O Νίκος Ζαχαριάδης για τη Μικρασιατική Καταστροφή….

Το πρόσφατο αφιέρωμα του «Ριζοσπάστη» με αφορμή τα 90 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή μας θύμισε μια παλιά ιστορία, που αποτελεί και τον πρόγονο της συγκεκριμένης προσέγγισης.

Πρόκειται για το άρθρο του γενικού γραμματέα του ΚΚΕ Νίκου Ζαχαριάδη που έχει τίτλο « «ΜΙΑ ΕΠΙΦΥΛΑΞΗ» και δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Ριζοσπάστης» στις 12 Ιουλίου 1935. Οι υπογραμμίσεις στη φωτογραφία είναι δικές μου.  Σημειωτέον ότι 3 χρόνια μετά, ο Ιωάννης Μεταξάς εν μέσω της εθνικιστικής του δικτατορίας μετωνόμαζε την Οδό Αποστόλου Παύλου στη Θεσσαλονίκη σε Οδό Κεμάλ Ατατούρκ και με τα λεφτά του ελληνικού δημοσίου χάριζε το σπίτι όπου υποτίθεται ότι γεννήθηκε ο Κεμάλ στο τουρκικό κράτος. To φιλοκεμαλικό συναίσθημα υπήρχε έντονο σε όλες τις πολιτικές αποχρώσεις των μεσοπολεμικών ελίτ!!!
 
Ο Ζαχαριάδης -πρόσφυγας και αυτός του ΄22 από την Ανατολική Θράκη είχε ασπαστεί τις μαρξιστικές ιδέες στην Προύσα της Μικράς Ασίας- με το άρθρο του αυτό απαντούσε στη θέση του Χαράλαμπου Θεοδωρίδη, ενός προοδευτικού Μικρασιάτη, καθηγητή φιλοσοφίας, ο οποίος φιλοξενήθηκε στο ‘Ριζοσπάστη» στο πλαίσιο του υπό δημιουργία Παλλαϊκού Αντιφασιστικού Μετώπου. Να σημειώσουμε εδώ ότι η Κομμουνιστική Διεθνής στο 7ο συνέδριό της τον Ιούλιο του 1935, είχε μεταβάλλει την άτεγκτη γραμμή της και είχε ορίσει μια νέα γραμμή και ένα νέο καθήκον για τα παραρτήματά της -που ήταν τα διάφορα κομμουνιστικά κόμματα: Να επιδιώξουν τη δημιουργία ευρύτατων αντιφασιστικών λαϊκών μετώπων στις χώρες όπου αυτά δρούσαν. 
.
Σ΄ αυτό λοιπόν το νέο πλαίσιο ο «Ριζοσπάστης» παραχώρησε τις σελίδες του και σε άλλους δημοκρατικούς πολίτες. Έτσι έγραψε και ο Θεοδωρίδης το άρθρο που φαίνεται ότι ενόχλησε τον Νίκο Ζαχαριάδη.
.
Ο Θεοδωρίδης υποστήριξε στο φύλο της 11ης Ιουλίου του 1935 τα εξής: 
.

«Τότε βρεθήκαμε εμείς με τις αφάνταστές μας σαχλαμάρες να δώσουμε καινούργια ζωή στην πεθαμένη Τουρκία. Η παραδειγματική νίκη που μόνο εμείς είμαστε ικανοί να χαρίσουμε στον εχθρό μας...»

Ο Θεοδωρίδης προσπαθεί να παραμείνει μέσα στην ευρύτερη αντίληψη του Μεσοπολέμου για το τι συνέβη στην Ανατολή. Παρότι θεωρεί εχθρούς  τους νικητές του ’22 Τούρκους εθνικιστές, τους αναγνωρίζει  ως «προοδευτικούς».   Επίσης στο δίπολο Παλαιότουρκοι-Νεότουρκοι αντιστοιχεί το συντηρητικοί-δυτικόστροφοι.. Όμως, φαίνεται ότι ο Ζαχαριάδης θεώρησε ότι του δόθηκε η ευκαιρία να ξεκαθαρίσει προς όλες τις κατευθύνσεις ότι η αντιφασιστική συμμαχία των προοδευτικών δυνάμεων δεν θα οδηγούσε το ΚΚΕ στην απεμπόληση των βασικών του θέσεων. Και μια από τις κύριες θέσεις ήταν η στάση την περίοδο του μικρασιατικού εγχειρήματος. Ο Ζαχαριάδης φαίνεται ότι ένοιωθε τόσο κυρίαρχος και ασφαλής, ώστε θέλησε να δηλώσει με τον πλέον κατηγορηματικό τρόπο τα όρια των συμμαχιών στους ελεύθερης βούλησης προοδευτικούς πολίτες. Γι αυτό και δημοσιεύει την επομένη στην πρώτη σελίδα του «Ριζοσπάστη» το άρθρο του «ΜΙΑ ΕΠΙΦΥΛΑΞΗ», όπου μεταξύ άλλων -αφού εγκαλεί έντονα τον «πολίτη Θεοδωρίδη» για την άποψή του- σημειώνει:

«Αν δεν νικιόμασταν στη Mικρασία, η Τουρκία θα ήταν σήμερα πεθαμένη και μεις μεγάλη Ελλάδα!! Τη «λευτεριά» μας θα τη στηρίζαμε στην υποδούλωση του Τουρκικού λαού! Αυτό εμείς δεν το δεχόμαστε. Το αποκρούομε κατηγορηματικά. Η αστικοτσιφλικάδικη Ελλάδα στη Μικρασία πήγε όχι ως εθνικός απελευθερωτής μα σαν ιμπεριαλιστική δύναμη, όργανο των Εγγλέζων μεγαλοκαρχαριών. Πήγανε αυτού όχι μόνο για να διαιωνίσει την ξενική κυριαρχία πάνω στο Τουρκικό λαό μα και να κάνει την Τουρκία αντισοβιετικό ορμητήριο

Η Μικρασιατική εκστρατεία δεν χτυπούσε μόνο τη νέα Τουρκία, μα στρεφότανε και ενάντια στα ζωτικότατα συμφέροντα του Ελληνικού λαού. Γι αυτό εμείς όχι μόνο δεν λυπηθήκαμε για την αστικοτσιφλικάδικη ήττα στη Μικρασία ΜΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΙΔΙΩΞΑΜΕ…»

Η επιβεβαίωση της αρχικής στάσης του ΣΕΚΕ-ΚΚΕ δια γραφίδος Ζαχαριάδη στο «Ριζοσπάστη«, 23 χρόνια μετά τη Μεγάλη Καταστροφή αποδεικνύει τη διαπίστωση ότι ο νέος ηγέτης του ΚΚΕ, εκπαιδευμένος στην ΚΟΥΤΒ της Μόσχας, είχε μια μεταφυσική αντίληψη για την ιστορία, ελάχιστα διαλεκτική, χωρίς καμιά ταξική ανάλυση, συνδεδεμένη αποκλειστικά και μόνο με τις επιλογές της σοβιετικής «μητέρας-πατρίδας», όπως αυτός τις αντιλαμβανόταν. Και αυτό μέσα από την ημιμάθεια ενός περιφερειακού στελέχους της Κομιντέρν που φαίνεται σαφέστατα  να αγνοεί τις προθέσεις της ΕΣΣΔ κατά την Άνοιξη του ’22 να στηρίξει την Αυτονομία της Μικράς Ασίας με μόνο αντάλλαγμα την αναγνώριση του σοβιετικού κράτους  από την ελληνική κυβέρνηση. 
        .    
Η θέση αυτή του Ζαχαριάδη αποτελεί την απόλυτη επιβεβαίωση ενός αντιδιαλεχτικού και εν τέλει αντιλαϊκού πνεύματος που επικράτησε στα ανώτερα κλιμάκια του ΚΚΕ, εξιδανίκευσε τον μιλιταριστικό τουρκικό εθνικισμό, δικαιολόγησε τις Γενοκτονίες και άφησε ως κληρονομιά το πνεύμα αυτό σε διάφορους κύκλους του  ΚΚΕ (αλλά και σε κάποιους της ΑΝΤΑΡΣΥΑ)….
.
-Την αντίληψη της Αριστεράς για την Ανατολή, τους Οθωμανούς, τα χριστιανικά κινήματα, το Νεοτουρκικό μιλιταριστικό εθνικισμό μέσα από κείμενα της Ρόζας Λούξεμπουργκ, του Γεωργίου Σκληρού, του Δημήτρη Γληνού, της Ελληνικής Κομμουνιστικής Ομάδας Οδησσού κ.ά. -που βρίσκεται σε αντιδιαμετρικό σημείο απ’ αυτή που επικράτησε τελικά στο ΣΕΚΕ-ΚΚΕ,
-τη στάση του μικρασιατικού βιομηχανικού προλεταριάτου κατά τα κρίσιμα εκείνα χρόνια,
-τη σημασία αυτής της πολιτικής του ΚΚΕ -του μικρού αυτού   κόμματος που δημιουργήθηκε στην Παλαιά Ελλάδα- εν μέσω του μικρασιατικού πολέμου με τη δημιουργία ενός κοινού βασιλο-κομμουνιστικού αντιμικρασιατικού και αντιπολεμικού μετώπου κατά την προεκλογική περίοδο του 1920, καθώς και
-τη δράση των Αντιπολεμικών Πυρήνων στο μικρασιατικό μέτωπο, θα την παρουσιάσω σε μια από τις επόμενες αναρτήσεις, όπως επίσης και ενα σχολιασμό του πρόσφατου αφιερώματος του «Ρ»……
.
Ένα κείμενο σχετικό που πιθανόν να σας ενδιαφέρει υπάρχει στην παρακάτω διεύθυνση :
https://kars1918.wordpress.com/2010/04/07/aristera-prosfyges/
 
——————————————————————————————-
———————————————————————-
————————————————–
——————-
ΕΝΑ ΒΙΒΛΙΟ ΚΑΙ ΜΙΑ ΑΝΑΛΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΦΥΣΙΟΓΝΩΜΙΑ ΤΗΣ «ΝΕΑΣ ΤΟΥΡΚΙΑΣ» ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΖΑΧΑΡΙΑΔΗ 
«...To say that the roots of the Third Reich’s rise have been thoroughly examined would be an understatement. Yet one element of Hitler’s power grab has largely been neglected—the importance of Turkey and Mustafa Kemal Atatürk (or as Hitler called him, his “shining star”) on the Führer’s thinking....»
————————————————————-
 

From the abode of Islam to the Turkish vatan

William ARMSTRONG –
……………….
Ihrig argues that the Turkish treatment of minorities, both under Atatürk and earlier, was the true precursor for Hitler’s murderous policy in the East. Those “bloodsuckers and parasites,” the Greeks and Armenians, had been “eradicated” by the Turks, Tröbst explained in Heimatland. “Gentle measures—that history has always shown—will not do in such cases.” The Turks had achieved “the purification of a nation of its foreign elements on a grand scale.” He added that “Almost all of those of foreign background in the area of combat had to die; their number is not put too low with 500,000.” Here was a chilling endorsement of genocide, and one that surely did not escape Hitler’s eye. Shortly after his articles appeared, Hitler invited Tröbst to give a speech on Turkey to the SA.
 
From 1923 on, Hitler consistently praised Atatürk in his own speeches as well. Berlin, like Istanbul, was cosmopolitan and decadent. Munich, site of Hitler’s beer-hall putsch, was the place for a German “Ankara government.” When Hitler seized power in 1933 his Völkischer Beobachter cited Atatürk’s victory as the “star in the darkness” that had shone for the beleaguered Nazis in 1923, after the putsch’s failure. Turkey was “proof of what a real man could do”—a man like Atatürk, or Hitler.
 
The Third Reich produced many idolizing biographies of Atatürk. Six years after the Turkish leader’s death, in late 1944, a delusional Hitler was still dreaming of a postwar alliance between Turkey and Germany. He never got his wish. During the war, Turkey, as a neutral power, kept its distance from the Nazis until it finally declared war against Germany in February 1945.
 
In Turkey, criticizing Atatürk can still get you three years in jail, though the country’s increasingly unhinged President Recep Tayyip Erdogan broke the law himself last year when he called Atatürk a drunkard. While Erdogan wants to reverse his predecessor’s program for secularizing Turkey, he appears to be imitating Atatürk’s extravagant cult of personality along with his habit of demonizing his enemies. But while Atatürk disdained Hitler’s anti-Semitism, Erdogan is obsessed with Jews. The 2014 Gaza operation, he has remarked , was worse than anything Hitler ever did, and the Israelis have been committing “systematic genocide every day” since 1948. Perhaps if Erdogan had been in power in the 1940s, the Nazis would have found the Muslim ally they so desperately sought.
………….
………….

25 comments so far

  1. goldount on

    Τον ΣΥΡΙΖΑ του μέτριου ποσοστού από 3%-5% που μέχρι πριν λίγα χρόνια εκλιπαρούσε την συνεργασία με το ΠΑΣΟΚ, κατηγορούσε το ΠΑΣΟΚ ότι δεν παίρνει μάθημα από την κεντροαριστερά της Γαλλίας όταν κυβερνούσε ο Ζοσπέν και στην κυβέρνηση συμμετείχαν οι οικολόγοι και το κομμουνιστικό κόμμα. Αυτά τα κόμματα καθόλου δεν απέτρεψαν τα αντιλαϊκά μέτρα και την συμμετοχή της Γαλλίας στον πόλεμο. Το ίδιο ισχύει και για το ιταλικό πείραμα. Μεγάλα κόμματα με ιστορία στην ταξική πάλη έγιναν ομάδα, θύλακας, φράξια στο νέο μόρφωμα της Αριστεράς.

  2. Cia Ibárruri-Passionflower on

    Γράφετε: «..κληρονόμησε έως σήμερα το πνεύμα αυτό σε διάφορους κύκλους του ΚΚΕ (αλλά και σε κάποιους της ΑΝΤΑΡΣΥΑ)….»

    Πρέπει να συμπληρώσουμε ότι «κληρονόμησε το πνεύμα και σε κάποιες βολεμένες ….. της «επανάστασης» , όπως η Σία Αναγνωστοπούλου.»

    Για παράδειγμα δείτε: http://www.avgi.gr/ArticleActionshow.action?articleID=716961

  3. […] των νέων προσεγγγίσεων  και μένει προσκολημμένο σε παλαιότατες και αντιλαϊκότατες θεωρήσεις. Και αυτό σε μια εποχή που στο διεθνή χώρο οι […]

  4. […] στη μεταφυσική  θεώρηση του μικρασιατικού που κωδικοποίησε “έξοχα” ο Νίκος Ζαχαριάδης. Παλιότερα προσπάθησα να παρουσιάσω το φααινόμενο, […]

  5. […] [77] Οι ανήκοντες στην κατηγορία αυτή, αμφισβητούν πρωτίστως ότι διαπράχθηκε στην Ανατολή γενοκτονία από τον τουρκικό εθνικισμό. Έχουν μια ωραιοποιημένη εικόνα για το νεοτουρκικό και το κεμαλικό κίνημα. Ασκούν κριτική ακόμα και στον ΟΗΕ, με την κατηγορία της ελαστικής διατύπωσης του διεθνούς νομικού όρου για το έγκλημα της «Γενοκτονίας». (βλ. Τάσος Κωστόπουλος, Πόλεμος και εθνοκάθαρση, εκδ. Βιβλιόραμα, 2007, Αθήνα). Χαρακτηριστικό του τρόπου που προσεγγίζονται τα γεγονότα εκείνης της εποχής, είναι το αφιέρωμα που του έγινε στη τουρκική κεντροδεξιά και αρκετά εθνικιστική εφημερίδαSabah, όπου παρουσιάστηκε το βιβλίο του Τάσου Κωστόπουλου και οι απόψεις του συγγραφέα. Σύμφωνα μ’ αυτές, στην Ανατολή τα μόνα σοβαρά εγκλήματα τα έκανε ο ελληνικός στρατός μετά την ήττα του τον Αύγουστο του ‘22. Ο Κωστόπουλος δήλωσε -διά του δημοσιογράφου που παρουσίασε το έργο του-  ότι δεν έγινε  καμιά γενοκτονία στον Πόντο ούτε βέβαια και στην Ιωνία, όπου τα μόνα εγκλήματα διαπράχτηκαν από τον ελληνικό στρατό (Stelyo Berberakis, «Pontus’ta soykırım yok ama çok kan döküldü», εφημ.  Sabah,  31 Δεκεμβρίου 2008).  Στην ίδια κατηγορία μπορούν να ενταχθούν και οι νέοι ιστορικοί του Τμήματος Ιστορίας του Κομουνιστικού Κόμματος, που αναπαράγουν την κλασική φιλοκεμαλική-αντιμικρασιατική άποψη, όπως αυτή διατυπώθηκε από το Νίκο Ζαχαριάδη του 1935 και κωδικοποιήθηκε στις εκδόσεις του ΚΜΕ-Κέντρο Μαρξιστικών Ερευνών («O Νίκος Ζαχαριάδης για τη Μικρασιατική Καταστροφή», https://kars1918.wordpress.com/2012/10/06/zahariadis-theodoridis/). […]

  6. […] Η διαπόμπευση του ονόματος του είναι επί της ουσίας : όταν αγνοούνται επιστημονικά ευρήματα και εμμένουμε σε λαθεμένα θέσφατα.  […]

  7. Κολινδριώτης on

    Δυστυχώς έως σήμερα περήφανα διατρανώνει το ΚΚΕ ότι συνέβαλε στη δημιουργία της Τουρκίας και στην ελληνική ήττα. Τι να πεις; Ανεγκέφαλοι και αντιπαραγωγικοί!!!

    ………………….
    » Μικρασιατική Εκστρατεία

    Κατά την διάρκεια του Ελληνο-τουρκικού Πολέμου του 1919-1922 Μικρασιατική εκστρατεία το ΣΕΚΕ ακολούθησε τη γραμμή της Κομμουνιστικής Διεθνούς καλώντας τους Έλληνες στρατιώτες να στρέψουν τα όπλα τους εναντίον του βασιλιά και της κυβέρνησης που τους οδηγούσε σε ατέρμονες πολεμικές συρράξεις για δεκαετίες.

    Στο φύλλο του «Ριζοσπάστη» της 12ης Ιουλίου 1935 ο Νίκος Ζαχαριάδης έγραφε: «Αν δεν νικιόμασταν στη Μικρά Ασία, ή Τουρκία θά τανε σήμερα πεθαμένη και ‘μεις Μεγάλη Ελλάδα. Γι αυτό, εμείς όχι μόνο δεν λυπηθήκαμε για την άστο-τσιφλικάδικη ήττα στη Μικρασία, μα και την επιδιώξαμε.»

    Επίσης στο τεύχος της επίσημης Κομμουνιστικής Επιθεώρησης «Νέος Κόσμος» μηνιαίο πολιτικό θεωρητικό περιοδικό αναφέρεται: «Ένας από τους διεθνιστικούς και πατριωτικούς τίτλους που έγραψε στην Ιστορία του το νεαρό τότε κόμμα μας είναι η κατηγορηματική αντίθεσή του και η θαρραλέα πάλη του ενάντια στον ελληνοτουρκικό πόλεμο και την εκστρατεία του Σαγκαρίου. Στελέχη, μέλη και οπαδοί του κόμματος, στελέχη και μέλη της Γενικής Συνομοσπονδίας Εργατών Ελλάδας, αψηφώντας την τρομοκρατία και την λογοκρισία, το στρατιωτικό νόμο και τα στρατοδικεία ανάπτυξαν σοβαρή αντιπολεμική δράση στο μέτωπο και τα μετόπισθεν. Στην διάρκεια του ελληνοτουρκικού πολέμου κηρύχθηκαν πανελλαδικές απεργίες των σιδηροδρομικών, καπνεργατών, εργατών ηλεκτρισμού, που αποτέλεσαν αξιοσημείωτη πάλη και ταυτόχρονα πράξη επαναστατικού διεθνισμού.»

    Και σήμερα το ΚΚΕ δηλώνει στην επίσημη ιστοσελίδα του: «Η μικρασιατική εκστρατεία ήταν ένας πόλεμος άδικος και κατακτητικός. Τα στρατευμένα παιδιά του λαού δε στάλθηκαν εκεί για την απελευθέρωση των υπόδουλων αδελφών, αλλά χρησιμοποιήθηκαν από τις ιμπεριαλιστικές δυνάμεις, κυρίως την Αγγλία, για την κατάπνιξη της τουρκικής εθνικής αντίστασης, που απόβλεπε στην κατάκτηση και κατοχύρωση της εθνικής ανεξαρτησίας της Τουρκίας.»
    ……………………….

    https://sites.google.com/site/gekoudi2/kke

  8. Το βιογραφικό σημείωμα του Ν.Ζαχαριάδη:

    «Γεννήθηκα στις 27.4.1903 στην Αδριανούπολη. Ο πατέρας μου Παναγιώτης είταν από μικροαστική οικογένεια, τέλειωσε στην Πόλη τη Μεγ. του Γένους Σχολή, δούλεψε μερικά χρόνια καπνεργάτης, ειδικεύθηκε εξπέρ (πραγματογνώμων) στα κα­πνά και γίνηκε υπάλληλος στην Εταιρία Regie (Γαλλικό μονοπώλιο καπνών στην Τουρκία), όπου και δούλεψε σχεδόν όλη του τη ζωή ωσότου διαλύθηκε η Εταιρία αυτή το 1926 είτε 1927. Η καταγωγή του είταν απ’ τη Ρούμελη. Πέθανε στην κατο­χή. Αντιδραστικός δε στάθηκε ποτέ, και ποτέ δε μούπε ούτε μια λέξη για το δρόμο που τράβηξα. Απ’ την Πόλη ακόμα 1921-22 διάβαζε ευχάριστα τον τύπο μας, κυρίως του άρεσε η «Κομέπ». Μα ποτέ δε μπόρεσε να ξεφύγει απ’ την υπαλληλική μικροα­στική ψυχολογία, απτό φόβο μη χάσει τη θέση του, μην πάθει τίποτε. Στην Ελλά­δα ήρθε το 1927 ή 1928 και δούλεψε ώσπου πέθανε σαν αποθηκάριος σε εταιρίες καπνού, και στα τελευταία του χρόνια στη Δράμα, στην αποθήκη του γαμπρού μου καπνέμπορα Μιχάλη Δρόσου. Ο πατέρας μου περιουσία δεν απόχτησε ποτέ, και όλη του τη ζωή την πέρασε σε μεταθέσεις, σαν υπάλληλος της Ρεζί, απ’ τη μιαν άκρη της Τουρκίας στην άλλη. Εμένα προσωπικά ο πατέρας μου μου στάθηκε ξέ­νος από μικρό παιδί γιατί με χτυπούσε πολύ, εμένα εξαιρετικά, γιατί, όπως έλεγε, τούκανα αταξίες και τον έκθετα στον κόσμιο. Στο σπίτι ποτέ δεν είχαμε πολυτέλεια, και ποτέ όσο έμενα στο σπίτι δε γνώρισα πείνα, αν και από μικρό παιδί θυμάμαι γκρίνια στο σπίτι γύρω απ’ τα οικονομικά. Ο πατέρας δεν έπινε ποτέ, ούτε και έπαιζε.

    Στα 1899, όντας, σαν υπάλληλος της Ρεζί, στα Άδανα της Κιλικίας (Μικρασία), γνώρισε και πήρε τη μάννα μου Ερατώ Πρωτόπαπα. Η μητέρα είνε και αυτή από μικροαστική οικογένεια. Η μητέρα της (γιαγιά μου) είταν απ’ τη Χίο. Ο πατέ­ρας της (παππούς) είχε φύγει απ’ την πατρίδα του, το Καστρί της Κυνουρίας, νέος με τον αδελφό του Δημήτρη ζητώντας τύχη. Ο Δημήτρης τράβηξε για την Αλάσκα. Ο παππούς μου έφτιασε μπακάλικο, και μετά έκανε και ξενοδοχείο στα Άδανα. Τη μητέρα μου την προίκισε με μετρητά που οι γονιοί μου τ’ απόσυραν απ’ τον παππού μου λίγα λίγα όταν τα χρειαζόντουσαν. Στα 1900 γεννήθηκαν στα Άδανα οι δυο αδελφές μου Ιφιγένεια και Αλεξάνδρα (Φώφη και Σάσα), δίδυμες. Απ’ τα Άδανα μετατέθηκε στην Αδριανούπολη, όπου το 1903 γεννήθηκα εγώ. Το 1915, ξα­νά στα Άδανα, γεννήθηκε ο αδελφός μου Δημήτριος (Μίμης). Στα 1905 ο πατέρας μου μετατέθηκε στα Σκόπια της Μακεδονίας, πάντα σαν εξπέρ της Ρεζί. Στα Σκό­πια πρωτοπήγα στο σχολείο της Ελληνικής κοινότητας. Στα 1908 πήγαμε τα παιδιά με τη μητέρα μας στα Άδανα για να δει τους γονιούς της. Εκεί έζησα την τουρκική συνταγματική μεταπολίτευση και τη σφαγή των Αρμενίων. Ξαναγυρίσαμε στα Σκόπια, όπου μείναμε ως τους Βαλκανικούς πολέμους. Απ’ τα χρόνια που μείναμε στα Σκόπια έμειναν μέσα μου πολύ ζωηρές και έντονες οι παιδικές εντυπώσεις και αναμνήσεις απ’ τον ένοπλο και εξοντωτικό αγώνα που έκαναν τα χρόνια εκείνα οι μακεδόνες, Έλληνες, Βούλγαροι, Σέρβοι και Αλβανοί ενάντια στους Τούρκους και συναμεταξύ τους. Στα 1912 ήμουνα στη Θεσσαλονίκη όταν μπήκαν οι Έλληνες. Επειδή η Σερβία και η Ελλάδα δεν αναγνώριζαν τη Ρεζί, τον πατέρα μου τον μετέθεσαν στη Νικομήδεια στα 1913. Εκεί τελείωσα το δημοτικό εφτατάξιο σχολείο, και στα 1916-17 για 1 χρόνο πήγα στο γυμνάσιο στην Αδριανούπολη, όπου στο με­ταξύ είχε μετατεθεί και βρισκότανε μόνος του ο πατέρας μας. Η μητέρα μου με τα άλλα τα παιδιά μείναν στη Νικομήδεια. Στην Αδριανούπολη στο γυμνάσιο μια πα­ρέα από μαθητές (ανάμεσα τους και ο Τάσος ο Χαϊνόγλου) πρωτο­μιλήσαμε για οικονομική δικαιοσύνη και σοσιαλισμό. Στα 1917 έβγαλα την 1η Γυ­μνασίου, και εδώ τελειώνει η σχολική μου εκπαίδευση. Γύρισα στη Νικομήδεια, όπου και έπιασα δουλειά και γω στη Ρεζί.

    Τέλη 1918 με αρχές 1919 στη Νικομήδεια ένας κύπριος διερμηνέας στον αγγλικό στρατό, ο Ευριπίδης Αναστασιάδης, μου πρωτομίλησε συστηματικά για το σοσια­λισμό, τη ρούσικη επανάσταση, το Λένιν και τους μπολσεβίκους. Τότε είμουνα και αρχηγός της ομάδας προσκόπων. Παραιτήθηκα από αρχηγός γιατί δε συμφωνού­σα με το θρησκευτικό προσανατολισμό του προσκοπισμού. Στα 1919 έφυγα κρυφά απτό σπίτι για να πάω εθελοντής στον Ελληνικό Στρατό. Με πήρε χαμπάρι η μη­τέρα μου και με επέμβαση της στο στρατολογικό γραφείο ματαίωσε τη στρατολο­γία μου. Έτσι έμεινα στην Πόλη, όπου έπιασα δουλειά σαν υπάλληλος στον εξάδερφό μου καρβουνέμπορα Ανέστη Σεφεριάδη. Η δουλειά είταν επίβλεψη στις φορτώσεις και εκφορτώσεις στο λιμάνι, με συμμετοχή στη φυσική δουλειά. Εκεί γνώρισα τις πρώτες πείνες, γιατί η επιχείρηση ουσιαστικά χρεωκόπησε και ένα χρό­νο σχεδόν δεν πληρώθηκα.

    Τότε έπιασα δουλειά στο λιμάνι σαν φορτοεκφορτωτής, και μετά σε ρυμουλκά και σε καράβια με ταξίδια στη Μαύρη Θάλασσα. Στα 1919 πρωτοπήγα στην Πα­νεργατική της Πόλης, οργάνωση αναρχοσυνδικαλιστική με προσανατολισμό προς τους I.W.W. (βιομήχανοι εργάτες του κόσμου). Μέλος της οργανικό δεν έγινα ποτέ. Εκεί γνώρισα τους Μάξιμο, Σκλάβο, Νικολαΐδη (Γέρο, Παππού), Σγουρή, Βάσο, Μιχαηλίδη, Σακαρέλλο, Τζινιέρη, Κριτικό και άλλους.

    Στην Πανεργατική υπήρχε κομμουνιστικός πυρήνας που συνδεότανε με την Κ.Δ. Εκεί άρχισα και την πραχτική επαναστατική μου δουλειά. Στα 1921 οργανώ­σαμε τη Νεολαία Εργατών και υπαλλήλων με πυρήνα νέων κομμουνιστών, που εί­μουνα ο γραμματέας του. Στα 1922 και 1923 πήγα μπαρκαρισμένος σε καράβι δυο φορές στη Σοβ. Ένωση και γίνηκα μέλος της Ομοσπονδίας Κομμουν. Νεολαιών της Σοβ. Ένωσης απτό 1921 με βάση τη Νεολαία της Πόλης. Στα 1921 έγινα και μέλος της Ναυτεργ. Ένωσης της Πόλης. (…)

    http://sarantakos.wordpress.com/2012/01/15/zaxariadis/

  9. ριζοσπάστης on

    Το ΚΚΕ υπήρξε αφασία, εκτός τόπου χρόνου και πραγματικότητας. Τη στιγμή που η ακραία τάση του ΣΕΚΕ έκανε «απεργία πολέμου», συμμαχούσε με το εθνικιστικό-ρατσιστικό κίνημα του Ατατούρκ και εγκατέλειπε το λαό στο έλεος των τσετών, την ίδια ώρα ο Χρυσόστομος Σμύρνης έδειξε ιδαιτέρως φιλολαϊκή στάση αρνούμενος να σωθεί εγκαταλείποντας τους Μικρασιάτες, όπως έκαναν οι δωσίλογοι του ΣΕΚΕ.

    Τραγικό ανέκδοτο που αποδεικνύει τη διαχρονική αμετροέπεια του ΚΚΕ είναι ότι 7 χρόνια αργότερα χαρακτηρίστηκε «πράχτορας της ελληνικής μπουρζουαζίας» («Ριζοσπάστης», 26 Νοεμβρίου 1929) και με μια έννοια δικαιολογήθηκε η άγρια εκτέλεσή του από τον ακραίο εθνικιστή, ρατσιστή Νουρεντίν πασά, στον οποίο ανέθεσε ο Μουσταφά Κεμάλ μετά το τέλος του ελληνοτουρκικού πολέμου την εξόντωση και την εκδίωξη του άμαχου ελληνικού και αρμενικού πληθυσμού της Ιωνίας.

  10. […] Νίκος Ζαχαριάδης, γ.γ. του ΚΚΕ, ήταν ο εκφραστής των σοβιετικών συμφερόντων στον […]

  11. […] Η διαπόμπευση του ονόματος του είναι επί της ουσίας : όταν αγνοούνται επιστημονικά ευρήματα και εμμένουμε σε λαθεμένα θέσφατα.  […]

  12. Πετροπουλος Λευτέρης on

    Ο Νίκανδρος Κεπέσης δεν δίστασε να κατονομάσει το Φλωράκη ως ηθικό αυτουργό της δολοφονίας Ζαχαριάδη. Ζήτησε επίσης ακόμα και καθαίρεση της Παπαρήγα :

    http://www.enet.gr/online/online_hprint?id=22241404

  13. Π. on

    Επιστρέφει το ΚΚΕ στην εποχή Ζαχαριάδη

    08/05/2011

    Στην πλήρη πολιτική και κομματική αποκατάσταση του Νίκου Ζαχαριάδη, καθώς και στην πολιτική – όχι όμως και κομματική! – αποκατάσταση του Αρη Βελουχιώτη, όπως και στην αποκατάσταση του Νίκου Βαβούδη, του στελέχους που διαχειριζόταν το παράνομο δίκτυο των ασυρμάτων του ΚΚΕ στην Αθήνα και ο οποίος αυτοκτόνησε τον Νοέμβριο του 1951 στην κρύπτη της Καλλιθέας περικυκλωμένος από αστυνομικές δυνάμεις, κατέληξε η ηγεσία του ΚΚΕ, όπως προκύπτει από το ογκώδες ιστορικό δοκίμιο που συνέγραψε ομάδα κομματικών στελεχών σε ανώτατο επίπεδο, συνεπικουρούμενη από ιστορικούς και μελετητές των αρμοδίων τμημάτων της Κεντρικής Επιτροπής, η οποία και επεξεργάστηκε ενδελεχώς το εν λόγω κείμενο λαμβάνοντας υπόψη και τις γνώμες πρώην στελεχών.

    Πρόκειται για ένα ιστορικής σημασίας ντοκουμέντο καθώς αφορά την πιο κρίσιμη περίοδο της πορείας και δράσης του ΚΚΕ, ξεκινώντας από την ήττα του εμφυλίου πολέμου (1949), περνώντας στην εκτέλεση Μπελογιάννη και την υπόθεση Πλουμπίδη και καταλήγοντας στη διάσπαση του κόμματος στη 12η Ολομέλεια (1968).

    Το 550 σελίδων εμπιστευτικό κείμενο (αποτελείται από τρία κεφάλαια, επίλογο και παράρτημα) το οποίο αποκαλύπτει «Το Βήμα» διακινείται αυστηρά σε εσωκομματικό επίπεδο προτού πάρει τον δρόμο της έγκρισης από την Πανελλαδική Συνδιάσκεψη- αναμένεται να συγκληθεί εντός του καλοκαιριού- ώστε να επικυρωθούν τα συμπεράσματα στα οποία κατέληξε η ηγεσία, επιχειρώντας να «κλείσει» τους «ανοιχτούς λογαριασμούς» του κόμματος με την ίδια του την ιστορία και τους πρωταγωνιστές της, προβαίνοντας παράλληλα στην «επανεκτίμηση θέσεων και πολιτικών επιλογών», κάτι που, όπως επισημαίνεται, «δεν συνιστά λαθολογία και δεν ανοίγει δρόμο στον αναθεωρητισμό και οπορτουνισμό αλλά οδηγεί σε επαναστατικού χαρακτήρα διόρθωση λαθών».

    Πρόκειται κατά βάση για ένα πολιτικό κείμενο για τα ζητήματα της ιστορίας του ΚΚΕ της συγκεκριμένης περιόδου, το οποίο όμως δεν περιορίζεται σε αυτήν αλλά επανακαθορίζει την κομματική οπτική και για όσα προηγήθηκαν (δεκαετία ΄30 και κυρίως περίοδος του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα 1941-1944), καθώς διαπιστώνει «διαφοροποιήσεις» σε σχέση με όσα είχαν γραφτεί στον Α΄ τόμο του δοκιμίου ιστορίας που εκδόθηκε πριν από πολλά χρόνια (1988) και αφορούσε την περίοδο από την ίδρυση του ΚΚΕ (1918) ως τον Εμφύλιο (1946-1949). Ετσι στον παρόντα Β΄ τόμο, η συγγραφή του οποίου καθυστέρησε πάνω από δύο δεκαετίες λόγω και των μεγάλων πολιτικών ανατροπών που μεσολάβησαν (κατάρρευση των καθεστώτων του «υπαρκτού σοσιαλισμού» από το 1989 ως και το 1991, διασπάσεις του ΚΚΕ το 1989 και το 1991 κτλ.), επιχειρείται επί της ουσίας η αναψηλάφηση όλων των καθοριστικών ζητημάτων που επί μακρόν ταλάνιζαν τον χώρο της κομμουνιστικής Αριστεράς και όχι μόνο, για πρόσωπα και γεγονότα που καθόρισαν τη συγκεκριμένη φάση της νεότερης ιστορίας του κόμματος και σε προέκταση του τόπου.

    Υπό το πρίσμα αυτό η ΚΕ του ΚΚΕ θεωρεί «δικαιολογημένη και ιστορικά εξηγήσιμη την ύπαρξη διαφοροποιήσεων μεταξύ του Α΄ και του Β΄ τόμου του δοκιμίου», καθώς «κατά τη συγγραφή του Α΄ τόμου δεν είχε προχωρήσει σημαντικά ούτε η διερεύνηση των παραγόντων που επέδρασαν στις επιλογές του ΚΚΕ, ιδιαίτερα κατά τη δεκαετία του 1940, ούτε η ιδεολογική γενίκευση των συμπερασμάτων», όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά. Το όλο εγχείρημα κινείται στην κατεύθυνση της επανεξέτασης όλης της ιστορίας του κόμματος μέσω μιας νέας μεθοδολογικής προσέγγισης προσαρμοσμένης στη σημερινή κυρίαρχη άποψη της ηγεσίας περί στρατηγικής για την εξουσία. Ετσι επισημαίνεται ότι «διερευνούμε την ιστορία του κόμματός μας ως ιστορία της στρατηγικής του, από την οποία απορρέει όλη η πολιτική του δράση».

    «Ασυμβίβαστος και πρωτοπόρος ηγέτης ο Ζαχαριάδης»

    Για τον Περισσό «προκύπτουν ζητήματα επανεκτίμησης γεγονότων και προσώπων» με κορυφαία στιγμή την 6η Πλατιά Ολομέλεια του Μαρτίου 1956, η οποία αποκαθήλωσε τον γενικό γραμματέα του κόμματος Νίκο Ζαχαριάδη, καθώς και τις επόμενες Ολομέλειες της ΚΕ (7η του 1957 και 8η του 1958). Με αφετηρία τη θέση του κόμματος ότι το 20ό Συνέδριο (Φεβρουάριος 1956) του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ενωσης (ΚΚΣΕ) το οποίο επιχείρησε τη λεγόμενη αποσταλινοποίηση υπό την ηγεσία του Νικίτα Χρουστσόφ συνιστούσε δεξιά οπορτουνιστική παρέκκλιση, καθώς «αμαύρωσε τη συμβολή του Στάλιν στη σοσιαλιστική οικοδόμηση και υποβάθμισε το ρόλο του στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο», όπως αναφέρεται, οι συντάκτες του δοκιμίου κρίνουν αρνητικά «τη γραμμή των ΚΚ που επέδρασαν στην ισχυροποίηση και επικράτηση οπορτουνιστικών δυνάμεων στο ΚΚΕ» όσον αφορά την «παρέμβαση» (και όχι «επέμβαση», παρά ταύτα, όπως διευκρινίζεται) των «αδελφών» κομμάτων στην 6η Ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΕ για την καθαίρεση του Ν. Ζαχαριάδη.

    Υποψία-συκοφαντία

    Ετσι προτείνεται «η πλήρης αποκατάσταση του Νίκου Ζαχαριάδη από την ατιμωτική υποψία-συκοφαντία για συνεργασία με τον ταξικό αντίπαλο, παρά το γεγονός ότι επί της ουσίας το 1973 είχε απαλλαχθεί απ΄ αυτή την κατηγορία-υπόνοια».

    Συγκεκριμένα προτείνεται «η αποκατάστασή του ως Γενικού Γραμματέα της ΚΕ του ΚΚΕ, δηλαδή η απαλλαγή του απ΄ όλες τις κατηγορίες που του καταλόγισαν και τις ποινές που του επέβαλαν η 6η και η 7η Πλατιά Ολομέλεια της ΚΕ με την επικύρωσή τους από το 8ο Συνέδριο» (είχε καθαιρεθεί από γενικός γραμματέας και ακολούθως διαγράφηκε και από μέλος του κόμματος).

    Οπως αναφέρεται χαρακτηριστικά στο δοκίμιο, «η ΚΕ του ΚΚΕ αναγνωρίζει την ταξικότητα και ανιδιοτέλεια στη γενική κατεύθυνση της δράσης του Νίκου Ζαχαριάδη ως ΓΓ, τον κομμουνιστικό ηρωισμό του». Υπενθυμίζεται, εξάλλου, από τους συντάκτες του κειμένου ότι το 1991 η ΚΕ αποφάσισε τη μεταφορά των οστών του Ζαχαριάδη στην Ελλάδα (αυτοκτόνησε τον Αύγουστο του 1973 στο παγωμένο Σουργκούτ της Σιβηρίας, όπου τον είχαν εκτοπίσει οι Σοβιετικοί), καθώς και ότι έγιναν αφιερώματα στη μνήμη του «και άλλες ενέργειες που συνιστούσαν βήματα προς την πλήρη αποκατάστασή του».

    «Σήμερα η ΚΕ προτείνει να γίνει επίσημη κομματική αποκατάσταση του Νίκου Ζαχαριάδη με απόφαση της Πανελλαδικής Συνδιάσκεψης,στην οποία θα αποκαθίσταται η προσφορά του στο επαναστατικό κίνημα» υπογραμμίζεται. Ωστόσο σημειώνεται ότι δεν αναιρείται «η κριτική σε προβλήματα στρατηγικής και εσωκομματικής λειτουργίας, σε λαθεμένες πολιτικές ενέργειες, όπως μεταξύ άλλων ο χειρισμός του ως προς τον Γιώργη Σιάντο (σ.σ.: κατηγορήθηκε από τη ζαχαριαδική ηγεσία ως πράκτορας), η καταγγελία της εκτέλεσης του Νίκου Πλουμπίδη ως εικονικής, ο χειρισμός της υπόθεσης Καραγιώργη, η μη αποκατάσταση του Νίκου Βαβούδη και του Αρη Βελουχιώτη» . Ετσι η ΚΕ του ΚΚΕ προτείνει και την «επίσημη αποκατάσταση από κομματικό Σώμα των Αρη Βελουχιώτη και Νίκου Βαβούδη, που δεν έχει πραγματοποιηθεί μέχρι σήμερα».

    Δεν ήταν χαφιέδες

    Επιπλέον ο Περισσός επιβεβαιώνει την απόφαση της 9ης Ολομέλειας (Αύγουστος 1958) η οποία διαπίστωνε ότι «δεν υπάρχει κανένα στοιχείο που να στηρίζει την κατηγορία του προβοκάτορα και χαφιέ» που είχε αποδοθεί στους Γιώργη Σιάντο, Νίκο Πλουμπίδη (Μπάρμπα) και Κώστα Γυφτοδήμο (Καραγιώργη) αποφασίζοντας την «αποκατάσταση της μνήμης» τους. Ωστόσο οι συντάκτες του δοκιμίου, αν και επικροτούν την εν λόγω απόφαση («Η 9η Ολομέλεια σωστά αποφάσισε να αποσύρει την άδικη κατηγορία» εναντίον τους, αναφέρεται), τονίζουν ότι η Ολομέλεια «δεν ανέλυσε σωστά τη γενεσιουργό βάση των παραπάνω υποθέσεων, η οποία ορισμένες φορές, όπως και στις συγκεκριμένες περιπτώσεις, οδήγησε σε ακραίους και ανυπόστατους χαρακτηρισμούς περί πρακτόρων».

    Μάλιστα παραλληλίζονται οι περιπτώσεις τους με εκείνη του Ν. Ζαχαριάδη, καθώς διαπιστώνεται ότι η Ολομέλεια «δεν μπόρεσε να δει το ουσιαστικό ζήτημα, το ίδιο δηλαδή που ίσχυε και σχετικά με την κατηγορία εναντίον του Ζαχαριάδη, ότι αυτό είχε τη βάση του στην ιδεολογικο-πολιτική διαπάλη που διεξαγόταν στο ΚΚΕ μέσα στις σκληρότατες συνθήκες της παρανομίας» , ενώ επισημαίνεται πως (η Ολομέλεια) «παραγνώρισε ότι στις παραπάνω κατηγορίες (για τους Σιάντο και Καραγιώργη) είχε συμβάλει και η σχετική πληροφόρηση από αδελφά ΚΚ»!

    Λαϊκή συμπεριφορά

    Αποτιμώντας τον ρόλο του Ν. Ζαχαριάδη ο Περισσός επισημαίνει ότι «ήταν ηγέτης αφοσιωμένος στην υπόθεση της εργατικής τάξης, στον προλεταριακό διεθνισμό, με διάθεση και πνεύμα ασυμβίβαστο, πρωτοπόρο και μαχητικό». «Δοκιμάστηκε και άντεξε, μαζί με άλλους κομμουνιστές, στα μεσαιωνικά κάτεργα της 4ης Αυγούστου, απ΄ όπου οδηγήθηκε στα μπουντρούμια του Μανιαδάκη, που τον παρέδωσε στη συνέχεια στους Γερμανούς και στάλθηκε στο Νταχάου. Από αυτή την εννιάχρονη δοκιμασία βγήκε αλύγιστος» αναφέρεται, ενώ υπογραμμίζεται ότι «τον διέκριναν επαναστατική επαγρύπνηση, ταχύτητα στην ανάληψη πρωτοβουλιών, σθένος στην υπεράσπιση της γνώμης του, λαϊκή συμπεριφορά». Επίσης σημειώνεται ότι «δεν υπέκυψε στην ιμπεριαλιστική επίθεση της Μ. Βρετανίας και της εγχώριας αντίδρασης και πρωτοστάτησε στη δημιουργία του ΔΣΕ, της κορυφαίας εκδήλωσης της ταξικής πάλης στην Ελλάδα στον 20ό αιώνα», καθώς και ότι «συνειδητοποίησε την ανάγκη διόρθωσης της στρατηγικής του ΚΚΕ στη διάρκεια του ΔΣΕ, αλλά και στη συνέχεια με το Σχέδιο Προγράμματος (1953-1954)».

    Οι αδυναμίες

    Ωστόσο οι συντάκτες του δοκιμίου διαπιστώνουν την «αδυναμία του να οδηγήσει έγκαιρα το ΚΚΕ σε ολοκληρωμένα συμπεράσματα σε σχέση με στρατηγικές ελλείψεις της περιόδου ΄43-΄45 και στη διαμόρφωση ανάλογου προγράμματος στο 7ο Συνέδριο (1945)». «Αυτό είχε ως αποτέλεσμα και τις αντιφάσεις, καθυστερήσεις και λάθη οργάνωσης στον ΔΣΕ», όπως αναφέρεται, κάτι που ο ίδιος είχε αιτιολογήσει στην 3η Συνδιάσκεψη (1950) «ως ενέργειες διαφύλαξης της ενότητας του κόμματος». Για την ηγεσία του ΚΚΕ η στρατηγική του ΚΚΕ επί Ζαχαριάδη «συμπυκνώνει τις αντιφάσεις που υπήρχαν στη στρατηγική του διεθνούς κομμουνιστικού κινήματος». «Ο Ν. Ζαχαριάδης ως κομμουνιστής ηγέτης δεν μπόρεσε να ξεπεράσει τα όρια αυτά». Στα «πρωτοπόρα στοιχεία της σκέψης και των επιλογών του» ο Περισσός εντάσσει την άποψή του για τον ρόλο «του εγγλέζικου ιμπεριαλισμού, τον οποίο θεωρούσε πιο ισχυρό και άρα πιο επικίνδυνο προοπτικά από το γερμανικό, ακόμα και τότε που βρισκόταν στο Νταχάου».

    Ανώμαλο καθεστώς

    Οσον αφορά τις εσωκομματικές πρακτικές που είχαν καθιερωθεί επί Ζαχαριάδη, στο δοκίμιο επισημαίνεται: «Ως ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ λειτούργησε και με πρακτικές που σε ορι σμένες περιπτώσεις συνιστούσαν παραβίαση του δημοκρατικού συγκεντρωτισμού». «Ενέργειες όπως: καχυποψία για συνεργασία με τον ταξικό αντίπαλο στελεχών με λαθεμένες θέσεις ή και οπορτουνιστική στάση, πρωτοβουλία αλλαγής του στρατηγικού στόχου του ΚΚΕ στην 5η Ολομέλεια της ΚΕ (1949), δίχως προηγούμενη συζήτηση.Ασφαλώς τέτοιες ενέργειες σχετίζονται κυρίως με τις ιστορικές συνθήκες στην ανάπτυξη και λειτουργία του κόμματος κι όχι τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της προσωπικότητας ενός ηγέτη, στην προκειμένη περίπτωση του Ν. Ζαχαριάδη. Αλλωστε το πώς αναπτύσσεται και λειτουργεί ο ΓΓ της ΚΕ εξαρτάται και από το τι έχει κατακτήσει το ανώτερο καθοδηγητικό όργανο, η ΚΕ, ως συλλογική λειτουργία.Εξετάζοντας λοιπόν επιλογές και τρόπο λειτουργίας ενός ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ, πρέπει να παρθεί υπόψη ότι σε αυτές αντικατοπτρίζεται και το αντίστοιχο επίπεδο του κόμματος» επισημαίνεται στο δοκίμιο.

    Αντιφατικότητες…

    «Αντιφατικότητα» διαπιστώνει ο Περισσός στο γεγονός ότι ο Ζαχαριάδης «συνέχιζε να προτείνει στα καθοδηγητικά όργανα (ΚΕ και ΠΓ) βασικά τα ίδια στελέχη με τα οποία είχαν συγκροτηθεί τα καθοδηγητικά όργανα στην περίοδο της Κατοχής». «Αυτή η λειτουργία του εκφράστηκε και στα χρόνια 1947-1949,καθώς και μετά από την 3η Συνδιάσκεψη (Οκτώβριος 1950), παρ΄ ότι σε αυτή έγινε μια προσπάθεια ανανέωσης της ΚΕ. Γενικά όμως ήταν ελάχιστα τα νέα στελέχη που αναδείχθηκαν,γεγονός που δεν δικαιολογείται μόνο από το ότι αρκετά στελέχη είχαν πέσει στα πεδία των μαχών ή είχαν δολοφονηθεί από τα όργανα του αστικού κράτους. Αποτέλεσμα ήταν να παραμείνει δέσμιος στελεχών που βαρύνονταν με μεγάλες ευθύνες για τα λάθη της περιόδου 1941-1945» αναφέρεται. Οσον αφορά τις «άστοχες και άδικες εκτιμήσεις (του) για στελέχη του ΚΚΕ, δίχως να εξισώνεται η δική του ευθύνη ως ΓΓ με την ευθύνη άλλων στελεχών, μέσα και έξω από την Ελλάδα, πρέπει να συνυπολογισθεί και η ευθύνη των δεύτερων, που ενίσχυαν τέτοιες λαθεμένες εκτιμήσεις με εκθέσεις τους προς το ΠΓ», όπως στην περίπτωση Πλουμπίδη. Οπως σημειώνεται σχετικά, «εκτίμηση ή υποψία ότι ο Ν. Πλουμπίδης ήταν πράκτορας του εχθρού είχαν στελέχη του ΚΚΕ στην Ελλάδα, που τη διοχέτευαν με ενέργειες προς τα έξω και άλλοι με σχετικές εκθέσεις ως πληροφορία στο ΠΓ και στον ίδιο τον Ζαχαριάδη». Ετσι ο Περισσός θεωρεί ότι «πέρα από την προσωπική ευθύνη του Ζαχαριάδη, υπήρξε και η συλλογική».

    Ασυμβίβαστος

    Σχετικά με την πάλη του Ζαχαριάδη κατά των αποφάσεων που ελήφθησαν εις βάρος του, το ΚΚΕ εκτιμά ότι «η Ιστορία τον δικαίωσε». Υπενθυμίζεται ότι μετά και τα γεγονότα της Τασκένδης με τις συγκρούσεις ανάμεσα σε ζαχαριαδικούς και αντιζαχαριαδικούς, ο άλλοτε αγαπημένος της Μόσχας εκτοπίστηκε στο Μποροβίτσι της περιοχής του Νόβγκοροντ, ενώ μετά την ενέργειά του να ζητήσει μέσω της ελληνικής πρεσβείας στη Μόσχα να του δοθεί η δυνατότητα να κατέβει στην Ελλάδα για να δικαστεί για τις κατηγορίες που του είχαν αποδοθεί για κομμουνιστική δράση κλπ., εκτοπίστηκε στο Σοργκούτ της Σιβηρίας, από όπου ποτέ δεν σταμάτησε να καταγγέλλει ως άδικη και ατιμωτική την αποκαθήλωσή του προβαίνοντας ακόμη και σε απεργίες πείνας με κορυφαία εκδήλωση την αυτοκτονία του. Στο δοκίμιο αναφέρεται μάλιστα ότι κρίνονται ενέργειές του όπως η προαναφερθείσα που είχε στόχο να δικαστεί στην Ελλάδα, καθώς «με αυτή την ενέργειά του μετέφερε σε έδαφος του εχθρού την αντιπαράθεσή του με την ηγεσία του ΚΚΕ». «Ωστόσο, γενικά επέδειξε συνέπεια, υπέμεινε ταλαιπωρίες, υπέβαλε τον εαυτό του σε πολυήμερες απεργίες πείνας και αρνήθηκε να συμβιβαστεί» σημειώνεται.

    Η ΠΡΟΣΩΠΟΛΑΤΡΙΑ

    Στο ιστορικό αυτό ντοκουμέντο αναφέρεται ότι «η λεγόμενη “προσωπολατρία” χρονικά τοποθετείται στην περίοδο από το 1945, όσο διαρκούσε ο αγώνας του ΔΣΕ και μετά από αυτόν,ως και το 1955 και όχι στη δεκαετία του 1930 ή στα χρόνια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου,όταν ο Ζαχαριάδης παρέμενε στο μπουντρούμι και στο Νταχάου,παρ΄ ότι το όνομά του είχε γίνει θρύλος,αν και ο ίδιος απουσίαζε από την Ελλάδα». Προστίθεται δε πως «το γεγονός ότι ο Ν.Ζαχαριάδης δεν ακολούθησε σε όλες τις περιπτώσεις συλλογικές διαδικασίες ωρίμανσης της συλλογικής σκέψης του καθοδηγητικού οργάνου (ΚΕ),προκειμένου να επέλθουν ανατροπές επαναστατικού χαρακτήρα,δεν σχετίζεται με την προσωπολατρία».«Το κατασκεύασμα της “προσωπολατρίας” πλέχτηκε από στελέχη που ενθάρρυναν και καλλιεργούσαν τη δημιουργία του ονόματος-θρύλου εν αγνοία και απουσία του Ζαχαριάδη.Τα ίδια πρόσωπα που πριν τον αποθέωναν,τον μετέτρεψαν μετά σε “εξιλαστήριο θύμα”» σημειώνεται χαρακτηριστικά.

    Το «στίγμα» του διαγραμμένου παραμένει στον Αρη

    Το ΚΚΕ προβαίνει για πρώτη φορά στην πολιτική αποκατάσταση του πρωτοκαπετάνιου του ΕΛΑΣ ο οποίος διαφωνώντας με τη Συμφωνία της Βάρκιζας ξαναβγήκε με τους άνδρες του στο βουνό. «Ο Αρης Βελουχιώτης (Θανάσης Κλάρας) σωστά χαρακτήριζε ως λαθεμένη τη Συμφωνία της Βάρκιζας. Αν και δεν είχε οδηγηθεί σε ολοκληρωμένα συμπεράσματα για τα προβλήματα στη στρατηγική του ΚΚΕ και τον ένοπλο αγώνα 1940-1944,με ηρωισμό και αυτοθυσία υπηρέτησε την ένοπλη ταξική πάλη» υπογραμμίζεται στο δοκίμιο.

    Ωστόσο, σημειώνονται τα εξής: «Παρά τη σημασία της πολιτικής διαφωνίας του, δεν δικαιώνεται ούτε η απειθαρχία ούτε η ατομική ευθύνη στην ανάληψη πρωτοβουλιών αντίθετων προς τις αποφάσεις και ενέργειες του κόμματος. Η έμπρακτη αντίθεση του Αρη Βελουχιώτη με τη θεμελιώδη αρχή του δημοκρατικού συγκεντρωτισμού δικαιολογημένα προκάλεσε τη διαγραφή του»!

    Ετσι, εξήντα έξι χρόνια μετά ο Περισσός δεν αποκαθιστά κομματικά τον ήρωα και σύμβολο του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα και περιορίζεται να διαπιστώσει ότι ως κόμμα «καθυστέρησε να αποκαταστήσει πολιτικά τον Αρη με απόφαση κομματικού Σώματος, σε περίοδο που είχε πλέον συνειδητοποιήσει ότι η Συμφωνία της Βάρκιζας ήταν λαθεμένη από τη σκοπιά των λαϊκών συμφερόντων». Στο δοκίμιο πάντως γίνεται αναφορά στις ενέργειες με τις οποίες το ΚΚΕ «τιμούσε τη μνήμη του» είτε μέσω του ραδιοφωνικού σταθμού «Η Φωνή της Αλήθειας» (το 1960) είτε μέσω του περιοδικού «Νέος Κόσμος» (το 1965) είτε μετέπειτα με σειρά εκδηλώσεων ή αφιερωμάτων στα κομματικά έντυπα προς τιμήν του. «Στην πράξη απορρίφθηκαν οι σε βάρος του κατηγορίες ως προβοκάτορα κ.ά.», αποφαίνεται η ηγεσία του ΚΚΕ, η οποία και προτείνει «την πολιτική του αποκατάσταση με απόφαση της Πανελλαδικής Συνδιάσκεψης».

    Υπενθυμίζεται ότι ο Αρης Βελουχιώτης είχε ταχθεί υπέρ της συνέχισης της ένοπλης δράσης θεωρώντας υποχωρητική τη στάση των ηγεσιών του ΕΑΜ και του ΚΚΕ. Μάλιστα, είχε εκπονήσει σχέδιο για την κατάληψη της Αθήνας αμέσως μετά την αποχώρηση των Γερμανών προτού οι Βρετανοί προλάβουν να ελέγξουν την κατάσταση, κάτι ωστόσο που δεν έγινε αποδεκτό. Η διάσταση με την ηγεσία του κόμματος κορυφώθηκε με την εξαγγελία από μέρους του της δημιουργίας ενός Μετώπου Εθνικής Ανεξαρτησίας (ΜΕΑ). Ο εκτελών τότε χρέη γραμματέα του ΚΚΕ, Γιώργης Σιάντος, είχε εμμείνει στη «γραμμή» της «αναμονής» με το προκάλυμμα της «μαζικής πολιτικής δράσης». «Σου συνιστούμε να ξανασκεφθείς καλά αυτό το ζήτημα», είχε γράψει στον Αρη στις 3 Μαρτίου του 1945.

    Μάλιστα σε μια προσπάθεια να θέσει τον Βελουχιώτη υπό έλεγχο τον είχε καλέσει στην Αθήνα «ως εφεδρεία» ή σε αντίθετη περίπτωση του είχε ζητήσει να μείνει κρυμμένος.

    Εκείνος δεν υπάκουσε. Τον ίδιο μήνα έστειλε επιστολή προς τα μέλη της ΚΕ του ΚΚΕ όπου διατύπωνε τις διαφωνίες του με τις κεντρικές επιλογές του κόμματος όπως αυτές αποτυπώνονταν στις υπογραφείσες συμφωνίες (Βάρκιζας κ.λπ.).

    Ετσι τον Απρίλιο του ΄45 η 11η Ολομέλεια της Κεντρικής Επιτροπής θα προχώρησε στην αποκήρυξη και τη διαγραφή του. Η απόφαση κρατήθηκε κρυφή και μόνο δυο μήνες αργότερα θα δημοσιευθεί στον «Ριζοσπάστη» η τελεσίδικη καταδικαστική κρίση του Πολιτικού Γραφείου- κατά τραγική σύμπτωση την ημέρα που ο Αρης θα άφηνε την τελευταία του πνοή περικυκλωμένος από παρακρατικούς και συμμορίτες στη Μεσούντα της Αρτας, το απόγευμα του Σαββάτου της 16ης Ιουνίου 1945. Η απόφαση αυτή ανέφερε: «Ο Κλάρας αφού μια φορά πρόδωσε και αποκήρυξε το ΚΚΕ επειδή λύγισε μπροστά στην τρομοκρατία του Μανιαδάκη,ξαναζήτησε στον καιρό του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα να ξαναγοράσει με το αίμα του την προδοσία του εκείνη που αναγνώρισε και καταδίκασε. Το ΚΚΕ τούδωσε τη δυνατότητα αυτή.Σήμερα όμως σε μια δύσκολη και κρίσιμη στιγμή,από δειλία και φόβο, παρά τις υποσχέσεις και τη συμφωνία που στα λόγια έδειξε,απειθαρχεί πάλι,ξαναπροδίδει το ΚΚΕ με την τυχοδιωκτική και ύποπτη στάση του που μονάχα τον εχθρό ωφελεί.Στο ΚΚΕ δεν έχει θέση κανένας οσοδήποτε ψηλά και αν στέκει και οσοδήποτε μεγάλος κι αν είναι, όταν οι πράξεις του δεν συμβιβάζονται με το κοινό συμφέρον και όταν παραβιάζεται η δημοκρατική εσωκομματική πειθαρχία».

    ΠΡΑΞΕΙΣ ΑΔΙΚΕΣ

    Για το ΚΚΕ,η καθαίρεσή του και η διαγραφή του Ζαχαριάδη «ήταν πράξεις άδικες,συνέπεια της επικράτησης του δεξιού οπορτουνισμού στο ΚΚΕ και στο ΚΚΣΕ».«Η κατηγορία εναντίον του,για συνεργασία με τον εχθρό,ήταν πράξη συκοφαντική.Ακόμη και το πόρισμα της Επιτροπής Κομματικού Ελέγχου που ενέκρινε η ΚΕ το 1967 ήταν απαράδεκτο,αφού δεν απάλλασσε κατηγορηματικά τον Ν.Ζαχαριάδη από την κατηγορία του πράκτορα.Αλλά και η καθυστέρηση επί μια δεκαετία να διαμορφωθεί και να εγκριθεί από την ΚΕ ακόμη και αυτό το πόρισμα ήταν αντικομματική ενέργεια.Ο εξορισμός του στο Σουργκούτ της Σιβηρίας,με συνέπεια το τραγικό τέλος του,την αυτοκτονία,την 1η Αυγούστου 1973, ήταν η πιο ακραία,άδικη ενέργεια σε βάρος του,μετά τη διαγραφή του από μέλος του ΚΚΕ» υπογραμμίζει η ΚΕ του ΚΚΕ δικαιώνοντας τον επί 25ετία ηγέτη του κόμματος.Ωστόσο το δοκίμιο δεν ασχολείται με τις συνθήκες και τα γεγονότα που αφορούν το τραγικό τέλος του «αφού η σχετική έρευνα και τα συμπεράσματα από αυτή υπερβαίνουν το χρονικό του πλαίσιο», όπως αναφέρεται.

    Πάντως για τον Περισσό οι καταγγελίες για τη διαμόρφωση στο ΚΚΕ «ανώμαλου εσωκομματικού καθεστώτος» σε συνδυασμό με την κατηγορία για τη λεγόμενη «προσωπολατρία» αποτέλεσαν «προσχήματα για την πραγματοποίηση της δεξιάς οπορτουνιστικής στροφής». Οι συντάκτες του δοκιμίου τονίζουν ότι «η πολεμική για την “αντιδημοκρατική λειτουργία” του ΚΚΕ εστιάστηκε κυρίως σε ένα πρόσωπο,στον Νίκο Ζαχαριάδη» και προσθέτουν ότι «συνειδητά αποσιωπήθηκε η ενιαία ευθύνη του ΠΓ και της ΚΕ», όπως και σε επίπεδο μεσαίων και κατώτερων στελεχών,σημειώνοντας ότι «σε συνάρτηση με αυτά υποστηρίχθηκε η λεγόμενη “άκριτη αποδοχή των αποφάσεων της ηγεσίας”».

    «Επρεπε να γενικευτεί η ένοπλη πάλη»…

    Σχετικά με τον αγώνα που διεξήγαγε ο ΔΣΕ και το ερώτημα αν θα μπορούσε να νικήσει, στο δοκίμιο επισημαίνεται ότι «έπρεπε να γενικευτεί η ένοπλη πάλη στα χρόνια 1945-1946, αφού η σύγκρουση ήταν αναπόφευκτη μετά τον Δεκέμβρη του 1944 και τη σύγκρουση με τους Βρετανούς και τις ανηλεείς διώξεις κατά των ΕΑΜιτών που ακολούθησαν τη Συμφωνία της Βάρκιζας».

    «Τότε υπήρχαν ακόμα ισχυρές λαϊκές δυνάμεις στα μεγάλα αστικά κέντρα,ενώ το ίδιο χρονικό διάστημα δεν ήταν ακόμα τόσο ισχυρός ο αστικός στρατός, ούτε είχε εκκενωθεί βίαια η ύπαιθρος, γεγονός που λίγο αργότερα πραγματοποιήθηκε και αποστέρησε από τον ΔΣΕ ανθρώπινες εφεδρείες και άλλον εφοδιασμό» υπογραμμίζεται.

    Ηταν λάθος…

    Το ΚΚΕ κάνει λόγο για «καθυστερημένη γενίκευση της “ένοπλης πάλης” που είχε ως αποτέλεσμα το να μη ριχτούν στη μάχη χιλιάδες εργάτες, αλλά και να μην αποδιοργανωθεί μεγάλο μέρος του αστικού στρατού, ο οποίος είχε στις γραμμές του χιλιάδες ΕΠΟΝίτες» . «Ηταν λάθος να κριθεί η επιλογή του χρόνου γενίκευσης της ένοπλης από το χειρισμό απέναντι σε ένα πρόσωπο, τον Γ. Σιάντο» , διαπιστώνουν οι συντάκτες του δοκιμίου, επισημαίνοντας ότι «οι δυνατότητες σε μεγάλο βαθμό χάθηκαν αφού μόνο από τη Συμφωνία της Βάρκιζας μέχρι τον Μάρτιο του 1946, δηλαδή σε 13 μήνες, είχαν συλληφθεί 84.931 κομμουνιστές και άλλοι ΕΑΜίτες, η πληθώρα των τρομοκρατικών οργανώσεων είχε ενισχυθεί πολύμορφα και η ανασυγκρότηση του αστικού κράτους προχωρούσε».

    Οι ταλαντεύσεις

    Ωστόσο, παρά την ήττα στα χρόνια 1944-1945, «το λαϊκό κίνημα είχε νωπή την εμπειρία του ένοπλου αγώνα,των προωθημένων μορφών αμφισβήτησης και σύγκρουσης με τους θεσμούς του καπιταλιστικού συστήματος,την εμπειρία των φύτρων λαϊκής εξουσίας, ενώ ο γειτονικός βαλκανικός περίγυρος διαμορφωνόταν μη ευνοϊκός για την εδραίωση της καπιταλιστικής εξουσίας στην Ελλάδα, κάτι που ο Ζαχαριάδης επίσης είχε εκτιμήσει». Ετσι, θεωρείται ότι «ήταν λαθεμένη η τακτική του ΚΚΕ να αναπτύξει την ένοπλη πάλη απλώς ως μέσον πίεσης για τη διαμόρφωση συνθηκών ομαλής δημοκρατικής πορείας και ανάλογα με τις εξελίξεις, τακτική που είχε τη σύμφωνη γνώμη και ηγετών του διεθνούς κομμουνιστικού κινήματος»!

    Αυτή η τακτική εξηγεί κατά το δοκίμιο και την αντίφαση «το ΚΚΕ και ο ΕΑΜ να απέχουν από τις βουλευτικές εκλογές, αλλά λίγους μήνες αργότερα να συμμετέχουν στο δημοψήφισμα για την επάνοδο ή όχι του βασιλιά». «Εφόσον είχε ωριμάσει η ανάγκη της ένοπλης πάλης, η αποχή από τις εκλογές δεν ήταν λάθος», συμπεραίνεται. «Λάθος ήταν οι ταλαντεύσεις που εκδηλώθηκαν στη γενίκευση της ένοπλης πάλης» επισημαίνεται.

    Βίαια επεισόδια

    Τα γεγονότα στην Κομματική Οργάνωση της Τασκένδης, όπου βρισκόταν μεγάλη μάζα των ηττημένων μαχητών του ΔΣΕ, «δεν ήταν κεραυνός σε ξάστερο ουρανό», όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά, καθώς «προηγήθηκε φραξιονιστική δράση για μεγάλο χρονικό διάστημα με την καθοδήγηση ηγετικών κλιμακίων του ΚΚΣΕ και με βασικό της στοιχείο την υπονόμευση της ηγεσίας του ΚΚΕ, κατά κύριο λόγο του Ν. Ζαχαριάδη» . Τα βίαια επεισόδια ανάμεσα στις δύο αντίπαλες πλευρές τον Σεπτέμβριο του 1955 με την ευθεία ανάμειξη του ΚΚΣΕ και των τοπικών αρχών του Ουζμπεκιστάν ήταν «το προοίμιο που οδήγησε τελικά στην 6η Πλατιά Ολομέλεια του 1956» και την αποκαθήλωση του Ζαχαριάδη.

    Η αποκαθήλωση

    Ηταν «η πρώτη ανοιχτή σύγκρουση του Ζαχαριάδη με την ηγεσία του ΚΚΣΕ και εκδήλωση κρίσης στο ΚΚΕ», αναφέρεται. Οσον αφορά την 6η Ολομέλεια για το ΚΚΕ «προκαλεί προβληματισμό η απότομη στροφή δεκάδων μελών της ΚΕ, του ΠΓ και άλλων στελεχών που συμμετείχαν σε αυτήν και τοποθετήθηκαν κατά του Ζαχαριάδη, ενώ ως τότε συμφωνούσαν με όλες τις αποφάσεις και μάλιστα υπερθεμάτιζαν». Σε αυτό πάντως αναγνωρίζεται ότι βάρυνε η στάση του ΚΚΣΕ, το οποίο πρωτοστάτησε στην αποκαθήλωση του άλλοτε κραταιού ηγέτη, ενώ «σοβαρό ζήτημα» συνιστά και η στάση των εκπροσώπων των έξι ΚΚ που επέβαλαν στο ΚΚΕ την επιλογή αυτή. «Στην πραγματικότητα», διαπιστώνεται, «η 6η Ολομέλεια και η διεθνής επιτροπή (σ.σ., των «αδελφών» κομμάτων) δικαίωναν την ηττοπάθεια και τον συμβιβασμό που είχαν εμφανιστεί σε στελέχη κατά την περίοδο της δράσης του ΔΣΕ.Η αποσιώπηση για χρόνια ή και η μικρή αναφορά από το ΚΚΕ στον ΔΣΕ αποτελεί μία από τις ενδείξεις αυτής της επίδρασης».Σε κάθε περίπτωση,για τον Περισσό η καθαίρεση του Ζαχαριάδη «αποτέλεσε καμπή προς την ταχύτατη ιδεολογική, πολιτική και οργανωτική ανάπτυξη του οπορτουνισμού στο ΚΚΕ, που πήρε τη μορφή της πάλης κατά του “τυχοδιωκτισμού” και “σεχταρισμού”». «Η 6η Ολομέλεια, ως σημείο οπορτουνιστικής στροφής στο ΚΚΕ,πέρα από άλλα είχε και ως αποτέλεσμα τη διάσπαση του 1968», τονίζεται.

    Η ΡΗΞΗ ΤΟΥ ΖΑΧΑΡΙΑΔΗ ΜΕ ΤΟ ΚΚΣΕ

    «Ο Ν.Ζαχαριάδης παρέμεινε αφοσιωμένος στη σοσιαλιστική οικοδόμηση στην ΕΣΣΔ και στον προλεταριακό διεθνισμό» τονίζεται στο δοκίμιο της κομματικής ιστορίας και διευκρινίζεται ότι «η σύγκρουσή του με το ΚΚΣΕ δεν ταυτιζόταν με την πολεμική του ΚΚ Κίνας».Οσον αφορά την κριτική που δέχθηκε από τα έξι «αδελφά» κόμματα που εισηγήθηκαν στην 6η Ολομέλεια του 1956 την αποκαθήλωσή του,αλλά και από τη νέα ηγεσία του κόμματος,επισημαίνεται ότι «ήταν άδικη και λαθεμένη στην κατεύθυνσή της».

    «Ανέδειξε όμως για λόγους σκοπιμότητας αντιφάσεις και προβλήματα στα οποία σήμερα τοποθετούμαστε χωρίς να αφαιρούμε τη συνολική εκτίμηση για την πορεία του ως ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ» υπογραμμίζουν οι συντάκτες του εν λόγω κειμένου.

    Η κριτική που ασκεί ο Περισσός στον Ζαχαριάδη περιορίζεται στο ότι μετά την ήττα του ΔΣΕ «ευθύνεται ιδιαίτερα για λαθεμένες και αντιφατικές εκτιμήσεις όπως: προσωρινή ήττα,δυνατότητα διεξόδου από την κρίση και εφαρμογή ριζικά διαφορετικής εξωτερικής πολιτικής από διακυβέρνηση ΕΑΜικών και αστικών δυνάμεων κ.ά.». Για το «βορειοηπειρωτικό» σημειώνεται ότι «οι λαθεμένες απόψεις που εξέφρασε σε σχέση με την ελληνική μειονότητα της Αλβανίας αντανακλούσαν γενικότερα προβλήματα διευθέτησης πληθυσμιακών μειονοτήτων και σχέσεων μεταξύ κομμουνιστικών κομμάτων στην προοπτική κατάκτησης της εξουσίας σε συνθήκες επαναστατικές».

    Η ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΠΟΥ ΧΑΘΗΚΕ…

    Μέσα από το πρίσμα της διερεύνησης της ιστορίας του ΚΚΕ ως ιστορίας της στρατηγικής του,δεν λείπει από το δοκίμιο η κριτική ματιά ακόμη και για ζητήματα όπως ο προορισμός του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ, πρωταγωνιστής και αιμοδότης του οποίου υπήρξε το ΚΚΕ,καθώς εκτιμάται ότι «η πάλη ενάντια στην ξένη κατοχή ήταν ο κρίκος που μπορούσε να τροφοδοτήσει επαναστατικό μέτωπο για την εργατική εξουσία», κάτι όμως που δεν συνέβη.

    «Από αυτή τη σκοπιά κρίνεται η ορθότητα της στρατηγικής του κόμματος και όχι από τη σκοπιά της αμφισβήτησης του στόχου-κρίκου του ΚΚΕ για την απελευθέρωση και του αντίστοιχου στόχου του ΕΑΜ», διευκρινίζεται στο δοκίμιο,ενώ τονίζεται ότι «ήταν λάθος η υιοθέτηση από το ΚΚΕ ή από το διεθνές κομμουνιστικό κίνημα διαφόρων “ενδιάμεσων” στόχων εξουσίας,είτε χαρακτηριζόταν ως “επαναστατική εξουσία αστικοδημοκρατικού χαρακτήρα” είτε ως “αντιμονοπωλιακή διακυβέρνηση”». Μάλιστα ασκείται κριτική για το ότι το κόμμα δεν κατάφερε να συνειδητοποιήσει τα προβλήματα που υπήρχαν ως προς τον «προσδιορισμό του χαρακτήρα της επανάστασης και της εξουσίας,την αντικειμενική εκτίμηση του συσχετισμού δυνάμεων κατά την εξέλιξη του απελευθερωτικού αγώνα», ενώ εκτιμάται ότι «δεν μπόρεσε να προβλέψει και να εκτιμήσει τη στάση ακόμη και σύμμαχων δυνάμεων μέσα στο ΕΑΜ,ώστε πετυχημένα να επεξεργαστεί στρατηγική εξουσίας».

  14. […] Νίκος Ζαχαριάδης ως ο λαοπρόβλητος γενικός γραμματέας του Κόμματος θα […]

  15. Γιώργος Κοτανίδης: Στο Σουργκούτ για το Νίκο Ζαχαριάδη
    Tvxs Συνέντευξη

    08:07 | 11 Σεπ. 2014

    «Οι σοβιετικοί και οι κομμουνιστές τους οποίους υπηρέτησε σε όλη του ζωή τον δολοφόνησαν ενώ οι σημερινοί καπιταλιστές του Σουργκούτ τον τίμησαν» λέει για το Νίκο Ζαχαριάδη, ο ηθοποιός και συγγραφέας Γιώργος Κοτανίδης που την περασμένη Κυριακή βρέθηκε στην τιμητική εκδήλωση, για τον επί 25 χρόνια ηγέτη του ΚΚΕ, στο παγωμένο Σουργκούτ της Σιβηρίας. Ο Γιώργος Κοτανίδης υποστηρίζει ότι η αντίφαση αυτή καθιστά «τραγικό ήρωα» το Νίκο Ζαχαριάδη. Ο ίδιος ετοιμάζει ένα θεατρικό έργο για τον ιστορικό ηγέτη του ΚΚΕ και το «Μήνυμα από την άλλη πλευρά» που εκείνος απευθύνει προς του συντρόφους του και τον ελληνικό λαό. «Δεν θέλω να δικαιώσω πολιτικά τον Ζαχαριάδη. Θέλω να περιγράψω την τραγικότητα της ύπαρξής του στην εξορία της Σιβηρίας» εξηγεί στο tvxs.gr ο Γιώργος Κοτανίδης.

    Τι ακριβώς έγινε στο Σουργκούτ της Σιβηρίας;

    Στο Σουργκούτ ύστερα από πρωτοβουλία και προσπάθειες του Σήφη Ζαχαριάδη, γιου του Νίκου Ζαχαριάδη, και σε συνεργασία με τις τοπικές αρχές, δηλαδή με το Δήμο του Σουργκούτ, τοποθετήθηκε μια αναμνηστική πλάκα με τη φωτογραφία του Νίκου Ζαχαριάδη κι ένα σημείωμα για το ποιος ήταν στο δασαρχείο που δούλευε εξόριστος από τους Σοβιετικούς. Ο Ζαχαριάδης έζησε εξόριστος αναγκαστικά, χωρίς καμία καταδίκη, ετσιθελικά – με απόφαση της ηγεσίας του ΚΚΣΕ και βέβαια με την ανοχή της τότε ηγεσίας του ΚΚΕ που τον είχε στο στόχαστρο και ήθελε να τον εξοντώσει – στο παγωμένο Σουρκούτ της Σιβηρίας για έντεκα χρόνια. Κι άλλα έξι χρόνια πριν έζησε εξόριστος σε άλλη πόλη. Στο Σουργκούτ λοιπόν ύστερα από έναν σκληρό αγώνα και απεργίες πείνας με τις οποίες ζητούσε την ελευθερία του και την επιστροφή του στην Ελλάδα – ήταν πολιτικός πρόσφυγας εκεί, ήταν μια αυθαίρετη κράτηση – την πρώτη Αυγούστου του 1973 αυτοκτόνησε.

    Η ηγεσία των Σοβιετικών ήταν λοιπόν οι δολοφόνοι του με την ανοχή της ηγεσίας του ΚΚΕ. Μετά από τόσα χρόνια λοιπόν οι αρχές του Σουργκούτ αποφάσισαν την τοποθέτηση της αναμνηστικής αυτής πλάκας στο δασαρχείο που δούλευε. Επιπλέον σε ένα κεντρικό πάρκο της πόλης έγινε δεντροφύτευση και δημιουργήθηκε μια αλέα από έλατα που πλέον θα έχει το όνομα του Νίκου Ζαχαριάδη. Αυτή ήταν λοιπόν μια αναφορά τιμητική των σημερινών ρωσικών αρχών. Και η αντίφαση είναι ακριβώς ότι οι σοβιετικοί και οι κουμουνιστές τους οποίους υπηρέτησε όλη του ζωή – και ως ηγέτης του ΚΚΕ επί 25 χρόνια – τον δολοφόνησαν ενώ οι σημερινοί καπιταλιστές του Σουργκούτ τον τίμησαν.

    O Σήφης Ζαχαριάδης με τη γυναίκα του, την κόρη του, τον γιο και τη γυναίκα του αδερφού του Κύρου και το Γιώργο Κοτανίδη κάτω από την τιμητική πλακέτα του Νίκου Ζαχαριάδη στο δασαρχείο του Σουργκούτ

    Κατά μία έννοια έγινε και μια κάποια αποκατάσταση στη Ρωσία μετά την αποκατάσταση του Νίκου Ζαχαριάδη από το ΚΚΕ…

    Κατά κάποιο τρόπο… Αλλά αποκατάσταση στην Ελλάδα πλήρης δεν έχει γίνει. Η γνώμη μου είναι αυτή. Τον αποκατέστησε το ΚΚΕ αλλά 41 χρόνια μετά το θάνατό του. Αυτό δεν αλλάζει τίποτα. Του αφαίρεσαν τις κατηγορίες του πράκτορα, εντάξει. Η αντίφαση, όμως παραμένει. Οι Σοβιετικοί τον δολοφόνησαν με την ανοχή της τότε ηγεσίας του ΚΚΕ και οι σημερινοί καπιταλιστές τον τίμησαν.

    Ο Σήφης Ζαχαριάδης με εργαζόμενους του δασαρχείου του Σουργκούτ
    Μερικοί από αυτούς είχαν δουλέψει με τον Νίκο Ζαχαριάδη

    Πώς ήταν το κλίμα στο Σουργκούτ;

    Υπήρχε φόρτιση. Εκτός από την οικογένεια του Νίκου Ζαχαριάδη είχε έρθει και μια ομάδα από παλιούς αριστερούς, κουμουνιστές. Ήρθε επίσης και μια αντιπροσωπεία του ΚΚΕ μαζί με την Αλέκα Παπαρήγα, η οποία είχε πρωτοστατήσει και στη μεταφορά των οστών του στην Ελλάδα πριν από 22 χρόνια αλλά και στην αποκατάστασή του ως Γενικού Γραμματέα του κόμματος. Υπήρχε μια μεγάλη συγκίνηση λοιπόν γιατί στο Σουργκούτ βρέθηκαν άνθρωποι που πίστευαν πολύ στο Νίκο Ζαχαριάδη. Εξάλλου επισκεφτήκαμε και το μικρό ξύλινο σπίτι στο οποίο είχε ζήσει. Ήταν σημαντικό. Γιατί ο Νίκος Ζαχαριάδης ήταν μια μεγάλη προσωπικότητα και του κομμουνιστικού κινήματος αλλά και γενικότερα.

    Αυτό που υπογραμμίσαμε όλοι όσοι βρεθήκαμε στο ταξίδι ήταν ότι ο Νίκος Ζαχαριάδης το 1940 έστειλε το περίφημο γράμμα από την απομόνωση των φυλακών του Μεταξά στο οποίο καλούσε τον ελληνικό λαό να αντισταθεί με κάθε τρόπο στους Γερμανούς κι αυτή του η πολιτική στάση ήταν που στην ουσία δημιούργησε το ΕΑΜ. Πολύς κόσμος λοιπόν τον θεωρεί έναν διορατικό ηγέτη. Βέβαια μεγάλωσε και ανδρώθηκε – όπως και το κομμουνιστικό κίνημα της εποχής – κάτω από το άστρο του σοβιετικού κομουνισμού και του Στάλιν. Δεν υπήρχε κι άλλος κομμουνισμός τότε. Και ο ίδιος ο Ζαχαριάδης είχε κάνει λάθη σημαντικά. Αλλά κανείς δεν αξίζει μια τέτοια τιμωρία, όπως αυτή που του επέβαλαν οι Σοβιετικοί χωρίς δίκη. Και γι’ αυτό το λόγο έγινε αυτή η τιμητική εκδήλωση στο μακρινό Σουργκούτ της Σιβηρίας.

    Ο Σήφης Ζαχαριάδης μιλάει στην εκδήλωση προς τιμήν του Νίκου Ζαχαριάδη

    Ετοιμάζετε ένα θεατρικό έργο για το Νίκο Ζαχαριάδη…

    Εδώ και μερικά χρόνια σκεφτόμουν την απέραντη μοναξιά που έζησε ο Νίκος Ζαχαριάδης στις εξορίες που του επιφύλαξαν οι Σοβιετικοί. Είχε μείνει και τέσσερα χρόνια φυλακή στη δικτατορία του Μεταξά κάτω από άγριες συνθήκες όπως όλοι οι κουμμουνιστές. Αργότερα παραδόθηκε στους Γερμανούς και έμεινε πέντε χρόνια στο Νταχάου. Στα δεκαεπτά χρόνια εξορίας στη Σιβηρία προστίθενται λοιπόν άλλα εννιά. Έζησε συνολικά 26 χρόνια φυλακές και εξορίες. Στη Σιβηρία όμως, όπως είπε και ο μεγάλος του γιος κάποια στιγμή, ήταν χίλιες φορές μόνος. Ήταν εκεί ενώ η πλειοψηφία του ΚΚΕ στην Τασκένδη, των πολιτικών προσφύγων, ήταν με το μέρος του. Τελικά τον γκρέμισαν από την ηγεσία κι επειδή ήξερε πάρα πολλά πράγματα στην ουσία ήθελαν να τον εξοντώσουν. Εγώ λοιπόν, αυτό που σκεφτόμουν για το Ζαχαριάδη ήταν οι μέρες και οι νύχτες που πέρασε εκεί, τις απεργίες πείνας που έκανε και τον αγώνα που έδωσε. Βασικά για μένα ο Ζαχαριάδης είναι ένας τραγικός ήρωας. Κι αυτή την τραγικότητα της ύπαρξής του θα προσπαθήσω να αναδείξω μέσα από το θεατρικό έργο που γράφω.

    Ο λόγος που επιλέξατε το Νίκο Ζαχαριάδη ως κεντρικό πρόσωπο;

    Δεν είναι θέμα επιλογής. Είναι κάτι που σαν άνθρωπο με αγγίζει καθώς ήμουνα πολλά χρόνια ενταγμένος στο κομμουνιστικό κίνημα και γνωρίζω πολλά πράγματα για την εποχή εκείνη. Αυτός ο άνθρωπος εξοντώθηκε από αυτούς που υπηρέτησε μια ζωή. Αυτό για μένα είναι μια τραγική αντίφαση και γι’ αυτό προσπαθώ να κάνω αυτό το έργο.

    Αφιέρωμα της τοπικής εφημερίδας του Σουργκούτ στον Νίκο Ζαχαριάδη

    Σε τι θα επικεντρώνεται το έργο;

    Θα είναι επικεντρωμένο στις τρεις τελευταίες του ημέρες κατά τις οποίες γράφει ένα κείμενο το οποίο λέγεται «Μήνυμα από την άλλη μεριά» και το οποίο προοριζόταν να διαβαστεί μετά από την αυτοκτονία του. Το μήνυμα αυτό το απευθύνει στους συντρόφους του και τον ελληνικό λαό. Αυτός είναι ο άξονας. Και βέβαια κατά τη διάρκεια των τριών ημερών μιλάει για όλα τα γεγονότα της προσωπικής του ιστορίας αλλά και της ιστορίας του κομμουνιστικού κινήματος. Εδώ θα αποκαλύπτονται συνεχώς στοιχεία, πληροφορίες και αντιφάσεις εναντίον του και υπέρ του. Γιατί και ο ίδιος έκανε σημαντικά πολιτικά λάθη. Δεν θέλω να δικαιώσω πολιτικά τον Ζαχαριάδη. Θέλω να περιγράψω την τραγικότητα της ύπαρξής του εκεί (σ.σ. στην εξορία της Σιβηρίας).

    http://tvxs.gr/news/theatro/giorgos-kotanidis-sto-soyrgkoyt-gia-niko-zaxariadi

  16. Κυριακή 14 Σεπτεμβρίου 2014

    ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗΝ ΤΙΜΗΤΙΚΗ ΠΛΑΚΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Ν. ΖΑΧΑΡΙΑΔΗ ΣΤΟ ΣΟΥΡΓΚΟΥΤ ΤΗΣ ΣΙΒΗΡΙΑΣ

    Νυχτερινή συνομιλία Ζαχαριάδη-Δημητρόφ

    Του ΦΟΙΒΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗ

    Φέτος έκλεισαν 41 χρόνια από το θάνατο του ιστορικού ηγέτη του ΚΚΕ Νίκου Ζαχαριάδη, που την 1η Αυγούστου 1973 έβαλε τέλος στη ζωή του στο Σουργκούτ της Σιβηρίας, όπου ήταν εξόριστος. Η «Ελευθεροτυπία» ήταν η πρώτη εφημερίδα που αποκάλυψε την αυτοκτονία του Ν. Ζαχαριάδη, που εκρατείτο στη σιωπή σαν επτασφράγιστο μυστικό για πολλά χρόνια.
    Μια δενδροστοιχία αφιερωμένη στον Δημητρόφ ..
    Μια δενδροστοιχία αφιερωμένη στον Δημητρόφ ..
    …Σεπτέμβριος 2014. Στο Σουργκούτ της Σιβηρίας εγκαινιάστηκε τιμητική πλάκα για τον Νίκο Ζαχαριάδη, τον παλιό κάτοικο της περιοχής, όπου παραβρέθηκαν λίγοι συγγενείς, φίλοι και ομοϊδεάτες του κομμουνιστή ηγέτη, που βρέθηκε επικεφαλής του ΚΚΕ επί 25 χρόνια (1931-1956).

    Στη συνέχεια, στο «Πάρκο Φιλίας των Εθνών» του Σουργκούτ φυτεύθηκαν δέντρα ώστε να δημιουργηθεί δεντροστοιχία, που πήρε το όνομα «Νίκος Ζαχαριάδης», πλάι σε μια άλλη που είναι αφιερωμένη στον Γκεόργκι Δημητρόφ, το Βούλγαρο κομμουνιστή ηγέτη, που υπήρξε γενικός γραμματέας της Κομμουνιστικής Διεθνούς από το 1935 ώς το 1943, οπότε και αυτοδιαλύθηκε με πρωτοβουλία του Στάλιν.

    Αυτή η κοινή παρουσία των δενδροστοιχιών Ζαχαριάδη και Δημητρόφ έδωσε την ευκαιρία στις ψυχές δύο Βαλκάνιων κομμουνιστών, παλιών γνώριμων, να ξανασυναντηθούν.

    Μπορεί και οι δύο να ήταν άθεοι και να μην πίστευαν στη μεταθανάτια ζωή, αλλά οι ψυχές τους έκαναν μία εξαίρεση: αναδύθηκαν μέσα από τις δενδροστοιχίες του Σουργκούτ και αντάμωσαν.

    … και μια στον Ζαχαριάδη, δεν τους εμπόδισαν να συνομιλήσουν…
    … και μια στον Ζαχαριάδη, δεν τους εμπόδισαν να συνομιλήσουν…
    *****

    – Γεια σου σύντροφε Νίκο. Ξανασυναντιόμαστε στην πατρίδα των εργαζομένων, την πρώην Σοβιετική Ενωση, όπου τελικά και οι δύο αφήσαμε την τελευταία μας πνοή. Εγώ στις 2 Ιουλίου του 1949 σε νοσοκομείο της Μόσχας. Κατά κάποιον τρόπο θα σου εξηγήσω γιατί ήμουν κι εγώ υπό δυσμένεια, έστω και αν δεν λεγόταν φανερά, τότε. Εσύ την 1η Αυγούστου με μία θηλιά στο λαιμό, στο Σουργκούτ.

    – Γεια σου σύντροφε Γκεόργκι, χαίρομαι που σε συναντώ και πάλι, έχουμε τόσα να πούμε. Θυμάμαι τι εντύπωση είχε προξενήσει στις γραμμές του κόμματός μας η σύλληψη η δική σου και των άλλων συντρόφων από τους Γερμανούς ναζί λίγο μετά την άνοδο του Χίτλερ στην εξουσία, το 1933. Τι ωραίος ο λόγος σου στη Λιψία, στη διάρκεια της δίκης σας με την ψεύτικη κατηγορία του εμπρησμού του Ράιχσταγκ.

    Λίγο αργότερα στη Σοβιετική Ενωση ο Στάλιν σε διόρισε επικεφαλής της Κομιντέρνας, ενώ εμένα από το 1931 με είχαν επιλέξει για την ηγεσία του ΚΚΕ.

    Ημασταν δεμένοι με τη Σοβιετική Ενωση, αλλά όχι και τυφλοί υπηρέτες της.

    – Σύντροφε Νίκο, κάπου διάβασα ότι το 1950, πριν αρχίσει η τρίτη σας συνδιάσκεψη στη Ρουμανία, ο Μάρκος Βαφειάδης κατήγγειλε ενώπιον επιτροπής ότι του είχατε πει πως ήμουν «ραδιούργος» και ότι η Κομιντέρνα υπήρξε «εστία ραδιουργιών».

    – Ασε τον Μάρκο να λέει. Αυτό που πίστευα για εσάς, σύντροφε, ήταν ότι είχατε γραφειοκρατικοποιηθεί σε μια καρέκλα, όπου σας είχαν βάλει οι Σοβιετικοί στη Μόσχα, δίχως να μπορέσετε να αξιοποιήσετε στο μέγιστο βαθμό τις ικανότητές σας. Εσείς, αλλά κι εμείς, ακολουθούσαμε πιστά τις θέσεις τού Στάλιν πιστεύοντας ότι είναι οι καλύτερες και οι σοφότερες. Φυσικά οι αντιρρήσεις είχαν σοβαρές συνέπειες. Οι Σοβιετικοί ήταν οι απόλυτοι κυρίαρχοι κι εμείς έπρεπε πάντα να συμφωνούμε. Σ’ εσάς ο Στάλιν είπε ότι οι Ελληνες έκαναν βλακεία που συγκρούστηκαν με τους Αγγλους τον Δεκέμβρη του 1944. Σ’ εμάς που γνωρίζαμε την ενθάρρυνσή τους, ο Ιωσήφ είπε ότι έπρεπε να συνεχίσετε τη σύγκρουση του Δεκέμβρη και έξω από την Αθήνα και να μη συνθηκολογήσετε. Τι να πει κανείς!

    – Σύντροφε Νίκο, μπορεί λίγο να είχα γραφειοκρατικοποιηθεί στη Μόσχα έχοντας χάσει την επαφή με την καθημερινή ζωή. Αλλά είχα μεγάλη δραστηριότητα στην κίνηση των μηχανισμών για την πραγματοποίηση των στόχων μας. Και όταν στα τέλη του 1945 επέστρεψα στη Βουλγαρία έπειτα από απουσία πολλών ετών, έβαλα τα δυνατά μου για την ανεξαρτησία των Βαλκανίων. Νομίζω ότι στο βάθος συμφωνούσατε εσείς και ο Τίτο, όπως κι εγώ.

    Οι Ρώσοι άρχισαν ν’ ανησυχούν ότι κάτι γίνεται στα Βαλκάνια που δεν το γνωρίζουν, νόμιζαν ότι πολλά γίνονταν με αφορμή το ελληνικό πρόβλημα. Στις αρχές του 1948, επιστρέφοντας σιδηροδρομικά στη Σόφια, δήλωσα σε δημοσιογράφους ότι υποστηρίζω τη δημιουργία μιας Βαλκανικής Ομοσπονδίας, όπου θα μπορούσε να συμπεριληφθεί και η Ελλάδα. Η «Πράβδα» αμέσως σε κύριο άρθρο της αποδοκίμασε τις δηλώσεις μου.

    – Σύντροφε Δημητρόφ, εκείνη την εποχή ήμουν στο βουνό με τους αντάρτες και θυμάμαι ότι η εφημερίδα «Καθημερινή», που είχε φτάσει σ’ εμάς, έγραφε ότι «η Μόσχα αποκηρύσσει τα περί Βαλκανικής Ομοσπονδίας σχέδια των Τίτο-Δημητρόφ» και ότι «έγκυροι κύκλοι» έκριναν ότι η σοβιετική αντίδραση ήθελε να ξεκαθαρίσει ότι «η κομμουνιστική πολιτική θα καθορίζεται μόνον υπό της Μόσχας».

    – Πράγματι, σύντροφε Νίκο, η δυσαρέσκεια της σοβιετικής ηγεσίας ήταν μεγάλη και στις 24 Ιανουαρίου 1948 έλαβα το ακόλουθο τηλεγράφημα: «…Θεωρούμε καθήκον μας να σας ενημερώσουμε ότι οι δηλώσεις σας στη συνέντευξη Τύπου στη Ρουμανία, στο σημείο που αφορούν την ομοσπονδία ή τη συνομοσπονδία των χωρών της λαϊκής δημοκρατίας, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας… εκτιμούνται από τους Μοσχοβίτες φίλους ότι είναι επικίνδυνες. Εξίσου απρόσεκτη και επιζήμια θεωρείται η δήλωσή σας για τελωνειακή ένωση μεταξύ των συμμάχων χωρών. Είναι δύσκολο να κατανοηθεί τι σας ανάγκασε να κάνετε στη συνέντευξη Τύπου τόσο βιαστικές και απερίσκεπτες δηλώσεις».

    Λίγο μετά, εμάς και τους Γιουγκοσλάβους μάς κάλεσαν ανεπίσημα στο Κρεμλίνο, όπου μας ασκήθηκε σκληρή κριτική. Ο Στάλιν ανέφερε τότε τις αμφιβολίες του και για τη νίκη της επανάστασης στην Ελλάδα.

    Ο Στάλιν επέκρινε όχι μόνο εμένα, αλλά ιδιαίτερα στράφηκε και κατά του στενότερου συνεργάτη μου Τράιτσο Κόστοφ, κατηγορώντας τον ότι είχε τάσεις ανεξαρτησίας σαν τον Τίτο. Οπως γνωρίζετε, ο Κόστοφ εκτελέστηκε το 1949 κι εγώ την ίδια χρονιά πέθανα έχοντας μεταφερθεί σε νοσοκομείο της Μόσχας. Μήπως μου συνέβη κάτι που δεν το ξέρω; Ημουνα βέβαια αρκετά μεγαλύτερος από εσάς, είχα γεννηθεί το 1882 και πέθανα 67 χρόνων, ενώ εσείς είχατε γεννηθεί το 1903 και αυτοκτονήσατε σε ηλικία 70 χρόνων, που σημαίνει ότι θα μπορούσατε να ζήσετε και άλλα χρόνια.

    – Σύντροφε Γκεόργκι, κι εμένα με δίκασαν με τον τρόπο τους οι Σοβιετικοί το 1950. Ο Μολότοφ, ενώπιον του Στάλιν, ξεφούρνισε ένα γράμμα του Μάρκου που έλεγε ότι ήμουνα «πράκτορας των Αγγλων». Αν τότε, όπως έγραψα στις σημειώσεις μου, «τα έχανα θα μου το έπαιρναν το κεφάλι». Με είχαν στο χέρι και το 1956 μ’ αποτελείωσαν και αργότερα μ’ έστειλαν στη Σιβηρία. Εμένα, που αν μου έδιναν ένα όπλο θα υπεράσπιζα με όλες μου τις δυνάμεις τη Σοβιετική Ενωση.

    Ξημέρωνε πια στην παγωμένη Σιβηρία, τα πνεύματα του Ζαχαριάδη και του Δημητρόφ έπρεπε να επιστρέψουν στο «Πάρκο Φιλίας των Εθνών» ανάμεσα στις δενδροστοιχίες τους. Πριν όμως αποχωριστούν, έδωσαν την υπόσχεση να ξαναβρεθούν για ν’ ανταλλάξουν νέες σκέψεις και να λύσουν τις απορίες τους.

    http://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=447323

  17. http://www.marxistikiskepsi.gr/seke_mikra_asia_1.html

    Η πολιτική του ΣΕΚΕ στο Μικρασιατικό Ζήτημα
    του Βλάση Αγτζίδη*

    Τουρκικός εθνικισμός και γερμανικός ιμπεριαλισμός

    Ο μιλιταριστικός τουρκικός εθνικισμός υπήρξε ο καταλύτης των εξελίξεων στην ευρύτερη περιοχή της Εγγύς Ανατολής. Οι στρατιωτικοί που τον εξέφρασαν χαρακτηρίζονταν από ακραία εθνικιστική υπεροψία. Αποκαλυπτική είναι μια σύσταση του Ισμέτ Ινονού προς τους νέους αξιωματικούς: «Ο σουλτάνος είναι εχθρός σας. Είναι επτά γενεών εχθρός σας… ακόμα και ο λαός είναι εχθρός σας»12. Με την εμφάνισή του ο όρος «Τούρκος» άρχισε να αποκτά θετική σήμανση, ενώ για πρώτη φορά ο χώρος που καταλάμβανε η Οθωμανική Αυτοκρατορία αρχίζει να περιγράφεται ως «Τουρκία» 13. Ο Τζελάλ Μπαγιάρ (Celal Bayar) αναφέρει ότι οι Νεότουρκοι αντιμετώπιζαν τους Έλληνες της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας ως «εσωτερικά καρκινώματα».14 Η αντίληψη που διαμόρφωσε η νεοτουρκική ηγεσία στους αξιωματικούς που προσχώρησαν στο κίνημα, εμπεριείχε την επιφύλαξη, αν όχι και την εχθρότητα απέναντι στο λαό. Το αντιχριστιανικό κλίμα και η τάση για ισλαμικό Τζιχάντ (Ιερό πόλεμο κατά των μη μουσουλμάνων) είχε αρχίσει να διαμορφώνεται.

    Η νεοτουρκική ακροδεξιά (Τζεμάλ, Εμβέρ, Ταλαάτ) εξέφραζε τα προαστικά μουσουλμανικά στρώματα που επιδίωκαν το σταμάτημα τόσο των πραγματικών μεταρρυθμίσεων στην Οθωμανική Αυτοκρατορία όσο και της απόδοσης ίσων δικαιωμάτων σ’ όλους τους πολίτες, ανεξαρτήτως θρησκεύματος και εθνικής καταγωγής. Τον αντεπαναστατικό χαρακτήρα αλλά και «την κοινωνική ανωριμότητα» ξεσκέπασαν «γρήγορα και καθαρά» οι Γερμανοί σοσιαλιστές.15 Η φιλελεύθερη πτέρυγα που εκπροσωπούνταν από τον Πρίγκιπα Σαμπαχαεντίν και είχε την αποδοχή και των προοδευτικών στοιχείων από την ελληνική και αρμενική κοινότητα, θα ηττηθεί από τους στρατιωτικούς. Ο Πρίγκιπας Σαμπαχαεντίν εξέφρασε τις πιο προοδευτικές οθωμανικές δυνάμεις που εμφορούνταν από το πνεύμα του διαφωτισμού και επεδίωκαν τη διαμόρφωση ενός κράτους δικαίου16.

    Οι νέες εθνικιστικές απόψεις που εμφανίζονται καθορίζουν ως εθνικό χώρο των Τούρκων μια εκτεταμένη περιοχή από το Αιγαίο έως τη θάλασσα της Κίνας. Το παντουρκιστικό κίνημα στοχεύει ακριβώς στη δημιουργία αυτής της νέας τουρκικής αυτοκρατορίας, όπου δεν θα υπάρχει θέση για κανένα άλλο έθνος, εκτός απ’ αυτό των Τούρκων. Κύριοι υποστηρικτές των τάσεων αυτών θα είναι οι Γερμανοί, οι οποίοι, με μια προνομιακή συμμαχία με το τουρκικό εθνικιστικό κίνημα, θα επιδιώξουν αφενός το ξαναμοίρασμα του παλιού κόσμου των αγορών και των αποικιών και αφετέρου, την οικονομική τους κυριαρχία στην Εγγύς Ανατολή με την εξαφάνιση των ανταγωνιστών τους, δηλαδή, μεταξύ των ντόπιων πληθυσμών, των Ελλήνων και των Αρμενίων.17 Ο γερμανικός καπιταλισμός εισδύει στη μικρασιατική ενδοχώρα επιχειρώντας να εξαρτήσει την αγροτική οικονομία μέσω της Γερμανικής Τράπεζας (Deutsche Bank). Παράλληλα αναλαμβάνει τον έλεγχο του νεοτουρκικού στρατεύματος. Η Λούξεμπουργκ που είχε καταγγείλει «την εσωτερική κοινωνική ανωριμότητα της νεοτουρκικής κυβέρνησης και τον αντεπαναστατικό της χαρακτήρα» αναφέρει: «Ο τουρκικός μιλιταρισμός γίνεται εξάρτημα του πρωσικού-γερμανικού μιλιταρισμού… η αναλαμβανόμενη από τη Γερμανία προσπάθεια αναγέννησης της Τουρκίας, ήταν μια καθαρή τεχνική προσπάθεια γαλβανισμού ενός πτώματος…»18

    Οι απόψεις των μπολσεβίκων ηγετών για τους Νεότουρκους και τον κεμαλισμό ήταν διφορούμενες, περιέχοντας στοιχεία αποδοχής αλλά και επιφύλαξης. Ο Λένιν και ο Τρότσκι σε κείμενά τους στα 1910-1912 υποστήριζαν πως οι Νεότουρκοι αποτελούσαν ένα επαναστατικό αστικό κίνημα, που όμως έτεινε προς συμβιβασμό με την παλιά φεουδαρχική δομή της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.19 Όμως αργότερα η επίσημη σοβιετική άποψη θα είναι απορριπτική των Νεότουρκων. Στη Μεγάλη Σοβιετική Εγκυκλοπαίδεια θα αναφερθούν, μερικές δεκαετίες αργότερα, ως “πλαστογράφοι της ιστορίας” και εμπνευστές του “σωβινιστικού δόγματος” του παντουρκισμού.20

    Η πολιτική της γερμανικής Δεξιάς εντάσσεται σε μια προαστική προσπάθεια κυριαρχίας των τοπικών φεουδαρχών και γαιοκτημόνων και στο σημείο αυτό συναντά και συμπορεύεται με το τουρκικό εθνικιστικό κίνημα, το οποίο επίσης είχε προαστικά, αντι-εκσυγχρονιστικά και φεουδαρχικά χαρακτηριστικά και βάσιζε την πολιτική του σε έναν ακραίο φυλετικό λόγο κατά των χριστιανικών κοινοτήτων της Ανατολής επιδιώκοντας την καταστροφή των μεσοαστικών στρωμάτων και την ιδιοποίηση του πλούτου που αυτά είχαν παράγει. Αυτή ήταν μια από τις θεματικές που θα ενσωματωθούν, μέσα στο φόντο των εξελίξεων του Μεσοπολέμου, στο φαινόμενο του Ναζισμού.21

    Σε ιδεολογικό επίπεδο, η ακροδεξιά πτέρυγα των Νεότουρκων που θα καταλάβει την εξουσία με το στρατιωτικό κίνημα του 1908, εμπνέεται από το γερμανικό φυλετικό ρομαντισμό. Η περίπτωση του Ζιγιά Γκιοκάλπ (Ziya Gökalp) αποτελεί μια από τις πλέον ενδιαφέρουσες περιπτώσεις ενός διανοούμενου, επηρεασμένου από το ρομαντικό και φυλετικό εθνικισμό. Υπήρξε ο πατέρας του ιδεολογικού ρεύματος του παντουρκισμού, ως Νεότουρκος συνέβαλε διοικητικά στην οργάνωση του σχεδίου εθνικής εκκαθάρισης των χριστιανικών λαών μετά τους Βαλκανικούς Πολέμους και στο τέλος ανέλαβε την ιδεολογική ανασυγκρότηση της εθνικιστικής Τουρκίας μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή.22 Ο Ziya Gökalp πρότεινε ανοιχτά την υπέρβαση της χαλαρής, πολυεθνικής και θρησκευτικής Οθωμανικής Αυτοκρατορίας με τη μετατροπή των ομάδων που ζούσαν σ’ αυτήν σ’ ένα συμπαγές ομοιόμορφο τουρκικό σώμα.23

    Ο Τούρκος ιστορικός Taner Aksam στο βιβλίο του A Shameful Act, υποστηρίζει ότι ο Gökalp, επηρεασμένος από τον γερμανικό εθνικισμό, διαμόρφωσε ένα θεωρητικό πλαίσιο, το οποίο παρείχε την ιδεολογική βάση για την επίδειξη της συγκεκριμένης βίαιης πολιτικής συμπεριφοράς. Στόχος του Gökalp ήταν η διαμόρφωση «εθνικής οικονομίας», η οποία θα μπορούσε να δημιουργηθεί μόνο με την «εθνική ομοιογένεια». Χρησιμοποίησε τη λογοτεχνία για να εμφυσήσει τις ιδέες του στο μουσουλμανικό οθωμανικό πληθυσμό και ενσωμάτωσε με ένα ακραία εργαλειακό τρόπο τα σχήματα του Νίτσε. Όπως γράφει σε ποίημά του: «Ο ύψιστος Θεός έπλασε τον Τούρκο ανώτερο». Παράλληλα τονίζει την υπερηφάνεια της θρησκευτικής ομολογίας, ενσωματώνοντας το Ισλάμ στην εξυπηρέτηση του εθνικιστικού φαντασιακού: «Κι αν δεν έχουμε επιστήμη, έχουμε το Κοράνι»24.

    Στην περίπτωση του Gökalp συναντούμε μια πρωτόλεια εκδοχή της ναζιστικής κοσμοθεωρίας, όπου βασικό ρόλο στην τελική διαμόρφωσή της –όπως και της νεοτουρκικής βεβαίως σε πολύ απλοϊκότερη εκδοχή– έχουν οι απόψεις του Νίτσε, οι οποίες εκχυδαΐστηκαν και χρησιμοποιήθηκαν εργαλειακά. Στη ναζιστική ρητορική εντάσσεται ο θαυμασμός του Νίτσε για τη σκληρότητα, τη δύναμη, τον υπεράνθρωπο, όπως και η λατρεία του για τον ανώτερο άνθρωπο που συμβαδίζει με την επιθυμία εξαφάνισης των ξεπεσμένων φυλών. Ακριβώς το ίδιο παρατηρείται στο έργο του Gökalp. Χαρακτηριστική είναι η παραδοχή του ιδίου στο περιοδικό «Yeni Hayat» τo 1911, όπου περιέγραφε το νέο άνθρωπο της νεοτουρκικής Νέας Τάξης: «Οι Τούρκοι ήταν οι “υπεράνθρωποι” που είχε φανταστεί ο Γερμανός φιλόσοφος Nietzsche… Από την τουρκότητα θα γεννηθεί η νέα ζωή…» Έναν τέτοιο «υπεράνθρωπο», Γερμανό αυτή τη φορά, θα ονειρευτεί ο Αδόλφος Χίτλερ 15 χρόνια αργότερα. Όπως η προπαγάνδα του Χίτλερ είχε βασιστεί σε κώδικες με τους οποίους οι γερμανικές μάζες ήταν απολύτως συμφιλιωμένες, έτσι και ο τουρκικός εθνικισμός θα βασιστεί στους θρησκευτικούς κώδικες τους οποίους αποδέχονταν οι μουσουλμανικές μάζες.

    Ο φυλετισμός, που βρήκε το αποκορύφωμά του στη ναζιστική ρητορική και ενυπήρχε στην κουλτούρα της γερμανικής Δεξιάς, καλλιεργήθηκε συστηματικά από τους Νεότουρκους εθνικιστές. Ήδη από τον Οκτώβριο του 1911 είχαν αποφασίσει την καταπίεση και την εξόντωση των χριστιανικών κοινοτήτων της Αυτοκρατορίας.25

    Mετά τους Βαλκανικούς Πολέμους η γραμμή του 1911 εκφράστηκε με τη δημιουργία συγκεκριμένων θεσμών, όπως το Γραφείο Εγκατάστασης Φυλών και Μεταναστών. Για την υλοποίηση των σχεδιασμών είχε δημιουργηθεί μια παρακρατική οργάνωση με την επονομασία Ειδική Επιτροπή (Teskilat i Mahsusa), για να φέρει εις πέρας τις εκτοπίσεις. Η Επιτροπή θα ξεκινήσει τη δράση της με τους Έλληνες της Ιωνίας. Ο Taner Aksam γράφει: «Η δράση της εναντίον του “εσωτερικού εχθρού” είχε αρχίσει πριν από τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η εκτόπιση του ελληνικού πληθυσμού του Αιγαίου, μέσω τρομοκρατίας και απαλλοτρίωσης των ιδιοκτησιών του, είχε πραγματοποιηθεί ως μέρος του σχεδίου για την ομογενοποίηση της Ανατολίας… Υπάρχουν αποδείξεις ότι ο Gökalp συνέταξε ειδικές μελέτες για τις μειονότητες της αυτοκρατορίας, συμπεριλαμβανομένων και των Αρμενίων. Αυτές ήταν μέρος ενός ευρύτερου σχεδίου να συγκεντρωθεί λεπτομερής γνώση για την εθνικοθρησκευτική δομή της Ανατολίας. Ένα ειδικό τμήμα, το Γραφείο Εγκατάστασης Φυλών και Μεταναστών, το οποίο συστάθηκε το 1913, ασχολούνταν ειδικά με ζητήματα διασκορπισμού και επανεγκατάστασης πληθυσμών».26

    Οι Μικρασιάτες σοσιαλιστές

    Το νεοτουρκικό κίνημα του 1908 αντιμετωπίστηκε από τον Γεώργιο Σκληρό –που γεννήθηκε στην Τραπεζούντα του Πόντου– και τον Δημήτρη Γληνό –από τη Σμύρνη της Ιωνίας– ως ένα απειλητικό εθνικιστικό κίνημα μιας στρατιωτικής γραφειοκρατίας, η οποία απειλούσε τα ζωτικά συμφέροντα των υπόδουλων λαών. Δεν είναι βέβαια τυχαίο ότι και οι δύο προέρχονται από το μικρασιατικό σοσιαλιστικό κίνημα, το οποίο ανδρώθηκε συγκρουόμενο με την αυταρχική Οθωμανική Αυτοκρατορία.

    Ο Δημήτρης Γληνός γράφει με εξαιρετική οξυδέρκεια: «Εύρομεν ότι ο μόνος τρόπος αμύνης των μη Τούρκων κατά του επιδιωχθησομένου αμειλίκτως εκτουρκισμού είνε η συστηματική διοργάνωσίς των ως πολιτικών παραγόντων… η μόνη ultima ratio κατά του εσχάτου κινδύνου των εν Τουρκία Χριστιανών… είνε η στρατιωτική και ναυτική οργάνωσις η σκόπιμος και τελεία και επί ωρισμένου σχεδίου προπαρασκευή προς δράσιν των περί την Τουρκία χριστιανικών κρατών… Η τουρκική αστική τάξις θα φανή συμβιβαστική μόνον, εάν γνωρίζει ότι απέναντί της έχει ωργανωμένους και ισχυρούς αντιπάλους, έτοιμους να αναλάβωσι τον περί πάντων αγώνα»27.

    Ο Γεώργιος Σκληρός θεωρούσε ότι: «…Μόνο μια γενική ένωση όλων των μη τουρκικών στοιχείων σε ένα πολιτικό συνασπισμό και μια ανάλογη πανβαλκανική συμμαχία και επιμαχία των κρατών του Αίμου, θα μπορέσει να ισοφαρίση τις δυνάμεις του μουσουλμανικού τουρκικού όγκου, και να βάλη από τη μια τις σωβινιστικές υπερβολές των Νεότουρκων σε ομαλά όρια, και από την άλλη να υποδείξη σε μερικές μεγάλες Δυνάμεις, πώς το ζήτημα της Ανατολής είναι μονάχα ζήτημα των λαών της, που έχουν πια αρκετά χειραφετηθή, ώστε να βρουν μόνοι τους τα κατάλληλα μέσα για την περιφρούρηση των εθνικών τους δικαιωμάτων, δηλαδή αυτού του πολιτισμού ολάκερης της Ανατολής».28

    Παρόμοια προσέγγιση είχε και η εφημερίδα Ο Λαός που εκδιδόταν στην Κωνσταντινούπολη από τον Νίκο Γιαννιό: «Σήμερα με το τουρκικό σύνταγμα, αν έχετε ακόμα τα ίδια μυαλά, αν προσπαθάτε με το φανατισμό και με τον τουρκισμό να πνίξετε κάθε ξέχωρη εθνική ζωή, θα χυθεί αίμα πολύ κι από τα δύο μέρη και η Ευρώπη θα σας καθήσει στο σβέρκο. Τούρκοι που τυραννάτε τους λαούς της Αυτοκρατορίας, να μάθετε πως κανένας λαός δεν είναι τόσο πρόστυχος, τόσο ελεεινός, που να δέχεται να τυραννιέται και να κυβερνιέται από τον τύραννό του, τον ξένο, τον αλλόφυλο. Και τότες πια, σα δε σωφρονιστείτε, θα διαλυθεί η Οθωμανική Αυτοκρατορία. Και η Τουρκία θα σβήσει».29

    Η επιρροή στο ελλαδικό κομμουνιστικό κίνημα

    Το ιδρυτικό συνέδριο του ΣΕΚΕ θα λάβει χώρα στις 4-10 Νοεμβρίου του 1918, στο οποίο συμμετέχουν περί τα χίλια άτομα, μεταξύ αυτών και κάποιοι εκπρόσωποι Μικρασιατών εργατών.45 Στο συνέδριο αυτό θα παρθούν σημαντικές αποφάσεις για τα «Βαλκανικά Ζητήματα». Συγκεκριμένα υπερψηφίστηκε η θέση:

    «Προς επίλυσιν των εκκρεμών ζητημάτων ά ενδιαφέρουν την Βαλκανικήν και ειδικώς τη χώρα μας, το συνέδριον προτείνει:

    1) Την παροχή πλήρους ελευθερίας εις τους πληθυσμούς των νήσων Κύπρου, Ίμβρου, Λήμνου, Τενέδου, Σαμοθράκης και Δωδεκανήσων και Καστελορίζου, καθώς και της Β. Ηπείρου να καθορίζουν την τύχη των.

    2) Πλήρες δικαίωμα παλινοστήσεως και αποζημιώσεως (δια καταστροφάς τας οποίας υπέστησαν) δια τους βίαια εκδιωχθέντες διαφόρους προσφυγικούς πληθυσμούς των βαλκανικών χωρών και της Μικράς Ασίας, ανεξαρτήτων φυλής, εις τους οποίους να παρασχεθούν τα μέσα επιστροφής.

    3) Το σημερινό κράτος [σ.τ.σ. Οθωμανική Αυτοκρατορία] να μεταβληθεί εις μίαν ομοσπονδίαν αποτελουμένην εξ αυτόνομων βιλαετίων δημοκρατικώς οργανωμένων, ώστε οι εθνικότητες της Ανατολής να λάβουν αυτόνομον βίον και ούτω να εισέλθουν εις την Βαλκανικήν δημοκρατικήν ομοσπονδία».

    Παρόμοια και πολύ πιο έντονη είναι η θέση άλλων ελληνικών κομμουνιστικών οργανώσεων που απαρτίζονται από Έλληνες της Μικράς Ασίας, που γνωρίζουν την πραγματικότητα της περιοχής. Χαρακτηριστική είναι η εκτίμηση της «Ελληνικής Κομμουνιστικής Ομάδας Οδησσού», που καθοδηγείται από τον Παναγιώτη Τομπουλίδη, Πόντιο πρόσφυγα από το Καρς του Καυκάσου. Η «Ελληνική Κομμουνιστική Ομάς Οδησσού» χρησιμοποιεί σαν βασικό αντεπιχείρημα στην επέμβαση του ελληνικού στρατού κατά των μπολσεβίκων, την ιμπεριαλιστική στάση της τσαρικής Ρωσίας που απειλούσε τις ελληνικές περιοχές της Ανατολής. Στην προκήρυξη που μοιράζει στον ελληνικό στρατό που συμμετέχει στην αντιμπολσεβικική εκστρατεία της Αντάντ, γράφει ότι ο τσαρισμός «…ήθελε να πάρει την Τραπεζούντα, την Μικρασία και την Κων/πολη ακόμα».46 Θεωρεί αυταπόδεικτα τα ελληνικά δικαιώματα στις περιοχές αυτές.

    Η ένταξη του ΣΕΚΕ στην Κομιντέρν αρχίζει να επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζεται η κρίση στην Ανατολή. Η βασική του θέση, όπως ψηφίστηκε στο ιδρυτικό συνέδριο, θα αγνοηθεί. Η προσέγγισή του για τον μικρασιατικό πόλεμο διαμορφώνεται πλέον από την απόφαση της Κομιντέρν που έφτασε στην Αθήνα το Μάρτη του 1920 γραμμένη στα γερμανικά υπό τον τίτλο: «Thesen und Resolutionen des zweites Weltkongresses der Kommunistischen Internationale».47 Αποφασιστική είναι η επίδραση των Εβραίων σοσιαλιστών της Θεσ/νίκης και της σοσιαλιστικής οργάνωσης Φεντερασιόν. Ο G. Haupt, ο οποίος προλογίζει την αυτοβιογραφία του Αβραάμ Μπεναρόγια, ερμηνεύει την απόλυτα διεθνιστική θέση των Εβραίων σοσιαλιστών, από την «ειδική τους κατάσταση και απομόνωση».48

    Από τις επίσημες αναλύσεις του ΣΕΚΕ λείπει πλέον ολοκληρωτικά και η παραμικρή αναφορά στους ελληνικούς πληθυσμούς της Ανατολής. Το μόνο που υπάρχει είναι τα συμφέροντα της «αγγλογαλλικής κεφαλαιοκρατίας».49 Το ΣΕΚΕ θεωρεί ότι το επιχείρημα της απελευθέρωσης των «υπόδουλων αδελφών» (τα εισαγωγικά του ΣΕΚΕ) είναι μόνο για μεγαλύτερη εκμετάλλευση του λαού από τους αστούς και βάθεμα της εξάρτησης της χώρας από τους ξένους. Και καλεί «τους εργάτας και χωρικούς της Ελλάδος» σε αντιπολεμικό αγώνα για την «οριστικήν επικράτησιν της σημαίας μας, δια την οριστικήν απολύτρωσίν μας από κάθε είδους ζυγόν, από κάθε εκμετάλλευσιν».50 Ο Σταυρίδης ανα- φέρει, ωστόσο, ότι σε μεταξύ τους συζητήσεις θεωρούσαν ότι ήταν «εκστρατεία απελευθερωτική ελληνικών πληθυσμών και ελληνικών εδαφών εφ’ όσον περιωρίζετο εις τα εδάφη της Συνθήκης των Σεβρών». Ακόμα και ερωτήματα έμπαιναν «γιατί δεν έρχεται εδώ να μας βοηθήσει με στρατόν της [σ.τ.σ. η Αγγλία] με αποβάσεις εις τον Εύξεινον Πόντον. Δια να κτυπήσει αμέσως τον Κεμάλ να τελειώνωμεν».51

    Η αντιπολεμική εκστρατεία του ΣΕΚΕ άρχισε με τη δημοσίευση σκληρών άρθρων κατά του πολέμου στην εφημερίδα Η φωνή του εργάτη. Είχε προηγηθεί έκκληση της Βαλκανικής Κομμουνιστικής Ομοσπονδίας, η οποία βρισκόταν υπό βουλγαρικό έλεγχο, προς τους κομμουνιστές στρατιώτες να αντισταθούν στην εκστρατεία. Σταθμό στην αντιπολεμική στρατηγική αποτελεί η εκλογική συμμαχία με την, επίσης αντιπολεμική, αντιβενιζελική βασιλική παράταξη. Τα συνθήματα ήταν: «Οίκαδε», «επιστροφή από το μέτωπο», «αποχώρηση του στρατού από τη Μικρά Ασία». Διαμορφώθηκε στην Ελλάδα ένας αντιμικρασιατικός, αντιπολεμικός χώρος. Η προεκλογική ρητορική του κόμματος «Ηνωμένη Αντιπολίτευσις» του Γούναρη ήταν απολύτως συμβατή με την αντίστοιχη ρητορική του ΣΕΚΕ. Αποκαλυπτικό γεγονός της παράδοξης εκείνης συνάντησης μοναρχικών και παλαιοελλαδιτών κομμουνιστών, υπήρξε μια κομμουνιστική προεκλογική συγκέντρωση (Οκτώβρης 1920). Για την προεκλογική αυτή συγκέντρωση που έγινε από το ΣΕΚΕ(Κ) στην Αθήνα, ο Κορδάτος μας ενημερώνει ότι έλαβαν μέρος 50.000 διαδηλωτές: «Δεν ήταν όμως κομμουνιστές όλοι. Ήταν αντιβενιζελικοί. Φοβόνταν να οργανώσουν δική τους διαδήλωση και πήραν μέρος στην κομμουνιστική. Γι’ αυτό ξελαρυγγιάζονταν φωνάζοντας: Κάτω ο Βενιζέλος, Κάτω ο πόλεμος… Μερικές κυρίες απ’ τα μπαλκόνια των ξενοδοχείων της Πλατείας Συντάγματος “έραιναν με άνθη” τους διαδηλωτές και ήταν γελαστές και χαρούμενες. Φώναζαν μάλιστα “μπράβο παιδιά. Σφυρί δρεπάνι”. Φυσικά ήταν φανατικές βασιλικές». Μας πληροφορεί επίσης ότι την εκδήλωση του ΣΕΚΕ(Κ) παρακολούθησαν κάποια στελέχη του μοναρχισμού όπως οι Γεώργιος Βλάχος, Νίκος Κρανιωτάκης και μας ενημερώνει ο Κορδάτος ότι: «Ήταν και αυτοί χαρούμενοι και δυο τρεις φορές χειροκρότησαν το ρήτορα Ευ. Παπαναστασίου».52 Ο Ελευθέριος Σταυρίδης αναφέρει ότι κατά τις εκλογές της 1ης Νοεμβρίου 1920 πολλοί μοναρχικοί διπλοφήφισαν το ΣΕΚΕ και την Ηνωμένην Αντιπολίτευσιν του Γούναρη.

    Σημειώσεις
    12. Βασίλης Νότης, ό.π., σελ. 36.
    13. Τεκίν Αλπ, Το τουρκικό και παντουρκιστικό ιδεώδες, έκδ. Αρμενικοί Ορίζοντες, Αθήνα, 1992, σελ. 78-79.
    14. Celal Bayar, Ben de yazdim. Milli mucadeleye giris, τόμ. 5, Κωνσταντινούπολη, εκδ. Baha, 1967, σελ. 1572-82.
    15. Ρόζα Λούξεμπουργκ, «Η δραστηριότητα των γερμανών ιμπεριαλιστών στην Τουρκία», περ. Οι Λαοί, τεύχ. 1, Μάιος 1987, σελ. 56-62.
    16. «…Εγκαινίασε (ο Σαμπαχαεντίν) ένα πρόγραμμα μετεξέλιξης της Αυτοκρατορίας σε μια “πολυπολιτισμική” κοινωνία, που θα φιλοξενούσε μέσα στο οθωμανικό μωσαϊκό τους διάφορους συμβατούς μεταξύ τους πολιτισμούς. Με την αντίληψη αυτή ιδρύθηκε το Κομιτάτο “Ένωση και Πρόοδος”. Στην οργάνωση αυτή, σε αντίθεση με τις απόψεις του πρίγκιπα Σαμπαχαεντίν (αντεμί μερκετζί: αποκέντρωση), εμφανίστηκε η ομάδα του Αχμέτ Ριζά, που υποστήριζε τον συγκεντρωτικό έλεγχο (κατί μερκετζί) και εισήλθε δυναμικά στην πολιτική με την υποστήριξη των Γερμανών. Το αποτέλεσμα ήταν η διάσπαση της οργάνωσης…. Η γραμμή του Σαμπαχαεντίν είχε τη μεγαλύτερη μαζική αποδοχή. Παρ’ όλη τη συμμετοχή του στην κυβέρνηση για κάποια περίοδο, δεν κατάφερε να διαμορφώσει την τελική γραμμή και βαθμιαία απομακρύνθηκε από την εξουσία». Ahmet Oral, «Για το Αρμενικό, Ελληνικό, Κουρδικό και Αλεβίτικο Ζήτημα», εφημ. Δρόμος της Αριστεράς, 30 Μαΐου 2011.
    17. Για τη γερμανική στάση βλέπε: Γ. Μικρασιανός, Πώς η Γερμανία κατέστρεψε τον ελληνισμόν της Τουρκίας, εκδ. Πετράκου, Αθήνα, 1916· Μιχαήλ Ροδά, Πώς η Γερμανία κατέστρεψε τον ελληνισμό της Μικράς Ασίας, επανέκδοση, εκδ. Παρουσία, Αθήνα, 1995.
    18. Ρόζα Λούξεμπουργκ, «Η δραστηριότητα των γερμανών ιμπεριαλιστών στην Τουρκία», περ. Οι Λαοί, τεύχ. 1, Μάιος 1987, σελ. 56-62.
    19. Είναι χαρακτηριστικές επίσης εδώ οι ανάλογες εκτιμήσεις του Ζινόβιεφ για τον Κεμάλ το Σεπτέμβριο του 1920 στο συνέδριο των λαών της Ανατολής στο Μπακού: «Στην Τουρκία… η σοβιετική κυβέρνηση υποστηρίζει τον Κεμάλ. Δεν ξεχνάμε ούτε για μια στιγμή ότι το κίνημα του οποίου είναι επικεφαλής ο Κεμάλ δεν είναι ένα κομμουνιστικό κίνημα… Ο ίδιος ο Κεμάλ λέει ότι “το πρόσωπο του Χαλίφη και του Σουλτάνου είναι ιερό και απαραβίαστο”. Το κίνημα που επικεφαλής του είναι ο Κεμάλ θέλει να σώσει το “ιερό” πρόσωπο του Χαλίφη από τα εχθρικά χέρια – αυτή είναι η άποψη αυτού του κόμματος» (https://www.marxists.org/history/international/comintern/baku/ch01.htm).
    20. Ακαδημία Επιστημών ΕΣΣΔ, Παγκόσμια Ιστορία, τόμ. Η1Η2, εκδ. Μέλισσα, Αθήνα, σελ. 637-650.
    21. Το φαινόμενο αυτό, η έρευνα για τις πνευματικές ρίζες της ακροδεξιάς πολιτικής, η διαμόρφωση της γερμανικής ιδεολογίας και η προϊστορία της σχέσης της άκρας Δεξιάς με τη μεταμοντέρνα σκέψη αναπτύσσεται υποδειγματικά στο: Richard Wolin, Η γοητεία του ανορθολογισμού. Το ειδύλλιο της διανόησης με τον φασισμό. Από τον Νίτσε στον Μεταμοντερνισμό (πρωτότυπ. τίτλος The Seduction of Unreason), εκδ. Πόλις, 2007.
    22. Για τον παντουρκισμό δες το βιβλίο ενός από τους ιδεολογικούς εκπροσώπους του: Tekin Alp, Τhe turkish and pan-turkish ideal, επανέκδοση, Λονδίνο, εκδ. Liberty Press, χ.χ. Εκδόθηκε για πρώτη φορά στην Κωνσταντινούπολη το 1915. Στα ελληνικά εκδόθηκε το 1992. Το παντουρκιστικό φαινόμενο παρουσιάζεται αναλυτικά στη μελέτη: Jacob M. Landau, Ο παντουρκισμός. Το δόγμα του τουρκικού επεκτατισμού, Αθήνα, εκδ. Θετίλη, 1985.
    23. Dimitris A. Zeginis, Nationalism and the reality of the nation-state: The case of Greece and Turkey in relation to the European orientation in the two countries”, Ph.D. Thesis, University of Essex, 1993, σελ. 195-203.
    24. Aριστοτέλης Μητράρας, Το εθνικιστικό τρίπτυχο. Εκτουρκισμός-εξισλαμισμός-εκσυγχρονισμός στην ποίηση του Ζιγιά Γκιοκάλπ, εκδ. Παπαζήση, Αθήνα, 2012.
    25. “The Salonica Congress. Young Turks and their programme”, εφημ. The Times, Λονδίνο, 3 Οκτωβρίου 1911.
    26. Taner Aksam, Mια επαίσχυντη πράξη, εκδ. Παπαζήση, Αθήνα, 2007, σελ. 141.
    27. Δημήτρης Γληνός, «Η τουρκική μεταπολίτευσις και αι συνέπειαι αυτής», στο Αριστερά και Ανατολικό Ζήτημα, εκδ. Εναλλακτικές Εκδόσεις, Αθήνα, 1998, σελ. 101-134.
    28. Γεώργιος Σκληρός, «Το Ζήτημα της Ανατολής», στο Αριστερά και Ανατολικό Ζήτημα, εκδ. Εναλλακτικές Εκδόσεις, Αθήνα, 1998, σελ. 77-99.
    29. Κεντρικό άρθρο, Λαός, Κωνσταντινούπολη, 18 Ιανουαρίου 1909.
    45. Στο Β΄ συνέδριο του ΣΕΚΕ, τον Απρίλιο του 1920, αποφασίζεται η προσθήκη της λέξης «Κομμουνιστικό» στον τίτλο και γίνεται έτσι ΣΕΚΕ(Κ) (Μανώλη Κόρακα, «Ο Ελληνικός συνδικαλισμός». Αναφορά από τον Λιβιεράτο Δημήτρη, Το Ελληνικό Εργατικό Κίνημα 1918-1923, Αθήνα, εκδ. Καρανάση, 1976, σελ. 31, 45.)
    46. Παυλίδης Ελευθέριος, Ο Ελληνισμός της Ρωσίας και τα 33 χρόνια του εν Αθήναις σωματείου των εκ Ρωσίας Ελλήνων, Αθήνα, εκδ. Σωματείο των εκ Ρωσίας Ελλήνων, 1953, σελ. 57-60.
    47. Ελευθέριος Σταυρίδης, Τα παρασκήνια του ΚΚΕ, Αθήνα, 1953, σελ. 56.
    48. Αβραάμ Μπεναρόγια, Η πρώτη σταδιοδρομία του Ελληνικού προλεταριάτου, Αθήνα, εκδ. Κομμούνα, 1986, σελ. 157, 34.
    49. Προκήρυξη του «εκτελεστικού συμβουλίου των σοβιέτ των στρατιωτών της Ελλάδος», προς τους «Κομμουνιστές στρατιώτες του μετώπου». Το ΚΚΕ, Επίσημα κείμενα, εκδ. Σύγχρονη Εποχή, τόμ. Α΄, σελ. 170.
    50. Το ΚΚΕ, Επίσημα κείμενα, ό.π., τόμ. Α΄, σελ. 104.
    51. Ελευθέριος Σταυρίδης, ό.π., σελ. 59, 60.
    52. Γιάννης Κορδάτος, Ιστορία της Ελλάδας, τόμ. 13, εκδ. 20ος Αιώνας, 1958, σελ. 543-544.

  18. Νίκος Ζαχαριάδης

    Ομιλία στο 19ο Συνέδριο του ΚΚΣΕ (1952)
    η
    Είναι δυνατόν να έχουν συμβεί όλα αυτά;
    ι
    Πηγή: «Νέος Κόσμος» αριθ. 11/1952, σελ. 10-12.

    Αγαπητοί σύντροφοι! Με εντολή της Κεντρικής Επιτροπής του κόμματος μας, η αντιπροσωπεία του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας από μέρους όλου του κόμματος, καθώς και από μέρους του δημοκρατικού και ειρηνόφιλου λαού της Ελλάδας χαιρετίζει θερμά το XIX Συνέδριο του δοξασμένου κόμματος των Λένιν-Στάλιν. Χαιρετίζει το μεγάλο ρούσικο λαό και του άλλους λαούς της Σοβιετικής Ένωσης, τον αγαπημένο μας φίλο και υπερασπιστή σύντροφο Στάλιν (θυελλώδη χειροκροτήματα), που πάντα, σ’ όλες τις μπόρες και τις δοκιμασίες στέκονταν με το μέρος του λαού της Ελλάδας και συμπαθούσε τον αγώνα του.
    (Παρατεταμένα χειροκροτήματα).

    Στον καιρό ακόμα του τούρκικου ζυγού οι μανάδες της Ελλάδας, νανούριζαν τα παιδιά τους, διηγώντας τους για το θρυλικό ήρωα Μόσκοβα, για το «ξανθό γένος», δηλαδή, για το ρούσικο λαό που θα φέρει τη λευτεριά. Η παράδοση αυτή πάντα θέρμαινε και θερμαίνει την ψυχή των απλών ανθρώπων της χώρας μας. Ο λαός μας ονόμαζε κι ονομάζει τη Ρωσία «αγία Ρωσία».

    Η νίκη της Ρωσίας στο ρωσοτουρκικό πόλεμο το 1828-1829 έδωσε στην Ελλάδα την ανεξαρτησία.
    Ο μεγάλος Λένιν στα 1917 διαμαρτυρήθηκε για τον αποκλεισμό πείνας, που εφάρμοσαν ενάντια στη μικρή Ελλάδα για να την αναγκάσουν να πολεμήσει στο πλευρό των ιμπεριαλιστών της Αντάντ.
    Το Μάη του 1945 ο σύντροφος Στάλιν έστειλε στο ΕΑΜ τηλεγράφημα, όπου εξέφραζε τη συμπάθεια του στον ελληνικό λαό που πριν λίγους μήνες είχε υποστεί την ένοπλη επίθεση του αγγλικού ιμπεριαλισμού.
    Απ’ τα 1945 και δω η Σοβιετική Ένωση ανακινούσε διαρκώς το ελληνικό ζήτημα στον ΟΕΕ και υπεράσπιζε τα δικαιώματα του λαού μας, τη λευτεριά και την ανεξαρτησία της χώρας μας. Ο λαός μας πίστευε και πιστεύει ατράνταχτα στο μεγάλο του φίλο, «το ξανθό γένος». Αν προηγούμενα η πίστη αυτή ήταν αυθόρμητη, απ’ τα 1917 έγινε πια συνειδητή.
    Με το όνομα του συντρόφου Στάλιν στα χείλη πέθαναν οι αντάρτες και οι κομμουνιστές της Ελλάδας στις μάχες ενάντια στους χιτλερικούς κατακτητές, στα μπουντρούμια της Γκεστάπο και της ασφάλειας.
    Στο σύντροφο Στάλιν απευθύνονται οι μανάδες της Ελλάδας παρακαλώντας τον να σώσει τα παιδιά τους, που τα καταδίκασαν σε θάνατο ή σε μακρόχρονη φυλάκιση. Στη χώρα μας αυτό πήρε τη μορφή πλατιού λαϊκού κινήματος.

    Ο λαϊκός μας ήρωας Μπελογιάννης υπεράσπισε ατρόμητα στο μοναρχοφασιστικό στρατοδικείο τη Σοβιετική Ένωση και την ειρηνόφιλη πολιτική της. Τελευταία ο γνωστός στη χώρα μας δημοκρατικός παράγοντας Πασαλίδης, που ποτέ του δεν ήταν κομμουνιστής, απαντώντας στις αχαλίνωτες αντισοβιετικές συκοφαντίες των μοναρχοφασιστών, δήλωσε απ’ το βήμα της βουλής της Αθήνας: Οι Τάταροι, ο Ναπολέων, ο Χίτλερ θέλαν να καταστρέψουν το Κρεμλίνο. Μα όλοι αυτοί έσπασαν τα μούτρα τους. Αν τολμήσετε κι εσείς να επιτεθείτε ενάντια στο Κρεμλίνο θα σας βρει η ίδια τύχη. (θυελλώδη, παρατεταμένα χειροκροτήματα). Και το Κρεμλίνο υψώνονταν και υψώνεται ακατανίκητο, σαν τον ήλιο φωτίζοντας όλο τον κόσμο. (Χειροκροτήματα). Μ’ αυτά τα λόγια ο Πασαλίδης εκφράζε την πίστη του λαού.

    Ο λαός μας ξέρει τη Σοβιετική Ένωση, τους λαούς της και το σύντροφο Στάλιν μόνο σαν φίλους και τους αγαπάει. Το αίσθημα αυτό ο λαός μας το φυλάει μέσα στην καρδιά του, σαν κι εκείνη την κοπέλα μας που τη βασάνισαν άγρια γιατί της βρήκαν μια φωτογραφία του συντρόφου Στάλιν. Όταν οι δήμιοι ξέσχισαν τη φωτογραφία μπροστά στη μισοπεθαμένη κοπέλα, εκείνη βρήκε μέσα της τη δύναμη να φωνάξει: «Απ’ την καρδιά μας δε θα μπορέσετε να τον βγάλετε.» (θυελλώδη, παρατεταμένα χειροκροτήματα που περνούν σε επευφημίες. Όλοι σηκώνονται όρθιοι. Ζητωκραυγές: «Ζήτω ο μεγάλος Στάλιν!»)
    Ο λαός μας, όπως και όλοι οι άλλοι λαοί του κόσμου, ξέρει ότι η μεγάλη σοβιετική καρδιά, η καρδιά του συντρόφου Στάλιν πάλλεται απ’ τα βάσανα, τον πόνο, τα μαρτύρια και τους πόθους του. Γι’ αυτό ποτέ δε χάνει την ελπίδα του για λευτεριά, δε χάνει το θάρρος του και την απόφασή του να παλέψει.

    Ο ελληνικός λαός, που αγαπάει μ’ όλη του την καρδιά τη Σοβιετική Ένωση, μισεί με άλλη τόση δύναμη τους αμερικάνους και άγγλους ιμπεριαλιστές που τους γνώρισε μόνο σαν κατακτητές, άρπαγες, ληστές και δήμιους. Και όχι μόνο τους μισεί, αλλά και παλεύει ενάντια τους. Στην περίοδο 1945-1949 οι αμερικάνοι και οι άγγλοι ξόδεψαν πέντε δισεκατομμύρια δολάρια στη μικρή Ελλάδα μόνο και μόνο για να της επιβάλουν την «ελευθερία» της εκμετάλλευσης και της καταλήστευσης. Απ’ το παράδειγμα της Λαϊκής Δημοκρατίας της Αλβανίας ο λαός μας ξέρει τι θα πει βοήθεια της Σοβιετικής Ένωσης και τη συγκρίνει με την αμερικάνικη «βοήθεια» στην Ελλάδα που έφερε τη χώρα μας στην καταστροφή. Πριν η Αλβανία θεωρούνταν μια απ’ τις πιο καθυστερημένες χώρες της Ευρώπης. Με τη νίκη της λαϊκής δημοκρατίας και με την ολόπλευρη και ανιδιοτελή βοήθεια της Σοβιετικής Ένωσης τράβηξε μακριά μπροστά. Τώρα η Αλβανία άφησε μακριά πίσω της την αστοτσιφλικάδικη αμερικανοκρατούμενη Ελλάδα.
    Σύντροφοι! Μέσα σε εννιά χρόνια ο λαός μας, απαντώντας στην πρόσκληση και κάτω από την καθοδήγηση του ΚΚΕ, πολέμησε τέσσερις φορές με το όπλο στο χέρι για τα δικαιώματα του και για τη λευτεριά του. Απόκρουσε τον Μουσολίνι, πολέμησε τρία χρόνια ενάντια στον Χίτλερ, αντιστάθηκε στην αγγλική επέμβαση στα 1944 και ύστερα, τριάμισι χρόνια, απ’ τα 1946 ως το 1949, ο λαός μας πάλεψε για την ανεξαρτησία του και τη ζωή του και μόνο το πισώπλατο χτύπημα της προδοτικής κλίκας του Τίτο μας ανάγκασε να υποχωρήσουμε.

    Σήμερα η Ελλάδα έχει γίνει ένα απέραντο πολεμικό στρατόπεδο, μια απέραντη φυλακή. Σκαρώθηκε κιόλας βασικά η συμμαχία των μοναρχοφασιστών, της κλίκας του Τίτο και της Άγκυρας. Οι τιτικοί κατάσκοποι Μόσα Πιάντε και Μπουκμάνοβιτς-Τέμπο, που στα 1949 συκοφαντούσαν το ΚΚΕ για να κρύψουν τη δική τους προδοσία, κάνουν τώρα ταξίδια στην Αθήνα και ερωτικές εξομολογήσεις στους μοναρχοφασίστες. Οι αμερικάνοι ιμπεριαλιστές νομίζουν ότι θα καταφέρουν να αναγκάσουν τον ελληνικό λαό να πολεμήσει ενάντια στη Σοβιετική Ένωση, την Αλβανία και τη Βουλγαρία. Όμως θα αποτύχουν όπως απότυχε ο Χίτλερ, που δεν κατάφερε να στείλει ούτε έναν έλληνα ενάντια στη Σοβιετική Ένωση, ενώ 120.000 μαχητές του ΕΛΑΣ πάλευαν ενάντια του στην Ελλάδα. (Χειροκροτήματα). Στην έκθεση του ο σύντροφος Μαλένκοφ δήλωσε πως «πρέπει να υποθέσουνε ότι στις χώρες που τις καταδικάζουν να είναι πειθήνια πιόνια των αμερικάνων δικτατόρων θα βρεθούν αληθινά ειρηνόφιλες δημοκρατικές δυνάμεις που θα εφαρμόσουν τη δική τους ανεξάρτητη ειρηνική πολιτική και θα βρουν τον τρόπο να βγουν απ’ το αδιέξοδο όπου τους στρίμωξαν οι αμερικάνοι δικτάτορες». Μπορείτε να είσαστε σίγουροι, σύντροφοι, ότι ο ελληνικός λαός θα ακολουθήσει αυτόν το δρόμο. (Χειροκροτήματα).

    Το συμπέρασμα αυτό μπορούμε να το βγάλουμε ξεκινώντας απ’ το γεγονός ότι ο λαός της Ελλάδας δε σταματάει ούτε στιγμή τον αγώνα του. Εδώ βρίσκεται η κυριότερη αιτία της πολιτικής κρίσης που περνάει η αμερικανοκρατία στην Ελλάδα. Στα τρία τελευταία χρόνια στη χώρα μας έγιναν τρεις φορές βουλευτικές εκλογές και όμως οι αμερικάνοι δεν μπορούν να σχηματίσουν σταθερή κυβέρνηση στην Ελλάδα. Ο λαός της Ελλάδας συσπειρώνει τις δυνάμεις του, παλεύει ενάντια στους λακέδες του αμερικάνικου ιμπεριαλισμού, για λευτεριά, δημοκρατία και ειρήνη, για μια πραγματικά δημοκρατική κυβέρνηση. Οι κομμουνιστές της Ελλάδας διδάσκονται απ’ τα λάθη τους και απ’ τα διδάγματα του δρόμου που πέρασαν, διατηρώντας στενή σύνδεση με το λαό στέκουν επικεφαλής του. Ο εχθρός καταβάλλει λυσσασμένες προσπάθειες στην πάλη του ενάντια στο κόμμα μας, προσπαθεί να το υπονομεύσει τόσο απ’ τα έξω όσο και απ’ τα μέσα, χρησιμοποιώντας για το σκοπό αυτό τους λιποτάχτες, τους προδότες, τους συνθηκολόγους και τους οπορτουνιστές.Τα γεγονότα δείχνουν ότι οι προσπάθειες αυτές του εχθρού δεν πετυχαίνουν. Η εμπιστοσύνη του λαού στο ΚΚΕ όχι μόνο δε λιγοστεύει, αλλά αντίθετα μεγαλώνει.

    Το καθήκον μας είναι να αφομοιώσουμε δημιουργικά τή θεωρία του μαρξισμού-λενινισμού, τη διδασκαλία των Μαρξ-Ένγκελς-Λένιν-Στάλιν και να οδηγήσουμε το λαό στη νίκη στην πάλη του για το ψωμί, τη δημοκρατία, την ανεξαρτησία και την ειρήνη. Ξέρουμε ότι μπροστά μας στέκουν ακόμα μεγάλα εμπόδια και δυσκολίες. Όμως μαθαίνουμε από σας, τους μπολσεβίκους, να παλεύουμε ενάντια στις δυσκολίες και να τις ξεπερνάμε.
    Η πάλη του λαού μας είναι κομμάτι της πάλης που κάνουν οι λαοί του κόσμου με επικεφαλής τη Σοβιετική Ένωση για τη δημοκρατία, την ανεξαρτησία και το σοσιαλισμό. Εδώ βρίσκεται η εγγύηση και για τη δική μας νίκη.
    Σύντροφοι! Τις μέρες αυτές, στο συνέδριο σας, εμείς οι κομμουνιστές του εξωτερικού, πήραμε άλλο ένα θαυμάσιο δώρο και μια βοήθεια εξαιρετικά μεγάλης για μας σπουδαιότητας. Ο σύντροφος Στάλιν στο νέο του έργο «Τα οικονομικά προβλήματα του σοσιαλισμού στην ΕΣΣΔ» επεξεργάστηκε συγκεκριμένα και ολόπλευρα τους δρόμους του βαθμιαίου περάσματος απ’ το σοσιαλισμό στον κομμουνισμό. Και το 19° Συνέδριο του κόμματος σας έδειξε ότι στη Σοβιετική Ένωση το πέρασμα αυτό ωρίμασε ιστορικά, υλικά, ότι το ζήτημα αυτό μπήκε στην ώρα του. Το 19° Συνέδριο του κόμματος δείχνει ανάγλυφα ότι η Σοβιετική Ένωση προχωρεί στο δρόμο που υποδείχνει ο σύντροφος Στάλιν.
    Στο νέο του έργο ο σύντροφος Στάλιν ανακάλυψε και ανάλυσε τους νόμους ανάπτυξης της οικονομίας στην ΕΣΣΔ, τους νόμους του βαθμιαίου περάσματος απ’ το σοσιαλισμό στον κομμουνισμό. Ανάλυσε αυτούς τους νόμους μέσα στην ίδια την υλική, την αντικειμενική σοβιετική πραγματικότητα. Έτσι ο σύντροφος Στάλιν απόδειξε και για άλλη μια φορά θεμελίωσε τη σωστότητα της μαρξιστικής-λενινιστικής θέσης, ότι οι οικονομικοί νόμοι, όπως και οι νόμοι εξέλιξης της φύσης, δεν εξαρτιώνται απ’ τη θέληση του ανθρώπου, δεν μπορούν να δημιουργηθούν αυθαίρετα, ότι οι νόμοι αυτοί δημιουργούνται και εξελίσσονται μέσα στην ίδια τη ζωή και την κίνηση της φύσης και της κοινωνίας, ανεξάρτητα απ’ τη θέληση του ανθρώπου.
    Έτσι ο σύντροφος Στάλιν μας διδάσκει ακόμα μια φορά εμάς, τους κομμουνιστές του εξωτερικού, πώς πρέπει να κάνουμε την επιστημονική ανάλυση και την επιστημονική πρόβλεψη στην πολιτική. Η επιστημονική ανάλυση και η επιστημονική πρόβλεψη στηρίζονται στη γνώση των αντικειμενικών νόμων κίνησης και εξέλιξης στη φύση και την κοινωνία. Ο σύντροφος Στάλιν μας διδάσκει ακόμα ότι αυτοί οι νόμοι που υπάρχουν αντικειμενικά μπορούν να ανακαλυφθούν μέσα στις υλικές συνθήκες της αντικειμενικής πραγματικότητας, ότι αυτοί οι νόμοι μπορούν να γίνουν γνωστοί και να χρησιμοποιηθούν απ’ τον άνθρωπο, την κοινωνία και το πρωτοπόρο της κόμμα για να προχωρήσουν μπροστά προς την πρόοδο, και στη συγκεκριμένη περίπτωση προς τον κομμουνισμό.

    Ο σύντροφος Στάλιν ήταν ο πρώτος που είδε και ο πρώτος που συνέλαβε αυτά τα αντικειμενικά προτσές, τα επεξεργάστηκε επιστημονικά-θεωρητικά και τα έβαλε μπροστά στο κόμμα με τη μορφή των προγραμματικών και συγκεκριμένων πολιτικών καθηκόντων της πάλης και δράσης του κόμματος με σκοπό την πραγματοποίηση τους. Εδώ εκδηλώνεται όλη η δύναμη της σταλινικής μεγαλοφυίας.

    Το νέο έργο του συντρόφου Στάλιν, καθώς και η πορεία των εργασιών του συνεδρίου σας είναι άλλο ένα εξαιρετικά ζωντανό παράδειγμα ενότητας της θεωρίας και της πράξης. Αυτή η ενότητα της θεωρίας και της πράξης είναι ένα απ’ τα βασικά πλεονεκτήματα των μπολσεβίκων απέναντι στους εχθρούς τους και την ιδεολογία τους, ένας απ’ τους βασικούς όρους της σταλινικής επιτυχίας στην πορεία σας προς τα μπρος.

    Αυτές τις μέρες εμείς παρακολουθούμε εδώ στο ανώτερο κομματικό σχολείο, ανώτερα μαθήματα.Υποχρέωση μας είναι να βγάλουμε όλα τα απαραίτητα συμπεράσματα για την ιδεολογική, την πολιτική και την πραγματική δουλειά μας στην πάλη ενάντια στους εκμεταλλευτές και τους εμπρηστές του νέου πολέμου. Σύντροφοι! Οι μάνες μας, οι απλές γυναίκες της χώρας μας που για τα παιδιά τους τόσο θερμά φροντίζει ο σύντροφος Στάλιν, λένε: «Ας κόβει ο θεός χρόνια απ’ τη ζωή μας κι ας χαρίζει στιγμές στον Στάλιν. Είμαστε τόσο πολλές που θα ζει αιώνια», (θυελλώδη χειροκροτήματα που για πολλή ώρα δε σταματούν). Ο λαός μας ενώνει αυτές τις ευχές του στις ευχές των λαών όλου του κόσμου. Να ζει και να υγιαίνει πολλά, πολλά χρόνια ο μεγάλος μας Στάλιν για το καλό των λαών όλου του κόσμου! (θυελλώδη, παρατεταμένα χειροκροτήματα που περνούν σε επευφημίες. Όλοι σηκώνονται όρθιοι).
    (ΠΡΑΒΝΤΑ 12/10/52)

    http://www.oreinoi.com/archives/2487

  19. […] Νίκος Ζαχαριάδης ως ο λαοπρόβλητος γενικός γραμματέας του Κόμματος θα […]

  20. Λίγα λόγια για τον Χαράλαμπο Θεοδωρίδη
    16 Νοεμβρίου 2014 • 0 Comments

    theodoridis-rizospastis-11-7-1935-3Την άνοιξη του 1977, στο περιοδικό «Διαβάζω», είδε το φως της δημοσιότητας μια παρουσίαση του βιβλίου του Χαράλαμπου Θεοδωρίδη «Εισαγωγή στην Φιλοσοφία» (δεύτερη έκδοση, Βιβλιοπωλείον της Εστίας, Αθήναι 1955 / Ανατύπωση 1976, Σελ. 491), την οποία υπέγραφε ο Βασ. Α. Κύρκος – από την παρουσίαση αυτή απέσπασα λίγα λόγια που αναφέρονταν στον συγγράψαντα την «Εισαγωγή» αυτή, τα οποία και καταχωρώ σήμερα στον «Κόσμο της Ν. Φιλαδέλφειας»:

    «Ο Χαράλαμπος Θεοδωρίδης ήταν μια έκπληξη και μια αίρεση για τους εκπροσώπους της Φιλοσοφίας στην Ελλάδα. Συστηματικός φιλόσοφος, πανεπιστημιακός δάσκαλος και οπαδός του ιστορικού υλισμού, πράγματα ασυμβίβαστα για την Ελληνική νοοτροπία, όπως είχε διαμορφωθεί στο πρώτο μισό του [εικοστού] αιώνα και ως ένα βαθμό κρατεί ως τις μέρες μας.

    Γεννημένος στην Καισάρεια της Καππαδοκίας το 1883 και αναθρεμμένος στην Μεγάλη του Γένους Σχολή, έφερνε την παιδεία και την ανοιχτή όραση του απόδημου Έλληνα.

    Φοίτησε στην Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών ώριμος, ύστερα από την θητεία του σε Σχολεία Ελληνικών Κοινοτήτων της Μικρασίας. Η μετεκπαίδευσή του στα Πανεπιστήμια του Μονάχου και της Λειψίας (1915-1919) τον έφερε κοντά στην μήτρα των σύγχρονων φιλοσοφικών κινημάτων.

    Επιστρέφει στην Ελλάδα και συντάσσεται με τους πρωτεργάτες του Εκπαιδευτικού Ομίλου, εργάζεται για την ανανέωση της παιδείας και την απελευθέρωσή της από την μικρόνοια του Ελλαδιτισμού. (Η Μικρασιατική Καταστροφή τον βρίσκει Καθηγητή της Ιστορίας του Νεώτερου Πολιτισμού στο Διδασκαλείο Μέσης Εκπαιδεύσεως).

    Από το 1926 ήταν Καθηγητής της Φιλοσοφίας στο νεοσύστατο (τότε) Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης.

    Συνεπής οπαδός του ιστορικού υλισμού, κατόρθωσε ωστόσο να γράφει αποφεύγοντας ακραίες θέσεις και φανατισμούς. Αυτό φαίνεται πιο καθαρά στο βιβλίο του «Εισαγωγή στην Φιλοσοφία».

    Η πρώτη έκδοση είδε το φως το 1933. Είκοσι δύο χρόνια αργότερα, το βιβλίο ξαναγραμμένο σχεδόν στο μεγαλύτερο μέρος του, όπως εξηγεί ο ίδιος σ” ένα προλογικό σημείωμα, βγήκε σε δεύτερη έκδοση (1955). Ανατύπωση της δεύτερης έκδοσης (1976), έφερε το έργο, που είχε από καιρό εξαντληθεί, στην διάθεση του Ελληνικού κοινού. …»

    Κώστας Π. Παντελόγλου

    http://www.kosmosnf.gr/2014/11/theodoridis/?utm_source=%CE%9F+%CE%9A%CF%8C%CF%83%CE%BC%CE%BF%CF%82+%CF%84%CE%B7%CF%82+%CE%9D.+%CE%A6%CE%B9%CE%BB%CE%B1%CE%B4%CE%AD%CE%BB%CF%86%CE%B5%CE%B9%CE%B1%CF%82&utm_campaign=606e8473d7-nov1711_17_2014&utm_medium=email&utm_term=0_d74fbab33a-606e8473d7-415251477

  21. From the abode of Islam to the Turkish vatan

    William ARMSTRONG –

    http://www.frontpagemag.com/2014/david-mikics/the-nazi-romance-with-islam-has-some-lessons-for-the-united-states/
    ——————————————————-
    ……………….
    Ihrig argues that the Turkish treatment of minorities, both under Atatürk and earlier, was the true precursor for Hitler’s murderous policy in the East. Those “bloodsuckers and parasites,” the Greeks and Armenians, had been “eradicated” by the Turks, Tröbst explained in Heimatland. “Gentle measures—that history has always shown—will not do in such cases.” The Turks had achieved “the purification of a nation of its foreign elements on a grand scale.” He added that “Almost all of those of foreign background in the area of combat had to die; their number is not put too low with 500,000.” Here was a chilling endorsement of genocide, and one that surely did not escape Hitler’s eye. Shortly after his articles appeared, Hitler invited Tröbst to give a speech on Turkey to the SA.

    From 1923 on, Hitler consistently praised Atatürk in his own speeches as well. Berlin, like Istanbul, was cosmopolitan and decadent. Munich, site of Hitler’s beer-hall putsch, was the place for a German “Ankara government.” When Hitler seized power in 1933 his Völkischer Beobachter cited Atatürk’s victory as the “star in the darkness” that had shone for the beleaguered Nazis in 1923, after the putsch’s failure. Turkey was “proof of what a real man could do”—a man like Atatürk, or Hitler.

    The Third Reich produced many idolizing biographies of Atatürk. Six years after the Turkish leader’s death, in late 1944, a delusional Hitler was still dreaming of a postwar alliance between Turkey and Germany. He never got his wish. During the war, Turkey, as a neutral power, kept its distance from the Nazis until it finally declared war against Germany in February 1945.

    In Turkey, criticizing Atatürk can still get you three years in jail, though the country’s increasingly unhinged President Recep Tayyip Erdogan broke the law himself last year when he called Atatürk a drunkard. While Erdogan wants to reverse his predecessor’s program for secularizing Turkey, he appears to be imitating Atatürk’s extravagant cult of personality along with his habit of demonizing his enemies. But while Atatürk disdained Hitler’s anti-Semitism, Erdogan is obsessed with Jews. The 2014 Gaza operation, he has remarked , was worse than anything Hitler ever did, and the Israelis have been committing “systematic genocide every day” since 1948. Perhaps if Erdogan had been in power in the 1940s, the Nazis would have found the Muslim ally they so desperately sought.
    ………………
    ———————————————————————–

  22. D. on

    ΚΑΠΟΙΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ ΣΗΜΕΙΑ ΤΩΝ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΚΚΕ:
    ———————————————————————————-

    -«να η αιωνία πληγή σου: Η εκστρατεία της Μικρασίας.
    Να η ρίζα του κακού: Ο μικρασιατικός αγών.
    Να η αιτία των φόρων, του απαίσιου δανείου, των υλικών και ηθικών συμφορών σου: Η διαιώνισις της μικρασιατικής περιπέτειας.

  23. Για την αντιφασιστική-δημοκρατική ενότητα (1935)
    ————————————————————————

    «το Κόμμα πρέπει θαρραλέα να προχωρήσει στην πραγματοποίηση [του αντιφασιστικού-δημοκρατικού συνασπισμού] χτυπώντας κάθε σεχταρισμό που στο όνομα της “αριστερής” αδιαλλαξίας και με πρόσχημα της προφύλαξης του Κόμματος από τον οπορτουνισμό το εμποδίζει να σταθεί η πρωτόβουλη και ηγεμόνα δύναμη στην αντιφασιστική-δημοκρατική συγκέντρωση των δυνάμεων του λαού»

    Απόφαση ΚΕ ΚΚΕ, Ιούνιος 1935

  24. (από την Ιστορία της Νεότερης και Σύγχρονης Ελλάδας, Τάσου Βουρνά, τόμο β΄,σ. 224 – 227)

    «…Και ενώ η κρίση της μικρασιατικής επιχείρησης πλησίαζε στο μοιραίο τέρμα της (Απρίλιο 1922), η Σοβιετική Ένωση έστειλε στην Αθήνα μυστικό απεσταλμένο της για να συναντήσει τον τότε γραμματέα του Κομμουνιστικού Κόμματος Γιάννη Κορδάτο και μέσω αυτού να προτείνει στην ελληνική κυβέρνηση τη μεσολάβηση της ΕΣΣΔ στην ελληνοτουρκική διένεξη.

    Η πρόταση του απεσταλμένου της ΕΣΣΔ ήταν να υπογραφεί ανακωχή, με αντάλλαγμα την αυτονομία της Σμύρνης και της γύρω περιοχής της, που κατοικούνταν από συμπαγή ελληνικό πληθυσμό.

    Να πως διηγείται ο αείμνηστος Γιάννης Κορδάτος στον 13ο τόμο της Ιστορίας του της Ελλάδας το γεγονός (σ.566):

    «Στις κρίσιμες αυτές μέρες που περνούσε η Ελλάδα, ήρθε από τη Μόσχα ένας απεσταλμένος της Τρίτης Διεθνούς και του υπουργείου Εξωτερικών και Στρατιωτικών. Είχε διαβατήριο σουηδικό. Έμεινε στο ξενοδοχείο «Ήβη» στην αρχή και ύστερα στο «Πάγγειο».

    Είχε κατηγορηματική εντολή να συναντήσει τον γραμματέα του Σοσιαλεργατικού Κόμματος (Κομμουνιστικού) και μόνον αυτόν. Γραμματέας τότε ήταν ο συντάχτης τούτης της ιστορίας, γιατί ο Ν. Δημητράτος είχε παραιτηθεί ή πιο σωστά παραμεριστεί.

    Η πρώτη συνάντησή του με το Ρώσο απεσταλμένο έγινε στους «Αέρηδες», στο τέρμα της οδού Αιόλου. Η δεύτερη στην Ακρόπολη και η Τρίτη στην Κηφισιά.

    Ο σοβιετικός απεσταλμένος, αφού μου έδειξε τα διεπιστευτήριά του, που είχαν την υπογραφή του Ζηνόβιεφ καθώς και του Τρότσκυ και Τσιτσέριν, μου ανακοίνωσε τα εξής:

    «Η ΕΣΣΔ είναι πρόθυμη να βοηθήσει την Ελλάδα να βγει από το αδιέξοδο της μικρασιατικής εκστρατείας. Πρώτα θα παύσει να ενισχύει υλικώς και ηθικώς τον Κεμάλ και δεύτερον θα ασκήσει όλη την επιρροή της να αυτονομηθεί μια παραλιακή ζώνη της Μικρασίας, όπου κατοικούν πολλοί χριστιανοί.
    Για να εξασφαλιστεί η αυτονομία της περιοχής αυτής θα σταλεί διεθνής στρατός από Ελβετούς, Σουηδούς και Νορβηγούς, από χώρες δηλαδή που δε πήραν μέρος στον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο.

    Για να υποστηρίξει την άποψη αυτή η ΕΣΣΔ ζητεί σαν αντάλλαγμα την αναγνώρισή της, έστω και ντε φάκτο».

    Ομολογώ πως η πρόταση αυτή, μου έκανε κατάπληξη. Ρώτησα να μάθω από ποιές αιτίες έγινε η στροφή αυτή. Και πήρα την εξής απάντηση:

    «Το κίνημα του Κεμάλ είναι απελευθερωτικό και σαν τέτοιο το υποστηρίξαμε όσο μπορούσαμε. Δεν έχουμε όμως καμμιά εγγύηση αν ύστερα από την ολοκληρωτική επικράτησή του, οι παλιές αντιδραστικές δυνάμεις στην Τουρκία (μπέηδες και πασάδες) δεν πάρουν αυτοί τα ηνία της εξουσίας.

    Έχουμε το παράδειγμα της νεοτουρκικής επανάστασης του 1908. Αλλιώτικα ξεκίνησαν οι Νεότουρκοι και αλλιώτικα πολιτεύτηκαν.

    Κατάντησαν τελευταία λακέδες του γερμανικού ιμπεριαλισμού και μιλιταρισμού.

    Ο Κεμάλ έχει γόητρο για την ώρα, αλλά οι στρατηγοί και πολιτικοί που τον υποστηρίζουν – έξω από λίγες εξαιρέσεις – είναι αντιδραστικοί.

    Ήδη έχουμε όχι ενδείξεις αλλά αποδείξεις, ότι έχουν μυστικές επαφές με τους Γάλλους κεφαλαιοκράτες και ιμπεριαλιστές και αύριο μεθαύριο, αν νικήσουν και διώξουν τους Έλληνες από την Μικρά Ασία και Θράκη, η Τουρκία με τον Κεμάλ ή χωρίς τον Κεμάλ θα προσανατολιστεί προς την Δύση.

    Η αστική τάξη της Τουρκίας είναι αδύναμη να συνεχίσει μόνη της την αναδιοργάνωση της χώρας της. Θα κάνει μεταρρυθμίσεις, αλλά δεν θα μπορεί να σταθεί στα πόδια της, αν δεν πάρει δάνεια από την Γαλλία ή Αγγλία και όπως ξέρετε, τα δάνεια υποδουλώνουν τις χώρες που τα παίρνουν.

    Γι’ αυτό θέλουμε να μείνουνε οι Έλληνες στη Μικρασία, όχι από κούφιο συναισθηματισμό, αλλά από ρεαλιστική αντίληψη για το αύριο και μεθαύριο.

    Οι μειονότητες στην Τουρκία στάθηκαν από την μια μεριά η τροχοπέδη στον ολοκληρωτικό εξισλαμισμό της Βαλκανικής και Ανατολής και από την άλλη έγιναν η πηγή που τροφοδότησε τα εθνικά απελευθερωτικά κινήματα κινήματα των λαών της Βαλκανικής από το 1770 ως τα χθες».

    Πως μπορούσε όμως να’ ρθει σε επαφή ο σοβιετικός απεσταλμένος με την κυβέρνηση; Αυτό ήταν το άλυτο πρόβλημα. Δηλώθηκε σ’ αυτόν πως το Σοσιαλεργατικό (Κομμουνιστικό) Κόμμα είναι μικρό και δεν παίζει ενεργητικό ρόλο στην πολιτική ζωή της χώρας. Συνεπώς ο γραμματέας του δεν έχει το ανάλογο κύρος για να διαπραγματευτεί μυστικά ένα τόσο λεπτό και σπουδαίο ζήτημα.

    Ο σοβιετικός όμως απεσταλμένος επέμενε και δέχθηκε να αρχίσει η επαφή με τον αρχηγό της αντιπολίτευσης Στράτο. Ύστερα από την επιμονή του, αναγκάστηκα να ζητήσω ακρόαση από το Στράτο.

    Με πολλές επιφυλάξεις και προεισαγωγές, για το ποιός ήταν ο σκοπός της επίσκεψής μου, μπήκα στο θέμα.

    Ο Στράτος με άκουσε με μεγάλη προσοχή:

    «Είμαι σύμφωνος, μου είπε. Αυτές τις μέρες θα έχουμε κυβερνητική μεταβολή και αν πετύχει ο αρχιστράτηγος Παπούλας, τότε όλα θα πάνε καλά.

    Αν σχηματίσω κυβέρνηση θα σας ειδοποιήσω αφού μελετήσω τους φακέλους του υπουργείου των Εξωτερικών και ιδώ ότι δεν υπάρχει ανυπέρβλητον εμπόδιον από τους Άγγλους και Γάλλους, θα σας ειδοποιήσω να με φέρετε εις επαφήν με τον Ρώσον απεσταλμένον.

    Κρίνω όμως καλόν, αν σας είναι εύκολον να κάνετε βολιδοσκόπησιν εις τον Αντώνιον Καρτάλην, τον συμπολίτην σας. Ίσως εκμαιεύσετε τας διαθέσεις της κυβερνήσεως».

    Και την τελευταία στιγμή, όταν τον αποχαιρετούσα, σφίγγοντας το χέρι μου και κοιτάζοντάς με κατάματα, πρόσθεσε: «Έχω εμπιστοσύνη ότι τα όσα σας είπα για τον Παπούλα και τον Γούναρη, θα μείνουν αναμεταξύ μας. Προσέξατε όμως κατά την έξοδον, οι γουναρικοί σπιούνοι παρακολουθούν την οικίαν μου και τας κινήσεις μου. Προσοχή και στο καλό».

    Την άλλη μέρα επισκέφτηκα τον Αντ. Καρτάλη στο ξενοδοχείο της «Αγγλίας» όπου έμενε. Ήταν υπουργός και από τους παράγοντες μάλιστα του γουναρισμού.
    Όταν του έκανα νύξεις για τη μεσολάβηση της Σοβιετικής Ρωσίας (χωρίς να του πω πως ήταν εδώ απεσταλμένος των Σοβιέτ) με έβρισε και με έδιωξε:

    «Παλιόπαιδο, από πότε έγινες πολιτικός αρχηγός ώστε να τολμάς να συζητάς για τόσο σπουδαία ζητήματα; Άϊντε να χαθείς! Αν δεν ήσουν παιδί του Κωστή (ο Κωστής ήταν ο πατέρας μου), που τον ξέρω πολύ καλά και έχω κοιμηθεί το 1900 στο σπίτι σας, στη Ζαγορά, θα σε παρέδιδα στο Γάσπαρη (το διευθυντή της αστυνομίας) να σου βάλει με το βούρδουλα μυαλό.

    Ακούς εκεί, να τολμάς να λες πως οι Μπολσεβίκοι, οι άθεοι, οι καταδρομείς και λυμεώνες της Μεγάλης Ρωσίας, μπορούν να μεσολαβήσουν και να βας βγάλουν από το αδιέξοδο της μικρασιατικής εκστρατείας! Αυτοί, βρε, είναι νηστικοί και πεινούν.

    Ήρθεν η ώρα τους, σε 5-6 μήνες θα τους λιντζάρει ο ρωσικός λαός!… Από τα λόγια αυτά του Καρτάλη καταλαβαίνει ο καθένας πόση μούχλα είχαν στο κεφάλι τους οι συνεργάτες του Γούναρη».

  25. Οι επιδιώξεις του Λαϊκού Μετώπου σχετικά με τα Δημοσιονομικά (1936)

    Έχει θαρρώ τη χρησιμότητά της η γνώση της ιστορίας σε ζητήματα που και σήμερα απασχολούν τον κοινωνικοπολιτικό βίο των Ελλήνων και των Ελληνίδων, λαμβανομένων φυσικά υπόψη και των εντωμεταξύ ενδεχομένως μεταβληθεισών συνθηκών.

    Είπα λοιπόν να καταχωρήσω εδώ, στον «Κόσμο της Ν. Φιλαδέλφειας», ορισμένα που αναφέρονται στις επιδιώξεις του Λαϊκού Μετώπου (του Συμφωνητικού δηλαδή μεταξύ του Αγροτικού Κόμματος Ελλάδος και του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας, που υπογράφτηκε στις 22 Ιουλίου 1936 από τον αρχηγό του Αγροτικού Κόμματος Ιωάννη Σοφιανόπουλο και το γραμματέα της κεντρικής επιτροπής του Κομμουνιστικού Κόμματος Βασίλη Νεφελούδη), σχετικά με τα Δημοσιονομικά:

    «(Επιδιώξεις δια τα) Δημοσιονομικά

    Ριζική αναπροσαρμογή των εξωτερικών και εσωτερικών χρεών του Δημοσίου προς την σημερινήν οικονομικήν κατάστασιν του τόπου.
    Κατάργησις του Διεθνούς Οικονομικού Ελέγχου.
    Βαθειά και ριζική ανακαίνισις του φορολογικού συστήματος, με σκοπόν την ελάφρυνσιν των εργαζομένων μαζών (εργατών, αγροτών και μικροαστών) και αντιθέτως την επιβάρυνσιν των πλουσιωτέρων στρωμάτων.
    Καθιέρωσις της προοδευτικότητος εις την άμεσον φορολογίαν.
    Μείωσις εις ικανόν βαθμόν της εμμέσου φορολογίας επί των ειδών πρώτης ανάγκης και ανάλογος αύξησις της φορολογίας επί του εισοδήματος των μεγάλων επιχειρήσεων.
    Μείωσις της φορολογίας των γεωργικών προϊόντων.
    Αυστηρία και παραδειγματική τιμωρία των καταχραστών του δημοσίου χρήματος και των φοροκλεπτών.
    Κατάργησις της προσωποκρατήσεως δια τα προς το Δημόσιον χρέη μέχρι ποσού πέντε χιλιάδων (δραχμών) και γενική κατάργησις της προσωποκρατήσεως δια τα χρέη προς Τράπεζας και ιδιώτας».
    Προσθέτω τώρα πως το παραπάνω Συμφωνητικό μεταξύ του Αγροτικού και του Κομμουνιστικού Κόμματος έχει περιληφθεί στο βιβλίο του Σπύρου Λιναρδάτου «Πώς εφτάσαμε στην 4η Αυγούστου (1936)», Εκδόσεις Θεμέλιο, Αθήνα 1965, σελ. 245-249, αλλά και στα «Επίσημα Κείμενα» του ΚΚΕ, τόμος τέταρτος, 1934-1940, Σύγχρονη Εποχή, Αθήνα 1975, σελ. 395-401 και ότι για άλλα κεφάλαιά του θα κάνω λόγο στον «Κόσμο της Ν. Φιλαδέλφειας».

    Κώστας Π. Παντελόγλου


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: