ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΗΜΕΡΑ ΓΛΩΣΣΩΝ: «Η διάλεκτος των Ελλήνων του Πόντου»

Mε αφορμή την Ευρωπαϊκή Ημέρα Γλωσσών οργανώνεται από την Επιτροπή της Ε.Ε. στην Ελλάδα, σε συνεργασία με δημόσια εκπαιδευτήρια του Αιγάλεω και εθνικοτοπικούς φορείς εκδήλωση με τίτλο: ««Η διάλεκτος των Ελλήνων του Πόντου»

Η δική μου παρέμβαση συνίσταται στην παρουσία ττης σημασίας και των μεθόδων της προφορικής ιστορίας, Έχει ως τίτλο: » Οι προφορικές μαρτυρίες ως βασικό στοιχείο για την  κατανόηση και συγγραφή της ιστορίας του ποντιακού ελληνισμού

Η Επιτροπή διοργανώνει επίσης εκδηλώσεις σε όλες τις χώρες της ΕΕ. Στην Ελλάδα στη μεν Αλεξανδρούπολη η εκδήλωση θα περιλαμβάνει ομιλία για την πολυγλωσσία, συζήτηση, έκθεση με κόμικς απ’ όλα τα κράτη μέλη και 2 επιδαπέδια παιχνίδια για τις γλώσσες, στη δε Αθήνα, όπως προαναφέρθηκε,  η εκδήλωση θα αφορά την ποντιακή διάλεκτο και τη συλλογή γλωσσικού υλικού σε αυτήν.

Στο Βερολίνο, μαθητές της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης θα λάβουν μέρος σε πολύγλωσσες παραστάσεις για να παρουσιάσουν τις διάφορες γλώσσες και χώρες της Ευρώπης• στο Λονδίνο, η αντιπροσωπεία της Επιτροπής ενθαρρύνει τους ιστολόγους να γράφουν σε διαφορετική γλώσσα• στο Παρίσι, το «Maison de l’Europe» θα φιλοξενήσει συζήτηση στρογγυλής τραπέζης σχετικά με την πολυγλωσσία και τις επιχειρήσεις• στη Μαδρίτη θα πραγματοποιηθεί συνέδριο σχετικά με την κοινωνική ένταξη με τίτλο «μετάφραση και διερμηνεία κατά του αποκλεισμού»• στην Πίζα και τη Λούκα, ο ιταλός υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων, κ.  Andrea Ronchi και ο συγγραφέας/σημειολόγος Umberto Eco θα συζητήσουν τη συμβολή των γλωσσών στην ευρωπαϊκή ολοκλήρωση• στη Βαρσοβία θα προβληθούν πάνω από δώδεκα ευρωπαϊκές ταινίες στην πρωτότυπη γλωσσική  έκδοσή τους.»

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Διεθνής Ημέρα Μητρικής Γλώσσας

Στη συνέχεια παρατίθεται το Δελτίο Τύπου της Επιτροπής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (Αντιπροσωπεία στην Ελλάδα-Υπηρεσία Τύπου και ΜΜΕ) και το Πρόγραμμα της εκδήλωσης:

   

Αθήνα, 21 Σεπτεμβρίου 2010

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΗΜΕΡΑ ΓΛΩΣΣΩΝ

Στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ημέρας Γλωσσών, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συνδιοργανώνει εκδήλωση με θέμα «Η Διάλεκτος των Ελλήνων του Πόντου», η οποία είναι η πλέον ομιλούμενη ελληνική διάλεκτος.

Στο επίκεντρο της εκδήλωσης είναι η εργασία της «Ομάδας Μελέτης Ποντιακού Ελληνισμού», ομάδας μαθητών που υπό τον συντονισμό του φιλολόγου τους, Χρίστου Δάλκου, κατέγραψαν προφορικές μαρτυρίες στην ποντιακή, προσφέροντας έτσι πολύτιμο γλωσσικό υλικό για τη μελέτη της εν λόγω διαλέκτου.

Η εκδήλωση θα περιλαμβάνει ομιλία του γλωσσολόγου και πρώην διευθυντή του Ιστορικού Λεξικού της Ακαδημίας Αθηνών, Ν. Κοντοσόπουλου, με θέμα «Ποντιακή διάλεκτος : Γιατί και για ποιον;» ενώ ο ιστορικός Β. Αγτζίδης θα αναφερθεί στο ρόλο των προφορικών μαρτυριών ως στοιχείου για την κατανόηση της ιστορίας.

Θα ακολουθήσουν ποντιακοί χοροί και τραγούδια από το συγκρότημα της Μουσικοχορευτικής και Πνευματικής Εστίας Ποντίων και Φίλων Αιγάλεω «Ο Καύκασος».

Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί

την Δευτέρα 27 Σεπτεμβρίου και ώρα 19.00

στο κτίριο του 3ου Λυκείου Αιγάλεω,

(Αγ. Βασιλείου και Λακωνίας 52, Αιγάλεω).

και συνδιοργανώνεται από την Γενική Διεύθυνση Μετάφρασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το 5ο Γυμνάσιο Αιγάλεω, το 3ο Γενικό Λύκειο Αιγάλεω και τον Ποντιακό Σύλλογο «Ο Καύκασος»

Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να επικοινωνείτε στο τηλέφωνο 210/ 7272123

(Στράτος Μεϊντανόπουλος) ή να αποστείλετε e-mail στη διεύθυνση: efstratios.meintanopoulos@ec.europa.eu

Το πλήρες πρόγραμμα της εκδήλωσης επισυνάπτεται παρακάτω.

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΗΜΕΡΑ ΓΛΩΣΣΩΝ

Εκδήλωση υπό την αιγίδα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

 «Η διάλεκτος των Ελλήνων του Πόντου«

 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Προλογισμός και παρουσίαση των ομιλητών από τη Διευθύντρια του 5ου Γυμνασίου Αιγάλεω κα Ντίνα Ρηγάτου

Καλωσόρισμα από τον Διευθυντή του 3ου Γενικού Λυκείου Αιγάλεω κ. Νικόλαο Μπονόβα

Χαιρετισμός από την Προϊσταμένη του 1ου Γραφείου Δ.Ε. Γ΄ Αθήνας, κα Δήμητρα Σκούφη

Χαιρετισμός από τον Γραμματέα του Δ. Σ. του «Καυκάσου», κ. Αλέξανδρο Κουγιουμτζίδη

Ομιλία του  κ. Στράτου Μεϊντανόπουλου, υπεύθυνου γλωσσικών θεμάτων στην Αντιπροσωπεία  της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα: Θέμα : Ευρωπαϊκή Ημέρα Γλωσσών

Ομιλία του κ. Βλάση Αγτζίδη, ιστορικού, μέλους του Δ.Σ. της Διεθνούς Συνομοσπονδίας Ποντίων Ελλήνων  Θέμα : Οι προφορικές μαρτυρίες ως βασικό στοιχείο για την  κατανόηση και συγγραφή της ιστορίας του ποντιακού ελληνισμού

Ομιλία του κ. Νικόλαου Κοντοσόπουλου, γλωσσολόγου, πρώην διευθυντή του Ιστορικού Λεξικού της Ακαδημίας Αθηνών Θέμα : Ποντιακή διάλεκτος: Γιατί και για ποιον;

 Ομιλία της δεσποινίδας Ναταλίας Σώλου, μαθήτριας Α΄ Λυκείου, μέλους της μαθητικής «Ομάδας Μελέτης Ποντιακού Ελληνισμού» (: Αλ. Μωυσιάδου, Ν. Σώλου, Γ. Σοφιανίδης, Κ. Παναγοπούλου, Γ. Τούρλου, Χ. Μπουτσικάρη) Θέμα : Η εμπειρία μας από τη συλλογή και καταγραφή ποντιακού  γλωσσικού υλικού

Ομιλία του κ. Χρίστου Δάλκου, φιλόλογου, συντονιστή της μαθητικής «Ομάδας Μελέτης Ποντιακού Ελληνισμού» Θέμα : Τό παρελθόν, τό παρόν καί τό μέλλον τοῦ «Ἀνθολογίου ποντιακοῦ διαλεκτικοῦ λόγου»

Χοροί και τραγούδια από το συγκρότημα της

ΜΟΥΣΙΚΟΧΟΡΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗΣ ΕΣΤΙΑΣ ΠΟΝΤΙΩΝ ΚΑΙ ΦΙΛΩΝ ΑΙΓΑΛΕΩ «Ο ΚΑΥΚΑΣΟΣ»

Συνδιοργανωτές: Γενική Διεύθυνση Μετάφρασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

5ο Γυμνάσιο Αιγάλεω – 3ο Γενικό Λύκειο Αιγάλεω – Ποντιακός Σύλλογος  «Ο ΚΑΥΚΑΣΟΣ»

http://www.greek-language.gr/greekLang/portal/blog/index.html?d=2010-09-27

http://www.enet.gr/?i=issue.el.home&date=27/09/2010&id=207265

http://www.express.gr/news/politismos/356380oz_20100927356380.php3

http://www.proslipsis.gr/cmCat_treePrd.php?&cm_catid=284&cm_prdid=11039

http://www.tanea.gr/default.asp?pid=2&ct=4&artid=4596163

http://www.elzoni.gr/html/ent/056/ent.2056.asp

 

Advertisements

9 Σχόλια

  1. 3ος on

    Επίσης δείτε για τις απειλούμενες γλώσσες στην Τουρκία απ’ την Unesco:

    Name of the language: Pontic Greek (en); grec pontique (fr); póntico (es); понтийских греков язык (ru)

    Vitality: definitely endangered

    Number of speakers: 300,000 (commonly cited figure)

    Location(s): originally along the Black Sea coast of Turkey and adjacent Georgia; some speakers remain in the towns of Of and Sürmene, but most have emigrated to Greece; émigré communities also in southern Russia and the Caucasus; an outlying dialect of Greek

    Country or area: Armenia – Georgia – Greece – Russian Federation – Turkey – Ukraine

    Coordinates: lat = 40.8470; long = 40.0149

    References Corresponding ISO 639-3 code(s): pnt

    Record number: 01394

    http://www.unesco.org/culture/ich/index.php?pg=00206

  2. Βλάσης Αγτζίδης on

    Συζητώντας για τη γλώσσα των Πομάκων

    https://kars1918.wordpress.com/2012/12/16/pomak-identity/

  3. 999 on

    «Από την εποχή που μίλησε ο Όμηρος ως τα σήμερα, μιλούμε, ανασαίνουμε και τραγουδούμε με την ίδια γλώσσα».

    Γιώργος Σεφέρης

    Οι Έλληνες σήμερα ασχέτως μορφώσεως μιλάμε ομηρικά, αλλά δεν το ξέρουμε επειδή αγνοούμε την έννοια των λέξεων που χρησιμοποιούμε.
    Για του λόγου το αληθές θα αναφέρουμε μερικά παραδείγματα για να δούμε ότι η Ομηρική γλώσσα όχι μόνο δεν είναι νεκρή, αλλά είναι ολοζώντανη.
    Αυδή είναι η φωνή. Σήμερα χρησιμοποιούμε το επίθετο άναυδος.
    Αλέξω στην εποχή του Ομήρου σημαίνει εμποδίζω, αποτρέπω. Τώρα χρησιμοποιούμε τις λέξεις αλεξίπτωτο, αλεξίσφαιρο, αλεξικέραυνο αλεξήλιο Αλέξανδρος (αυτός που αποκρούει τους άνδρες) κ.τ.λ.
    τήλε στον Όμηρο εννοούσαν μακριά, εμείς χρησιμοποιούμε τις λέξεις τηλέφωνο, τηλεόραση, τηλεπικοινωνία, τηλεβόλο, τηλεπάθεια κ.τ.λ.
    Λάας ή λας έλεγαν την πέτρα. Εμείς λέμε λατομείο, λαξεύω.
    Πέδον στον Όμηρο σημαίνει έδαφος, τώρα λέμε στρατόπεδο, πεδινός.
    λέχος λέγεται Το κρεβάτι , εμείς αποκαλούμε λεχώνα τη γυναίκα που μόλις γέννησε και μένει στο κρεβάτι.
    Πόρο έλεγαν τη διάβαση, το πέρασμα, σήμερα χρησιμοποιούμε τη λέξη πορεία. Επίσης αποκαλούμε εύπορο κάποιον που έχει χρήματα, γιατί έχει εύκολες διαβάσεις, μπορεί δηλαδή να περάσει όπου θέλει, και άπορο αυτόν που δεν έχει πόρους, το φτωχό.
    Φρην είναι η λογική. Από αυτή τη λέξη προέρχονται το φρενοκομείο, ο φρενοβλαβής, ο εξωφρενικός, ο άφρων κ.τ.λ.
    Δόρπος, λεγόταν το δείπνο, σήμερα η λέξη είναι επιδόρπιο.
    Λώπος είναι στον Όμηρο το ένδυμα. Τώρα αυτόν που μας έκλεψε (μας έγδυσε το σπίτι) το λέμε λωποδύτη.
    Ύλη ονόμαζαν ένα τόπο με δένδρα, εμείς λέμε υλοτόμος.
    Άρουρα ήταν το χωράφι, όλοι ξέρουμε τον αρουραίο.
    χόλο αποκαλούσαν Τον θυμό . Από τη λέξη αυτή πήρε το όνομα της η χολή, με την έννοια της πίκρας. Λέμε επίσης αυτός είναι χολωμένος.
    Νόστος σημαίνει επιστροφή στην πατρίδα. Η λέξη παρέμεινε ως παλινόστηση, ή νοσταλγία.
    Άλγος στον Όμηρο είναι ο σωματικός πόνος, από αυτό προέρχεται το αναλγητικό.
    άχθος αποκαλούσαν Το βάρος , σήμερα λέμε αχθοφόρος.
    Ο ρύπος, δηλαδή η ακαθαρσία, εξακολουθεί και λέγεται έτσι – ρύπανση.
    αιδώς (ντροπή) προήλθε ο αναιδής.
    Πέδη, σημαίνει δέσιμο και τώρα λέμε πέδιλο. Επίσης χρησιμοποιούμε τη λέξη χειροπέδες.
    Από το φάος, το φως προέρχεται η φράση φαεινές ιδέες.
    Άγχω, σημαίνει σφίγγω το λαιμό, σήμερα λέμε αγχόνη. Επίσης άγχος είναι η αγωνία από κάποιο σφίξιμο, ή από πίεση.
    Βρύχια στον Όμηρο είναι τα βαθιά νερά, εξ ου και τo υποβρύχιο.
    Φερνή έλεγαν την προίκα. Από εκεί επικράτησε την καλά προικισμένη να τη λέμε «πολύφερνη νύφη».
    έρανος λεγόταν Το γεύμα στο οποίο ο κάθε παρευρισκόμενος έφερνε μαζί του το φαγητό του . Η λέξη παρέμεινε, με τη διαφορά ότι σήμερα δεν συνεισφέρουμε φαγητό, αλλά χρήματα.

    Υπάρχουν λέξεις, από τα χρόνια του Ομήρου, που ενώ η πρώτη τους μορφή μεταβλήθηκε – η χειρ έγινε χέρι, το ύδωρ νερό, η ναυς έγινε πλοίο, το άστυ έγινε πόλη,στη σύνθεση διατηρήθηκε η πρώτη μορφή της λέξεως.
    χειρ (χέρι) έχουμε: χειρουργός, χειριστής, χειροτονία, χειραφέτηση, χειρονομία, χειροδικώ κ.τ.λ.
    ύδωρ (νερό) έχουμε τις λέξεις: ύδρευση υδραγωγείο, υδραυλικός, υδροφόρος, υδρογόνο, υδροκέφαλος, αφυδάτωση, ενυδρείο, κ.τ.λ.
    Από τη λέξη ναυς έχουμε: ναυπηγός, ναύαρχος, ναυμαχία, ναυτικός, ναυαγός, ναυτιλία, ναύσταθμος, ναυτοδικείο, ναυαγοσώστης, ναυτία, κ.τ.λ.
    Από τη λέξη άστυ έχουμε: αστυνομία, αστυνομικός, αστυφιλία, κ.τ.λ.

    Σύμφωνα με τα προαναφερθέντα παραδείγματα προκύπτει ότι: Δεν υπάρχουν αρχαίες και νέες Ελληνικές λέξεις, αλλά μόνο Ελληνικές.
    Η Ελληνική γλώσσα είναι ενιαία και ουσιαστικά αδιαίρετη χρονικά.
    Από την εποχή του Ομήρου μέχρι σήμερα προστέθηκαν στην Ελληνική γλώσσα μόνο ελάχιστες λέξεις.
    Η γνώση των εννοιών των λέξεων θα μας βοηθήσει να καταλάβουμε ότι μιλάμε τη γλώσσα της ομηρικής ποίησης, μια γλώσσα που δεν ανακάλυψε ο Όμηροςαλλά προϋπήρχε πολλές χιλιετίες πριν από αυτόν.
    Προσθέστε και εσείς τις δικές σας γνώσεις που να σχετίζονται με το θέμα.
    Σκοπός μας είναι να ανακαλύψουμε τις έννοιες των λέξεων για να μπορέσουμε να επικοινωνήσουμε καλύτερα. Παλαιότερα όταν έλεγαν μια λέξη καταλάβαιναν όλοι το ίδιο. π.χ για τη λέξη αρετή ήξεραν ότι είναι η μεσότητα ανάμεσα σε δύο υπερβολές. Σήμερα ο καθένας για την ίδια λέξη εννοεί και κάτι διαφορετικό.

    Πηγές: Απολλώνιου Σοφιστού Λεξικόν κατά στοιχείον Ιλιάδος και Οδύσσειας Εκδόσεις Ηλιοδρόμιο.

  4. ΜΙΑ ΜΙΚΡΗ (ΕΠΙ ΠΛΕΟΝ) ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
    ——————————————-

    Δ. Ε. Τομπαΐδης, «Μελετήματα ποντιακής διαλέκτου», εκδ. Κώδικας, Θεσσαλονίκη, 1996

    Παντελής Μελανοφρύδης, «Η εν Ποντω ελληνική γλώσσα», εκδ. Ελληνικό Τυπογραφείο, Βατούμι, 1910

    Αριστοφάνης Στ. Σαββίδης, «Η αρχαία προφορά και η Ποντιακή Διάλεκτος», Αθήνα, 1983

    Θωμάς Τσοπουρίδης,» Λεξικό ποντιακής διαλέκτου», Θεσσαλονίκη, 1998

    Σταθης Αθανασιάδης, «Το συντακτικό της ποντιακής διαλέκτου «, Βέροια, 1977

    Αγαθάγγελος Φωστηρόπουλος, «Αρχαϊκά στοιχεία της ποντιακής διαλέκτου», Θεσσαλονίκη, 1957

  5. Nick Nicholas said

    6 Φεβρουαρίου, 2019 στις 23:24

    25 Η παραδοσιακή ετυμολογία του ίντα, που την έχω υπερασπιστεί (https://www.academia.edu/12249918/Η_ετυμολόγηση_του_ίντα_The_etymological_derivation_of_inda_what_), είναι απο το «τι ένι τα» (τι είναι αυτά που…). τί ‘ν’ τα > τίντα (Κύπρος και Κρήτη, ιγ και ιδ αιώνα, και μέχρι και τώρα στη Λέσβο τίντα, κίντα) > ίντα > ντα (παλαιοαθηναϊκά, Άνδρος, Αίγινα) αλλά και τίντο > ντο (ποντιακά). Το «δίπτυχο» (cleft) αυτό σχήμα το ανακεφαλαιώνουν τα κυπριακά: ίντα ‘μ’ που (ίντα είναι που).

    διεόρφωσε το ερωτηατικό
    δι τί
    >
    γιατί
    ),
    να αντικαθιστά το
    και
    οπουδήποτεσχηατίζονται ερωτηατικές από αόριστες εκφράσεις
    .
    ηλαδή τίθεται η αναλογίααόριστο
    οκάτι

    (
    ο
    )
    γιάντα
    .
    Ο
    Tarabout
    υποστηρίζει την εικασία του ε την αναλογία των συνδετικών
    και

    και
    και
    για

    για
    «
    είτε

    είτε
    »,
    αλλά η αναλογία του είναι άτοπη
    :
    το
    για

    για
    είναι δάνειο από τηνπερσική
    ,
    έσω της τουρκικής
    (
    τουρκικό
    ya…ya<
    νεοπερσικό
    y
    ā
    …y
    ā
    ;y
    ā
    ,
    ā
    y
    ā
    <
    εσοπερσικό
    ay
    ā
    w,a
    ðā
    p<*a
    ð
    au
    ā
    pi:Jensens1931:187).
    ηλαδή ο σύνδεσος
    για
    πήκε στα ελληνικά αρκετά αργά
    ,
    και δεν υπάρχει κανένας λόγος να το συνδέσουεε

    το

    γιατί
    . (
    Πρώτη

    αρτυρία

    του

    γιάντα

    το

    ιε

    αιώνα

    στην

    ενετοκρατούενη

    Κρήτη
    .)
    Έξω από το
    για

    για
    ,
    δεν υπάρχει καία ένδειξη παραγωγικής αντίθεσης του
    και
    και του
    για
    στην ελληνική
    .
    Και συγκεκριένα
    ,
    ενώ ο
    Tarabout
    θεωρεί πως υπήρχεαντίθεση ανάεσα σε αόριστο

    καν

    και ερωτηατικό

    για
    -,
    το παραγωγικόπαράδειγα των αορίστων αντωνυιών
    (
    ο
    )
    κάποιος
    ,
    (
    ο
    )
    κάπου
    ,
    (
    ο
    )
    κάποτε
    ,
    (
    ο
    )
    κάπως
    κτλ
    .
    γιαντ

    άλλαξες
    >
    γιάντα άλλαξες
    .
    Αλλά το προηγούενο
    [i]
    σε χασωδίατείνει να γίνεται γιωτ παρά να συγκόπτεται
    (
    πρβλ
    .
    νεοελληνικό
    επειδή άλλαξες
    [epi
    ð
    ialakses]>[epi
    ð
    jalakses]>*[epi
    ð
    alakses])·
    και η υφαίρεση έστω και του
    [j]
    αποτελεί τοπικό όνο φαινόενο
    (
    π
    .
    χ
    .
    ανατολικό κρητικό
    σκουριά
    >
    σκουρά
    ,
    Έλυπος Καρπάθου
    τίαν
    >
    ταν
    ).
    Γι

    αυτό η προτεινόενη ετανάλυση είναιαφίβολη
    .
    Εξ άλλου
    ,
    αν έγινε επανάλυση
    *
    ογιαντί
    >
    ογιά

    ν

    τα
    ,
    τότε πρέπει να χαρακτηρίσουε
    2
    Έρρινο ανάλογο του
    ογιαντί
    παρουσιάζει φυσικά το
    ογιάντα
    (
    που επίσης δεν αρτυρείται πριν το ι

     αι

    αλλά στοσχήα του
    Tarabout
    το
    ογιάντα
    προέρχεται από την αέσως επόενη επανάλυση
    (4),
    οπότε δεν πορεί ναχρησιοποιηθεί

    εδώ

    ώς

    πηγή

    του

    ίντα
    .
    4

    δευτερογενείς τους τύπους στο λεξικό Κριαρά
    γιαείντα
    ,
    διαείντα
    ,
    ογιαείντα
    ,
    πουέχουν το συνδετικό ρήα πιο αλώβητο
    (
    είν

    )
    και ακόα πιο προβληατικό
    ,
    το
    γιατείντα

    και

    το

    διατείντα
    ,
    όπου

    διαφαίνεται

    πλήρες

    το

    τίντα
    :
    (4
    α
    )
    Ώφου
    ,
    για

    ίντα
    ,
    τύχη

    ου
    ,
    ου

    τσ

    έδωκες

    εένα
    /
    τσι

    τόσους

    καταχαλασούς

    παρά

    στη

    γη

    κανένα
    /
    κάστρο
    ,
    και

    χώρα

    και

    νησί
    ;. (
    Κρητικός

    Πόλεος
    513)(4
    β
    )
    Και

    τέτοιος

    να

    ναιν

    άνθρωπος

    πενήντα

    ή

    εξήντα
    , /
    δεν

    λείπει

    καταδίκασις

    κ

    εξάφες

    το

    δια

    είντα
    , /
    διατίθωρεί

    τον

    ήλιον

    και

    πα

    να

    βασιλέψ
    (Legrand) (
    Θανατικό

    της

    Ρόδου
    396–398)(4
    γ
    )
    ε

    θα

    σ

    αφήση

    όξω

    να

    βγης
    ,
    κατέχεις

    ογιά

    ίντα
    ; /
    Για

    να

    η

    φύγης
    ,
    ετ

    αυτούς

    να

    πας

    κι

    εσύ
    . (
    Φορτουνάτος

    Γ
    28–29)(4
    δ
    )
    Αδ

    δεν

    εν

    έπιστος

    γοιον

    τον

    θωρούσιν
    , /
    για

    τίντα

    να

    ετέχονται

    ιτά

    του
    ; (
    Κυπριακά

    Ερωτικά
    17.6)(4
    ε
    )
    Και

    θέλοεν

    άθει

    ίντά

    ναι

    η

    αφορή

    κ

    εηνύσεν

    να

    εν

    βαστάξοεν

    άρατα
    . (
    χφ

    Α
    )
    Και

    θέλοεν

    δειν

    διά

    τίντα

    αφορήν

    να

    εν

    βαστούεν

    τ

    άρατά

    ας
    . (
    χφ

    Β
    ,
    Μ
    ) (
    Βουστρώνιος
    260–261)
    Με τη θεωρία
    Tarabout,
    οι τύποι αυτοί εξηγούνται όνο ε σειρά αναστρόφωνπαρετυολογιών
    (backformation)
    και αναλογιών
    ·
    η ερηνεία τους κατά τηνκαθιερωένη

    ετυολογία

    του

    ίντα
    ,

    τουναντίον
    ,
    είναι

    εφανής
    .
    Ο πλεγένος αυτός ηχανισός του
    Tarabout
    υλοποιείται όνο και όνο για να αποφευχθεί ηπαραγωγή
    τι ένι τα
    >
    τίντα
    >
    ίντα
    .
    Αλλά τεκήρια του εσολαβούντος τύπου
    τίντα
    έχουεπάπολλα
    ,
    και στην πρώιη κρητική
    (5
    α
    ·11
    παραδείγατα του
    τίντα
    στον Ντελαπόρτα
    ,
    έναντι
    3
    του
    ίντα
    )
    και στην πρώιη κυπριακή
    (5
    β
    ·47
    παραδείγατα του
    τίντα
    στον Μαχαιρά
    ,
    έναντι
    36
    του
    ίντα
    ).
    Κατά τον δε
    Hadjioannou(1964:297),
    η λέξη εφανίζεται αποκλειστικά ώς
    τίντα
    στιςακόα

    παλαιότερες

    Ασσίζες

    της

    Κύπρου
    (5
    γ
    ).
    3
    (5
    α
    )
    ίχως

    εένα

    ποιά

    σαι

    εσύ
    ;
    ειπέ

    ου
    ,
    τείντα

    αξιάζεις
    ; (
    Ντελαπόρτας
    A 178, 1403–11)(5
    β
    )
    Τίντα

    έλλει

    να

    γιν
    ; (
    Μαχαιράς
    §73·
    περί

    το
    1432)(5
    γ
    )
    Ώδε

    λέγει

    το

    δίκαιον

    τήντα

    εντέχεται

    να

    γέν

    απ

    εκείνον

    το

    πράγαν
    . (
    Ασσίζες
    295·
    περί

    το
    1250)
    Ο τύπος αρτυρείται στους νεώτερους χρόνους ώς
    [tida]/[cida]
    στη Λέσβο
    (Kretschmer
    3
    Ο
    Hadjioannou
    κάνει λάθος

    Περί του Ρωαίου και του Φράνγκου και
    ίντα
    άρτυραν χρήζουνται
    »(
    Ασσίζες
    8)·
    αλλά

    το

    τίντα

    σαφώς

    υπερτερεί

    στο

    κείενο

    αυτό
    .
    5

    1905:271).
    Επίσης
    ,
    το
    τίντα
    φαίνεται να είχε γενικότερη διάδοση από το
    ίντα
    :
    τα παραδείγαταπου δίνει ο Κριαράς του
    ίντα
    (
    στο λήα
    είντα
    )
    εντοπίζονται σχεδόν όλα στα νησιά
    (
    Ασσίζες
    ,
    Ντελαπόρτας
    ,
    Μαχαιράς
    ,
    Γεωργηλάς
    ,
    Βουστρώνιος
    ,
    Σαχλίκης
    ,
    Πικατόριος
    ,
    Φαλιέρος
    ,
    Αχέλης
    ,
    Θρήνος Κύπρου
    ,
    Αχέλης
    ,
    Κυπριακά Ερωτικά
    ,
    κρητικό δράα
    ,
    Γαδάρου Λύκου κι Αλωπούς ιήγησις ραία
    ,
    Ριάδα Κόρης και Νέου
    ).
    Τουναντίον
    ,
    το
    τίντα
    εφανίζεται
    (
    έστω και σπάνια
    )
    και στα παλαιότερα ανώνυα κείενα της υστεροβυζαντινής δηώδους
    ,
    που δεν ταυτίζονταικατ

    ανάγκην ε τα νησιά
    (
    ιγενής του χφ
    .
    Εσκοριάλ
    ,
    Πτωχολέοντας
    ,
    Φλώριος καιΠλατζιαφλώρα
    ,
    Λίβιστρος

    και

    Ροδάνη

    του

    χφ
    .
    Εσκοριάλ
    ).
    Άρα η ετάβαση
    τι ένι τα
    >
    τίντα
    >
    ίντα
    ,
    σε αντίθεση ε τη ετάβαση που προτείνει ο
    Tarabout,
    δεν στηρίζεται σε τύπους αάρτυρους και πρωτοφανείς
    ·
    και η ετάβαση
    (
    ο
    )
    γιατίντα
    >(
    ο
    )
    γιαΐντα
    >
    γιάιντα
    >
    γιάντα
    γίνεται επόενη και ευθεία
    .
    Ο
    Tarabout
    τονίζει ότι στην κυπριακήτο
    τίντα
    κατά το Σακελλαρίου
    (1890–91)
    σήαινε
    «
    ούτως
    »
    στο Μαχαιρά
    ,
    στα Κυπριακά ΕρωτικάΤραγούδια
    ,
    και στη σύγχρονη διάλεκτο

    ούτω και νυν
    »)·
    η διαφορά αυτή τον κάνει να πιστεύειπως οι δύο τύποι είναι διαφορετικής αρχής
    .
    Αλλά το γλωσσάρι του Μαχαιρά που συνέταξε ο
    Dawkins(1932:
    Β
    272)
    αναφέρει όνο το
    “what?”
    και το
    «
    ίντα
    »
    για το
    τίντα
    ,
    και η Σιαπκαρά

    Πιτσιλλίδου
    (1975:410)
    τα αναενόενα

    pron.interr.diretindir
    ,quoi,que,ceque;quelleespèce,quel”.
    Και το
    τίντα
    δεν αναφέρεται ώς σύγχρονη λέξη της κυπριακής ούτε στο λεξικότου Γιαγκουλλή
    (1988–90),
    ούτε στου Χατζηιωάννου
    (2000).
    Άρα η πληροφορία τουΣακελλαρίου για σηασιολογική διαφοροποίηση του
    τι
    και του
    ίντα
    πρέπει να θεωρηθεί ύποπτη
    .
    https://www.academia.edu/12249918/%CE%97_%CE%B5%CF%84%CF%85%CE%BC%CE%BF%CE%BB%CF%8C%CE%B3%CE%B7%CF%83%CE%B7_%CF%84%CE%BF%CF%85_%CE%AF%CE%BD%CF%84%CE%B1_The_etymological_derivation_of_inda_what_

  6. Nick Nicholas said

    6 Φεβρουαρίου, 2019 στις 23:30

    26

    Κ. Αγτζίδη, το βιβλίο του Guillet διατίθεται στον ιστό από τα Google Books https://books.google.it/books/about/Athènes_ancienne_et_nouvelle_et_l_estat.html?id=2NW9db-NbgAC&redir_esc=y και από την Εθνική Γαλλική Βιβλιοθήκη https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k853208/f60.image .

    Περίληψη στο http://eng.travelogues.gr/collection.php?view=239 . Το βιβλίο του «αδερφού» του La Guilletière για την Σπάρτη και τη Μάνη αναφέρει το τότε σχεδιαζόμενο αποικισμό Μανιατών στην Κορσική, που έχω ασχοληθεί. (Ο συνδυασμός Μανιατών και Κορσικανών, λέει, θα αποτελούσε αριστούργημα θηριωδίας!)

    https://sarantakos.wordpress.com/2019/02/06/pantelidis/#comments


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: