διαχείριση μέσα στο φτωχό ελληνικό σκηνικό. Σαν αυτό που ζούμε τις τελευταίες μέρες.

http://www.pontos-news.gr/article/142951/genoktonia-i-ethnokatharsi-9-erotiseis-gia-ton-istoriko-vlasi-agtzidi

F2-ΒΛΑΣΗΣ ΑΓΤΖΙΔΗΣ

Στην εφημερίδα «Καρφίτσα» (έντυπη και ηλεκτρονική) της Θεσσαλονίκης, δημοσιεύτηκε το εξής:

«Η δήλωση Φίλη δείχνει… άγνοια των όρων γενοκτονίας και εθνοκάθαρσης»

Δημοσιεύθηκε στις 4 Νοεμβρίου, 2015 1

της Γιώτας Ρουμελιώτη

«Η δήλωση Φίλη δείχνει άγνοια των όρων γενοκτονίας και εθνοκάθαρσης. Ο υπουργός δεν έχει επίγνωση της διαφοράς αυτών των δυο λέξεων, όπως ακριβώς και οι αντίπαλοί του που έσπευσαν να του επιτεθούν. Την άποψη του κ. Φίλη την έχει και μια πλειάδα νεοελλήνων που θεωρούν ότι δεν είναι γενοκτονία, αλλά εθνοκάθαραση. Κάνουν ένα θεμελιώδες λάθος που δεν έχει διευκρινιστεί δημοσίως γιατι υπάρχει υστέρηση σε ένα επίπεδο πληροφόρησης, έρευνας, ερμηνειών».

Ο διδάκτορας Σύγχρονης Ιστορίας του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας της Φιλοσοφικής σχολής του ΑΠΘ, Βλάσης Αγτζίδης, μιλάει στο Karfitsa.gr σχετικά με το θέμα των ημερών που έχει εξελιχθεί σε… καυτή πατάτα για κυβέρνηση, αντιπολίτευση αλλά και απλούς πολίτες. Ο ίδιος εξηγεί τι είναι εθνοκάθαρση και τι γενοκτονία,γιατί ο υπουργός υπέδειξε άγνοια και για ποιον λόγο δημιουργήθηκε τόσο μεγάλη σύγχυση που σήκωσε θύελλα αντιδράσεων.

«Ανύπαρκτο ερώτημα»

Σύμφωνα με τον κ.Αγτζίδη, το ερώτημα αν πρόκειται για γενοκτονία ή εθνοκάθαρση είναι ανύπαρκτο, καθώς οι δυο όροι απαντούν σε διαφορετικά περιβάλλοντα. «Είναι άχαρο να διαδραματίζονται στον δημόσιο βίο συγκρούσεις για ένα θέμα που δεν υπάρχει στην πραγματικότητα και να εξευτελίζονται με πολιτικάντικο τρόπο μεγάλα ιστορικά γεγονότα. Εννοώ τη σύγκρουση του Φίλη με τους αντιπάλους του για το ανύπαρκτο ερώτημα αν τα όσα συνέβησαν στο μικρασιατικό Πόντο ήταν εθνοκάθαρση ή γενοκτονία. Αυτό το ερώτημα δεν έχει την παραμικρή σημασία, γιατί η γενοκτονία είναι ένας καθαρά νομικός όρος που εισάγεται στην διεθνή νομολογία μετά το ’48 και ορίζεται με συγκεκριμένους τρόπους και κριτήρια. Εθνοκάθαρση ανήκει σε μια άλλη κατηγορία λέξεων και είναι μια πρακτική των εξουσιών που λέγεται εθνική εκκαθάριση, καταστροφή, σφαγή. Γενοκτονία είναι καθαρά νομικός όρος που διαμορφώνεται ως νέος όρος μόνο το 1948 και ομοφώνως εισάγεται από τον ΟΗΕ για την πρόληψη και την καταστολή-όπως αναφέρεται-του εγκλήματος της γενοκτονίας», αναφέρει.

«Το ένα δεν αντίκειται στο άλλο!»

«Είναι και εθνοκάθαρση και γενοκτονία. Το ένα δεν αντίκειται με το άλλο», λέει και ο κ.Αγτζίδης και συνεχίζει ξεκαθαρίζοντας το τοπίο γύρω από τη σωστή χρήση των λέξεων. «Το θέμα έχει δυο όψεις, την επιστημονική και την πολιτική. Σε επιστημονικό επίπεδο δεν υπάρχει κανένα θέμα. Η γενοκτονία είναι η νομική ερμηνεία του εγκλήματος της εθνοκάθαρσης ή της καταστροφής ή της σφαγής αρκεί να υπακούει σε συγκεκριμένους κανόνες που αναφέρει η σύμβαση του ΟΗΕ. Γενοκτονία είναι μια εσκεμμένη πράξη καταστροφής μιας εθνοτικής, φυλετικής , θρησκευτικής ομάδας. Στον χωρο της οθωμανικής αυτοκρατορίας καθώς κατέρρεε, οι εθνικιστές, οι νεότουρκοι και οι κεμαλικοί από το 1914 έως το 1923 διέπραξαν εθνικές σφαγές, εκκαθαρίσεις, καταστροφές των χριστιανικών εθνοτήτων που σε νομικό επίπεδο αποκαλούνται γενοκτονία. Αν κάποιος από τους δολοφόνους παραπεφθεί σε δίκη δεν θα παραπεμθεί για εθνοκάθαρση αλλά γιατί διέπραξε γενοκτονία, αυτός είναι ο νομικός όρος», τονίζει.

«Υπάρχει μεγάλη σύγχυση»

Σύμφωνα με τον κ.Αγτζίδη, η σύγχυση γύρω από το συγκεκριμένο ζήτημα ξεκίνησε από πλευράς υπουργού αλλά και των αντιπάλων του οι οποίοι δεν προχώρησαν σε διευκρινίσεις. «Αυτά τα ζητήματα «σκυλεύονται» από ανθρώπους που δεν έχουν την παραμικρή γνώση και αντιμετωπίζουν την ιστορία με έναν τρόπο παραδοσιακό, ιδεοληπτικό, στα πλαίσια των πολιτικών συγκρούσεων.Υπάρχει μια μεγάλη σύγχυση τόσο στον κ.Φίλη, όσο και στους αντιπάλους του. Η αντίδραση δεν βασίζεται σε μια στέρεη άποψη αλλά σε πολιτικούς λόγους που αδικούν το ίδιο το γεγονός. Δεν βγήκε κανένας να πει ότι είναι γενοκτονία γιατί προηγήθηκε η εθνοκάθαρση.  Απλά τον όρο της γενοκτονίας τον έχουμε υποβιβάσει σε όρο της καθομιλούμενης γλώσσας. Τον βγάλαμε από το νομικό οπλοστάσιο και το κάναμε καθημερινή λέξη, που δεν είναι».

«Οφείλει να σέβεται το ελληνικό κράτος»

Όπως τονίζει ο ίδιος, ο κ. Φίλης -με τον οποίο έχει συγκρουστεί στο παρελθόν-πρέπει δημοσίως να σεβαστεί την ελληνική νομοθεσία και να τιμά την ομολογία του κράτους. «Εγώ συγκρούομαι μαζι του από το 2000 για το ζήτημα της γενοκτονίας από τότε που ήταν διευθυντής στη Αυγή. Ήταν για το νομο του 1998 όταν η κυβέρνηση Σημίτη-Παπανδρέου αποφάσισε να αλλάξει τον όρο γενοκτονία με τον όρο καταστροφή, κάτι όμως που αφορούσε όχι το νόμο των Ποντίων αλλά για το σύνολο της Μ.Ασίας», λέει και συνεχίζει: «Ως άτομο έχει δικαίωμα να έχει την οποιαδήποτε άποψη.Έχοντας όμως ένα θεσμικό ρόλο αυτό που μας ενδιαφέρει είναι να τιμά την ομολογία του ελληνικού κράτους. Δεν θα του επιβάλλουμε να αλλάξει άποψη, αλλά θέλουμε να σέβεται την νομοθεσία του ελληνικού κράτους που έχει αναγνωρίσει δυο γενοκτονίες. Την γενοκτονία στον Πόντο και την γενοκτονία σε όλη την καθ” ημάς Ανατολή που συμπεριλαμβάνει και τον Πόντο. Υπάρχουν δυο νόμοι και δυο επίσημες ημέρες μνήμης, την 19η Μαϊου για τη γενοκτονία στον Πόντο και την 14 Σεπτεμβρίου για την γενοκτονία στο σύνολο της Μ.Ασίας. Πρέπει λοιπόν να σεβαστεί την ελληνική νομοθεσία».

«Η ευθύνη στις… σχολές»

Ο κ.Αγτζίδης καταλήγει λέγοντας ότι δεν έχει πραγματοποιηθεί ούτε ένα συνέδριο στην Ελλάδα που να διευκρινίζει τα συγκεκριμένα ζητήματα. «Η ευθύνη ανήκει στις σχολές ιστορίας που εδώ και 30 χρόνια από τότε που ξεκίνησε η αναγνώριση αυτών των γεγονότων και εδώ 20 χρόνια από τότε που αναγνωρίστηκαν επισήμως και οι ημέρες μνήμης(η μια είναι μόνο για τον Πόντο και η άλλη είναι για όλη την καθ’ ημάς ανατολή) δεν έχουν κάνει κάτι για να τα διευκρινίσουν.Δεν έχει γίνει ούτε ένα συνέδριο στην Ελλάδα επίσημο και επιστημονικό που θα διευκρινίσει αυτά τα ζητήματα».

http://www.karfitsa.gr/2015/11/04/i-dilosi-fili-deixnei-agnoia-ton-oron/

Φίλης-Κοζάνη

 

Η μια ακρότητα φέρνει την άλλη.

Η άγνοια του Φίλη για την ορολογία επέφερε την εμφάνιση μιας αντίδρασης
που επίσης αγνοεί τη σημασία των όρων

Advertisements

6 Σχόλια

  1. Τι συνέβη στην οθωμανική Ανατολή;
    ΠΟΛΙΤΙΚΗ 08.11.2015

    ΒΛΑΣΗΣ ΑΓΤΖΙΔΗΣ*
    Τ​​ι συνέβη στον χώρο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας κατά την περίοδο 1908-1923; Ποια ήταν η μοίρα των μη μουσουλμανικών κοινοτήτων; Πώς εμπλέκεται η Ελλάδα ως έθνος-κράτος στις διεργασίες αυτές;

    Μπορούν οι διώξεις κατά των Ελλήνων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας να χαρακτηριστούν με τον νομικό όρο «Γενοκτονία»; Γιατί έως σήμερα είναι άγνωστες και αδιερεύνητες πολλές παράμετροι που συναρτώνται με τον μεγάλο γεωπολιτικό μετασχηματισμό της Εγγύς Ανατολής;

    Τα παραπάνω ερωτήματα απασχολούν έως σήμερα τον δημόσιο βίο και δημιουργούν παρανοήσεις, συγκρούσεις και εντάσεις. Η απάντηση θα έπρεπε να έχει δοθεί εδώ και δεκαετίες μέσα από μια σοβαρή επιστημονική έρευνα και ψύχραιμη συζήτηση. Δυστυχώς αυτό δεν έγινε και αναδεικνύει για άλλη μια φορά το έλλειμμα και τις προκαταλήψεις –ίσως και την υποκρισία– που υπάρχει τόσο στον χώρο της ακαδημαϊκής ιστοριογραφίας, όσο και σε αυτόν της πολιτικής διαβούλευσης.

    Οι Ελληνες της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας [Μικρά Ασία (Ιωνία, Πόντος, Βιθυνία, κ.ά.) και Ανατολική Θράκη] αποτελούσαν μια πολύμορφη οντότητα με μεγάλη οικονομική ισχύ που αποκτήθηκε από το δεύτερο μισό του 19ου αιώνα. Ο αριθμός τους κυμαινόταν μεταξύ 2,2 και 2,5 εκατ. ατόμων. Είχαν διακριτή αυτονομία από το ελλαδικό βασίλειο. Ακόμα και την εποχή της τελικής σύγκρουσης στην Ανατολή (1919-1922) είχαν αυτόνομες δικές τους πολιτικές εκφράσεις (Εθνοσυνέλευση του Πόντου που έδρευε στο Βατούμι του Καυκάσου και τη Μικρασιατική Αμυνα στη Σμύρνη). Κατά την περίοδο του οριστικού γεωπολιτικού μετασχηματισμού της Εγγύς Ανατολής και την είσοδο της περιοχής στην εποχή του έθνους-κράτους, οι μη μουσουλμανικές οθωμανικές κοινότητες θα υποστούν την πολιτική Γενοκτονίας που είχαν ήδη αποφασίσει
    οι Νεότουρκοι από το 1911, την είχαν προετοιμάσει μεθοδικά και άρχισαν να την εφαρμόζουν από το 1914 με εκατοντάδες χιλιάδες νεκρούς.

    Η Μικρασιατική Καταστροφή του 1922 έφερε το τέλος αυτού του κόσμου των Ελλήνων της Ανατολής. Η ήττα του 1922 υπήρξε στην πραγματικότητα αποτέλεσμα του ελλαδικού διχασμού και της αδυναμίας των ελίτ της «Μικράς πλην Εντίμου Ελλάδος» να σχεδιάσουν μια ρεαλιστική πολιτική που θα βασιζόταν στην προστασία των μειονοτικών οθωμανικών πληθυσμών (Ελλήνων, Αρμενίων, Ασσυρίων, Κιρκασίων κ.ά.), ενώ οι αυτόνομες δικές τους πολιτικές εκφράσεις υπονομεύτηκαν. Οι διασωθέντες των μειονοτήτων αυτών θα καταφύγουν στην Ελλάδα ως πρόσφυγες του ’22 όπου και θα αντιμετωπίσουν τις ζοφερές συνθήκες του Μεσοπολέμου, την εχθρική κατά τον μεγαλύτερο βαθμό αντιμετώπιση και τις συνέπειες της δεκαετίας του ’40. Μόνο κατά τη Μεταπολίτευση θα δημιουργηθούν συνθήκες πραγματικής συζήτησης για τα γεγονότα εκείνα και θα επιτραπεί στους πρόσφυγες του ’22 και στους απογόνους τους να διεκδικήσουν την ενσωμάτωση της δικιάς τους ιστορικής εμπειρίας στο συνολικό εθνικό αφήγημα.

    Οι διώξεις κατά των ελληνικών κοινοτήτων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας χαρακτηρίστηκαν ήδη Γενοκτονία με δύο νόμους που ψηφίστηκαν με θαυμαστή ομοφωνία από την ελληνική Βουλή (1994, 1998). Ο όρος «Γενοκτονία» ορίστηκε με πολύ συγκεκριμένο τρόπο από τον ΟΗΕ και εισήχθη έτσι στο διεθνές δικαιικό σύστημα από το 1948. Ηδη αναπτύσσονται διεθνώς –πλην Ελλάδος– οι αντίστοιχοι τομείς της επιστημονικής έρευνας για «το έγκλημα της Γενοκτονίας», πραγματοποιούνται σημαντικές έρευνες και κοινοποιούνται ιδιαιτέρως χρήσιμες ανακοινώσεις και δημοσιεύσεις. Ο Διεθνής Σύνδεσμος Μελετητών Γενοκτονιών (IAGS), ένας διεθνής επιστημονικός θεσμός που εξειδικεύεται στη μελέτη του εγκλήματος της Γενοκτονίας, αναφέρει σε Ψήφισμά του το 2007: «Είναι η πεποίθηση του IAGS ότι η οθωμανική εκστρατεία εναντίον των χριστιανικών μειονοτήτων της αυτοκρατορίας μεταξύ 1914 και 1923 αποτέλεσε μια γενοκτονία εναντίον των Αρμενίων, Ασσυρίων, Ποντίων και Ελλήνων της Ανατολής».

    Το πραγματικό ιστορικό πλαίσιο εντός του οποίου έλαβε χώρα το φαινόμενο του μετασχηματισμού της Εγγύς Ανατολής το περιγράφει πολύ καλά ο Enzo Traverso αναφερόμενος στο αρμενικό ζήτημα: «...Πρόκειται για την πρώτη γενοκτονία που διαπράττεται στο όνομα του νεωτερικού εθνικισμού, ως πράξη γέννησης ενός έθνους-κράτους δυτικού τύπου στη θέση της παλιάς πολυεθνικής αυτοκρατορίας».

    Στο πλαίσιο αυτό εντάσσονται απολύτως και οι Ελληνες της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Αυτό περιγράφεται με σαφήνεια από τον σημαντικό Τούρκο ιστορικό Halil Berktay (με αναφορά μόνο στην ποντιακή υποπερίπτωση μιας και απαντούσε σε αντίστοιχη ερώτηση): «Η αλήθεια δεν είναι διαπραγματεύσιμη, όμως μπορεί να διδαχθεί. Τα τελευταία 10 χρόνια η συμπεριφορά γύρω από τη Γενοκτονία έχει μαλακώσει…

    Πιστεύω ότι υπήρχε μόνο μία Γενοκτονία και δεν εννοώ ότι αυτό που συνέβη στον Πόντο δεν ήταν Γενοκτονία. Αντίθετα, λέω ότι οι Ενωτικοί, δηλαδή η ηγεσία της “Επιτροπής Ενωση και Πρόοδος”, κυρίως δε ο Ταλαάτ, είχαν ένα μαζικό σχέδιο για τον εκτουρκισμό της Ανατολίας. Και αυτό εφαρμόστηκε στους Αρμενίους, τους Ποντίους και τους Ασσυρίους. Προτιμώ να το βλέπω ως ένα ενιαίο σχέδιο, που το κάνει και πιο εύκολα συζητήσιμο και κατανοητό».

    * Ο κ. Βλάσης Αγτζίδης είναι διδ

    http://www.kathimerini.gr/837908/opinion/epikairothta/politikh/ti-synevh-sthn-o8wmanikh-anatolh

  2. Φίλης on

    ΤΟ ΘΕΜΑ ΦΙΛΗ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΚΛΕΙΣΕΙ… ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΠΑΡΑΙΤΗΘΕΙ!

    Έχουν περάσει περισσότερες από 40 ημέρες από εκείνη την αποφράδα νύχτα που ο υπουργός παιδείας Νίκος Φίλης έκανε την ντροπιαστική και εθνομηδενιστική δήλωση ότι δεν υπήρξε γενοκτονία των Ποντίων.

    Μέσα σε κλίμα πλήρους οικονομικής δυσπραγίας και αφαίμαξης του Έλληνα από τους φόρους, αθρόας και ανεξέλεγκτης προσέλευσης χιλιάδων λαθρομεταναστών, εκτίναξης του ποσοστού της ανεργίας και αθρόας φυγής των καλύτερων επιστημόνων της χώρας στο εξωτερικό, ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας μοιάζει να καταχώνιασε για τα καλά στο συρτάρι του το θέμα Φίλη.

    Αντί να ζητήσει την άμεση παραίτησή του, αφήνει μέχρι σήμερα -σαν να μην συνέβη τίποτα- τον υπουργό του στη θέση του.

    Συμπέρασμα: στην Ελλάδα με πρωθυπουργό τον Αλέξη Τσίπρα η παραχάραξη της ιστορίας δεν είναι ατόπημα, δεν είναι προσβολή της ιστορίας και των προγόνων της χώρας, μπορεί άνετα, ως φαίνεται, ένας αξιωματούχος να διαγράφει την ιστορία και να ντροπιάζει τους νεκρούς μας.

    Το iThesis δεν ξεχνά και γι’ αυτό σήμερα σας παρουσιάζουμε συγκεντρωμένα όλα τα σχετικά άρθρα για το θέμα της Γενοκτονίας των Ποντίων και της άρνησής του από τον υπουργό Νίκο Φίλη και την κυβέρνηση Αλέξη Τσίπρα.

    ΕΦΙΑΛΤΗΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΟΝΤΙΟΥΣ Ο ΝΙΚΟΣ ΦΙΛΗΣ

    ΑΝΙΣΤΟΡΗΤΕ ΦΙΛΗ ΠΑΡΑΙΤΗΣΟΥ! «ΤΡΙΖΟΥΝ ΤΑ ΚΟΚΚΑΛΑ» 353.000 ΨΥΧΩΝ

    Ο ΦΙΛΗΣ ΒΑΖΕΙ… ΠΛΑΤΕΣ ΣΤΗΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΤΣΙΠΡΑ

    ΕΜΠΟΡΙΟ ΟΣΤΩΝ – ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΔΕΝ ΕΧΟΥΝ ΑΚΟΥΣΕΙ ΤΙΠΟΤΕ ΠΕΡΙ ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑΣ

    ΠΑΡΑΠΑΙΟΥΜΕ…

    ΤΟ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑ ΤΟΥ ΠΟΝΤΙΑΚΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ

    Η ΠΛΗΡΗΣ ΑΠΟΔΟΜΗΣΗ ΤΟΥ ΑΝΕΚΔΙΗΓΗΤΟΥ ΦΙΛΗ ΑΠΟ… ΒΟΥΛΕΥΤΗ ΤΟΥ ΣΥΡΙΖΑ

    ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ & ΕΘΝΟΚΑΘΑΡΣΗ

    «ΕΙΜΑΣΤΕ ΟΛΟΙ ΑΔΕΛΦΙΑ»

    Η ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ ΤΩΝ ΠΟΝΤΙΩΝ ΚΑΙ Η ΥΠΟΚΡΙΣΙΑ ΤΗΣ ΝΔ

    ΑΡΝΗΤΗΣ ΤΗΣ ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΤΙΑΚΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ Ο Ν. ΦΙΛΗΣ;

    Ο «ΔΙΕΘΝΙΣΤΗΣ» ΦΙΛΗΣ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΤΡΙΔΑΣ ΤΟΥ

    ΦΙΛΗΣ VS ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ

    ΕΠΙΤΕΛΟΥΣ, ΜΑΖΕΨΤΕ ΤΟΝ

    ΑΜΑ ΕΧΕΙΣ ΤΕΤΟΙΟΝ ΦΙΛ(Η)Ο ΤΙ ΤΟΝ ΘΕΛΕΙΣ ΤΟΝ ΕΧΘΡΟ;

    https://mail.google.com/mail/u/1/#inbox/151c16eb327458ec

  3. Τετάρτη, 23 Μαρτίου 2016

    Δεν είναι ψέμα! Ο Ν. Φίλης μίλησε για Γενοκτονία των Ποντίων!

    Αν και πριν από μερικούς μήνες υποστήριζε ότι «αναγνωρίζουμε τον πόνο των Ποντίων, αλλά δεν πρόκειται για γενοκτονία»

    Όχι μια αλλά δύο φορές επανέλαβε τη φράση «γενοκτονία των Ποντίων» ο υπουργός Παιδείας Νίκος Φίλης κατά τη διάρκεια επίσκεψης του στη Νέα Υόρκη αν και ήταν ο ίδιος που στις αρχές του περασμένου Νοεμβρίου είχε προκαλέσει σάλο και μεγάλες αντιδράσεις με την τοποθέτήση του σε τηλεοπτική εκπομπή ότι «αναγνωρίζουμε τον πόνο των Ποντίων, αλλά δεν πρόκειται για γενοκτονία».

    Ο υπουργός Παιδείας αλλάζοντας στάση εστίασε στην «ενότητα στις πολύ δύσκολες στιγμές», χαρακτηρίζοντας το θέμα που είχε δημιουργηθεί από τις δηλώσεις του για τους Πόντιους ως «“μικροκομματικές αντιπαραθέσεις».

    «Από εκεί και πέρα αν κάποιος έχει άλλες επιστημονικές απόψεις δεν αφορούν την επίσημη πολιτική του κράτους. Δημοκρατία έχουμε στην Ελλάδα και η Δημοκρατία επιτρέπει τη διατύπωση διαφορετικών επιστημονικών απόψεων. Σημασία έχει η ενότητα του ελληνισμού» τόνισε.

    Συγκεκριμένα μετά από ερώτηση δημοσιογράφων για το θέμα που προέκυψε με τους Ποντίους ο Νίκος Φίλης τόνισε ότι «σε στιγμές πολύ δύσκολες για τη χώρα στόχος πρέπει να είναι η ενότητα και όχι οι μικροκομματικές αντιπαραθέσεις. Από εκεί και πέρα το κράτος έχει μια σαφή πολιτική ως προς το θέμα των Ποντίων, για τη Γενοκτονία των Ποντίων, αυτήν που επαναλαμβάνουμε σε κάθε επίσημη δραστηριότητα, όπως με την επίσκεψη του Αρμενίου Προέδρου στη χώρα. Επαναλαμβάνω για τη Γενοκτονία. Από εκεί και πέρα αν κάποιος έχει άλλες επιστημονικές απόψεις δεν αφορούν την επίσημη πολιτική του κράτους. Δημοκρατία έχουμε στην Ελλάδα και η Δημοκρατία επιτρέπει τη διατύπωση διαφορετικών επιστημονικών απόψεων. Σημασία έχει η ενότητα του ελληνισμού».

    Ο κ. Φίλης συναντήθηκε με τον Αρχιεπίσκοπο Δημήτριο σε πολύ καλό κλίμα χθες στην έδρα της Αρχιεπισκοπής στην Νέα Υόρκη, κατά τη διάρκεια της οποίας συζητήθηκαν θέματα Ελληνισμού, Ορθοδοξίας, Παιδείας και Ομογένειας.

    Ο Νίκος Φίλης χαρακτήρισε τη συζήτηση χρήσιμη και εποικοδομητική, δηλώνοντας ότι θα υπάρξει συνεργασία για την επίλυση όσων ζητημάτων προκύψουν από τα θέματα τα οποία συζητήθηκαν. Ιδιαίτερα στο ζήτημα της ελληνικής Παιδείας στην Ομογένεια της Αμερικής, η όποια συζήτηση καθιστά αναγκαία τη συνεργασία με την Εκκλησία που έχει την ευθύνη του οργανωμένου εκπαιδευτικού συστήματος στην Αμερική.

    «Είναι προφανές ότι σε ένα περιβάλλον όπως το αμερικανικό που υπάρχουν δυνατότητες αυτή τη στιγμή με την ενεργό παρουσία και δραστηριότητα της Εκκλησίας να μαθαίνουν τα παιδιά τη γλώσσα τους, τη μητρική, την ελληνική γλώσσα, είναι λογικό να συνεργαστούμε και να αξιοποιήσουμε και όλες τις δυνατότητες που δίνονται από το επίσημο αμερικανικό κράτος» δήλωσε ο Νίκος Φίλης.

    Ο Αρχιεπίσκοπος Δημήτριος χαρακτήρισε με τη σειρά του πολύ ωραία την επικοινωνία με τον Υπουργό Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων Νίκο Φίλη, προσθέτοντας ότι αυτή πραγματοποιήθηκε σε ένα πολύ σαφές, ανοιχτό και ευθύ πεδίο.

    Ο Αρχιεπίσκοπος στις δηλώσεις που έκανε μετά το τέλος της συνάντησης ανέφερε ότι «χρησιμοποιήσαμε τον όρο συνεργασία , ο οποίος είναι πολύ σημαντικός όρος γιατί πρέπει να αξιοποιηθεί ό,τι υπάρχει. Μας ενδιαφέρει πάρα πολύ να συνεχίσουμε αυτό που, όπως είπα στον κύριο Υπουργό, συμβαίνει εδώ, ένα θαυμαστό φαινόμενο, το ότι είμαστε στην 6η γενιά και αυτή μπορεί με δεδομένες ευκαιρίες και ερεθισμούς να ανακαλύπτει πολύ εύκολα τις ρίζες της, πράγμα που δε συμβαίνει με άλλες εθνικότητες που είναι στην Αμερική και που έχουν αφομοιωθεί ήδη στην 3η γενιά. Αυτό είναι κάτι που ιστορικά οφείλεται στην Εκκλησία και ως Εκκλησία θα το συνεχίσουμε και υπάρχει η προθυμία και η βεβαιότητα ότι με τη συνεργασία θα αξιοποιηθεί στο μέγιστο ό,τι μας έχει δοθεί εδώ και στο χώρο καταγωγής μας που είναι η Ελλάδα».

    http://epontos.blogspot.gr/2016/03/Pontos-Filis_23.html

  4. ΒΙΒΛΙΟ
    Ο Λιου Γιουρένεκ γράφει για την καταστροφή της Σμύρνης

    ………………..
    Σημειώνετε στο βιβλίο σας πως για εκείνη τη σφαγή τότε χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά η λέξη «γενοκτονία». Ωστόσο, η ιστορία της Σμύρνης είναι από τις ξεχασμένες στο χρόνο. Γιατί;
    Πράγματι, τη λέξη «γενοκτονία» επινόησε ένας Εβραίος λόγιος για να χαρακτηρίσει τι συνέβη στην Τουρκία. Το όνομά του ήταν Ραφαέλ Λέμκιν (Raphael Lemkin) και μελετούσε τις γενοκτονίες Αρμενίων και Ελλήνων, οι οποίες αποσκοπούσαν στην πραγματικότητα στη «θρησκευτική κάθαρση» της Ανατολίας. Τα γεγονότα στη Σμύρνη έχουν ξεχαστεί για δυο λόγους. Πρώτον, η κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών, και ειδικότερα το Υπουργείο Εξωτερικών, την ήθελε «ξεχασμένη» μόλις από το 1920 γιατί αυτό βοηθούσε τα σχέδιά τους για ανάπτυξη εμπορικών και διπλωματικών σχέσεων με την Τουρκία. Μάλιστα υπήρξε και επίσημη προπαγανδιστική καμπάνια στις ΗΠΑ που σκοπό είχε να «υποβαθμίσει» τη φρίκη. Δεύτερον, η τουρκική κυβέρνηση προσπάθησε να καλλιεργήσει την αμφιβολία και την αμφισβήτηση γύρω από τα πραγματικά γεγονότα της εποχής, και μέχρι κάποιο σημείο το κατάφερε. Ελπίζω το βιβλίο μου –και η δουλειά πολλών άλλων πάνω στο συγκεκριμένο θέμα– να ρίξει φως και να σβήσει κάθε αμφιβολία για το αν αυτή η γενοκτονία πράγματι συντελέστηκε. Τα στοιχεία είναι αδιάσειστα και αδιάψευστα.
    …………………….

    http://www.athensvoice.gr/politismos/books/o-lioy-gioyrenek-grafei-gia-tin-katastrofi

  5. afgh on

    Ιωάννα Κλεφτόγιαννη

    Η Ιστορία δεν είναι ούτε μάχη λέξεων ούτε πόλεμος εντυπώσεων. Οπότε, γιατί δεν την αφήνουμε στους ειδικούς;

    Η Popaganda ρωτά τρεις διακεκριμένους ιστορικούς για το ακανθώδες ζήτημα των ημερών που προέκυψε μετά τις δηλώσεις του Υπουργού Παιδείας Νίκου Φίλη περί «εθνοκάθαρσης» και όχι «γενοκτονίας» των Ποντίων.

    04.11.2015

    Χτες ήταν η Μαρία Ρεπούση και ο «συνωστισμός» των Μικρασιατών. Σήμερα είναι ο υπουργός Παιδείας και Θρησκευμάτων Νίκος Φίλης και η «εθνοκάθαρση των Ποντίων». Πανελίστες, social media, ειδικοί και άσχετοι, μια ολόκληρη κοινωνία ξέχασε το προσφυγικό και τους πλειστηριασμούς, γύρισε την πλάτη στις επισκέψεις του Μοσκοβισί και του Σουλτς. Πλέον τα πάντα υπερβαίνει ο νέος εθνικός διχασμός, που λέγεται «Γενοκτονία ή Εθνοκάθαρση των Ποντίων;» και μέσα στη νέα συλλογική παράνοια εκμεταλλεύονται απ’ την Αννίτα Πάνια μέχρι τη Χρυσή Αυγή, κόμμα που έλκει καταγωγή από μια ιδεολογία που οδήγησε στην κατεξοχήν αδιαπραγμάτευτη γενοκτονία της ανθρώπινης Ιστορίας, αυτή των Εβραίων.

    H Ρopaganda ζήτησε τη βοήθεια τριών ιστορικών για να αποσαφηνίσει τις ορολογίες που έχουν συσκοτιστεί: του καθηγητή του Πανεπιστημίου Αιγαίου στο τμήμα Κοινωνικής Ανθρωπολογίας και Ιστορίας Χάρη Εξερτζόγλου, του διδάκτορα Σύγχρονης Ιστορίας του τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Βλάση Αγτζίδη και του ιστορικού Σπύρου Ασδραχά. Εχει τεράστια σημασία να ειπωθεί ότι ακόμα και οι ειδικοί στο επίμαχο ζήτημα διαφωνούνε.

    «Δεν βγάζει πουθενά η διαφωνία “γενοκτονία ή κάθαρση”»

    «Το ζήτημα δεν μπορεί να λυθεί με ιστορικά κριτήρια, κατά τη γνώμη μου”, λέει χαρακτηριστικά ο Χάρης Εξερτζόγλου, ξεκαθαρίζοντας ότι νιώθει αφάνταστα άβολα κάθε φορά που μπαίνει στη συζήτηση «είναι εθνοκάθαρση ή γενοκτονία». Σκοτώθηκαν 600, 700, 800 χιλιάδες άνθρωποι. Έχει νόημα αν είναι εθνοκάθαρση ή γενοκτονία; Τα όρια μεταξύ των δυο ορολογιών έτσι κι αλλιώς δεν είναι εντελώς ευδιάκριτα . Και γι’ αυτό το λόγο υπάρχει μια πολύ μεγάλη συζήτηση στο χώρο όχι μόνο των ιστορικών αλλά και των πολιτικών επιστημόνων και των ανθρωπολόγων. Από ένα σημείο και μετά, δηλαδή, τα ιστορικά τεκμήρια από μόνα τους δεν επαρκούν για τέτοια ζητήματα. Πρέπει κανείς να εξετάσει ζητήματα πολιτικής, ζητήματα ηθικής και ζητήματα ιδεολογίας που αφορούν το παρόν μας”.

    Σκοτώθηκαν 600, 700, 800 χιλιάδες άνθρωποι. Έχει νόημα αν είναι εθνοκάθαρση ή γενοκτονία;

    Για να μας διαφωτίσει περισσότερο παρόλα αυτά χρησιμοποιεί μια μεταφορά, που εν μέρει απλοποιεί τα πράγματα. «Αν υπάρχει μια κλίμακα, ας πούμε, μαζικών εγκλημάτων, η γενοκτονία είναι στην κορφή. Η εθνοκάθαρση βρίσκεται χαμηλότερα. Αλλά και η εθνοκάθαρση δεν είναι μια ελαφριά πολιτική. Είναι εξίσου βαριά και συμπεριλαμβάνει πολύ συχνά βίαιες πράξεις και ενδεχομένως και μαζικές εξοντώσεις. Οταν δηλαδή μιλάμε για εθνοκάθαρση αναφερόμαστε σε μια πολιτική που εμπεριέχει εγκλήματα. Χρησιμοποιώντας τον όρο δεν σημαίνει πως δικαιολογείς ό,τι έχει συμβεί. Από την άλλη -παραδέχεται- ο όρος γενοκτονία έχει αποκτήσει ένα ειδικό συμβολικό βάρος».

    Συνοψίζοντας, επαναλαμβάνει ότι αμφότεροι οι όροι γενοκτονία και εθνοκάθαρση χρησιμοποιούνται για μαζικά εγκλήματα. «Από εκεί και πέρα και οι δύο όροι είναι του 20ου αιώνα. Η γενοκτονία ορίζεται με πράξη του ΟΗΕ μετά το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, η εθνοκάθαρση είναι ακόμα μεταγενέστερος όρος. Αλλά η ορολογία “γενοκτονία- εθνοκάθαρση” έχει χρησιμοποιηθεί πάντως με τρόπο που δεν ξέρω αν είναι δόκιμος ή αδόκιμος. Πρόκειται για μια μεγάλη συζήτηση δηλαδή, διότι η ορολογία αναφέρεται σε γεγονότα του 19ου των αρχών του 20ου αιώνα .»

    Με άλλα λόγια, είναι αδύνατο να υπάρξουν τα αντικειμενικά εργαλεία και κριτήρια για το διαχωρισμό; «Ναι. Αλλά αν υποτεθεί ότι η περίπτωση της γενοκτονίας συνδέεται κατά βάση με μια πολιτική απόφαση εξόντωσης ενός πληθυσμού, δηλαδή οι Εβραίοι εξοντώθηκαν απλώς και μόνο επειδή ήταν Εβραίοι, στην περίπτωση των εθνοκαθάρσεων έχουμε να κάνουμε με πολιτικές που αφορούν την διεκδίκηση χώρου. Λίγο- πολύ υπήρχαν μεινότητες σε ορισμένες περιόδους που δημιουργούσαν προβλήματα στις κυρίαρχες εθνικές εξουσίες, όπως στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, στα Βαλκάνια ,στην Ανατολική Ευρώπη, κι ακολουθήθηκαν πολιτικές εθνοκάθαρσης. Εδώ εξοντώνονται ή εκδιώχνονται πληθυσμοί προκειμένου να ελεγχθεί ένας χώρος.»

    Χάρης Εξερτζόγλου

    Η περίπτωση των Ποντίων έχει αναγνωριστεί ως γενοκτονία μόνο από το ελληνικό κράτος, σε αντίθεση με την αρμενική γενοκτονία που έχει αναγνωριστεί από πολλά κοινοβούλια και τείνει να συμπεριληφθεί και επίσημα στην κατηγορία των γενοκτονιών. Γιατί; «Η Αρμενία έχει ένα μεγάλο αριθμό θυμάτων. Πρέπει να κατανοήσουμε το ευρύτερο πλαίσιο μέσα στο οποίο συμβαίνουν τα πράγματα. Εγώ προσωπικά ακολουθώ μια ορολογία γενοκτονίας για το αρμενικό ζήτημα, αν και, επαναλαμβάνω, δεν έχει λόγο κανείς να κάθεται να διαφωνεί αν είναι γενοκτονία ή εθνοκάθαρση. Δεν μας βγάζει πουθενά. Η περίπτωση των Ποντίων είναι πολύ πιο αμφιλεγόμενη από των Αρμενίων. Ο Πόντος δεν είναι ενιαία περίπτωση. Υπάρχει ο δυτικός Πόντος, όπου υπήρξαν πολλά θύματα, υπάρχει ο ανατολικός Πόντος , όπου λόγω του Μητροπολίτη Χρύσανθου δεν είχαμε τόσα θύματα, γιατί διατήρησε μια πιο διπλωματική στάση. Επομένως, όλη αυτή η συζήτηση με τη γενίκευση που γίνεται “είναι γενοκτονία, είναι εθνοκάθαρση;” δεν μας επιτρέπει να κατανοήσουμε πώς ακριβώς ενεργοποιούνται οι πολιτικές της βίας σε τοπικό επίπεδο και σε ποιο βαθμό τα επεισόδια στην Οθωμανική Αυτοκρατορία είναι απομονωμένα ή μπορούν να συνδεθούν με τις αντίστοιχες πολιτικές εθνοκάθαρσης που ακολούθησαν τα εθνικά βαλκανικά κράτη κατά τους Βαλκανικούς Πολέμους, εξοντώνοντας και εκδιώχνοντας αντίστοιχα όλους τους μουσουλμανικούς πληθυσμούς από την περιοχή των Βαλκανίων. Επιμένω: η συζήτηση “είναι εθνοκάθαρση, είναι γενοκτονία;” συσκοτίζει τα πράγματα από ιστορική άποψη. Τα ποντιακά σωματεία διεκδικούν το δικαίωμα σε μια μνήμη η οποία συνδέεται με τη γενοκτονία για λόγους που έχουν να κάνουν με τη δική τους ταυτότητα και τον τρόπο όπου οι ίδιοι κατανοούν την θέση τους σε αυτό τον κόσμο. Είναι αναφαίρετο δικαίωμά τους”.

    Η φασαρία που προκλήθηκε σήμερα , με τη νέα δήλωση του Ν.Φίλη, ο Χ.Εξερτζόγλου θεωρεί πως συνδέεται εντέλει με “την κρίση της ελληνικής ταυτότητας από το ’90 και μετά”: “Το ίδιο πράγμα είδαμε με το Μακεδονικό, το ίδιο είδαμε με ένα σωρό ζητήματα που αφορούν τις ταυτότητες, το βιβλίο της ΣΤ’ Δημοτικού, το ντοκιμαντέρ του ΣΚΑΙ “1800””. “Ο Νίκος Φίλης είχε αυτή την άποψη απο παλιά”, προσθέτει. “Δεν αιφνιδίασε σήμερα κανένα. Τώρα, αν σε αυτή τη φάση, με όλες τις ευθύνες που έχει το υπουργείο του, έπρεπε να απαντήσει στο σχετικό ερώτημα που του ετέθη με τον τρόπο που ετέθη, είναι ένα ζήτημα”.

    ————————-

    «Νεοελληνικό ανέκδοτο η αντιπαράθεση»

    Ο Βλάσης Αγτζίδης.

    Τι σημαίνει, τι αποτυπώνει η σύγκρουση που ξέσπασε τις τελευταίες μέρες; «Αυτό που ζούμε με τις δηλώσεις του Νίκου Φίλη και με τις δηλώσεις των αντιπάλων του είναι πραγματικά ένα νεοελληνικό ανέκδοτο, το οποίο προσβάλλει καταρχάς το ίδιο το ιστορικό γεγονός, γιατί βασίζεται σε μια άτοπη συζήτηση. Ενα οδυνηρό ιστορικό γεγονός που συνέβη στο χώρο του Μικρασιατικού Πόντου και όλης της Ανατολής ρωτάμε σήμερα αν είναι γενοκτονία ή εθνοκάθαρση!.» Ο Βλάσης Αγτζίδης πρεσβεύει, σε αντίθεση με τον Χ.Εξερτζόγλου, ότι υπάρχουν πεντακάθαρες γραμμές που διαχωρίζουν τις δυο ορολογίες: «Ο όρος γενοκτονία είναι καθαρά νομικός όρος, με τον οποίο ο ΟΗΕ το ‘48 προσπάθησε να αποτυπώσει ένα νέο τύπο μαζικού εγκλήματος, που συνειδητοποίησε η ανθρωπότητα με το Ολοκαύτωμα που διέπραξαν οι γερμανοί Ναζιστές. Ετσι εισάγεται ο όρος γενοκτονία, νεολογισμός ενός εξαιρετικού Πολωνοεβραίου, του Ραφαέλ Λέμκιν, ο οποίος συνέδεσε μια ελληνική και μια λατινική λέξη. Το σχήμα αυτής της νέας μορφής βίαιων ενεργειών της εξουσίας κατά στοχοποιημένων ομάδων την είχε συνειδητοποιήσει ο Λέμκιν από τη μοίρα των Ελλήνων και Αρμενίων από τους νεότουρκους εθνικιστές και τους Κεμαλικούς. Τα πράγματα έρχονται και δένουν, δηλαδή, και με ένα στοιχειώδες διάβασμα το λύνεις το ζήτημα.»

    Τι σημαίνει επομένως ο όρος εθνοκάθαρση: «Είναι όρος της καθομιλούμενης γλώσσας, όπως και οι όροι εθνικές εκκαθαρίσεις, σφαγές , εκτοπίσεις πληθυσμών.Αρα δεν υπάρχει σύγκριση ώστε να θέσεις το ερώτημα “εθνοκάθαρση ή γενοκτονία”. Είναι σα να ρωτάς “φόνος ή κακούργημα;””.

    Η σημερινή αμφισβήτηση, υπογραμμίζει, ότι σχετίζεται με «προκαταλήψεις και ιδεοληψίες της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους πρόσφυγες του ‘22. Το τι συνέβη στο χώρο της Ανατολής μέχρι το ‘22 ήταν απωθημένο, με τη συμμετοχή και της Αριστεράς. Η άποψη του Φίλη ή η άποψη της Ρεπούση, που μας ταλαιπώρησε πριν από 6-7 χρόνια, ήταν η επίσημη άποψη του ελληνικού κράτους έως τη δεκαετία του 90. Το ζήτημα των γενοκτονιών επιλύθηκε όμως με τις καθιερώσεις των ημερών μνήμης.»

    «Αμάθεια, ημιμάθεια, άγνοια αλλά όχι δόλο», καταλογίζει στον Νίκο Φίλη για τις επίμαχες δηλώσεις (που αρχικά έχει υποστηρίξει πέρσι τον Σεπτέμβριο σε άρθρο του στην εφημερίδα Αυγή). «To πρόβλημα με τον Φίλη είναι ότι ενώ είναι υπουργός Παιδείας και θα έπρεπε να σιωπήσει, γιατί μια κυβέρνηση του αναθέτει ένα σοβαρό θεσμικό ρόλο, εμφανίζεται να λέει αφελώς “η νομοθεσία του κράτους δεν με ενδιαφέρει”. Ολη αυτή η κατάσταση , η συνεχής αμφισβήτηση», προσθέτει, «εξυπηρετεί μόνο την Δεξιά και την Ακροδεξιά, που είναι συνένοχοι των γενοκτονιών. Είναι ένα απρόσμενο δώρο στους φασίστες.»

    Χαρακτηρίζει «φαινόμενο ελληνικό» τη δημιουργία εντάσεων «όποτε συζητάμε για ιστορικά γεγονότα. Δεν έχουμε την κουλτούρα του διαλόγου. Δεν κάθονται ποτέ οι ιστορικοί γύρω από το ίδιο τραπέζι. Υπάρχουν ομάδες που καθεμιά έχει τον γκουρού της. Δεν έχει γίνει ποτέ ούτε μια συνάντηση από τα τμήματα ιστορίας των ελληνικών πανεπιστημίων. Εκεί είναι το πρόβλημα.»

    ——

    «Οι σημερινές αντιδράσεις πατάνε στο χαρακτηρισμό του Κοινοβουλίου»

    Ο Σπύρος Ασδραχάς ανήκει επίσης στους ιστορικούς που θεωρούν ευδιάκριτα τα όρια μεταξύ γενοκτονίας και εθνοκάθαρσης: « Ο Χίτλερ ήθελε να εξαφανίσει τους Εβραίους. Αυτό είναι γενοκτονία. Εθνοκάθαρση έχουμε εκεί που διώχνεις ή σκοτώνεις μειονότητες που βρίσκονται μέσα στο έδαφός σου. Ο ΟΗΕ έχει δώσει τους ορισμούς και οι δηλώσεις του Ν.Φίλη είναι απολύτως σύμφωνες με αυτούς.»

    Στην περίπτωση των Ποντίων τι έχουμε; «Ήταν αιματηρή εθνοκάθαρση. Αν τα δει τα πράγματα κανείς αντικειμενικά δεν υπάρχει πρόβλημα. Οι σημερινές αντιδράσεις πατάνε στο γεγονός ότι κάποια στιγμή το κοινοβούλιο χαρακτήρισε την εθνοκάθαρση των Ποντίων γενοκτονία. Το κοινοβούλιο όμως δεν έχει καμία αρμοδιότητα.»

    Η περίπτωση των Αρμενίων πώς χαρακτηρίζεται; «Επίσης εθνοκάθαρση.Οπως και στη Γιουγκοσλαβία». Ποιες είναι οι γενοκτονίες; «Των Εβραίων, των αυτοχθόνων στην Αμερική, των Χούτου στην Αφρική… Των Αμπορίτζιναλ, επειδή αφομοιώθηκαν κιόλας, είναι εθνοκάθαρση».

    http://popaganda.gr/istoria-den-ine-oute-machi-lexeon-oute-polemos-entiposeon-opote-giati-den-tin-afinoume-stous-idikous/


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: