Οι Έλληνες της ν. Ουκρανίας και της Κριμαίας: Η σύγχρονη παρουσία

σάρωση0004

Η “Βιβλιοθήκη”,  δηλαδή το ένθετο 4σέλιδο για τα βιβλία, της “Ελευθεροτυπίας”της Παρασκευής (28 Φεβρουαρίου 2014 ) ήταν αφιερωμένο στους Έλληνες της νότιας Ουκρανίας και της Κριμαίας μέσα από την παρουσίαση κάποιων επιλεγμένων βιβλίων. Το αφιέρωμα είχε τις εξής ενότητες:
α) Εισαγωγικό,  http://goo.gl/5DwRbq
β) βιβλία για τη μαριουπολίτικη διάλεκτο, http://goo.gl/xycyDG
γ) για τις σταλινικές διώξεις  http://goo.gl/0PvL9s
δ) για την σύγχρονη παρουσία.

Η ανάρτηση αυτή περιλαμβάνει μόνο την αναφορά στη σύγχρονη παρουσία  με την παρουσίαση επιλεγμένων βιβλίων. 

σάρωση0032

Η επετειακή έκδοση, κατά την είσοδο της νέας χιλιετίας, ενός πολυτελούς και ιδιαιτέρως προσεγμένου τόμου από το Ινστιτούτο Ιστορίας της Ουκρανίας της Εθνικής Ακαδημίας των Επιστημών της Ουκρανίας είχε μεγάλη σημασία. Τόσο συμβολική όσο και ιστορική. Η παρουσία των Ελλήνων από την αρχαιότητα έως σήμερα στην Ουκρανία παρουσιάζεται ως μια συνεχής ιστορική διαδικασία. Εκατοντάδες φωτογραφίες και γκραβούρες πλαισιώνουν την έκδοση.

Εθνική Ακαδημία Ουκρανίας-Ινστιτούτο της Ιστορίας της Ουκρανίας, «Greki na ukrainski teranax» (Ελληνες στη γη της Ουκρανίας)  Εκδ. Εθνική Ακαδημία Ουκρανίας, 2000, σελ. 488Εθνική Ακαδημία Ουκρανίας-Ινστιτούτο της Ιστορίας της Ουκρανίας, «Greki na ukrainski teranax» (Ελληνες στη γη της Ουκρανίας) Εκδ. Εθνική Ακαδημία Ουκρανίας, 2000, σελ. 488

Ο τόμος αυτός υπήρξε η κορυφαία κατάληξη μιας ερευνητικής προσπάθειας που ξεκίνησε στις αρχές της δεκαετίας του ’90 από την Ακαδημία και συμπεριλάμβανε την έρευνα στα αρχεία, τη διοργάνωση διεθνών συνεδρίων και τις εκδόσεις των εργασιών.

Συνολικά έχουν εκδοθεί τέσσερα σχετικά βιβλία και έχουν δημοσιευθεί περισσότερες από 50 επιστημονικές εργασίες. Ο συγκεκριμένος τόμος εκδόθηκε κατά την προεδρία του Λεονίντ Κούτσμα, ο οποίος στο εισαγωγικό του σημείωμα περιέγραψε τη νέα πολιτική απέναντι στις μειονότητες: «Η γεωπολιτική θέση του κράτους μας, η σημερινή εθνική δομή, οι δημοκρατικές αρχές μας καθορίζουν τις προτεραιότητες της εθνικής πολιτικής στα εθνικά ζητήματα.

Ναταλία Τερέντιεβα «Ελληνες της Ουκρανίας. Το παρελθόν και το παρόν» (ρωσ.) Εκδ. Akvilon-Press, Κίεβο, 1999, σελ. 352Ναταλία Τερέντιεβα «Ελληνες της Ουκρανίας. Το παρελθόν και το παρόν» (ρωσ.), εκδ.
Akvilon-Press, Κίεβο, 1999, σελ. 352»

Στην Ουκρανία έχουν πραγματοποιηθεί πολλά για να διορθωθούν τα λάθη στην εθνική πολιτική που κληρονομήθηκαν από το πρόσφατο παρελθόν και έχουν δημιουργηθεί συνθήκες για την αναγέννηση και την ελεύθερη ανάπτυξη των εθνοτήτων, των πολιτιστικών, γλωσσικών και θρησκευτικών δικαιωμάτων. Ολες οι μειονότητες ασκούν ισότιμα τα πολιτιστικά, οικονομικά, κοινωνικά και πολιτιστικά τους δικαιώματα».

Η πραγματεία της Ναταλίας Τερέντιεβα, υπεύθυνης εκείνη την περίοδο του Τμήματος Ελληνο-ουκρανικών Σχέσεων του Ινστιτούτου Ιστορίας της Ουκρανίας, αποτελεί μια επιστημονική μελέτη της ουκρανικής ιστοριογραφίας, όπου παρουσιάζεται το ιστορικό παρελθόν, το παρόν αλλά και οι προοπτικές της οικονομικής και πολιτιστικής δραστηριότητας των Ελλήνων της Ουκρανίας.

Η συγγραφέας αναφέρεται στα κύματα της ελληνικής αποίκησης και μετανάστευσης, παρουσιάζει τις επιτυχίες αλλά και τις δυσκολίες, καθώς και τις ιστορικές αλλαγές που βίωσαν. Παρατίθενται βιογραφίες των Ελλήνων που συνέβαλαν στη διαμόρφωση του υλικού και πνευματικού πολιτισμού του ουκρανικού λαού. Η Τερέντιεβα υποστηρίζει ότι η ελληνική Διασπορά της Ουκρανίας, από την αρχαιότητα έως και σήμερα, πορεύτηκε διά μέσου των αιώνων οδηγούμενη από τη βαθιά αγάπη προς την πατρίδα και τον ιδιαίτερο ελληνικό της πολιτισμό, σε αρμονία με τον ουκρανικό λαό.

Εθνική Ακαδημία Επιστημών της Ουκρανίας-Ινστιτούτο Ιστορίας «Podvizniki Ι Metsenati. Gretski pidiriemtsi ta grmadiki diatsi v Ukraini XVII-ΧΙΧ» (Διαφωτιστές και ευεργέτες. Ελληνες επιχειρηματίες και κοινωνικοί παράγοντες το 17ο-19ο αι. στην Ουκρανία) Κίεβο, 2001Εθνική Ακαδημία Επιστημών της Ουκρανίας-Ινστιτούτο Ιστορίας «Podvizniki Ι Metsenati. Gretski pidiriemtsi ta grmadiki diatsi v Ukraini XVII-ΧΙΧ» (Διαφωτιστές και ευεργέτες. Ελληνες επιχειρηματίες και κοινωνικοί παράγοντες το 17ο-19ο αι. στην Ουκρανία) Κίεβο, 2001

Η έκδοση περιέχει ιστορικά και βιογραφικά δοκίμια στα οποία αναλύεται η ιστορία της επιχειρηματικής και φιλανθρωπικής δραστηριότητας των Ελλήνων της Ουκρανίας κατά τους 17ο-19ο αιώνες. Οι ερευνητές αναφέρονται στη ζωή πολιτικών και κοινωνικών λειτουργών, ιερέων, επιχειρηματιών, εμπορικών οικογενειών, καθώς και στις επιρροές που δέχτηκε ο ουκρανικός πολιτισμός από τον ελληνικό. Το βιβλίο αυτό αποτελεί άλλο ένα αποτέλεσμα της ερευνητικής προσπάθειας του Τμήματος Ελληνο-ουκρανικών Σχέσεων του Ινστιτούτου Ιστορίας της Ουκρανίας, που είναι τμήμα της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών. Αρχισυντάκτης στη συγκεκριμένη έκδοση και επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας ήταν ο ιστορικός Βελέριι Σμόλιι.

Οι Ελληνες της Κριμαίας ανήκουν σε μια ιδιαίτερη κατηγορία ελληνικού πληθυσμού των εκτός των συνόρων της σύγχρονης Ελλάδας που έχει το χαρακτήρα του αυτόχθονα πληθυσμού. Υπήρξε η μητρόπολη των Ελλήνων στις βόρειες ακτές της Μαύρης Θάλασσας και από την εποχή του ελληνικού αποικισμού έως σήμερα η ελληνική παρουσία είναι συνεχής.

Η συγγραφέας προσπαθεί να προσεγγίσει το σύγχρονο φαινόμενο όπως γράφει: «Η περίπτωση της Κριμαίας… πρόκειται για ενδεικτικό κράμα των κοινωνικών, πολιτισμικών, πολιτικών και άλλων παραμέτρων μέσα στη σχέση των ιστορικών συνθηκών, όπως έχουν διαμορφωθεί μετά την κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού στα πλαίσια της αλληλουχίας των γεγονότων της τελευταίας δεκαετίας του 20ού αιώνα».

Παρύσατις Παπαδοπούλου-Συμεωνίδου «Ο ελληνισμός της Κριμαίας: κοινωνικά άγνωστος και πολιτικά λησμονημένος μετά τη κατάρρευση της ΕΣΣΔ» Εκδ. Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη, 2002, σελ. 270Παρύσατις Παπαδοπούλου-Συμεωνίδου «Ο ελληνισμός της Κριμαίας: κοινωνικά άγνωστος και πολιτικά λησμονημένος μετά τη κατάρρευση της ΕΣΣΔ» Εκδ. Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη, 2002, σελ. 270

Το περιεχόμενο του βιβλίου διαρθρώνεται σε τρία μέρη: Το πρώτο έχει χαρακτήρα προσωπικό, θέτει γενικότερους προβληματισμούς και παρουσιάζει βιώματα. Το δεύτερο αφορά τις συνθήκες στην Κριμαία, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά ζητήματα Ομογένειας. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αναφορά στα προβλήματα επανένταξης που προκύπτουν από την παλιννόστηση στην Κριμαία των εκτοπισμένων στην Κεντρική Ασία την περίοδο της σταλινικής τρομοκρατίας. Το τρίτο μέρος, με στοιχεία επιτόπιας έρευνας, δίνει έμφαση στα δικαιώματα των Ελλήνων στη ζωή, στον πολιτισμό και στην πολιτισμική τους ταυτότητα.

σάρωση0003

No comments yet

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: